Μια ολική έκλειψη Ηλίου συμβαίνει όταν η Σελήνη περνά ανάμεσα στον Ήλιο και τη Γη, ρίχνοντας μια σκιά στον πλανήτη μας που αποκλείει πλήρως το φως του Ήλιου από ορισμένες περιοχές του κόσμου, σύμφωνα με τη NASA.
Όσοι παρατηρούν τον ουρανό σε περιοχές της Γροιλανδίας, της Ισλανδίας, της βόρειας Ισπανίας και της βορειοανατολικής Πορτογαλίας θα έχουν την ευκαιρία να δουν την «ολικότητα», τη στιγμή δηλαδή που ο ουρανός σκοτεινιάζει για λίγο καθώς ο Ήλιος εξαφανίζεται εντελώς.
Παράλληλα, μια μερική έκλειψη, κατά την οποία μόνο ένα μέρος του ηλιακού φωτός κρύβεται από τα μάτια μας, θα είναι ορατή σε περιοχές της Ευρώπης, της Αφρικής και της Βόρειας Αμερικής.
Μια ολική έκλειψη Ηλίου ήταν ορατή από το Μεξικό, τις Ηνωμένες Πολιτείες και τον Καναδά τον Απρίλιο του 2024, αλλά η τελευταία που ήταν παρατηρήσιμη από την ηπειρωτική Ευρώπη σημειώθηκε το 2006, σύμφωνα με τον Ευρωπαϊκό Οργανισμό Διαστήματος (ESA).
Το γεγονός του Αυγούστου είναι η πρώτη ολική έκλειψη Ηλίου που θα είναι ορατή από την ηπειρωτική Ισπανία από το 1905 — και είναι η πρώτη από τις τρεις ηλιακές εκλείψεις που θα βιώσει η χώρα από τώρα έως το 2028, σύμφωνα με τον ESA.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
«Μια ολική έκλειψη Ηλίου είναι μια από εκείνες τις σπάνιες στιγμές που εκατομμύρια άνθρωποι μπορούν να κοιτάξουν ψηλά μαζί και να νιώσουν δέος και περιέργεια», δήλωσε στο CNN η Carole Mundell, διευθύντρια επιστήμης του ESA. «Είναι μια κοινή στιγμή που μας συνδέει με το Σύμπαν και μας υπενθυμίζει ότι η επιθυμία για εξερεύνηση και κατανόηση είναι ένα από τα μεγαλύτερα πλεονεκτήματα της ανθρωπότητας».
Πού θα είναι ορατή η έκλειψη Ηλίου
Το στενό μονοπάτι της ολικότητας θα εκτείνεται σε μήκος 8.300 χιλιομέτρων, ξεκινώντας πάνω από την ακτογραμμή της Αρκτικής γύρω στη 1 μ.μ. ώρα Ανατολικής Ακτής των ΗΠΑ (20:00 ώρα Ελλάδος) και στη συνέχεια θα περάσει κοντά από τον Βόρειο Πόλο πριν κινηθεί πάνω από τη Γροιλανδία, την Ισλανδία, την Πορτογαλία και τη βόρεια Ισπανία, σύμφωνα με το EarthSky.
Όσοι παρακολουθήσουν την έκλειψη στη Γροιλανδία θα δουν λίγο περισσότερο από δύο λεπτά ολικότητας, ενώ εκείνοι στη βόρεια Ισπανία ενδέχεται να δουν μόνο περίπου 20 δευτερόλεπτα — αν το επιτρέψουν οι συνθήκες. Ο κακός καιρός είναι πάντα το μεγαλύτερο εμπόδιο για την παρατήρηση μιας έκλειψης.
Η έκλειψη θα περάσει πάνω από τη Γαλικία και στη συνέχεια πάνω από τις Βαλεαρίδες Νήσους στην Ισπανία καθώς θα πλησιάζει το ηλιοβασίλεμα, επιταχύνοντας τη μετάβαση από τη μέρα στη νύχτα, σύμφωνα με την Ισπανική Επιστημονική και Συμβουλευτική Επιτροπή για την Τριάδα των Εκλείψεων.
Δείτε εδώ πότε θα συμβεί η έκλειψη στην περιοχή σας και πώς θα φαίνεται.
Για όσους ζουν εκτός του μονοπατιού της έκλειψης, ο ESA θα μεταδώσει σε ζωντανή ροή (livestream) την ολικότητα από το Αστροφυσικό Αστεροσκοπείο Javalambre της Ισπανίας, στο Τερουέλ.
Πότε είναι η επόμενη ηλιακή έκλειψη
Η επόμενη ολική έκλειψη Ηλίου θα περάσει πάνω από τη νότια Ισπανία, τη Βόρεια Αφρική, τη Σαουδική Αραβία και την Υεμένη στις 2 Αυγούστου 2027, σύμφωνα με τη NASA.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες δεν θα έχουν την ευκαιρία να δουν ξανά ολική έκλειψη Ηλίου μέχρι τις 30 Μαρτίου 2033, και ακόμη και τότε, το μόνο σημείο παρατήρησης θα είναι στην Αλάσκα. Θα πρέπει να περιμένουν μέχρι τις 22 Αυγούστου 2044 για να γίνει ορατή μια ολική έκλειψη Ηλίου από τις συνεχόμενες πολιτείες των ΗΠΑ, όταν η ολικότητα θα συμβεί πάνω από τη Βόρεια Ντακότα και τη Μοντάνα.
Η επόμενη ολική έκλειψη Ηλίου με μονοπάτι που θα εκτείνεται από ακτή σε ακτή σε όλες τις 48 ηπειρωτικές πολιτείες των ΗΠΑ θα πραγματοποιηθεί στις 12 Αυγούστου 2045. Το μονοπάτι της ολικότητας θα σχηματίσει τόξο πάνω από την Καλιφόρνια, τη Νεβάδα, τη Γιούτα, το Κολοράντο, το Κάνσας, την Οκλαχόμα, το Άρκανσο, το Μισισιπή, την Αλαμπάμα και τη Φλόριντα, ενώ μια μερική έκλειψη θα είναι ορατή και σε άλλες πολιτείες.
Πώς να παρακολουθήσετε την έκλειψη με ασφάλεια
Δεν είναι ποτέ ασφαλές να κοιτάζετε απευθείας τον Ήλιο χωρίς να χρησιμοποιείτε εξειδικευμένη προστασία — εκτός από τη διάρκεια της ολικότητας, όταν το φως του Ήλιου είναι εντελώς αποκλεισμένο.
Με την πρώτη υποψία επανεμφάνισης του ηλιακού φωτός, φορέστε ένα ζευγάρι πιστοποιημένα γυαλιά έκλειψης ή χρησιμοποιήστε έναν φορητό ηλιακό παρατηρητή. Εναλλακτικά, μπορείτε να παρατηρήσετε τον Ήλιο με τηλεσκόπιο, κιάλια ή κάμερα που διαθέτει ειδικό ηλιακό φίλτρο στο μπροστινό μέρος, το οποίο παρέχει την ίδια προστασία για τα μάτια με τα γυαλιά έκλειψης.
Τα απλά γυαλιά ηλίου δεν μπορούν να αντικαταστήσουν τα γυαλιά έκλειψης ή τους ηλιακούς παρατηρητές, τα οποία είναι χιλιάδες φορές πιο σκούρα και κατασκευάζονται βάσει διεθνών προτύπων. Αποφύγετε τη χρήση σχισμένων, γρατζουνισμένων ή κατεστραμμένων γυαλιών έκλειψης και ηλιακών παρατηρητών.
Επίσης, δεν είναι ασφαλές να κοιτάζετε τον Ήλιο μέσα από οποιαδήποτε οπτική συσκευή — φακό κάμερας, τηλεσκόπιο, κιάλια — ενώ φοράτε παράλληλα γυαλιά έκλειψης ή χρησιμοποιείτε φορητό ηλιακό παρατηρητή, σύμφωνα με τη NASA. Οι ηλιακές ακτίνες συγκεντρώνονται καθώς περνούν μέσα από μια οπτική συσκευή και αυτή η συγκέντρωση μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα να κάψει το φίλτρο στα γυαλιά ή τον παρατηρητή σας, προκαλώντας σοβαρή ζημιά στα μάτια.
Τι μπορούν να μάθουν οι επιστήμονες από τις εκλείψεις
Οι ηλιακές εκλείψεις προσφέρουν στους επιστήμονες μοναδικές ευκαιρίες να μελετήσουν τον Ήλιο και το στέμμα του (την εξωτερική του ατμόσφαιρα), ενώ παράλληλα καλούν το κοινό να συμμετάσχει ως «επιστήμονες των πολιτών».
Κατά τη διάρκεια της έκλειψης του Αυγούστου, οι επιστήμονες σχεδιάζουν να απογειώσουν αερόστατα μεγάλου υψομέτρου που μπορούν να τραβήξουν φωτογραφίες του γεγονότος και της σεληνιακής σκιάς. Στόχος τους είναι να αναπαράγουν ένα πείραμα έκλειψης του 1919, το οποίο μέτρησε πώς η βαρύτητα του Ήλιου καμπυλώνει το φως από μακρινά αστέρια και επιβεβαίωσε τη θεωρία της γενικής σχετικότητας του Άλμπερτ Αϊνστάιν.
Οι επιστήμονες των πολιτών καλούνται να κατασκευάσουν το δικό τους όργανο για να μετρήσουν τις αλλαγές που συμβαίνουν στην ατμόσφαιρα όταν ο ουρανός σκοτεινιάζει για λίγο.
«Χρησιμοποιούμε στιγμές σαν κι αυτή για να φέρουμε τη διαστημική επιστήμη και την τεχνολογία πιο κοντά στην κοινωνία, να εμπνεύσουμε τις μελλοντικές γενιές και να φέρουμε κοντά τους ανθρώπους σε όλη την Ευρώπη μέσα από τον ενθουσιασμό της ανακάλυψης», δήλωσε η Mundell του ESA.
Ροή Ειδήσεων 
