Νόμπελ Λογοτεχνίας: Στον Ούγγρο συγγραφέα Λάσλο Κρασναχορκάι το βραβείο

Το βραβείο Νόμπελ Λογοτεχνίας για το 2025 απονέμεται στον Λάσλο Κρασναχορκάι «για το συναρπαστικό και οραματικό του έργο που, εν μέσω αποκαλυπτικού τρόμου, επιβεβαιώνει τη δύναμη της τέχνης» όπως αναφέρει η επίσημη ιστοσελίδα των βραβείων Νόμπελ.

Ο Λάσλο Κρασναχορκάι είναι ένας σπουδαίος επικός συγγραφέας στην κεντροευρωπαϊκή παράδοση που εκτείνεται από τον Κάφκα μέχρι τον Τόμας Μπέρνχαρντ, και χαρακτηρίζεται από παραλογισμό και γκροτέσκο υπερβολές. Υπάρχουν όμως περισσότερες χορδές στο τόξο του, και στρέφεται επίσης προς την Ανατολή υιοθετώντας έναν πιο στοχαστικό, λεπτομετρημένο τόνο.

Ποιος είναι ο Λάσλο Κρασναχορκάι

Γεννημένος στην Γκιούλα της Ουγγαρίας το 1954, ο Κρασναχορκάι άφησε για πρώτη φορά το στίγμα του με το πρώτο του μυθιστόρημα, Sátántangó , το 1985 , μια ζοφερή και μαγευτική απεικόνιση μιας καταρρέουσας αγροτικής κοινότητας. Το μυθιστόρημα θα κερδίσει το βραβείο Καλύτερου Μεταφρασμένου Βιβλίου στα Αγγλικά σχεδόν τρεις δεκαετίες αργότερα, το 2013.

Συχνά περιγράφεται ως μεταμοντέρνος, ο Κρασναχορκάι είναι γνωστός για τις μακροσκελείς, ελικώδεις προτάσεις του, τα δυστοπικά και μελαγχολικά θέματα, και το είδος της αδιάκοπης έντασης που οδήγησε τους κριτικούς να τον συγκρίνουν με τους Γκόγκολ, Μέλβιλ και Κάφκα. Το έργο «Σαταντανγκό» διασκευάστηκε διάσημα σε επτάωρη ταινία από τον σκηνοθέτη Μπέλα Ταρ , με τον οποίο ο Κρασναχορκάι είχε μια μακρά δημιουργική συνεργασία.

Η καριέρα του Κρασναχορκάι έχει διαμορφωθεί τόσο από τα ταξίδια όσο και από τη γλώσσα. Έφυγε για πρώτη φορά από την κομμουνιστική Ουγγαρία το 1987, περνώντας ένα χρόνο στο Δυτικό Βερολίνο για μια υποτροφία, και αργότερα εμπνεύστηκε από την Ανατολική Ασία -ιδιαίτερα τη Μογγολία και την Κίνα- για έργα όπως «Ο Αιχμάλωτος της Ούργκα» και «Καταστροφή και Θλίψη Κάτω από τους Ουρανούς».

Ενώ εργαζόταν πάνω στο “Πόλεμος και Πόλεμος”, ταξίδεψε πολύ σε όλη την Ευρώπη και έζησε για ένα διάστημα στο διαμέρισμα του Άλεν Γκίνσμπεργκ στη Νέα Υόρκη, περιγράφοντας την υποστήριξη του θρυλικού ποιητή Μπιτ ως κρίσιμη για την ολοκλήρωση του μυθιστορήματος.

Οι θαυμαστές του είναι τρομεροί: η Σούζαν Σόνταγκ τον αποκάλεσε «τον σύγχρονο Ούγγρο μάστερ της αποκάλυψης», ενώ ο Β.Γ. Σέμπαλντ επαίνεσε την παγκοσμιότητα του οράματός του. Το 2015, ο Κρασναχορκάι έγινε ο πρώτος Ούγγρος συγγραφέας που κέρδισε το Διεθνές Βραβείο Man Booker.