Μέσα από ένα τεχνικό πρόγραμμα-μαμούθ, καινοτόμες ψηφιακές υποδομές, όπως το Starlink, και ισχυρές διαδημοτικές συνεργασίες, η Αργιθέα μετατρέπεται σε πρότυπο ορεινής διακυβέρνησης. Ο κ. Στεργίου αναλύει πώς οι χαμηλότεροι δημοτικοί φόροι, ο εναλλακτικός τουρισμός και η θωράκιση απέναντι στην κλιματική κρίση μπορούν να δώσουν νέα πνοή στα χωριά της Πίνδου, μετατρέποντας την απομόνωση σε ένα συγκριτικό πλεονέκτημα. 

Η κλιματική αλλαγή επηρεάζει έντονα τις ορεινές και υδάτινες περιοχές. Αυτό η περιοχή σας το έχει διαπιστώσει με τον πλέον επώδυνο τρόπο. Πώς προετοιμάζεται η Tοπική Aυτοδιοίκηση για τις νέες περιβαλλοντικές προκλήσεις;

Τα τελευταία χρόνια βιώνουμε, ολοένα και συχνότερα, ακραία καιρικά φαινόμενα. Στον Δήμο Αργιθέας δίνουμε μεγάλη έμφαση στην πρόληψη και στην πολιτική προστασία. Υλοποιούμε έργα αντιπλημμυρικής θωράκισης, συντηρήσεις ορεινών δρόμων, καθαρισμούς ρεμάτων και παρεμβάσεις σε κρίσιμες υποδομές. Παράλληλα, αξιοποιούμε σύγχρονες τεχνολογίες και επιστημονικές συνεργασίες για να ενισχύσουμε την ετοιμότητα του δήμου απέναντι σε φυσικούς κινδύνους. Πεποίθησή μου είναι ότι η προσαρμογή στην κλιματική αλλαγή θα πρέπει να αποτελεί πλέον βασικό πυλώνα του αναπτυξιακού σχεδιασμού κάθε δήμου.

 Ως πρόεδρος του Δικτύου Πίνδος, πείτε μας ποιες είναι οι βασικές δράσεις που υλοποιούνται για την ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ των ορεινών δήμων;

Το Δίκτυο Δήμων «Πίνδος» δημιουργήθηκε για να ενώσει τη φωνή των ορεινών περιοχών και να διεκδικήσει στοχευμένες πολιτικές ανάπτυξης. Οι δράσεις μας κινούνται σε τρεις άξονες, κοινή διεκδίκηση πόρων, διαδημοτικές συνεργασίες και σύνδεση με πανεπιστήμια και ευρωπαϊκά δίκτυα. Ταυτόχρονα, αναπτύσσουμε μια νέα στρατηγική για την αναζωογόνηση των ορεινών κοινοτήτων, με στόχο την προσέλκυση και τη διατήρηση πληθυσμού. Σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας και την «Terra Thessalia», αλλά και με Ευρωπαίους εταίρους, προωθούμε δράσεις που ενισχύουν την εγκατάσταση νέων ανθρώπων, τη δημιουργία θέσεων εργασίας και τη στήριξη της τοπικής οικονομίας. Η συμμετοχή μας δε σε ευρωπαϊκές πρωτοβουλίες, όπως το «Return to Land», επιβεβαιώνει ότι η Πίνδος αποκτά πλέον ενεργό ρόλο στον ευρωπαϊκό διάλογο για το μέλλον των ορεινών περιοχών. Στόχος μας είναι να δημιουργήσουμε πραγματικές συνθήκες ζωής και προοπτικής στα βουνά, ώστε να ανακοπεί η ερήμωση με σχέδιο και συνεργασία. 

Πόσο σημαντική είναι η συνεργασία μεταξύ δήμων, πανεπιστημίων και ερευνητικών φορέων για την υλοποίηση καινοτόμων αναπτυξιακών σχεδιασμών;

Η συνεργασία με την ακαδημαϊκή κοινότητα είναι εξαιρετικά σημαντική για τον σύγχρονο σχεδιασμό πολιτικών. Ο Δήμος Αργιθέας συνεργάζεται με πανεπιστημιακά ιδρύματα και πρόσφατα φιλοξένησε πολυμελή αποστολή μεταπτυχιακών φοιτητών και καθηγητών του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου που πραγματοποίησαν επιτόπια έρευνα για ζητήματα ορεινής ανάπτυξης. Τα αποτελέσματά της θα παρουσιαστούν σε ειδική εκδήλωση στην Αργιθέα και θα αποτελέσουν σημαντικό εργαλείο για τον σχεδιασμό των επόμενων ετών.

Η δημογραφική συρρίκνωση αποτελεί μεγάλο ζήτημα για τις ορεινές περιοχές. Ποιες πρωτοβουλίες θεωρείτε ότι μπορούν να κρατήσουν ή να επαναφέρουν νέους ανθρώπους στην Αργιθέα;

Η δημογραφική πρόκληση είναι ίσως το μεγαλύτερο ζήτημα για τις ορεινές περιοχές. Στον Δήμο Αργιθέας στηρίζουμε τους νέους και τις νέες με κάθε πρόσφορο τρόπο. Επενδύουμε σε υποδομές, ενισχύουμε την ψηφιακή συνδεσιμότητα και δημιουργούμε προϋποθέσεις για νέες μορφές εργασίας. Παράλληλα, ενθαρρύνουμε πάντα νέες συνεργατικές πρωτοβουλίες και ήδη λειτουργούν νέες ΚΟΙΝΣΕΠ που ιδρύθηκαν στην περιοχή μας. Η ενίσχυση της τοπικής οικονομίας συνδέεται επίσης με τον εναλλακτικό τουρισμό, την αγροδιατροφή και την αξιοποίηση των τοπικών προϊόντων. Στόχος μας είναι η Αργιθέα να γίνει ένας τόπος όπου κάποιος δεν επιστρέφει μόνο για τις διακοπές του, αλλά επιλέγει να ζήσει, να εργαστεί και να δημιουργήσει.

Ποιο είναι το όραμά σας για την Αργιθέα και την ευρύτερη περιοχή της Πίνδου τα επόμενα δέκα χρόνια;

Το όραμά μας είναι μια «ζωντανή» ορεινή περιοχή με ποιότητα ζωής, ισχυρή τοπική οικονομία και ενεργές κοινότητες. Θέλουμε η Αργιθέα να αποτελέσει πρότυπο ορεινού δήμου με άψογη αυτοδιοικητική λειτουργία, σύγχρονες υποδομές, συνεχή πρόοδο και βαθύ σεβασμό στη φύση. Πιστεύουμε πάρα πολύ στις μοναδικές ικανότητες των ανθρώπων της που ζουν στον δήμο, στην Ελλάδα και το εξωτερικό. Είμαστε βέβαιοι ότι η Αργιθέα μπορεί να αλλάξει τις προοπτικές ανάπτυξής της και να προχωρήσει γρήγορα μπροστά με τα κατάλληλα έργα, ισχυρές συνέργειες και πλήρη αξιοποίηση των δυνάμεών της. Γενικότερα η Πίνδος μπορεί να εξελιχθεί σε έναν από τους σημαντικότερους αναπτυξιακούς πυλώνες της χώρας. Με σχέδιο, συνεργασίες και προώθηση των συγκριτικών πλεονεκτημάτων μας, μπορούμε να μετατρέψουμε τις προκλήσεις της ορεινότητας σε ευκαιρίες για ένα δημιουργικό μέλλον.

Ποια είναι σήμερα τα μεγαλύτερα αναπτυξιακά και κοινωνικά ζητήματα που αντιμετωπίζει ο Δήμος Αργιθέας και ποιες οι βασικές σας προτεραιότητες για τα επόμενα χρόνια;

Η Αργιθέα, στην «καρδιά» της Πίνδου, είναι ένας τόπος μοναδικής φυσικής ομορφιάς, με βαθιά Ιστορία και ισχυρή ταυτότητα. Ταυτόχρονα όμως αντιμετωπίζει τις μεγάλες προκλήσεις που χαρακτηρίζουν τις ορεινές περιοχές, την ορεινότητα, τη δημογραφική συρρίκνωση και την ανάγκη σύγχρονων υποδομών. Τα τελευταία χρόνια, στον Δήμο Αργιθέας, υλοποιούμε ένα ολοκληρωμένο σχέδιο παρεμβάσεων για την αναβάθμιση της καθημερινότητας των κατοίκων. Προχωρούμε σε έργα αγροτικής οδοποιίας, βελτιώσεις δικτύων ύδρευσης, ενεργειακές αναβαθμίσεις δημοτικών κτιρίων και παρεμβάσεις που ενισχύουν την τοπική οικονομία και την κοινωνική συνοχή. Ταυτόχρονα, έχουμε θεσμική συνεργασία με την Πολιτεία και την Περιφέρεια Θεσσαλίας σε πολλά επίπεδα. Για εμάς η Αυτοδιοίκηση δεν είναι πεδίο αντιπαράθεσης, αλλά συνέργειας. Αυτό που μας ενδιαφέρει είναι η πραγματική βελτίωση της ζωής των μόνιμων κατοίκων και η βιωσιμότητα των χωριών μας. Σημαντικό παράδειγμα αποτελεί το Ειδικό Αναπτυξιακό Πρόγραμμα Αγράφων που υλοποιούμε μαζί με τους Δήμους Λίμνης Πλαστήρα και Αγράφων, συνολικού ύψους 90 εκατ. ευρώ. Παράλληλα, για το 2026 υλοποιούμε τη μεγαλύτερη δέσμη έργων στην Ιστορία της Αργιθέας. Ενα τεχνικό πρόγραμμα-«μαμούθ» για τα δεδομένα ενός μικρού, ορεινού και απομακρυσμένου ΟΤΑ. Και όλα αυτά σε έναν δήμο οικονομικά υγιή, γεγονός που μας έδωσε ως Διοίκηση τη δυνατότητα να προχωρήσουμε σε σημαντική μείωση των τελών. Τονίζω ότι αυτή τη στιγμή έχουμε από τα φθηνότερα δημοτικά τέλη σε όλη την Ελλάδα. Γιατί πιστεύουμε βαθιά ότι η ανάπτυξη έχει αξία μόνο όταν φτάνει μέχρι το τελευταίο σπίτι του πιο μικρού χωριού και οικισμού.

Από ό,τι γνωρίζουμε στην περιοχή σας υλοποιείται ένα πιλοτικό πρόγραμμα εκτίμησης κινδύνου. Μπορείτε να μας εξηγήσετε τι ακριβώς περιλαμβάνει και ποια προβλήματα επιχειρεί να αντιμετωπίσει;

Πράγματι, στον Δήμο Αργιθέας λειτουργεί πιλοτικά -και σύντομα θα το επεκτείνουμε- ένα πρωτοποριακό σύστημα επιχειρησιακής επικοινωνίας και πολιτικής προστασίας. Στο Δημαρχείο Ανθηρού έχει δημιουργηθεί επιχειρησιακό κέντρο που αξιοποιεί δορυφορικό Διαδίκτυο μέσω Starlink, φωτοβολταϊκή τροφοδοσία και χρήση drones για επιτήρηση και καταγραφή ζημιών. Με τον τρόπο αυτό ο δήμος μπορεί να διατηρεί επικοινωνία ακόμη και όταν καταρρέουν οι επίγειες τηλεπικοινωνιακές υποδομές. Με απλά λόγια, η Αργιθέα μπορεί να παραμένει «online όταν όλα πέφτουν», διασφαλίζοντας τον συντονισμό σε συνθήκες κρίσης.

Ποιος είναι ο ρόλος του Δικτύου Πόλεων με Λίμνες στην ανάδειξη των λιμναίων οικοσυστημάτων και πώς μπορούν αυτές οι περιοχές να αξιοποιηθούν τουριστικά και περιβαλλοντικά;

Το Δίκτυο Πόλεων με Λίμνες προωθεί τη συνεργασία δήμων για την προστασία και βιώσιμη αξιοποίηση των λιμναίων οικοσυστημάτων, μέσα από ανταλλαγή τεχνογνωσίας και ευρωπαϊκές πρακτικές. Ιδιαίτερο επίτευγμα αποτελεί η πρόσφατη ευρωπαϊκή διάκριση του Δήμου Κάτω Νευροκοπίου, σε συνεργασία με το Δίκτυο, μέσω της ένταξής του στον μηχανισμό C4T της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Το έργο αφορά στην αντιμετώπιση της διασυνοριακής ρύπανσης στον Νέστο, με τη στήριξη διεθνών εμπειρογνωμόνων και την ανάπτυξη καινοτόμων λύσεων βασισμένων στη φύση. Η πρωτοβουλία αυτή αναδεικνύει τον ρόλο της Ελλάδας στη διαχείριση διασυνοριακών υδάτων και δημιουργεί προϋποθέσεις για χρηματοδότηση και ενίσχυση της συνεργασίας με γειτονικές χώρες. Οι λίμνες, επομένως, μπορούν να αποτελέσουν πυλώνες ήπιας ανάπτυξης, συνδέοντας περιβάλλον, τουρισμό και τοπική οικονομία.

Η Αργιθέα είναι μια ορεινή περιοχή με ιδιαίτερα γεωγραφικά χαρακτηριστικά. Πώς μπορεί να επιτευχθεί βιώσιμη ανάπτυξη χωρίς να αλλοιωθεί το φυσικό περιβάλλον;

Η ανάπτυξη στις ορεινές περιοχές πρέπει να είναι άμεσα συνδεδεμένη με την προστασία του περιβάλλοντος. Στην Αργιθέα επενδύουμε σε ένα μοντέλο που αναδεικνύει τα συγκριτικά μας πλεονεκτήματα, τη φύση, την Ιστορία, τον πολιτισμό και την αυθεντικότητα των οικισμών μας. Στηρίζουμε ιδιαίτερα τον πολιτισμό και την εξωστρέφεια της περιοχής. Παράλληλα, εργαζόμαστε συστηματικά για να καθιερώσουμε την Αργιθέα ως έναν κορυφαίο προορισμό εναλλακτικού τουρισμού. Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η πρωτοβουλία μας για την τοποθέτηση σύγχρονων εξωτερικών απινιδωτών σε μονοπάτια στις υψηλότερες κορυφές της περιοχής, που αποτέλεσε πανελλαδική καινοτομία. Ιδιαίτερη σημασία έχει επίσης το καινοτόμο έργο «Το Μονοπάτι των Προσκυνητών», που συνδέει τη θρησκευτική πίστη, την Ιστορία και τον πολιτισμό με το μοναδικό φυσικό τοπίο της περιοχής. Η φιλοσοφία μας είναι ξεκάθαρη. Η φύση στον τόπο μας δεν αποτελεί εμπόδιο, αλλά εφαλτήριο για την ανάπτυξη.