Η Λένα Μαντά επιστρέφει με το κοινωνικό της μυθιστόρημα «Ελένη Δαρζέντα» όπου φωτίζει τις σκοτεινές πλευρές της δύναμης, της οικογένειας και των ανθρώπινων σχέσεων.
Στο επίκεντρο βρίσκεται η Ελένη Αϊβάτογλου Δαρζέντα, μια δυναμική γυναίκα που έχει χτίσει την επιχειρηματική της αυτοκρατορία γύρω από τον οίκο μόδας «Arzu», αφήνοντας ελάχιστο χώρο για αδυναμίες και αμφιβολίες. Πίσω όμως από την επιβλητική της εικόνα κρύβεται ένα βαθύ τραύμα και ένα παρελθόν που δεν έχει κλείσει τους λογαριασμούς του μαζί της. Οταν οι διώκτες της επιστρέφουν, οικογενειακά μυστικά και παλιές πληγές απειλούν να ανατρέψουν όσα με κόπο δημιούργησε.
Η συγγραφέας φωτίζει μια ηρωίδα σύνθετη και αντιφατική, αφήνοντας τον αναγνώστη να αναρωτηθεί μέχρι πού μπορεί να φτάσει ένας άνθρωπος για να προστατεύσει όσα έχτισε και, κυρίως, πόσο μπορεί τελικά να ξεφύγει από τον ίδιο του τον εαυτό.
Η Ελένη Δαρζέντα δείχνει να ελέγχει τους πάντες και τα πάντα. Τι είναι όμως εκείνο που δεν κατάφερε ποτέ να ελέγξει: τη δύναμή της ή τις πληγές της;
Η δύναμη ως μέγεθος μετρήσιμο, ελέγχεται, περιορίζεται ή και εξασθενεί. Οι πληγές όμως δεν ελέγχονται. Είναι το «δώρο» του παρελθόντος μας. Καλύπτονται, σκεπάζονται με χρήμα και επιτυχία, κρύβονται επιμελώς με σιωπή αλλά υπάρχουν. Ακόμα κι αν επουλώνονται αφήνουν σημάδια και αυτά πονούν σαν παλιό τραύμα. Θα έλεγα λοιπόν ότι όποιος έχει δύναμη, μόνο με αυτή μπορεί ν’ αντιμετωπίσει ό,τι τον πόνεσε στο παρελθόν του. Αντικρίζοντάς το. Με ειλικρίνεια… Η Ελένη έκρυβε και κάλυπτε τις πληγές της, έβαζε τη δύναμη μπροστά για να μην καταλάβουν οι άλλοι πόσο πολύ υπέφερε.
Το μίσος κινεί πολλά από τα νήματα της ιστορίας. Μπορεί άραγε να φωλιάσει μέσα σε μια οικογένεια τόσο βαθιά, ώστε να καθορίσει ακόμη και τις σχέσεις ανάμεσα στη μητέρα και τα παιδιά της;
Μέσα στους κόλπους της οικογένειας κάθε παιδί παίρνει τις πρώτες πληροφορίες για τη ζωή γενικότερα. Εκεί διδάσκεται την αγάπη κυρίως. Διαμορφώνει τον χαρακτήρα του και αποκτά και τα πρώτα τραύματα, αυτά που θα καθορίσουν ίσως τη ζωή του στη συνέχεια. Στην «Ελένη Δαρζέντα» φαίνεται ξεκάθαρα ότι τις πιο βαθιές πληγές μπορούν να τις ανοίξουν οι άνθρωποι που αγαπήσαμε περισσότερο. Η ηρωίδα μου βάλλεται από το ίδιο της το αίμα, αλλά όχι από τα παιδιά της. Αυτά την αγαπούν ακόμα κι όταν στρέφονται εναντίον της, κυρίως προσπαθώντας να ξεφύγουν από την κυριαρχία της. Θεωρώ απίθανο να υπάρχει μίσος ανάμεσα σε μια μάνα και στα παιδιά της, γι’ αυτό και σε κανένα βιβλίο μου δεν το έχω θέσει ως θέμα.
Διαβάστε Επίσης
Η ιστορία σας τοποθετείται λίγο πριν από τη δεκαετία του ’80. Τι σας προσέφερε εκείνη η εποχή ως συγγραφικό σκηνικό για μια γυναίκα σαν την Ελένη;
Στα τέλη της δεκαετίας του ’70 και στις αρχές της δεκαετίας του ’80, η ελληνική κοινωνία αλλάζει. Εχουμε περάσει επισήμως στη Μεταπολίτευση και μαζί υπάρχει πια ένας αέρας ανανέωσης που αποτυπώθηκε φυσικά και στη μόδα. Οι ελληνικοί οίκοι όχι μόνο αποκτούν ταυτότητα, αλλά δέχονται ισχυρές διεθνείς επιρροές. Οι γυναίκες αναζητούν μέσα από το ντύσιμό τους έναν τρόπο να εκφράσουν την αυτοπεποίθηση και την ανεξαρτησία τους. Το «Arzu», ο οίκος μόδας της Ελένης Δαρζέντα, δεν δημιουργεί απλώς ρούχα. Πλάθει εικόνες διότι εκείνη γνωρίζει καλύτερα από κάθε άλλον ότι πίσω από μια άψογη εικόνα μπορούν να κρυφτούν αλήθειες και ψέματα.
Τα «Κεριά» του Καβάφη συνοδεύουν την Ελένη σε μια στιγμή βαθιάς συνειδητοποίησης. Είναι άραγε το παρελθόν που σβήνει ή ο χρόνος που, κάποια στιγμή, ζητά τον λογαριασμό του;
Ο χρόνος δεν είναι τιμωρός και το συγκεκριμένο ποίημα το επέλεξα για δύο λόγους. Ο πρώτος είναι επειδή κουβαλάει τη μελαγχολία της επίγνωσης ότι όσα πέρασαν δεν γυρίζουν πίσω και έδενε απόλυτα με τη ζωή και τα έργα της ηρωίδας μου. Μόνο που η Ελένη δεν μπορεί να κοιτάζει μόνο μπροστά γιατί τα «σβηστά κεριά» εξακολουθούν να καίνε μέσα της. Εχει ανοιχτούς λογαριασμούς με το παρελθόν.
Ο δεύτερος λόγος είναι ότι είναι ένα ποίημα που με συγκινεί βαθιά και όσο μεγαλώνω με πονάει γλυκά. Γιατί όσα έζησα δεν επανέρχονται αλλά θυμάμαι πόσο φως είχε η ζωή μου ενώ κοιτώντας μπροστά, κάποιες στιγμές ιδιαίτερα φορτισμένες, ακόμα και το φως των αναμμένων κεριών ασθενεί.
Εχοντας δημιουργήσει πολλές εμβληματικές γυναικείες μορφές στην πορεία σας, σε τι διαφέρει η Ελένη Δαρζέντα από τις προηγούμενες ηρωίδες σας και ποιο κομμάτι του χαρακτήρα της πιστεύετε ότι θα δυσκολέψει περισσότερο τον αναγνώστη να το αποδεχτεί ή να το συγχωρήσει;
Κάθε ηρωίδα μου είναι ξεχωριστή και ποτέ δεν θα έμπαινα στη διαδικασία να τις συγκρίνω. Η Ελένη Δαρζέντα δεν ζητά την κατανόηση του αναγνώστη. Ούτε θέλει να τον συγκινήσει επειδή είναι ευάλωτη. Είναι σκληρή, απαιτητική, κάποιες φορές κάνει λάθη και αδικεί ανθρώπους και σίγουρα βάζει τη λογική πάνω από το συναίσθημα. Δεν χαρίζεται σε κανέναν, ούτε όμως και στον εαυτό της. Κάποιοι αναγνώστες λοιπόν ίσως και να δυσκολευτούν να την αποδεχτούν, αν μείνουν στο προφανές. Γιατί η Ελένη είναι βαθιά συναισθηματική, ευαίσθητη και πληγωμένη. Η θέση μου λοιπόν, ως συγγραφέως, είναι να κάνω τον αναγνώστη αρχικά να κρίνει, στη συνέχεια να κατανοήσει και εν τέλει ν’ αγαπήσει και να θαυμάσει αυτή τη γυναίκα.
