Μιχάλης Παπαπέτρου στο eleftherotypos.gr: «H μουσική είναι ένας τρόπος για να επαναπροσδιορίσουμε τον εαυτό μας»

Η μυθιστορηματική ζωή του Έλληνα συνθέτη Λεό Ραπίτη, ξεδιπλώνεται μέσα από μουσικές και εικαστικές ψηφίδες, αντανακλώντας την εποχή, πριν το ναζιστικό σύννεφο σκεπάσει την Ευρώπη, τότε στην Αγγλία των αισθαντικών τροβαδούρων, του Νόελ Κάουαρντ, του Άιβορ Νοβέλο, των μιούζικαλ, και τη γοητεία του Μεσοπολέμου.

«Αυτό που με συγκίνησε να ασχοληθώ με την ιστορία και τη μουσική του Λεό Ραπίτη ήταν η ίδια η πορεία του. Ένα παιδί-θαύμα στη Μυτιλήνη, μέσα σε μια μεγαλοαστική οικογένεια, που βρέθηκε ξαφνικά να σπουδάζει υφαντουργία στο βιομηχανικό Μάντσεστερ και να το περιγράφει αργότερα ως «φρικτό». Αυτό το τραύμα όμως τον έφερε ξανά στη μουσική και ουσιαστικά στον εαυτό του. Από εκεί ξεκίνησε μια καριέρα γεμάτη συνεργασίες με τη Σοφία Βέμπο, τον Μίμη Τραϊφόρο, τις αδελφές Καλουτά, μια ζωή ανάμεσα στην Ελλάδα, τη Μέση Ανατολή, την Αμερική και την Αφρική» λέει στον ΕΤ ο Μιχάλης Παπαπέτρου, μαέστρος, πιανίστας και διευθυντής της Χορωδίας της ΕΡΤ, που επιχειρεί αύριο και μεθαύριο (30, 31/8) στο Κάστρο Λαμίας να συστήσει ξανά το συναρπαστικό ταξίδι ζωής και μουσικής με τίτλο «Οι πολιτείες του Λεό Ραπίτη» από την Αθήνα στο Μάντσεστερ, την Παλαιστίνη, τη Νέα Υόρκη και τέλος στο Βελγικό Κονγκό, όπου έδωσε τέλος στη ζωή του, θεωρώντας -εσφαλμένα – ότι σκότωσε τον εραστή του. Η παραγωγή παρουσιάζεται στο πλαίσιο του προγράμματος του θεσμού του Υπουργείου Πολιτισμού «Όλη η Ελλάδα ένας πολιτισμός 2025», όπου ολοκληρώνεται την τελευταία ημέρα του Αυγούστου, ανανεώνοντας το ραντεβού του θεσμού για έβδομη συνεχόμενη χρονιά το 2026.

Κάστρο Λαμίας_Φωτο Γ. Καλκανίδης

Η αινιγματική μορφή της ελληνικής μουσικής σκηνής, της προπολεμικής αλλά και της μεταπολεμικής περιόδου του Λέο Ραπίτη συνεχίζει να κεντρίζει τολμηρά το σήμερα. Κι όμως, παρά το ταλέντο του και την αγάπη που εισέπραξε από μεγάλους καλλιτέχνες της εποχής, χάθηκε στη λήθη. «Αυτή η αντίφαση –το φως της σκηνής απέναντι στη σκιά της μοναξιάς και του τραγικού του τέλους– ήταν που με γοήτευσε και με έκανε να θελήσω να ασχοληθώ μαζί του» ομολογεί ο κ. Παπαπέτρου και επισημαίνει «Η μουσική του Ραπίτη ανήκει στην εποχή της ελαφράς μουσικής, φέρει μέσα της τα στοιχεία της τζαζ αλλά και το άρωμα του μεσοπολέμου. Ήταν τραγούδια που έδεσαν με τη φωνή της Βέμπο, που έδωσαν κουράγιο σε χρόνια δύσκολα, που ακούστηκαν σε επιθεωρήσεις και σε θέατρα. Η πρόκληση για μένα ήταν να κρατήσω αυτόν τον χαρακτήρα, χωρίς να τον κλείσω σε μια νοσταλγική αναπαράσταση. Μέσα από το πολυφωνικό σύνολο προσπάθησα να αφήσω τα ηχοχρώματα εκείνης της εποχής να διασταυρωθούν με τις κατάλληλες αρμονίες και τεχνικές, έτσι ώστε να ακουστούν οικεία αλλά και σύγχρονα».

Οι πολιτείες του Λεό Ραπίτη

Η ζωή του Ραπίτη είναι από μόνη της γεμάτη κορυφώσεις και δραματικές καμπές: η αρχή στη Μυτιλήνη, η περιπέτεια στο Μάντσεστερ, η ακμή με τη Βέμπο, η Αμερική, οι περιοδείες στην Αφρική και το τραγικό του τέλος. «Αυτά τα στοιχεία είναι το βιογραφικό υπόβαθρο» αναφέρει ο μαέστρος και συνεχίζει «ταυτόχρονα, υπάρχουν τα ίδια του τα τραγούδια, που αποτελούν το καθαρά καλλιτεχνικό κομμάτι. Και πίσω απ’ όλα, μια βαθιά συναισθηματική διάσταση: μια μοναξιά που κουβαλούσε πάντα, παρά το χαμόγελο που έδειχνε στους γύρω του. Στη μουσική δομή του έργου προσπαθώ να δίνω χώρο και στα τρία: τα γεγονότα, τις συνθέσεις του, αλλά και τα προσωπικά του ρήγματα. Έτσι, η αφήγηση κρατά την αλήθεια της, αλλά αποκτά και μια μυθιστορηματική διάσταση».

ΤΟ ΕΡΓΟ

Στη παράσταση- όπως μας περιγράφει ο Μιχάλης Παπαπέτρου «ο αργαλειός συνδέεται με την οικογενειακή ιστορία του Ραπίτη – ο πατέρας του είχε υφαντουργείο και τον έστειλε να σπουδάσει υφαντουργία στο εξωτερικό. Για τον ίδιο όμως, εκείνος ο αργαλειός ήταν μια βίαιη απομάκρυνση από τη μουσική του φύση. Ο «αποδομημένος αργαλειός» στο έργο είναι το σπασμένο εκείνο σύμβολο, αλλά και η απελευθέρωση που ακολούθησε: τα νήματα δεν χάθηκαν, μεταμορφώθηκαν σε νότες και μελωδίες. Έτσι το βλέπω και γενικότερα: η μουσική είναι ένας τρόπος για να επαναπροσδιορίσουμε τον εαυτό μας, ακόμη κι όταν το υφαντό της ζωής έχει διαλυθεί».

Ιnfo

Οι πολιτείες του Λεό Ραπίτη

30, 31 Αυγούστου 2025 / Ώρα έναρξης: 21.00

Κάστρο Λαμίας

Διασκευές, μουσική επιμέλεια: Μιχάλης Παπαπέτρου
Εικαστική επιμέλεια: Μαργαρίτα Διγενή
Performer: Ειρήνη Μάστορα
Ερμηνεύουν: Μιράντα Μακρυνιώτη (υψίφωνος), Αναστασία Κότσαλη (μεσόφωνος), Ανδρέας Καραούλης (τενόρος)
Μουσικοί:  Ξένια Τσέλιγκα (μπαγιάν), Ηλίας Σαμσόνοφ (σαξόφωνο), Δημήτρης Τίγκας (κοντραμπάσο), Μιχάλης Παπαπέτρου( πιάνο)
ΑΜΚΕ: ΜπαGάζια 

Η παραγωγή παρουσιάζεται στο πλαίσιο του προγράμματος του θεσμού του Υπουργείου Πολιτισμού «Όλη η Ελλάδα ένας πολιτισμός 2025». 

Πληροφορίες

• Η εκδήλωση προσφέρεται δωρεάν από το Υπουργείο Πολιτισμού.
• H προκράτηση θέσης είναι υποχρεωτική.
• Πληροφορίες & προκρατήσεις: www.allofgreeceoneculture.gr