Μπάρακ: Η Τουρκία κοντά στην επανένταξη των F-35

Σύμφωνα με τις δηλώσεις του, η Άγκυρα έχει σημειώσει ουσιαστική πρόοδο στην αντιμετώπιση των θεμάτων «επιχειρησιακής συμβατότητας» που σχετίζονται με το ρωσικό σύστημα αεράμυνας S-400, το οποίο αποτέλεσε την κύρια αιτία της απομάκρυνσης της χώρας από το πρόγραμμα. Ο Μπάρακ επισήμανε ότι η μη χρήση των S-400 μετέβαλε προς τα κάτω τις ανησυχίες της Ουάσινγκτον, αλλά προσέθεσε ότι το γεγονός πως τα συστήματα παραμένουν στο τουρκικό έδαφος εξακολουθεί να συνιστά παράγοντα προβληματισμού. Συγκεκριμένα, όπως είπε, οι εκκρεμότητες αφορούν διαδικασίες συμβατότητας λογισμικού, πρωτόκολλα επικοινωνιών και μέτρα ασφαλείας για την ανταλλαγή δεδομένων μεταξύ συστημάτων. Ο πρέσβης επανέλαβε ότι οι σχετικές τεχνικές συζητήσεις διεξάγονται με συμμετοχή ειδικών από τις δύο πλευρές.

Σε δημοσίευμα του Bloomberg ο Μπάρακ εκτίμησε ότι «το ζήτημα θα επιλυθεί μέσα στους επόμενους τέσσερις έως έξι μήνες», επισημαίνοντας ότι οι διαβουλεύσεις επιταχύνονται και ότι η διαδικασία αξιολόγησης των τεχνικών λύσεων έχει εντατικοποιηθεί. Κατά την περιγραφή του, η τουρκική πλευρά πλησιάζει καθημερινά περισσότερο στην οριστική απομάκρυνση του ρωσικού αμυντικού συστήματος, εξέλιξη που, όπως είπε, θα μπορούσε να άρει το τελευταίο εμπόδιο για την επιστροφή της στο πρόγραμμα F-35. Το ζήτημα των S-400 είχε τεθεί άλλωστε και στη συνάντηση που πραγματοποιήθηκε τον Σεπτέμβριο στον Λευκό Οίκο μεταξύ του Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και του Ντόναλντ Τραμπ. Η αγορά των S-400 πριν από περίπου δέκα χρόνια οδήγησε στον αποκλεισμό της Τουρκίας από το πρόγραμμα των F-35 και στην επιβολή κυρώσεων μέσω του νόμου CAATSA σε τουρκικές αμυντικές εταιρείες. Ο Μπάρακ είπε επίσης ότι ομάδες εργασίας και τεχνικές επιτροπές έχουν εντατικοποιήσει τις επαφές τους το τελευταίο διάστημα. Ο νόμος CAATSA, που προβλέπει κυρώσεις κατά ρωσικών και τρίτων αμυντικών συνεργατών, είχε ως αποτέλεσμα την επιβολή οικονομικών και επιχειρησιακών περιορισμών σε τουρκικές εταιρείες.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες υποστηρίζουν ότι το ρωσικό σύστημα θέτει σε κίνδυνο τις δυνατότητες stealth των F-35, αναφέροντας τεχνικούς και επιχειρησιακούς κινδύνους για τις ικανότητες χαμηλής ανιχνευσιμότητας. Η τουρκική πλευρά εξακολουθεί να υποστηρίζει ότι μπορεί να υιοθετήσει μέτρα για την εξάλειψη του κινδύνου, ότι τα S-400 δεν πρόκειται να ενσωματωθούν στο ΝΑΤΟ και ότι τεχνικές λύσεις μπορούν να εξασφαλίσουν τη συνύπαρξη χωρίς υποβάθμιση των δυνατοτήτων των F-35. Στο πλαίσιο αυτό, οι ΗΠΑ επικεντρώνονται στην αποτροπή οποιασδήποτε δυνατότητας των S-400 να συλλέγουν δεδομένα που θα μπορούσαν να αναλυθούν σε σχέση με τα χαρακτηριστικά των F-35. Ο ίδιος ο Ντόναλντ Τραμπ είχε αφήσει να εννοηθεί τον Σεπτέμβριο ότι θα μπορούσε να επιτρέψει την πώληση των F-35 στην Τουρκία, εφόσον υπάρξει πρόοδος στις σχετικές διαπραγματεύσεις. Η τουρκική διαβεβαίωση για μη ενσωμάτωση στο ΝΑΤΟ και για μέτρα μετριασμού καταχωρείται στις διπλωματικές συνομιλίες.