Φωτιές: Η έκθεση αυτοψίας στη θέση «Μαύρο Σπιθάρι», στο… «σημείο μηδέν» της καταστροφικής πυρκαγιάς, που είχε ως συνέπεια τους θανάτους δύο μελών πληρώματος ελικοπτέρου, καταδεικνύει με λεπτομερή τρόπο τις ελλείψεις, τα κατασκευαστικά λάθη και άλλες κακοτεχνίες στην ηλεκτροδότηση του αιολικού πάρκου, τα οποία προκάλεσαν τους… σπινθήρες έναρξης της φωτιάς.
Το κλιμάκιο των δύο πραγματογνωμόνων της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού, ενός επιπυραγού και ενός ανθυποπυραγού, 8,5 ώρες μετά την εκδήλωση της πυρκαγιάς, βρέθηκε στο σημείο έναρξης.
Από την πρώτη εικόνα διαπίστωσαν τη θαμνώδη βλάστηση και το έντονο ανάγλυφο, με κλίσεις και υψομετρικές διαφοροποιήσεις. Σε απόσταση περίπου ενός χιλιομέτρου υπήρχαν οι εγκατεστημένες ανεμογεννήτριες στην κορυφογραμμή όπως και το υπέργειο και υπόγειο δίκτυο ηλεκτρικής ενέργειας. Στην ευρύτερη περιοχή που βρισκόταν ο αιολικός σταθμός υπήρχαν διάσπαρτα σπίτια των οικισμών Αγίου Βασιλείου και Καλαμάκι, περίπου 2 χιλιόμετρα από το σημείο έναρξης της πυρκαγιάς.
Η έκθεση
Στην έκθεση αυτοψίας περιλαμβάνεται αεροφωτογραφία από το σημείο εκδήλωσης της φωτιάς και φωτογραφία από διερχόμενο πεζό, τα πρώτα λεπτά έναρξης. Τα μέλη του κλιμακίου εντόπισαν το αρχικό σημείο έναρξης με ακριβείς συντεταγμένες. Δεν βρήκαν υπολείμματα εμπρηστικών μηχανισμών, κανένα στοιχείο ανθρώπινης παρουσίας ή θερμών εργασιών, ούτε υλικά ικανά για αυτανάφλεξη, υπολείμματα καπνίσματος ή ίχνη από πιθανό… τουφεκισμό του ιδιωτικού εναέριου δικτύου ηλεκτροδότησης.
Οι πραγματογνώμονες της ΔΑΕΕ διαπίστωσαν ότι από την περιοχή διέρχεται ιδιωτικό δίκτυο διανομής ηλεκτρικής ενέργειας μέσης τάσης, το οποίο σε ένα τμήμα του είναι υπόγειο και στη συνέχεια μετατρέπεται σε εναέρια γραμμή, πάνω σε ξύλινους στύλους, και καταλήγει στις εγκαταστάσεις του αιολικού πάρκου όπου είναι εγκατεστημένες ανεμογεννήτριες.
Στα πεσμένα τμήματα των καλωδίων παρατηρήθηκε τοπική παραμόρφωση και θερμική αλλοίωση των μεταλλικών κλώνων των αγωγών. Αυτές οι αλλοιώσεις, σύμφωνα με τα στελέχη της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού, δεν αξιολογήθηκαν ως αποτέλεσμα της πυρκαγιάς, αλλά προϋπήρχαν πριν από αυτήν.
Διαβάστε Επίσης
Αυτή η διαπίστωση υποδηλώνει την πρόκληση σπινθήρων και την εκτόξευσή τους στα ξηρά χόρτα κατά τη φορά του ανέμου, και σε απόσταση 10 μέτρων λόγω της έντασης των ανέμων 7 μποφόρ και με ισχυρές ριπές εντάσεως 11-12 μποφόρ.
Είχε ξαναγίνει
Το κλιμάκιο των πυροσβεστών έδωσε ιδιαίτερη σημασία στο γεγονός ότι στις 27 Ιουνίου 2026, στην ίδια γραμμή διανομής ηλεκτρικής ενέργειας και σε απόσταση περίπου 150 μέτρων από το σημείο έναρξης της καταστροφικής πυρκαγιάς στις 31 Ιουλίου, ξεκίνησε φωτιά η οποία αποδόθηκε σε βραχυκύκλωμα από την επαφή δύο ηλεκτροφόρων καλωδίων, και σπινθήρες που εκτοξεύτηκαν σε ξερά χόρτα. Τα συγκεκριμένα καλώδια είχαν κατασχεθεί, ενώ η δικογραφία υποβλήθηκε στις δικαστικές αρχές.
Ο μηχανικός
Σε ένορκη κατάθεση που έδωσε μηχανολόγος-μηχανικός την 1η Αυγούστου 2026, μία μέρα μετά την πυρκαγιά που συνέχιζε το καταστροφικό της έργο, ανέφερε ότι το αιολικό πάρκο στο σύνολό του ξεκίνησε να κατασκευάζεται το καλοκαίρι του 2023, ενώ η ολοκλήρωση των έργων και η ηλεκτροδότησή του από την τεχνική εταιρία του 50χρονου δημάρχου Στυλίδας έγινε τον Ιούνιο του 2026.
Η εταιρία του δημάρχου δήλωνε ότι πληρούνται οι τεχνικές προδιαγραφές για την κατασκευή του εναερίου δικτύου μέσης τάσης για τη διασύνδεση του αιολικού σταθμού παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας. Ο μάρτυρας αναφέρει ότι μετά την πρώτη φωτιά η ιδιοκτησία του αιολικού πάρκου θορυβήθηκε και επικοινώνησαν με τον δήμαρχο για την περαιτέρω ενίσχυση του εναέριου δικτύου για την αποφυγή επαφής καλωδίων μεταξύ τους, αστοχία πυλώνα και οτιδήποτε άλλο μπορεί να προκαλέσει την απώλεια του δικτύου ή οποιονδήποτε περιβαλλοντικό κίνδυνο.
Ο μάρτυρας αναφέρει ότι είχε ακούσει τον ιδιοκτήτη του αιολικού πάρκου να λέει ότι δεν είναι απόλυτα ικανοποιημένος με το εναέριο δίκτυο που κατασκευάστηκε λόγω της μεγαλύτερης καμπυλότητας των αγωγών.
Η προανάκριση
Από το προανακριτικό υλικό προέκυψε ότι η μοναδική αιτία πρόκλησης της πυρκαγιάς φέρεται να είναι η δημιουργία σπινθήρων από ηλεκτρικό τόξο των αγωγών διανομής ηλεκτρικής ενέργειας του ιδιωτικού δικτύου που προέρχεται από το αιολικό πάρκο ανεμογεννητριών στη θέση «Μαύρο Σπιθάρι».
Ο διορισμένος πραγματογνώμονας ηλεκτρολόγος-μηχανικός, μετά από ενδελεχή έρευνα, δήλωσε μεταξύ άλλων: «Δεν διαπίστωσα κάποια άλλη πηγή θερμότητας ή ηλεκτρισμού που δύναται υπό συνθήκες να προκαλέσει πυρκαγιά. Από την εμπειρία και την επιστημονική μου κατάρτιση, πιστεύω ότι λόγω των ισχυρών ανέμων που έπνεαν στην περιοχή περίπου 8 μποφόρ δημιουργήθηκε ταλάντωση των ηλεκτροφόρων αγωγών. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα οι αγωγοί να έρθουν είτε σε επαφή με συνέπεια βραχυκύκλωμα είτε σε πολύ κοντινή απόσταση μεταξύ τους, με συνέπεια τη δημιουργία τόξου λόγω της κακής κατασκευής. Και στις δύο περιπτώσεις έχουμε εκδήλωση σπινθηρισμών. Στη συγκεκριμένη περίπτωση οι σπινθήρες λόγω του δυνατού αέρα εκτινάχθηκαν σε απόσταση 10m έως 30m μακριά και αφού ήρθαν σε επαφή με τη χαμηλή ξηρή βλάστηση προκλήθηκε πυρκαγιά».
Ο διορισμένος πραγματογνώμονας παρατήρησε και κάτι άλλο σημαντικό: «…σε ακτίνα τεσσάρων μέτρων από τη βάση της κάθε κολόνας δεν υπήρχε επαρκής καθαρισμός από ξηρά χόρτα σύμφωνα με τις οδηγίες του ΔΕΔΔΗΕ. Σημειώνεται ότι η κακή κατασκευή που είχε προκαλέσει την πυρκαγιά στις 27-06-2026 με τον ίδιο τρόπο παρέμεινε και δεν διορθώθηκε στο σύνολό της μέχρι και σήμερα, με αποτέλεσμα να εκδηλωθεί εκ νέου πυρκαγιά 2-3 στύλους μακρύτερα στην ίδια γραμμή. (…)».
ΠΗΡΑΝ ΠΡΟΘΕΣΜΙΑ ΝΑ ΑΠΟΛΟΓΗΘΟΥΝ
Νέα προθεσμία να απολογηθούν, την Πέμπτη, έλαβαν από τον ανακριτή οι κατηγορούμενοι για το «σημείο μηδέν» της καταστροφής. Της έναρξης δηλαδή της πυρκαγιάς που ξέσπασε στη Βοιωτία, επεκτάθηκε στην Αττική και καίει για 5η ημέρα.
Ο 50χρονος δήμαρχος Στυλίδας και ο 71χρονος εργολάβος κατασκευής του δικτύου μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας στο αιολικό πάρκο οδηγήθηκαν χθες στον ανακριτή κατηγορούμενοι για εμπρησμό με ενδεχόμενο δόλο, σε βαθμό κακουργήματος. Χθες παρουσιάστηκε στον ανακριτή και ο ιδιοκτήτης του αιολικού πάρκου, ο οποίος πήρε προθεσμία να απολογηθεί την ερχόμενη Παρασκευή.
Στο μεταξύ, στο πλαίσιο της έρευνας του «ελληνικού FBI», για τις συνθήκες της μοιραίας πρόσκρουσης των δύο ελικοπτέρων, αναμένεται να οριστούν τρεις πραγματογνώμονες. Ενας από αυτούς αναμένεται να βρεθεί στον χώρο πτώσης του μοιραίου ελικοπτέρου, προκειμένου να είναι παρών στην αυτοψία σε συνεργασία με τους αστυνομικούς και τα στελέχη της Διεύθυνσης Αντιμετώπισης Εγκλημάτων Εμπρησμού. Παράλληλα, γίνεται μια εναέρια χαρτογράφηση, με drone, της πορείας που ακολούθησαν τα δύο ελικόπτερα, ενώ θα ληφθούν καταθέσεις του Βρετανού πιλότου και του Ελληνα συντονιστή, καθώς και οι απομαγνητοφωνημένες συνομιλίες των πληρωμάτων.
