Πιερρακάκης από Eurogroup: Η Ευρώπη χρειάζεται δικούς της τεχνολογικούς πρωταθλητές – Πραγματικότητα το ψηφιακό ευρώ έως το 2029

Κατά την προσέλευσή του στη συνεδρίαση του Eurogroup στις Βρυξέλλες, ο κ. Πιερρακάκης χαρακτήρισε ιστορική την περίοδο που διανύει η Ευρώπη, επισημαίνοντας ότι η αποστολή του Eurogroup δεν περιορίζεται πλέον μόνο στη διατήρηση της δημοσιονομικής σταθερότητας της Ευρωζώνης, αλλά επεκτείνεται στη διαμόρφωση των προϋποθέσεων για τη μελλοντική οικονομική και τεχνολογική ισχύ της Ένωσης.

Στο επίκεντρο η Τεχνητή Νοημοσύνη

Ο πρόεδρος του Eurogroup υπογράμμισε ότι η μεγαλύτερη τεχνολογική αλλαγή των τελευταίων δεκαετιών δημιουργεί τεράστιες ευκαιρίες για ανάπτυξη, επενδύσεις και παραγωγικότητα, αλλά ταυτόχρονα εγκυμονεί σοβαρούς κινδύνους, ιδιαίτερα για το χρηματοπιστωτικό σύστημα.

Όπως ανέφερε, τα πλέον εξελιγμένα μοντέλα τεχνητής νοημοσύνης έχουν πλέον τη δυνατότητα να εντοπίζουν αδυναμίες σχεδόν σε κάθε πληροφοριακό σύστημα, γεγονός που καθιστά αναγκαία τη διαμόρφωση κοινής ευρωπαϊκής στρατηγικής τόσο για την αξιοποίηση των δυνατοτήτων της τεχνολογίας όσο και για τη θωράκιση των κρίσιμων υποδομών.

Στο πλαίσιο αυτό, οι υπουργοί Οικονομικών της Ευρωζώνης συζήτησαν το θέμα με τον διευθύνοντα σύμβουλο της γαλλικής εταιρείας τεχνητής νοημοσύνης Mistral AI, Arthur Mensch.

«Η Ευρώπη πρέπει να κρατήσει τις δικές της εταιρείες»

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε ο Κυριάκος Πιερρακάκης στην ανάγκη η Ευρώπη να αποκτήσει τεχνολογική αυτονομία.

Όπως σημείωσε, η ήπειρος διαθέτει υψηλού επιπέδου ανθρώπινο δυναμικό, επιστημονική γνώση και σημαντικά κεφάλαια, ωστόσο εξακολουθεί να αδυνατεί να μετατρέψει αυτά τα πλεονεκτήματα σε ισχυρές επενδύσεις που θα δημιουργήσουν ευρωπαϊκούς τεχνολογικούς κολοσσούς.

«Η μεγαλύτερη τεχνολογική μεταβολή των τελευταίων δεκαετιών απαιτεί ευρωπαϊκούς πρωταθλητές που γεννιούνται, αναπτύσσονται και παραμένουν στην Ευρώπη», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Ψηφιακό ευρώ έως το 2029

Ο πρόεδρος του Eurogroup ανακοίνωσε επίσης ότι υπάρχουν θετικές εξελίξεις γύρω από το σχέδιο του ψηφιακού ευρώ, μετά και τις αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου.

Σύμφωνα με τον ίδιο, στόχος είναι το ψηφιακό ευρώ να αποτελέσει τον βασικό δημόσιο πυλώνα της ευρωπαϊκής ψηφιακής χρηματοδότησης και να τεθεί σε λειτουργία έως το 2029.

Παράλληλα, υποστήριξε ότι γύρω από αυτή τη δημόσια υποδομή πρέπει να αναπτυχθεί ισχυρή ιδιωτική καινοτομία, αξιοποιώντας τεχνολογίες όπως τα κατανεμημένα καθολικά (DLTs) και το tokenization, ώστε να ενισχυθεί η ανταγωνιστικότητα της ευρωπαϊκής χρηματοπιστωτικής αγοράς.

Δημοσιονομική σταθερότητα και μεταρρυθμίσεις

Ο Κυριάκος Πιερρακάκης επανέλαβε ότι η Ευρωζώνη οφείλει να διατηρήσει σταθερή δημοσιονομική πορεία, ιδιαίτερα σε ένα διεθνές περιβάλλον αυξημένης αβεβαιότητας, επισημαίνοντας ότι οι μεταρρυθμίσεις αποτελούν τη βασική άμυνα απέναντι στις διαδοχικές κρίσεις.

Απαντώντας σε ερώτηση για τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή, υποστήριξε ότι η Ευρώπη δεν μπορεί να προβλέψει τις κρίσεις, μπορεί όμως να ενισχύσει την ανθεκτικότητά της μέσω επενδύσεων και διαρθρωτικών αλλαγών.

Όπως σημείωσε, σύμφωνα με στοιχεία του ΔΝΤ, οι επενδύσεις στις ενεργειακές υποδομές μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία περιόρισαν κατά 12% τις οικονομικές επιπτώσεις της ενεργειακής κρίσης.

«Το μήνυμα είναι ξεκάθαρο: μεταρρυθμίσεις, μεταρρυθμίσεις, μεταρρυθμίσεις», τόνισε.

Δεν υπάρχει συναίνεση για κοινό ευρωπαϊκό ομόλογο

Ερωτηθείς για την ισπανική πρόταση δημιουργίας κοινού ευρωπαϊκού ασφαλούς ομολόγου (European safe asset), ο πρόεδρος του Eurogroup επισήμανε ότι το ζήτημα δεν περιλαμβάνεται στην ημερήσια διάταξη και ότι μέχρι στιγμής δεν υπάρχει κοινή ευρωπαϊκή θέση.

Όπως είπε, υπάρχει ευρεία συμφωνία για την ανάγκη αύξησης των επενδύσεων στην Ευρώπη, όχι όμως και για τα χρηματοδοτικά εργαλεία που θα χρησιμοποιηθούν.

Συνάντηση με την Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν

Ο κ. Πιερρακάκης γνωστοποίησε ακόμη ότι θα συναντηθεί με την πρόεδρο της Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, με βασικό αντικείμενο την υλοποίηση του προγράμματος εργασίας του Eurogroup και την προώθηση της Ένωσης Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων (Savings and Investment Union – SIU), η οποία αποτελεί μία από τις βασικές προτεραιότητες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής έως το τέλος του έτους.

Η δήλωση του  Κυριάκου Πιερρακάκη, κατά την προσέλευσή του στη συνεδρίαση του Eurogroup:

«Καλημέρα σε όλους.

Ο βασικός και -θα έλεγα- ο ιστορικός στόχος του Eurogroup, είναι να διαφυλάσσει τα θεμέλια και τη σταθερότητα της Ευρωζώνης. Και ενώ αυτή η αποστολή είναι απολύτως ουσιώδης και υπαρξιακής σημασίας, στον κόσμο στον οποίο ζούμε, δεν αρκεί.

Δεν αρκεί, επειδή βρισκόμαστε μπροστά στη μεγαλύτερη μεταβολή τεχνολογικής και οικονομικής ισχύος που έχουμε δει εδώ και δεκαετίες. Και, ταυτόχρονα, ο κόσμος γύρω μας αλλάζει με ταχύτατους ρυθμούς.

Εμείς, ως υπουργοί Οικονομικών, έχουμε μια πολύ σημαντική ευθύνη: να διαφυλάξουμε τα οικονομικά θεμέλια της ευημερίας, της ανάπτυξης και του αύριο. Υπό αυτή την έννοια, η αποστολή μας έχει διττό χαρακτήρα, αποτυπώνεται στο πρόγραμμα εργασιών μας και στη σημερινή ατζέντα.

Σήμερα, θα συζητήσουμε τη δημοσιονομική κατεύθυνση της Ευρωζώνης σε μια περίοδο αυξημένης αβεβαιότητας, επιδιώκοντας να διασφαλίσουμε ότι η Ευρώπη θα παραμείνει σημείο αναφοράς για τη σταθερότητα και την ανθεκτικότητα σε παγκόσμιο επίπεδο.

Ταυτόχρονα, θα συζητήσουμε και για την Τεχνητή Νοημοσύνη, η οποία έχει εξαιρετικά σημαντικά οφέλη για τις οικονομίες και τις κοινωνίες μας: για την ανάπτυξη, τις επενδύσεις και τον συνολικό μετασχηματισμό που μπορεί να επιφέρει σε κάθε κράτος-μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά και στην Ευρώπη και στον κόσμο συνολικά. Παράλληλα, όμως, ενέχει και ιδιαίτερα σημαντικούς κινδύνους.

Τα πιο πρόσφατα μεγάλα γλωσσικά μοντέλα που έχουμε δει να αναπτύσσονται – για παράδειγμα το Mythos της Anthropic – δείχνουν ότι μπορούν να αποκαλύψουν τις ευπάθειες σχεδόν κάθε συστήματος στον κόσμο, και ασφαλώς του ευρωπαϊκού χρηματοπιστωτικού μας οικοσυστήματος. Υπό αυτή την έννοια, πρέπει να έχουμε πλήρη επίγνωση, τόσο των δυνατοτήτων όσο και των κινδύνων. Πρόκειται ασφαλώς για μια συζήτηση που πρέπει να γίνει σε επίπεδο υπουργών Οικονομικών της Ευρώπης.

Ανυπομονώ να συζητήσουμε το θέμα αυτό με τον Arthur Mensch, τον Διευθύνοντα Σύμβουλο της Mistral, μιας από τις κορυφαίες εταιρείες Τεχνητής Νοημοσύνης στην Ευρώπη και, θα έλεγα, ίσως και παγκοσμίως. Θα πρόσθετα, όμως, ότι αυτό εντάσσεται σε μια ευρύτερη συζήτηση: αυτήν για την τεχνολογική κυριαρχία και για το πώς η Ευρώπη θα δημιουργήσει τους δικούς της τεχνολογικούς πρωταθλητές.

Σε αυτό το πεδίο πρέπει να γίνουμε πιο φιλόδοξοι, γιατί διαθέτουμε το ανθρώπινο δυναμικό, την επιστημονική έρευνα και τα κεφάλαια. Εξακολουθούμε, όμως,  να μην έχουμε την ικανότητα να μετατρέπουμε τα κεφάλαια αυτά σε επενδύσεις και να διασφαλίζουμε ότι αυτές οι εταιρείες, όχι μόνο θα δημιουργούνται στην Ευρώπη, αλλά θα αναπτύσσονται και θα παραμένουν στην Ευρώπη.

Αυτή είναι η συζήτηση που καλούμαστε να κάνουμε.

Και ένα τελευταίο σημείο: η ψηφιακή χρηματοδότηση. Σήμερα το Eurogroup θα καταλήξει εκ μέρους των Ευρωπαίων υπουργών Οικονομικών σε κοινή προσέγγιση για το digital finance.

Είχαμε επίσης καλά νέα από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο σχετικά με το ψηφιακό ευρώ, το οποίο αποτελεί τον βασικό πυλώνα της στρατηγικής μας για την ψηφιακή χρηματοδότηση. Και εδώ η στρατηγική μας είναι, και πάλι, διττή.

Από τη μία πλευρά, πιστεύουμε ότι πρέπει να υπάρχει ένας ισχυρός δημόσιος πυλώνας, το ψηφιακό ευρώ, το οποίο θα είναι πραγματικότητα έως το 2029. Από την άλλη πλευρά, πιστεύουμε ότι πρέπει να απελευθερωθεί η ιδιωτική καινοτομία γύρω από αυτή τη σημαντική δημόσια υποδομή, καθώς οι τεχνολογίες κατανεμημένου καθολικού (DLTs) και η ψηφιοποίηση περιουσιακών στοιχείων (tokenization) προσφέρουν σημαντικές δυνατότητες.

Κλείνοντας, δεν επιλέγουμε εμείς τις κρίσεις που θα κληθούμε να διαχειριστούμε. Οι κρίσεις είναι εκείνες που επιλέγουν εμάς.

Αυτό που επιλέγουμε, όμως, είναι οι πολιτικές που θα χρησιμοποιήσουμε και οι πολιτικές που θα εφαρμόσουμε για να τις αντιμετωπίσουμε.

Αυτό ακριβώς σκοπεύουμε να κάνουμε στο Eurogroup. Αυτή ακριβώς είναι η συζήτηση που ξεκινάμε σήμερα εδώ.

Σας ευχαριστώ πολύ.

Στη συνέχεια, ο κ. Πιερρακάκης απάντησε σε ερωτήσεις δημοσιογράφων:

 Ερώτηση: Μιλώντας για κρίσεις, δεδομένης της εκ νέου επιδείνωσης της κατάστασης στη Μέση Ανατολή, θεωρείτε ότι αυτό αποτελεί ένδειξη πως η αστάθεια ήρθε για να μείνει, ανεξάρτητα από τις όποιες πολιτικές λύσεις ενδέχεται να βρεθούν;

 Κυριάκος Πιερρακάκης: Επιτρέψτε μου να πω ότι ελπίζουμε η κατάσταση στη Μέση Ανατολή να αποδειχθεί προσωρινή. Όμως, επαναλαμβάνοντας αυτό που ανέφερα προηγουμένως, δεν μπορούμε αυτή τη στιγμή να κάνουμε προβλέψεις.

Αυτό που μπορούμε να κάνουμε είναι να βάλουμε το σπίτι μας σε τάξη, να προχωρήσουμε σε όλες τις αναγκαίες αλλαγές, να εφαρμόσουμε όλες τις πολιτικές και όλες τις μεταρρυθμίσεις που θα μας επιτρέψουν να γίνουμε πιο ανθεκτικοί.

Η καλύτερη απόδειξη γι’ αυτό είναι ένας αριθμός που έχω αναφέρει πολλές φορές, προερχόμενος από το ΔΝΤ: οι επιπτώσεις αυτής της κρίσης για εμάς ήταν κατά 12% μικρότερες, ακριβώς χάρη στις επενδύσεις που πραγματοποιήσαμε στις ενεργειακές υποδομές μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.

Επομένως, το μήνυμα είναι ξεκάθαρο: μεταρρυθμίσεις, μεταρρυθμίσεις, μεταρρυθμίσεις.

 Ερώτηση: Μία ερώτηση σχετικά με την ισπανική πρόταση για τη δημιουργία ενός κοινού ευρωπαϊκού ομολόγου (European safe asset). Ποια είναι η θέση σας και πιστεύετε ότι θα μπορούσε να συγκεντρώσει ευρεία στήριξη στο Eurogroup;

Κυριάκος Πιερρακάκης: Αναμένω ότι ο καλός συνάδελφος και φίλος μου, Carlos Cuerpo, θα θέσει σήμερα το θέμα αυτό. Δεν περιλαμβάνεται στην ημερήσια διάταξη, αλλά προφανώς θα συζητηθεί. Ως Πρόεδρος του Eurogroup, μπορώ να αναφερθώ μόνο στα ζητήματα για τα οποία υπάρχει συναίνεση.

Ιστορικά, το θέμα ενός κοινού ευρωπαϊκού ομολόγου δεν συγκαταλέγεται σε αυτά.

Σε γενικές γραμμές, συμφωνούμε ότι η Ευρώπη έχει αυξημένες επενδυτικές ανάγκες και πιο φιλόδοξους επενδυτικούς στόχους. Δεν συμφωνούμε όμως πάντοτε ως προς τα μέσα με τα οποία θα χρηματοδοτηθούν αυτές οι επενδύσεις.

Βεβαίως, είμαστε έτοιμοι να συζητήσουμε κάθε σχετικό ζήτημα στο επίπεδο του Eurogroup. Ωστόσο, στην παρούσα φάση δεν υπάρχει συναίνεση επί του συγκεκριμένου θέματος.

 Ερώτηση: Αύριο θα συναντηθείτε με την Πρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ursula von der Leyen. Ποια θα είναι τα βασικά θέματα της συζήτησής σας;

Κυριάκος Πιερρακάκης: Θα συζητήσουμε ασφαλώς το πρόγραμμα εργασίας του Eurogroup, καθώς και τις προτεραιότητες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και τον τρόπο με τον οποίο το Eurogroup και οι υπουργοί Οικονομικών μπορούν να συμβάλλουν στην υλοποίησή τους, τηρώντας το προβλεπόμενο χρονοδιάγραμμα.

Γνωρίζουμε ότι πρέπει να προχωρήσουμε στην υλοποίηση όλων των μεταρρυθμίσεων που μόλις ανέφερα, ιδίως εκείνων που αφορούν την Ένωση Αποταμιεύσεων και Επενδύσεων (Savings and Investment Union – SIU).

Έως το τέλος του έτους έχει τεθεί ένα ιδιαίτερα φιλόδοξο χρονοδιάγραμμα για την ολοκλήρωση του πακέτου μέτρων σχετικά με την ενοποίηση και την εποπτεία των αγορών, καθώς και των υπόλοιπων πρωτοβουλιών που συνθέτουν την SIU.

Η αρμοδιότητα αυτή ανήκει πρωτίστως στο ECOFIN, καθώς οι σχετικές προτάσεις βρίσκονται πλέον στο στάδιο της νομοθετικής διαδικασίας. Ωστόσο, η συμβολή των Ευρωπαίων υπουργών Οικονομικών στην επιτάχυνση της υλοποίησης αυτού του έργου και στην τήρηση των προθεσμιών είναι απολύτως καθοριστική.

Σας ευχαριστώ πολύ».