«Κύμα» αφρικανικής σκόνης στην Κρήτη: Πού και πότε κορυφώνεται το φαινόμενο – Οι συστάσεις στους πολίτες

Η Περιφέρεια Κρήτης προχώρησε σήμερα, Παρασκευή 13 Νοεμβρίου, στην έκδοση προληπτικής ανακοίνωσης, απευθύνοντας συστάσεις προς τις ευαίσθητες ομάδες του πληθυσμού, κυρίως σε άτομα με αναπνευστικά προβλήματα και καρδιοπάθειες.

Σύμφωνα με τα προγνωστικά δεδομένα που επεξεργάστηκαν οι αρμόδιες υπηρεσίες της Περιφέρειας, οι συγκεντρώσεις των αιωρούμενων σωματιδίων ΑΣ10 (PM10) αναμένεται να αρχίσουν να αυξάνονται από τις πρώτες πρωινές ώρες του Σαββάτου 14 Νοεμβρίου, να κορυφωθούν στη διάρκεια της ίδιας ημέρας και να υποχωρήσουν σταδιακά την Κυριακή 15 Νοεμβρίου. Το προβλεπόμενο επεισόδιο χαρακτηρίζεται από την Περιφέρεια ως ελαφρώς αυξημένων συγκεντρώσεων και κατατάσσεται στο πρώτο επίπεδο ενημέρωσης, για το οποίο προβλέπονται προληπτικές συστάσεις αποκλειστικά για τις ευαίσθητες ομάδες.

Η ανακοίνωση εκδόθηκε από τη Διεύθυνση Δημόσιας Υγείας της Περιφέρειας Κρήτης, σε συνεργασία με τη Διεύθυνση Περιβάλλοντος και Χωρικού Σχεδιασμού, με στόχο την έγκαιρη ενημέρωση των πολιτών και την προστασία της δημόσιας υγείας.

Πού και πότε κορυφώνεται το φαινόμενο

Για τα Χανιά, το πολυμοντελικό διάγραμμα συγκεντρώσεων PM10 δείχνει σταδιακή αύξηση από σήμερα, Παρασκευή 13 Νοεμβρίου, με τη διάμεση εκτίμηση να προσεγγίζει τα 40–45 μικρογραμμάρια ανά κυβικό μέτρο (μg/m³) κατά τη διάρκεια του Σαββάτου.

Στο αντίστοιχο διάγραμμα για το Ηράκλειο, η διάμεση πρόγνωση εμφανίζει επίσης αύξηση, με τιμές που προσεγγίζουν τα 40–45 μg/m³ σε επιμέρους χρονικά διαστήματα του Σαββάτου και της νύχτας προς την Κυριακή.

Στη Σητεία, οι διάμεσες εκτιμήσεις είναι γενικά χαμηλότερες, με παροδική άνοδο περίπου στα 45 μg/m³.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει το εύρος των προβλέψεων. Στα διαγράμματα των Χανίων και του Ηρακλείου, η ζώνη που περιλαμβάνει το 10ο έως το 90ό εκατοστημόριο των προγνωστικών εκτιμήσεων εκτείνεται σε ορισμένα χρονικά διαστήματα σε τιμές άνω των 150 μg/m³. Αυτό δεν σημαίνει ότι αναμένονται κατ’ ανάγκη τόσο υψηλές συγκεντρώσεις. Αποτυπώνει το εύρος των πιθανών τιμών που προκύπτουν από τα διαφορετικά προγνωστικά μοντέλα και, συνεπώς, την αβεβαιότητα της πρόγνωσης. Η μαύρη συνεχής γραμμή στα συγκεκριμένα διαγράμματα αντιπροσωπεύει τη διάμεση εκτίμηση, ενώ οι σκιασμένες περιοχές δείχνουν τη διασπορά των προβλέψεων.

Στα πρόσθετα διαγράμματα συγκέντρωσης σκόνης στην επιφάνεια, η πολυμοντελική πρόγνωση εμφανίζει μέγιστες τιμές περίπου 100 μg/m³ στα Χανιά και στο Ηράκλειο, το Σάββατο 14 Νοεμβρίου. Για τη Σητεία, η αντίστοιχη μέγιστη τιμή προσεγγίζει τα 50 μg/m³.

Οι συστάσεις των ειδικών για τους πολίτες

Η Περιφέρεια Κρήτης επισημαίνει ότι, σύμφωνα με το άρθρο 3 της Κοινής Υπουργικής Απόφασης 70601/2013, το προβλεπόμενο επεισόδιο κατατάσσεται στο πρώτο επίπεδο ενημέρωσης.

Για το συγκεκριμένο επίπεδο προβλέπονται συστάσεις που απευθύνονται αποκλειστικά στις ευαίσθητες ομάδες του πληθυσμού.

Ειδικότερα, συνιστάται να περιορίσουν κάθε έντονη σωματική δραστηριότητα, ιδιαίτερα σε εξωτερικούς χώρους:

Τα άτομα με αναπνευστικά προβλήματα.

Οι καρδιοπαθείς.

Τα παιδιά με αναπνευστικά προβλήματα.

Η ανακοίνωση δεν περιλαμβάνει γενική σύσταση περιορισμού των μετακινήσεων ή των υπαίθριων δραστηριοτήτων για το σύνολο του πληθυσμού.

Τι είναι τα αιωρούμενα σωματίδια PM10

Τα αιωρούμενα σωματίδια PM10 είναι σωματίδια που βρίσκονται στην ατμόσφαιρα και έχουν αεροδυναμική διάμετρο έως 10 μικρόμετρα.

Μπορούν να προέρχονται από διαφορετικές πηγές, μεταξύ των οποίων η μεταφερόμενη σκόνη, οι καύσεις και άλλες φυσικές ή ανθρωπογενείς δραστηριότητες.

Η αύξηση της συγκέντρωσής τους μπορεί να επιβαρύνει την ποιότητα του αέρα, ιδιαίτερα για ανθρώπους με προϋπάρχοντα αναπνευστικά ή καρδιαγγειακά προβλήματα.

Σημειώνεται ότι, παρότι τα συνοδευτικά διαγράμματα περιλαμβάνουν προγνώσεις συγκέντρωσης σκόνης, η ανακοίνωση της Περιφέρειας δεν προσδιορίζει ρητά την προέλευση του προβλεπόμενου επεισοδίου. Συνεπώς, δεν μπορεί να αποδοθεί με βεβαιότητα αποκλειστικά σε μεταφορά αφρικανικής σκόνης με βάση τα συγκεκριμένα στοιχεία.

Η Διεύθυνση Δημόσιας Υγείας της Περιφέρειας Κρήτης διευκρινίζει ότι η ποιότητα του αέρα παρακολουθείται σε συνεχή βάση, σε συνεργασία με τις αρμόδιες περιφερειακές υπηρεσίες, όπως αναφέρει το hania.news.

Οι πολίτες μπορούν να ενημερώνονται για τις συγκεντρώσεις των αιωρούμενων σωματιδίων σε πραγματικό χρόνο μέσω της επίσημης διαδικτυακής πλατφόρμας της Περιφέρειας Κρήτης: Παρακολούθηση ποιότητας αέρα στην Κρήτη.

Η Περιφέρεια επισημαίνει ότι θα εκδοθεί νεότερη ανακοίνωση εφόσον αυτό κριθεί απαραίτητο, ανάλογα με την εξέλιξη των συγκεντρώσεων.