«Η εποχή μας, η οποία μοιάζει να κλονίζεται από τρομερές ανισορροπίες και συγκρούσεις, κραυγάζει από τα βάθη της για ειρήνη», δήλωσε ο ποντίφικας σε ομιλία του ενώπιον του βασιλιά Φιλίππου ΣΤ΄ στο Βασιλικό Παλάτι της Μαδρίτης.
Το μήνυμα της ειρήνης, πρόσθεσε, «προς το παρόν δυστυχώς φαντάζει σε κάποιους αφελές και σε άλλους συγκρουσιακό». Είναι, ωστόσο, ευπρόσδεκτο από εκείνους «που δεν κλείνονται σε προκατειλημμένες ιδεολογίες, αλλά είναι ανοιχτοί στην αλήθεια».
Στη συνέχεια της ομιλίας του, συμπλήρωσε: «Για την αγάπη της αλήθειας, καλώ τους πάντες να παραμερίσουν τα διχαστικά και πολωτικά αφηγήματα της κοινωνικής σας πραγματικότητας και ιστορίας, ώστε να ξεπεραστούν οι στείρες απλουστεύσεις μέσα από την καρποφόρα εκτίμηση της πολυπλοκότητας».
Η Μαδρίτη είναι ο πρώτος σταθμός του ταξιδιού του στην Ισπανία από τις 6 έως τις 12 Ιουνίου, όπου, εκτός από τη συνάντησή του με τον βασιλιά Φίλιππο ΣΤ΄ και τη βασίλισσα Λετίθια, πρόκειται να μιλήσει στο κοινοβούλιο σε μια περίοδο έντονης πολιτικής πόλωσης στη χώρα. Ο Λέων αναμένεται επίσης να αναφερθεί στη δεινή κατάσταση των μεταναστών κατά τη διάρκεια του ταξιδιού του.
Αν και η Ισπανία έχει βιώσει έντονη εκκοσμίκευση, αποτελεί ιστορικό προπύργιο του καθολικισμού στην Ευρώπη και αναμένεται να συγκεντρωθεί μεγάλο πλήθος κόσμου κατά τη διάρκεια της επίσκεψής του. Το Βατικανό ανακοίνωσε ότι ο πάπας θα συναντηθεί επίσης με επιζώντες σεξουαλικής κακοποίησης από μέλη του κλήρου.
ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
Απαντώντας σε ερώτηση του CNN μέσα στο αεροπλάνο, ο πάπας μίλησε για το αυξανόμενο ενδιαφέρον των νέων για την πίστη, καθώς και για το γεγονός ότι η επίσκεψή του συμπίπτει με μια συναυλία του Πορτορικανού μουσικού Bad Bunny στη Μαδρίτη.
Δήλωσε «πολύ ικανοποιημένος» από τις αναφορές που λαμβάνει για αύξηση των μεταστροφών στον καθολικισμό. «Οι νέοι που αναζητούν κάτι περισσότερο, έχοντας μεγαλώσει σε πολλές περιπτώσεις χωρίς αυτήν, αν θέλετε, την πνευματική διάσταση στη ζωή τους, συνειδητοποιούν ότι υπάρχει ένα κενό, μια έλλειψη νοήματος», είπε.
«Αν βρεθούν μπροστά στο δίλημμα: θέλουν να δουν τον Bad Bunny ή θέλουν να δουν τον πάπα, νομίζω ότι πολλοί θα πάνε να δουν τον Bad Bunny. Αλλά πιστεύω ότι θα υπάρχουν και αρκετοί εκεί για να δουν τον πάπα. Και αυτό λέει κάτι, ξέρετε».
Πριν από το ταξίδι, ο καρδινάλιος Χοσέ Κόμπο Κάνο, αρχιεπίσκοπος της Μαδρίτης, άφησε να εννοηθεί ότι ο Bad Bunny θα μπορούσε να έχει κάποιου είδους συνάντηση με τον Λέοντα. Οι δυο τους μοιράζονται την ίδια ανησυχία για τις μεταναστευτικές πολιτικές, με τον ράπερ να ζητά την κατάργηση της υπηρεσίας μετανάστευσης των ΗΠΑ («ICE out») κατά τη διάρκεια της ομιλίας αποδοχής του βραβείου του στα Grammy τον Φεβρουάριο.
Δείτε αυτή τη δημοσίευση στο Instagram.
Μιλώντας στο αεροπλάνο, ο πάπας είπε ότι έχει επισκεφθεί την Ισπανία «πολλές φορές» και ότι έρχεται με ένα «μήνυμα για όλους» στη χώρα, το οποίο περιέγραψε ως «την αγάπη του Θεού, τη φιλανθρωπία και τον σεβασμό για κάθε ανθρώπινο ον».
Αστειεύτηκε επίσης λέγοντας ότι θα υποστηρίξει την πατρίδα του, τις Ηνωμένες Πολιτείες, στο επερχόμενο Παγκόσμιο Κύπελλο ποδοσφαίρου.
Κατά την παραμονή του στην ισπανική πρωτεύουσα, ο Λέων θα πραγματοποιήσει συνάντηση με νέους στο στάδιο Σαντιάγο Μπερναμπέου, την έδρα της ποδοσφαιρικής ομάδας Ρεάλ Μαδρίτης – μιας ομάδας που φαίνεται ότι μπορεί να υποστηρίζει. «Ο πάπας είναι με όλες τις ομάδες, ο Πρεβό είναι με τη Ρεάλ Μαδρίτης», είπε, αναφερόμενος στο κοσμικό του όνομα πριν από την εκλογή του στον παπικό θώκο.
Θέλοντας να επιστρέψει στο θέμα του Bad Bunny, κατά τη διάρκεια μιας Σαββατιάτικης προσευχής για τους νέους στη Μαδρίτη, ο Πάπας Λέων αναφέρθηκε ξανά στη μουσική ενώ κήρυττε σε ένα πλήθος νεαρών καθολικών.
«Πιστεύω ότι είναι πολύ σημαντικό ο καθένας μας να προσπαθήσει να αναπτύξει την ικανότητα να βρίσκεται στη σιωπή», δήλωσε ο Λέων. «Πολύ συχνά κυκλοφορούμε με ακουστικά, με μουσική να παίζει, με περισπασμούς — αλλά δεν ξέρουμε πώς να είμαστε στη σιωπή. Και πιστεύω ότι πολύ συχνά είναι ακριβώς σε αυτή την εμπειρία της σιωπής που ο Θεός μπορεί να μας μιλήσει, ή που μπορούμε να διακρίνουμε τη φωνή του Θεού».
«Στη σιωπή», πρόσθεσε ο ποντίφικας, «καταλαβαίνουμε ότι οι ιδεολογίες περνούν, ενώ η αλήθεια παραμένει».
Τεταμένες σχέσεις με τον Τραμπ
Ο πάπας προσκλήθηκε επίσημα από τον Ισπανό πρωθυπουργό Πέδρο Σάντσεθ, ο οποίος είναι σφοδρός επικριτής του πολέμου του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ στο Ιράν και εφαρμόζει μια πολιτική υποδοχής των μεταναστών. Ο Σάντσεθ υπεραμύνθηκε επίσης του γεννημένου στο Σικάγο ποντίφικα μετά την κριτική που του άσκησε ο Τραμπ για τη στάση του στον πόλεμο τον Απρίλιο, με τον αριστερό Ισπανό ηγέτη να δηλώνει ότι «ενώ κάποιοι σπέρνουν πολέμους, ο Λέων ΙΔ΄ σπέρνει ειρήνη».
Τις τελευταίες εβδομάδες, ο πάπας συνεχίζει να μιλάει κατά του πολέμου, συμπεριλαμβανομένης της χρήσης θρησκευτικής γλώσσας για τη δικαιολόγηση στρατιωτικών συγκρούσεων, και ζητά ενότητα έναντι του διχασμού. Έχει επίσης θέσει τη μετανάστευση ως προτεραιότητα από την εκλογή του τον Μάιο του περασμένου έτους, θέματα που είναι πιθανό να εδραιώσουν την παπική του θητεία ως αντίβαρο στην κυβέρνηση Τραμπ.
Το πρώτο μεγάλο θεολογικό έγγραφο του Λέοντα, που δημοσιεύθηκε τον περασμένο μήνα, ανέφερε ότι η υποδοχή των μεταναστών και των προσφύγων αποτελεί «λυδία λίθο» για την κοινωνική δικαιοσύνη, ενώ ο ίδιος έχει περιγράψει τη μεταχείριση των μεταναστών στις ΗΠΑ ως «απάνθρωπη».
Κατά τη διάρκεια της επίσκεψής του, θα ταξιδέψει στα Κανάρια Νησιά, ένα ισπανικό αρχιπέλαγος στα ανοικτά της βορειοδυτικής Αφρικής, το οποίο έχει γίνει σημαντικό σημείο εισόδου για τους νεοαφιχθέντες στην Ευρώπη. Κατά την παραμονή του στη Γκραν Κανάρια και την Τενερίφη, θα συναντηθεί με μετανάστες και ομάδες που επιδιώκουν την ένταξή τους στην κοινωνία, και θα αποτίσει φόρο τιμής σε όσους έχασαν τη ζωή τους στη θάλασσα επιχειρώντας το επικίνδυνο ταξίδι προς την Ευρώπη.
Μιλώντας πριν από το ταξίδι, ο εκπρόσωπος του Βατικανού Ματέο Μπρούνι δήλωσε ότι η μετανάστευση είναι ένα ζήτημα που ο πάπας θέλει να προσεγγίσει σε «ανθρώπινο επίπεδο». Η Καθολική Εκκλησία στην Ισπανία έχει έντονη φιλανθρωπική παρουσία και συμμετέχει ενεργά στην παροχή βοήθειας προς τους μετανάστες.
Πολιτική πόλωση
Όπως και οι Ηνωμένες Πολιτείες, η Ισπανία έχει μια πολωμένη πολιτική κουλτούρα, και ο Λέων θα έρθει αντιμέτωπος με αυτή την κομματική αντιπαράθεση όταν γίνει ο πρώτος πάπας που θα μιλήσει και στα δύο σώματα του ισπανικού κοινοβουλίου στη Μαδρίτη.
Η αριστερή κυβέρνηση του Σάντσεθ αντιμετωπίζει δυσκολίες, συμπεριλαμβανομένων σκανδάλων διαφθοράς, ενώ πιο συντηρητικές φωνές, όπως το εθνικιστικό-λαϊκιστικό δεξιό κόμμα Vox, κερδίζουν έδαφος σε δημοτικότητα.
«Μια κυβέρνηση που αντιμετωπίζει σήμερα μια περίοδο επιταχυνόμενης πολιτικής φθοράς και πολιορκείται από πολλαπλά σκάνδαλα διαφθοράς, θα επιδιώξει να παρουσιαστεί, δίπλα στον πάπα, ως ούσα στη “σωστή πλευρά της ιστορίας” σε ζητήματα όπως η εναντίωση στον πόλεμο στο Ιράν και οι μεταναστευτικές της πολιτικές», δήλωσε στο CNN ο Εμίλιο Σάενθ-Φρανσές, καθηγητής ιστορίας και διεθνών σχέσεων στο Ποντιφικό Πανεπιστήμιο Comillas της Μαδρίτης.
Ωστόσο, πρόσθεσε, «σε ένα τέτοιο πλαίσιο, οποιοδήποτε παπικό μήνυμα αφορά την πολιτική ηθική, τη δημόσια ακεραιότητα ή τη διαφθορά θα μπορούσε εύκολα να γυρίσει μπούμερανγκ κατά της κυβέρνησης, αντί να ενισχύσει τη θέση της».
Ο Σάενθ-Φρανσές αναφέρει ότι ο πάπας θα χρειαστεί να επιστρατεύσει «σημαντική πολιτική ευφυΐα» για να πλοηγηθεί μέσα στις εντάσεις, και η επιτυχία της επίσκεψης θα εξαρτηθεί από την ικανότητα του Λέοντα να «υπερβεί το βαθιά πολωμένο περιβάλλον της Ισπανίας και να μιλήσει για ευρύτερες ανησυχίες».
Αν και ο Σάντσεθ ευθυγραμμίζεται με τις απόψεις του πάπα για τον πόλεμο και τη μετανάστευση, η κυβέρνησή του έχει επίσης συγκρουστεί με την τοπική Καθολική Εκκλησία για τις αμβλώσεις, τα δικαιώματα της ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητας, καθώς και με ορισμένες φωνές της εκκλησίας για τα μνημεία του πρώην δικτάτορα στρατηγού Φρανθίσκο Φράνκο, του εθνικιστή ηγέτη της Ισπανίας κατά τη διάρκεια του εμφυλίου πολέμου της χώρας.
Όμως ο πάπας, που μιλάει άπταιστα ισπανικά, γνωρίζει καλά τη χώρα και έχει επίγνωση του πολιτικού κλίματος.
«Ο Πάπας Λέων μιλάει τόσο καλά ισπανικά που τίποτα δεν θα χαθεί στη μετάφραση», δήλωσε στο CNN η Παλόμα Γκαρθία Οβεχέρο, πρώην εκπρόσωπος του πάπα, η οποία κατάγεται από τη Μαδρίτη και τώρα εργάζεται ως επικεφαλής των μέσων ενημέρωσης για την καθολική φιλανθρωπική οργάνωση Mary’s Meals International.
«Και αυτό είναι κομβικό όταν μιλάς για κάποια περίπλοκα ζητήματα: πόλωση, μετανάστευση, τριβές μεταξύ εκκλησίας και κράτους. Όμως έχει δείξει ότι δεν φοβάται να εμβαθύνει σε ευαίσθητα ερωτήματα».
Ιστορικοί δεσμοί
Η Ισπανία είναι η πρώτη μεγάλη ευρωπαϊκή επίσκεψη για τον Λέοντα από την εκλογή του και η πρώτη παπική επίσκεψη στη χώρα από το 2011.
Ο προκάτοχός του, ο Πάπας Φραγκίσκος, έτεινε να προσπερνά τα παραδοσιακά καθολικά προπύργια της Ευρώπης, αλλά ο πρώτος Αμερικανός πάπας το θέτει ως προτεραιότητα.
Τον Σεπτέμβριο, ο Λέων θα μεταβεί στη Γαλλία, μια ακόμη παραδοσιακά καθολική χώρα – αν και, όπως και η γειτόνισσά της στον νότο, έχει γνωρίσει σημαντική εκκοσμίκευση.
«Είναι αλήθεια ότι η Ισπανία είναι σε ένα μέρος της έντονα εκκοσμικευμένη», λέει η Γκαρθία Οβεχέρο. «Αλλά είναι επίσης μία από τις ευρωπαϊκές χώρες με τα υψηλότερα ποσοστά εκκλησιασμού».
Οι βαθιές καθολικές ρίζες της Ισπανίας θα έρθουν στο προσκήνιο όταν, μετά τη διαμονή του στη Μαδρίτη, ο πάπας επισκεφθεί την αυτόνομη περιφέρεια της Καταλονίας.
Κατά την παραμονή του στη Βαρκελώνη, θα επισκεφθεί τη Σαγράδα Φαμίλια του Αντόνι Γκαουντί για να εγκαινιάσει τον νέο Πύργο του Ιησού Χριστού του ναού. Ο Λέων θα τελέσει λειτουργία στην εκκλησία για την εκατονταετηρίδα από τον θάνατο του αρχιτέκτονα Γκαουντί.
Το πρόγραμμα του Λέοντα περιλαμβάνει επίσης επίσκεψη στο Μονσεράτ, έναν τόπο τεράστιας πνευματικής και πολιτιστικής σημασίας για την περιοχή της Καταλονίας, και κατά τη διάρκεια της παραμονής του εκεί θα επισκεφθεί ένα βενεδικτινό μοναστήρι του 11ου αιώνα και θα γευματίσει με τους μοναχούς που διαμένουν εκεί.
Ο Λέων έχει επιμείνει ότι η Καθολική Εκκλησία, αν θέλει να αποτελεί μια αξιόπιστη ηθική φωνή, πρέπει επίσης να αντιμετωπίσει το σκοτάδι του δικού της παρελθόντος.
Θα μιλήσει με «ορισμένα θύματα κακοποίησης από μέλη του κλήρου στην Ισπανία», επιβεβαίωσε το Βατικανό, σε μια συνάντηση που διοργάνωσε η Ισπανική Εκκλησία. Στο αεροπλάνο, ο Λέων δήλωσε στους δημοσιογράφους ότι «οι κακοποιήσεις παραμένουν μια ανοιχτή πληγή».
Η Ισπανία έχει συγκλονιστεί από σκάνδαλα κακοποίησης, με μια ανεξάρτητη επιτροπή το 2023 να αναφέρει ότι περισσότεροι από 400.000 άνθρωποι είχαν πέσει θύματα κακοποίησης από κληρικούς και λαϊκούς σε εκκλησιαστικά ιδρύματα σε βάθος δεκαετιών.
Ροή Ειδήσεων 
