Η αναστολή έκδοσης νέων αδειών βραχυχρόνιας μίσθωσης στο κέντρο της Αθήνας φαίνεται πως περιόρισε τη δυναμική εξάπλωση των καταλυμάτων τύπου Airbnb, χωρίς όμως να έχει αλλάξει ουσιαστικά την εικόνα που έχει διαμορφωθεί τα τελευταία χρόνια στην αγορά κατοικίας.
Τα πρώτα επίσημα στοιχεία του Παρατηρητηρίου Βιώσιμου Τουρισμού, που λειτουργεί μέσω της Αναπτυξιακής Αθήνας, δείχνουν ότι ο ρυθμός δημιουργίας νέων καταλυμάτων έχει επιβραδυνθεί σημαντικά μετά την αναστολή έκδοσης νέων αδειών στην 1η, 2η και 3η Δημοτική Κοινότητα. Ωστόσο, η συνολική τουριστική πίεση παραμένει ιδιαίτερα υψηλή, καθώς το ήδη υπάρχον απόθεμα βραχυχρόνιων μισθώσεων συνεχίζει να λειτουργεί.
Μειώθηκε ο ρυθμός αύξησης των Airbnb
Σύμφωνα με την πρώτη επικαιροποίηση της Μελέτης Φέρουσας Τουριστικής Ικανότητας για την περίοδο 2018-2025, η παρέμβαση του Δήμου Αθηναίων φαίνεται να απέδωσε ως προς τον περιορισμό της περαιτέρω εξάπλωσης των βραχυχρόνιων μισθώσεων. Ενώ την περίοδο 2023-2024 ο αριθμός των νέων καταλυμάτων αυξανόταν με ετήσιους ρυθμούς από 18% έως 20%, το διάστημα 2024-2025 η αύξηση περιορίστηκε αισθητά, κυμαινόμενη από 1,7% έως 5,4%. Παρότι πρόκειται για σημαντική επιβράδυνση, οι συντάκτες της μελέτης επισημαίνουν ότι η τουριστική πίεση δεν έχει μειωθεί. Αντίθετα, έχει σταθεροποιηθεί σε ιδιαίτερα υψηλά επίπεδα, καθώς εξακολουθούν να λειτουργούν χιλιάδες καταλύματα βραχυχρόνιας μίσθωσης.
Η Αθήνα ξεπέρασε τα προ πανδημίας επίπεδα
Τα στοιχεία της τελευταίας οκταετίας αποτυπώνουν τη μεγάλη ανάπτυξη του τουρισμού στην πρωτεύουσα. Το 2025 οι συνολικές μονάδες διαμονής έφτασαν τις 19.071, έναντι 14.288 το 2018, ενώ οι διαθέσιμες κλίνες ξεπέρασαν τις 105.000, καταγράφοντας αύξηση 24,3%. Την ίδια στιγμή, τα καταλύματα βραχυχρόνιας μίσθωσης ανήλθαν στις 18.769 μονάδες, αυξημένα κατά 33,5% σε σχέση με το 2018 και κατά περίπου 60% σε σύγκριση με το 2021. Ανοδική πορεία κατέγραψε και ο ξενοδοχειακός κλάδος, με αύξηση 29,1% μέσα στην ίδια περίοδο.
Το ιστορικό κέντρο εξακολουθεί να δέχεται τη μεγαλύτερη πίεση
Η μελέτη δείχνει ότι η μεγαλύτερη επιβάρυνση εξακολουθεί να εντοπίζεται στο ιστορικό κέντρο της Αθήνας. Η 1η Δημοτική Κοινότητα συγκεντρώνει σχεδόν το 60% των τουριστικών κλινών της πόλης, ενώ το Εμπορικό Κέντρο έχει σχεδόν τριπλασιάσει τον αριθμό των Airbnb. Παράλληλα, η τουριστική δραστηριότητα συνεχίζει να επεκτείνεται δυναμικά σε περιοχές όπως το Κουκάκι και τα Εξάρχεια. Ενδεικτικό της έντασης είναι ότι μέσα στην τελευταία οκταετία οι διανυκτερεύσεις ανά κάτοικο αυξήθηκαν κατά 183,7%, ενώ οι τουρίστες ανά κάτοικο κατέγραψαν άνοδο 142,2%.
«Δεν τέθηκαν κανόνες από την αρχή»
Σχολιάζοντας τα ευρήματα της μελέτης, ο πρόεδρος της Ομοσπονδίας Ελληνικών Συνδέσμων Γραφείων Ταξιδιών και Τουρισμού (FedHATTA), Λύσανδρος Τσιλίδης, μιλώντας στο ertnews.gr, υποστήριξε ότι η μεγάλη εξάπλωση των βραχυχρόνιων μισθώσεων έχει αφήσει ισχυρό αποτύπωμα στην αγορά κατοικίας. «Όποια μελέτη και έρευνα δημοσιοποιεί στοιχεία, είναι λογικό να βασίζεται σε κάποια πραγματικά δεδομένα. Ωστόσο, επειδή έχουν ενταχθεί πάρα πολλά ακίνητα στη βραχυχρόνια μίσθωση, έχουν λιγοστέψει οι ελπίδες μας για ανάκαμψη, λόγω της έντασης του φαινομένου», ανέφερε αρχικά. Στη συνέχεια στάθηκε στις συνέπειες που έχει προκαλέσει η ανάπτυξη των βραχυχρόνιων μισθώσεων στη στέγαση. «Το ουσιαστικό ερώτημα είναι, με ποιο καθεστώς λειτουργούν τα υφιστάμενα ακίνητα και πώς θα μπορέσει να καλυφθεί το οικιστικό πρόβλημα των κατοίκων των μεγάλων πόλεων; Διότι, εάν κάποια στιγμή αυξήθηκαν τα μισθώματα, η βασική αιτία ήταν η ραγδαία εξάπλωση της βραχυχρόνιας μίσθωσης. Για όλα αυτά θα έπρεπε να έχει μεριμνήσει προληπτικά ο νομοθέτης, το κράτος και οι αρμόδιοι φορείς. Εδώ και μία δεκαετία τους προτείναμε συγκεκριμένα μοντέλα ανάπτυξης, αλλά κανείς δεν άκουγε. Και τώρα τι λέγεται;», είπε χαρακτηριστικά.
Διαβάστε Επίσης
Ο πρόεδρος της FedHATTA υποστήριξε ακόμη ότι οι αρμόδιοι φορείς θα έπρεπε να είχαν καθορίσει εγκαίρως συγκεκριμένες ζώνες χρήσεων γης, ώστε να προστατευθεί το οικιστικό απόθεμα της πρωτεύουσας. «Πολύ καιρό πριν, όφειλαν να έχουν οριοθετήσει συγκεκριμένες ζώνες και περιοχές. Περιοχές όπως του Ψυρρή, το Γκάζι, το Κουκάκι ή τα Εξάρχεια αποτελούνταν από κατοικήσιμα κτίρια. Γιατί δεν φρόντισαν να τα αξιοποιήσουν εγκαίρως για κατοικίες; Αντίθετα, μετατράπηκαν σε ακίνητα βραχυχρόνιας μίσθωσης και πωλούνται σε αλλοδαπούς επενδυτές. Οι ευθύνες, επομένως, ανήκουν σε άλλους, καθώς δεν τέθηκαν κανόνες εξ αρχής», τόνισε.
«Ο οργανωμένος τουρισμός δεν έχει σχέση με τις βραχυχρόνιες μισθώσεις»
Κλείνοντας, μιλώντας επίσης στο ertnews.gr, ο Λύσανδρος Τσιλίδης ξεκαθάρισε ότι ο οργανωμένος τουρισμός δεν ταυτίζεται με τη λειτουργία των καταλυμάτων βραχυχρόνιας μίσθωσης. «Εμείς που ασχολούμαστε με τον οργανωμένο τουρισμό δεν έχουμε καμία απολύτως σχέση με αυτή τη διαδικασία. Δεν παρέχουμε τέτοιου είδους υπηρεσίες, διότι ένα κατάλυμα βραχυχρόνιας μίσθωσης δεν αποτελεί μια οργανωμένη μονάδα στην οποία μπορείς να απευθυνθείς αν συμβεί κάτι. Το να διατηρείς 10 διαφορετικούς πελάτες σε 10 διαφορετικά σπίτια συνιστά μεμονωμένη δραστηριότητα. Αρνούμαστε να προσφέρουμε τέτοιες υπηρεσίες, καθώς δεν συνάδουν με το επίπεδο παροχών που εγγυάται ο οργανωμένος τουρισμός».
