Ανταρκτική: Πώς το λιώσιμο των πάγων «ξυπνά» 100 κρυμμένα ηφαίστεια

Η κλιματική αλλαγή, με το λιώσιμο των πάγων, αποτελεί τον κύριο παράγοντα που “ξυπνά” αυτά τα κρυμμένα ηφαίστεια. Καθώς ο πάγος λιώνει, το βάρος που ασκείται στους βράχους από κάτω μειώνεται. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα την αύξηση της πίεσης στα μάγματα που βρίσκονται στα έγκατα της Γης, με αποτέλεσμα να αυξάνεται η πιθανότητα ηφαιστειακών εκρήξεων.

Όπως αναφέρει το LiveScience, μια πρόσφατη μελέτη επιβεβαίωσε αυτές τις ανησυχίες. Χρησιμοποιώντας υπολογιστικές προσομοιώσεις, οι επιστήμονες διαπίστωσαν ότι το σταδιακό λιώσιμο των πάγων μπορεί να οδηγήσει σε σημαντική αύξηση του αριθμού και της έντασης των υποπαγετωδών εκρήξεων στην Ανταρκτική.

Ο λόγος είναι ότι αυτή η αποφόρτιση των παγετώνων μειώνει την πίεση στους θαλάμους μάγματος κάτω από την επιφάνεια, με αποτέλεσμα το συμπιεσμένο μάγμα να διαστέλλεται. Αυτή η διαστολή αυξάνει την πίεση στα τοιχώματα των θαλάμων μάγματος και μπορεί να οδηγήσει σε εκρήξεις.

Ορισμένοι θάλαμοι μάγματος περιέχουν επίσης άφθονες ποσότητες πτητικών αερίων, τα οποία κανονικά διαλύονται στο μάγμα. Καθώς το μάγμα ψύχεται και όταν μειώνεται η πίεση του υπερκείμενου στρώματος, αυτά τα αέρια βγαίνουν από το διάλυμα όπως το ανθρακικό από ένα ανοιγμένο μπουκάλι αναψυκτικού, αυξάνοντας την πίεση στο θάλαμο μάγματος. Αυτή η πίεση σημαίνει ότι το λιώσιμο του πάγου μπορεί να επιταχύνει την έναρξη μιας έκρηξης από ένα υποπαγετώδες ηφαίστειο.

Οι εκρήξεις φέρνουν περισσότερες εκρήξεις

Οι εκρήξεις των υποπαγετωδών ηφαιστείων μπορεί να μην είναι ορατές στην επιφάνεια, αλλά μπορεί να έχουν συνέπειες για το στρώμα πάγου. Η θερμότητα από αυτές τις εκρήξεις μπορεί να αυξήσει το λιώσιμο των πάγων βαθιά κάτω από την επιφάνεια και να αποδυναμώσει το υπερκείμενο στρώμα πάγου – ενδεχομένως οδηγώντας σε περαιτέρω ηφαιστειακές εκρήξεις.

Οι συγγραφείς της μελέτης τονίζουν ότι η διαδικασία αυτή είναι αργή, καθώς λαμβάνει χώρα σε διάστημα εκατοντάδων ετών. Αυτό όμως σημαίνει ότι η διαδικασία θα μπορούσε να συνεχιστεί ακόμη και αν ο κόσμος περιορίσει την ανθρωπογενή υπερθέρμανση του πλανήτη. Το στρώμα πάγου της Ανταρκτικής ήταν πολύ πιο παχύ κατά την τελευταία εποχή των παγετώνων και είναι πιθανό η ίδια διαδικασία εκφόρτωσης και διαστολής του μάγματος και του αερίου να συνέβαλε στις προηγούμενες εκρήξεις.