«Κατάφωρα παράνομη, άκυρη και ανυπόστατη» χαρακτήρισε ο πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης τη συμφωνία για την οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών μεταξύ Τουρκίας και Λιβύης, σε συνέντευξή του στο Reuters, τονίζοντας ότι «αγνοεί πλήρως τη γεωγραφία» και την ύπαρξη των ελληνικών νησιών.
«Τα ελληνικά νησιά εξαφανίζονται»
Αναφερόμενος στην πρόσφατη έγκριση του τουρκολιβυκού μνημονίου από το κοινοβούλιο της ανατολικής Λιβύης, ο Κυριάκος Μητσοτάκης υπογράμμισε ότι η συμφωνία παραβιάζει το διεθνές δίκαιο.
«Αγνοεί πλήρως τη γεωγραφία, την πραγματικότητα ότι υπάρχουν ελληνικά νησιά, τα οποία φαίνεται να εξαφανίζονται εντελώς από το σκεπτικό της Τουρκίας και της Λιβύης», δήλωσε.
Κατηγόρησε τις δύο χώρες ότι επιχειρούν να δημιουργήσουν «τετελεσμένα», παρακάμπτοντας τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας.
Ο πρωθυπουργός διαβεβαίωσε ότι «δεν υπάρχει κανένας κίνδυνος να αμφισβητηθούν με οποιονδήποτε τρόπο» οι σχεδιαζόμενες έρευνες για φυσικό αέριο στα ανοιχτά της Κρήτης, για τις οποίες έχει παραχωρηθεί άδεια σε κοινοπραξία με επικεφαλής την αμερικανική Chevron.
Χαρακτηρίζοντας την Ελλάδα και τη Λιβύη «φυσικούς γείτονες», κάλεσε τη λιβυκή πλευρά να διαπραγματευτεί απευθείας με την Αθήνα για την οριοθέτηση των θαλάσσιων ζωνών και να αντιμετωπίσει τις συνομιλίες «πολύ, πολύ σοβαρά».
Έκκληση για διεθνή εκεχειρία στη Μαύρη Θάλασσα
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης ζήτησε την επίτευξη μιας διεθνούς εκεχειρίας για την προστασία της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας στη Μαύρη Θάλασσα, στον απόηχο της επίθεσης με ναυτικά μη επανδρωμένα σκάφη εναντίον ελληνόκτητου πλοίου στα ανοιχτά της Βουλγαρίας.
«Χρειαζόμαστε κάποιου είδους διεθνή εκεχειρία όσον αφορά την ελευθερία της ναυσιπλοΐας», δήλωσε, επισημαίνοντας ότι αποτελεί ύψιστη προτεραιότητα να διασφαλιστούν οι εξαγωγές σιτηρών από την περιοχή προς τις διεθνείς αγορές.
«Οι Έλληνες πλοιοκτήτες θα ήταν οι πρώτοι που θα επανέρχονταν στις εμπορικές δραστηριότητες στη Μαύρη Θάλασσα, ακόμη και από την Ουκρανία, εφόσον υπήρχαν εγγυήσεις ασφαλούς διέλευσης», σημείωσε.
Παράλληλα, επισήμανε ότι το κόστος των θαλάσσιων μεταφορών έχει αυξηθεί κατακόρυφα, καθώς οι ναύλοι και τα ασφάλιστρα έχουν εκτοξευθεί.
Αναφερόμενος στην οικονομική εξάρτηση της Ουκρανίας από τις εξαγωγές, υπογράμμισε ότι η χώρα είχε μια εξαιρετικά μεγάλη συγκομιδή, αλλά τα σιτηρά παραμένουν αποθηκευμένα σε σιλό, με κίνδυνο να σαπίσουν.
«Δυστυχώς, προς το παρόν, η Ρωσία δεν φαίνεται να ενδιαφέρεται να συμμετάσχει σε μια ουσιαστική συζήτηση», πρόσθεσε.
Ενίσχυση της ευρωπαϊκής επιχείρησης «Ασπίδες»
Ο πρωθυπουργός κάλεσε επίσης την Ευρωπαϊκή Ένωση να ενισχύσει τη ναυτική επιχείρηση «Ασπίδες» στην Ερυθρά Θάλασσα, η οποία ξεκίνησε το 2024 για την προστασία της εμπορικής ναυσιπλοΐας από τις επιθέσεις των Χούθι της Υεμένης.
«Το επιχείρημά μου είναι απλό: Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει συμφέρον να διαθέτει ουσιαστική παρουσία, με συγκεκριμένα στρατιωτικά μέσα, σε αυτή την περιοχή του κόσμου και χρειαζόμαστε περισσότερες χώρες να συμμετάσχουν στις Ασπίδες», δήλωσε στο Reuters.
Όπως ανέφερε, η Ελλάδα, η Ιταλία και η Γαλλία έχουν διαθέσει μέσα στην επιχείρηση, ωστόσο αυτό «σαφώς δεν είναι αρκετό».
«Εάν θέλουμε πραγματικά να στείλουμε το μήνυμα στις χώρες του Κόλπου ότι λαμβάνουμε σοβαρά υπόψη την ασφάλειά τους, αλλά και ότι προστατεύουμε τις κρίσιμες θαλάσσιες αρτηρίες που είναι απολύτως απαραίτητες για το ευρωπαϊκό εμπόριο, θα πρέπει να είμαστε πρόθυμοι να αναπτύξουμε περισσότερα μέσα σε αυτή την περιοχή», υπογράμμισε.
«Να συνεχιστεί η οικονομική πίεση στη Ρωσία»
Ερωτηθείς για την απόφαση του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ να άρει νωρίτερα αυτόν τον μήνα τις κυρώσεις στις εξαγωγές ρωσικού ντίζελ, ο Κυριάκος Μητσοτάκης επανέλαβε τη στήριξη της Ελλάδας στις κυρώσεις κατά της Μόσχας.
«Πιστεύουμε ότι πρέπει να ασκήσουμε οικονομική πίεση και να επιβάλουμε μεγαλύτερο οικονομικό κόστος στη Ρωσία, ώστε να στείλουμε ένα πολύ σαφές μήνυμα ότι, όσο παρατείνει αυτόν τον πόλεμο, θα υφίσταται συγκεκριμένες οικονομικές συνέπειες», δήλωσε.
Φύλλο και φτερό έκανε ο Κυριάκος Μητσοτάκης το παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο στον ΟΗΕ – Όσα είπε στην σημαντική του παρέμβαση
Το τουρκολιβυκό μνημόνιο βρέθηκε την Πέμπτη (29/10) στο επίκεντρο της τοποθέτησης του Κυριάκου Μητσοτάκη στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ με τον πρωθυπουργό να παρουσιάζει σε χάρτες τα όσα συμφώνησαν Λιβύη και Τουρκία.
Ο πρωθυπουργός, οποίος προεδρεύει σε ανοιχτή συζήτηση του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ για τη διεθνή ασφάλεια, στο πλαίσιο της ελληνικής προεδρίας, έθεσε ευθέως ζήτημα νομιμότητας της συμφωνίας τονίζοντας ότι αντιβαίνει στις θεμελιώδεις αρχές του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας τονίζοντας χαρακτηριστικά: «Το αποκαλούμενο τουρκολιβυκό μνημόνιο για οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών αποτελεί κατάφωρη παραβίαση των θεμελιωδών αρχών του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας. Είναι παράνομο, είναι αυθαίρετο και αντιβαίνει στη γεωγραφία την ίδια».
«Ελλάδα και Λιβύη είναι γείτονες. Τουρκία και Λιβύη δεν έχουν αντικριστά τις ακτές τους» πρόσθεσε δείχνοντας τον γεωγραφικό χάρτη.
Ο γεωγραφικός χάρτης που παρουσίασε ο Κυριάκος Μητσοτάκης
«Η γεωγραφία δεν μπορεί να ξαναγραφτεί και τα κυριαρχικά δικαιώματα δεν μπορούν να διαγραφούν» υπογράμμισε ο πρωθυπουργός. «Τα νησιά έχουν θαλάσσιες ζώνες, συμπεριλαμβανομένων υφαλοκριπίδας και Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης» συμπλήρωσε.
Παράλληλα, ο Κυριάκος Μητσοτάκης τόνισε ότι το Διεθνές Δίκαιο δεν μπορεί να εφαρμόζεται επιλεκτικά, αναφερόμενος στις θαλάσσιες σχέσεις Ελλάδας, Λιβύης και Τουρκίας.
Διαβάστε Επίσης
«Το Διεθνές Δίκαιο δεν μπορεί να εφαρμόζεται με επιλεκτικό τρόπο και οι κανόνες που διέπουν τις θάλασσές μας δεν μπορούν να αναδιατυπωθούν ώστε να εξυπηρετήσουν τις φιλοδοξίες μεμονωμένων κρατών» είπε και πρόσθεσε: «Το αποκαλούμενο τουρκολιβυκό μνημόνιο για οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών αποτελεί κατάφωρη παραβίαση των θεμελιωδών αρχών του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας. Είναι παράνομο, είναι αυθαίρετο και αντιβαίνει στη γεωγραφία την ίδια».
«Η δύναμη του νόμου θα υπερισχύσει του νόμου της ισχύος»
Ο πρωθυπουργός επέδειξε χάρτη υποστηρίζοντας ότι Τουρκία και Λιβύη επιχειρούν να χαράξουν θαλάσσια σύνορα σαν να μην υπάρχουν η Κρήτη, η Ρόδος, η Κάρπαθος και η Κάσος και υπογράμμισε ότι Τουρκία και Λιβύη δεν διαθέτουν αντικείμενες ή παρακείμενες ακτές που να δικαιολογούν τη συγκεκριμένη οριοθέτηση. «Η Κρήτη είναι από τα μεγαλύτερα νησιά στο Αιγαίο. Η Κάρπαθος και η Κάσος δεν είναι ακατοίκητοι βράχοι. Είναι νησιά με πληθυσμό και το μνημόνιο αυτό παριστάνει ότι δεν υπάρχουν» ανέφερε συγκεκριμένα.
«Όπως είναι ο γ.γ. του ΟΗΕ, ότι πρέπει να σιγουρέψουμε ότι η δύναμη του νόμου θα υπερισχύσει του νόμου της ισχύος. Καμία χώρα δεν μπορεί να σώσει μόνη της τις θάλασσες. Η ναυτιλιακή ασφάλεια είναι πολύ ψηλά στην ατζέντα μας» σημείωσε ακόμη ο πρωθυπουργός, αναφερόμενος στην κατάσταση στη Μέση Ανατολή. «Είναι ζήτημα ζωτικής σημασίας» πρόσθεσε και εν όψει της προεδρίας της ΕΕ το 2027 ο πρωθυπουργός.
«Έργα τεράστιας στρατηγικής και οικονομικής σημασίας»
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης επεσήμανε ακόμη ότι «σε καμία περίπτωση δεν μπορεί ένα τέτοιο μνημόνιο να χρησιμοποιηθεί ως πρόσχημα για την αμφισβήτηση νόμιμων δραστηριοτήτων στη θάλασσα ή για την παρεμπόδιση στρατηγικών έργων διασυνδεσιμότητας, τα οποία η περιοχή μας έχει επειγόντως ανάγκη».
Όπως επισήμανε, πρόκειται για «έργα τεράστιας στρατηγικής και οικονομικής σημασίας», ιδιαίτερα για την Ανατολική Μεσόγειο, τα οποία μπορούν να εξασφαλίσουν «μεγαλύτερη ενεργειακή ασφάλεια, πιο προσιτές τιμές ηλεκτρικής ενέργειας, ισχυρότερη περιφερειακή συνεργασία και καλύτερες ψηφιακές διασυνδέσεις». «Σε τελική ανάλυση, συμβάλλουν στη διαρκή ειρήνη», κατέληξε.
O πρωθυπουργός προειδοποίησε επίσης ότι η ανάπτυξη αυτών των έργων περιπλέκεται από μονομερείς διεκδικήσεις και απόπειρες αμφισβήτησης νόμιμων δραστηριοτήτων στη θάλασσα.
«Και αυτός ακριβώς είναι ο λόγος για τον οποίο η θαλάσσια ασφάλεια έχει σημασία. Δεν μπορούμε, γύρω από αυτό το τραπέζι, να μιλάμε για την οικοδόμηση γεφυρών μεταξύ των εθνών μας, επιτρέποντας ταυτόχρονα σε άλλους να εμποδίζουν την κατασκευή αυτών των γεφυρών», υπογράμμισε. «Δεν μπορούμε να επιτρέψουμε αυθαίρετες διεκδικήσεις θαλάσσιων ζωνών να μετατραπούν σε εργαλεία παρεμπόδισης της οικονομικής ανάπτυξης και της ευημερίας μιας ολόκληρης περιοχής», διαμήνυσε ο Κυριάκος Μητσοτάκης.
Ο ρόλος της Ευρώπης
Παράλληλα, καταδίκασε την επίθεση και τη βύθιση εμπορικού φορτηγού πλοίου ιδιοκτησίας ελληνικής εταιρείας στη Μαύρη Θάλασσα, δηλώνοντας ότι «η στοχοποίηση της εμπορικής ναυτιλίας είναι απολύτως απαράδεκτη». Επανέλαβε την ανάγκη για «μια παγκόσμια θαλάσσια εκεχειρία», επισημαίνοντας ότι η ανασφάλεια στη θάλασσα διαταράσσει τις εφοδιαστικές αλυσίδες, αυξάνει το κόστος μεταφοράς και ασφάλισης και επιβαρύνει τις τιμές ενέργειας και βασικών αγαθών.
Για τον ρόλο της Ευρώπης, υπογράμμισε ότι «δεν μπορεί να φιλοδοξεί να αποτελεί παγκόσμια οικονομική δύναμη, παραμένοντας ταυτόχρονα θεατής όταν διακυβεύεται η ασφάλεια των εμπορικών της οδών». Αναφέρθηκε στην επιχείρηση «ΑΣΠΙΔΕΣ» και ζήτησε ισχυρότερη ευρωπαϊκή παρουσία στην ασφάλεια της ευρύτερης περιοχής. Στάθηκε επίσης στις δυνατότητες της τεχνητής νοημοσύνης, των δορυφόρων και των προηγμένων αισθητήρων, επισημαίνοντας ότι «η τεχνολογία από μόνη της δεν αποτελεί στρατηγική» και ότι απαιτούνται διεθνής συνεργασία, ανταλλαγή πληροφοριών και επενδύσεις.
Κλείνοντας, επαναβεβαίωσε ότι «η Ελλάδα θα παραμείνει σταθερός υπερασπιστής του διεθνούς δικαίου και της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας», τονίζοντας ότι «η ελευθερία της ναυσιπλοΐας εξαρτάται από τη θαλάσσια ασφάλεια και η θαλάσσια ασφάλεια εξαρτάται από τον σεβασμό στο διεθνές δίκαιο».
Υπενθυμίζεται ότι το Συμβούλιο Ασφαλείας διεξάγεται υπό την ελληνική προεδρία και η συνεδρίαση αφορά τις αναδυόμενες τεχνολογίες και τη θαλάσσια ασφάλεια με την Αθήνα να έχει καταθέσει ειδικό έγγραφο με το πλαίσιο της συζήτησης, αναδεικνύοντας τις προκλήσεις που δημιουργούν οι νέες τεχνολογίες για τη διεθνή ειρήνη και ασφάλεια.
Δείτε την ομιλία του Κυριάκου Μητσοτάκη
Παρακολουθήστε τη συζήτηση στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ
- Φύλλο και φτερό έκανε ο Κυριάκος Μητσοτάκης το παράνομο τουρκολιβυκό μνημόνιο στον ΟΗΕ – Όσα είπε στην σημαντική του παρέμβαση
- Γαλλία: Στη Λοριάν για την ύψωση της ελληνικής σημαίας στη φρεγάτα «Νέαρχος» ο Νίκος Δένδιας
- Μαρινάκης για καλώδιο Ελλάδας – Κύπρου: Μόνο στις ελληνικές Αρχές έχουν γίνει αιτήματα αδείας
