Για δεκαετίες, η διασημότερη κούκλα του κόσμου έλεγε στα κορίτσια ότι μπορούν να γίνουν «τα πάντα»: Αστροναύτες, χειρουργοί, πρόεδροι. Όμως εκατομμύρια παιδιά στο φάσμα του αυτισμού δεν μπορούσαν να δουν τον εαυτό τους σε αυτό το «τα πάντα».
Αυτό ήρθε η ώρα να αλλάξει και η νευροδιαφορετικότητα να αποκτήσει ορατότητα στην καθημερινή πραγματικότητα των παιδιών.
Η Mattel λάνσαρε την πρώτη Barbie με αυτισμό, κι εδώ δεν μιλάμε απλά για την κυκλοφορία ενός ακόμα παιχνιδιού, αλλά για ένα αποφασιστικό βήμα προς τη συμπερίληψη.
Μόλις έξι μήνες μετά την πρώτη της κούκλα με διαβήτη τύπου 1, αυτή η νέα προσθήκη στη σειρά Barbie’s Fashionistas έχει σχεδιαστεί έτσι ώστε περισσότερα παιδιά να «βλέπουν τον εαυτό τους στη Barbie» και να ενθαρρύνει όλα τα παιδιά να παίζουν με κούκλες που αντικατοπτρίζουν τον κόσμο γύρω τους.
Ο αυτισμός είναι μια μορφή νευροδιαφορετικότητας που επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο οι άνθρωποι βιώνουν και αλληλεπιδρούν με την κοινωνία. Αν και τα χαρακτηριστικά του αυτισμού ποικίλλουν ανάλογα με το άτομο, σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, περισσότερο από ένα στα εκατό παιδιά πιστεύεται ότι είναι αυτιστικά.
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
Δημιουργημένη σε συνεργασία με την αμερικανική φιλανθρωπική οργάνωση Autistic Self Advocacy Network, η αυτιστική Barbie έχει σχεδιαστεί για να αντιπροσωπεύει μερικούς από τους τρόπους με τους οποίους τα παιδιά με αυτισμό μπορεί να βιώνουν, να επεξεργάζονται και να επικοινωνούν με τον κόσμο.
Τα χαρακτηριστικά της νέας Barbie
Τα μάτια της κούκλας κοιτάζουν ελαφρώς προς τη μία πλευρά, αντανακλώντας τον τρόπο με τον οποίο ορισμένα άτομα με αυτισμό αποφεύγουν την άμεση οπτική επαφή. Έχει πλήρως λυγισμένους αγκώνες και καρπούς, επιτρέποντας επαναλαμβανόμενες σωματικές κινήσεις, που βοηθούν ορισμένα άτομα με αυτισμό να επεξεργάζονται αισθητηριακές πληροφορίες ή να εκφράζουν τον ενθουσιασμό τους.
Κρατά ένα ροζ fidget spinner που βοηθά στη μείωση του στρες, φοράει (ροζ) ακουστικά με απομόνωση θορύβου για να μειώσει την αισθητηριακή υπερφόρτωση και κουβαλάει ένα ροζ tablet με κουμπιά συμβολικής επαυξητικής και εναλλακτικής επικοινωνίας στην οθόνη του για να την βοηθά να αντιμετωπίζει την καθημερινή επικοινωνία.
Η Barbie φοράει επίσης ένα φαρδύ, μοβ φόρεμα με ρίγες σε γραμμή Α, με κοντό μανίκι και αέρινο, ώστε να ελαχιστοποιείται η επαφή του υφάσματος με το δέρμα. Το σύνολο συμπληρώνουν μοβ παπούτσια με επίπεδη σόλα, που προσφέρουν σταθερότητα και ευκολία στην κίνηση.
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
Αν και οι πρώτες Barbie χρονολογούνται από το 1959, μέχρι το 2019 δεν υπήρχαν κούκλες με αναπηρίες. Τώρα υπάρχουν κούκλες με προβλήματα όρασης, καθώς και Barbie σε αναπηρικά αμαξίδια, με σύνδρομο Down, προσθετικά άκρα, λεύκη και ακουστικά βαρηκοΐας. Υπάρχει επίσης μια κούκλα Ken με προσθετικό πόδι, μια άλλη που χρησιμοποιεί αναπηρικό αμαξίδιο με ράμπα και μια με ακουστικά βαρηκοΐας.
Ανακοινώνοντας την αυτιστική Barbie, η Jamie Cygielman, της Mattel, δήλωσε ότι αυτή είναι η τελευταία επέκταση της δέσμευσης της εταιρείας για εκπροσώπηση και ένταξη.
«Η Barbie πάντα προσπαθούσε να αντικατοπτρίζει τον κόσμο που βλέπουν τα παιδιά και τις δυνατότητες που φαντάζονται, και είμαστε περήφανοι που παρουσιάζουμε την πρώτη μας αυτιστική Barbie ως μέρος αυτής της συνεχιζόμενης προσπάθειας», είπε. Η κούκλα «βοηθά να διευρυνθεί η έννοια της ένταξης στον τομέα των παιχνιδιών και πέρα από αυτόν, γιατί κάθε παιδί αξίζει να βλέπει τον εαυτό του στην Barbie», πρόσθεσε.
«Συνεργαστήκαμε με την κοινότητα των ατόμων με αυτισμό καθ’ όλη τη διάρκεια της διαδικασίας σχεδιασμού, έχοντας πάντα κατά νου ότι ο αυτισμός βιώνεται διαφορετικά από κάθε άτομο και δεν είναι πάντα ορατός. Τα στοιχεία αυτής της κούκλας αντικατοπτρίζουν τον τρόπο με τον οποίο ορισμένα άτομα στο φάσμα του αυτισμού μπορεί να βιώνουν και να εκφράζουν τον κόσμο, και ελπίζουμε ότι, μέσω της συνεργασίας με σημαντικές φωνές της κοινότητας, η Barbie θα συνεχίσει να παρουσιάζει ένα ευρύτερο φάσμα αυθεντικών εμπειριών».
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
Η Barbie δεν είναι η μόνη μάρκα που κατασκευάζει κούκλες με αυτισμό. Η Lottie πωλεί κούκλες με αυτισμό, ενώ η Lego πωλεί μια ποικιλία μινιατούρων με μη ορατές αναπηρίες, σύμφωνα με τον Guardian.
Απαντώντας στην ανακοίνωση, η Jolanta Lasota, διευθύνουσα σύμβουλος της Ambitious about Autism, δήλωσε: «Θεωρητικά, οποιαδήποτε Barbie μπορεί να επανασχεδιαστεί ως αυτιστική, επειδή ο αυτισμός δεν έχει μια συγκεκριμένη εμφάνιση. Ωστόσο, η αναπαράσταση είναι ισχυρή και η Barbie είναι ένα εμβληματικό παιχνίδι, οπότε ελπίζουμε ότι πολλά παιδιά με αυτισμό θα νιώσουν υπερηφάνεια βλέποντας κάποιες από τις εμπειρίες τους να αντικατοπτρίζονται σε αυτή τη νέα κούκλα.
Γνωρίζουμε ότι ορισμένοι νέοι με αυτισμό διστάζουν να χρησιμοποιήσουν βοηθήματα όπως προστατευτικά αυτιών και παιχνίδια διέγερσης στο σχολείο από φόβο να ξεχωρίσουν, οπότε όσο περισσότερο μπορούμε να κανονικοποιήσουμε αυτά τα είδη ορατών χαρακτηριστικών, τόσο το καλύτερο.
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
«Με τα κορίτσια να έχουν τρεις φορές λιγότερες πιθανότητες από τα αγόρια να διαγνωστούν με αυτισμό, αυτό το παιχνίδι ρίχνει επίσης φως στις εμπειρίες των κοριτσιών με αυτισμό, οι οποίες συχνά περνούν απαρατήρητες».
Η Έλι Μίντλετον, συγγραφέας και ιδρύτρια μιας διαδικτυακής κοινότητας για άτομα με νευροδιαφορετικότητα, δήλωσε ότι ελπίζει η Barbie να αμφισβητήσει ορισμένες από τις παρανοήσεις γύρω από τον αυτισμό, οι οποίες συνέβαλαν στην καθυστερημένη διάγνωσή της.
«Ποτέ δεν σκέφτηκα, και οι άνθρωποι γύρω μου ποτέ δεν σκέφτηκαν, ότι μπορεί να είμαι αυτιστική, επειδή δεν είχαμε δει ποτέ κανέναν που να μοιάζει με μένα, να συμπεριφέρεται όπως εγώ ή να έχει κάτι κοινό με μένα να έχει αυτή την ετικέτα».
Η ύπαρξη μιας αυτιστικής Barbie το αλλάζει αυτό, πρόσθεσε. «Δείχνει στα νεαρά κορίτσια ότι είναι εντάξει να είσαι αυτιστική, είναι εντάξει να είσαι διαφορετική και είναι εντάξει να φέρεις αυτές τις διαφορές με υπερηφάνεια».

