Η τιμή του πετρελαίου BRENT προσέγγισε χθες το πρωί τα 80 δολάρια το βαρέλι για να υποχωρήσει μετά το μέσο της ημέρας στα 78,5 δολάρια, από 70 δολάρια που ήταν το προηγούμενο διάστημα. Αντίστοιχα, η τιμή του αργού πετρελαίου έφτασε χθες τα 71,8 δολάρια το βαρέλι, από 65 δολάρια την περασμένη εβδομάδα.
Η τιμή του φυσικού αερίου βρέθηκε χθες στα 44,2 ευρώ ανά θερμική μεγαβατώρα, από 31,2 ευρώ που ήταν την περασμένη εβδομάδα, παρουσιάζοντας μεγάλη μεταβλητότητα το μεγαλύτερο μέρος της ημέρας. Οι αυξήσεις αυτές, θεωρείται βέβαιο ότι το επόμενο διάστημα θα οδηγήσουν σε σημαντικές ανατιμήσεις σε υγρά καύσιμα (πετρέλαιο θέρμανσης, κίνησης και βενζίνες) και ηλεκτρικό ρεύμα, στο βαθμό που το ενεργειακό μίγμα δεν είναι μεγάλο σε ποσοστό ενέργειας το οποίο θα έχει παραχθεί από ΑΠΕ.
Θωράκιση
Προς το παρόν, ο υπουργός Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης, και το επιτελείο του κρατάνε κλειστά τα χαρτιά τους και παρατηρούν τις εξελίξεις σε επίπεδο τιμών. Πηγές του ΥΠΕΘΟ, χαρακτήριζαν χθες συγκρατημένη την πρώτη αντίδραση των αγορών, αν και το τελικό αποτύπωμα στην ελληνική οικονομία θα εξαρτηθεί από διάρκεια και την ένταση της κρίσης.
Ταυτόχρονα, οι ίδιες πηγές επισημαίνουν ότι το υπουργείο διαθέτει τα δημοσιονομικά και τα θεσμικά εργαλεία, αν και εφόσον οι συνθήκες το απαιτήσουν, με στόχο την προστασία της πραγματικής οικονομίας και τη διασφάλιση της συνέχισης των επενδυτικών παρεμβάσεων. Ωστόσο σημείωναν ότι απέχουμε από κάτι τέτοιο. Παρόλα αυτά, αρμόδιες πηγές δεν απέκλειαν κάποιο έκτακτο μέτρο τύπου «fuel pass», αν κάτι τέτοιο κριθεί απαραίτητο, από τις εξελίξεις που θα έχουμε τις επόμενες εβδομάδες και μήνες.
Επιπλέον, το ισχύον δημοσιονομικό πλαίσιο και ο ευρωπαϊκός κανόνας δαπανών αποτελούν εγγυητές της συνέχειας του οικονομικού προγραμματισμού, ακόμη και υπό αντίξοες συνθήκες.
«Κλειδί» η διάρκεια
Ωστόσο, οι ίδιες πηγές αναφέρουν ότι η μεγάλη ανησυχία βρίσκεται στη διάρκεια της κρίσης στο Ιράν και κατά συνέπεια, των υψηλών τιμών της ενέργειας. Τούτο, διότι ένα τρίμηνο με υψηλές τιμές πετρελαίου, βενζίνης και φυσικού αερίου θα προκαλέσει «σπιράλ» αυξήσεων σε όλο το καλάθι του πληθωρισμού. Οπως συνέβη και το 2022 μια μακρά περίοδος με υψηλές τιμές στην ενέργεια θα έχει ανάλογες συνέπειες σε τρόφιμα, μεταφορές και είδη καθημερινής χρήσης. Το χειρότερο είναι ότι τα χαμηλά και μεσαία εισοδήματα στην Ελλάδα, πληρώνουν ακόμη με δυσκολία σωρευτικές ανατιμήσεις από το 2022 οι οποίες δεν υποχώρησαν στην Ελλάδα όπως συνέβη και στην υπόλοιπη Ευρώπη. Το αποτέλεσμα είναι για περίπου 8 μήνες ο πληθωρισμός στην Ελλάδα να είναι υψηλότερος από 0,3% μέχρι και 1% από το ευρωπαϊκό μέσο όρο. Η κρίση στο Ιράν, έρχεται την στιγμή που όλοι παραδέχονται ότι το φαινόμενο της ακρίβειας δεν έχει αντιμετωπιστεί όπως θα έπρεπε και ροκανίζει συνεχώς τα χαμηλά και τα μεσαία εισοδήματα.
Κίνδυνος για ξήλωμα του Προϋπολογισμού
Αν οι υψηλές τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου ξεπεράσουν το ένα τρίμηνο, τότε οι συνέπειες θα είναι ακόμη μεγαλύτερες. Τούτο, διότι θα πρέπει να ξαναγραφτεί το μεγαλύτερο μέρος του Προϋπολογισμού του 2026 το οποίο βασίζεται στην ετήσια πρόβλεψη για πληθωρισμό στο 2,2%. Η αύξηση του κατώτερου μισθού και των συντάξεων θα πρέπει να επανυπολογιστούν, τα έσοδα από έμμεσους φόρους θα είναι συμβατά με τις προβλέψεις μόνο αν οι καταναλωτές δεν αλλάξουν τις συνήθειές τους και συνεχίζουν να καταναλώνουν όπως σήμερα. Κάτι τέτοιο, θεωρείται από δύσκολο έως αδύνατο, καθώς ο υψηλός πληθωρισμός θα μειώσει την αγοραστική δύναμη των πολιτών, η οποία απέχει ήδη περίπου 30% από τον μέσο ευρωπαϊκό όρο.
Ολοταχώς για 1,80€ η απλή αμόλυβδη
Στο επίπεδο των 1,80 ευρώ το λίτρο αναμένεται να διαμορφωθεί το κόστος της απλής αμόλυβδης βενζίνης μέσα στην εβδομάδα, με την τιμή του πετρελαίου να ακολουθεί ανοδική πορεία, εξαιτίας της έκρυθμης κατάστασης στη Μέση Ανατολή. Αντιστοίχως, το πετρέλαιο κίνησης εκτιμάται ότι θα υπερβεί τα 1,60 ευρώ το λίτρο. «Είθισται», άλλωστε, οι όποιες αυξήσεις στην τιμή του πετρελαίου να περνούν στις… εγχώριες αντλίες συνήθως 2-5 ημέρες μετά.
Υπενθυμίζεται πως πριν από την επίθεση των ΗΠΑ – Ισραήλ στο Ιράν η τιμή του μπρεντ κινούνταν κοντά στα 70 δολάρια το βαρέλι. Πλέον, είναι στα επίπεδα των 80 δολαρίων, αποτελώντας έναν από τους βασικότερους παράγοντες που επηρεάζουν το κόστος της βενζίνης.
Οι τιμές
Για την ώρα, σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία από το Παρατηρητήριο Τιμών Υγρών Καυσίμων του υπουργείου Ανάπτυξης, την Κυριακή 1 Μαρτίου, μία ημέρα μετά την επίθεση, το μέσο κόστος της απλής αμόλυβδης βενζίνης, πανελλαδικά, διαμορφωνόταν στα 1,75 ευρώ το λίτρο. Αντιστοίχως, το μέσο κόστος για το πετρέλαιο κίνησης είχε φτάσει στα 1,57 ευρώ το λίτρο. Στην Αττική η τιμή ήταν στα 1,74 ευρώ το λίτρο, στη Θεσσαλονίκη στα 1,73 ευρώ το λίτρο, ενώ στις Κυκλάδες ήταν μία «ανάσα» από τα 2 ευρώ. Και αυτά με το μπρεντ στα 78,36 δολάρια το βαρέλι.
Ελεγχοι
Από το υπουργείο Ανάπτυξης παρακολουθούν τις διεθνείς εξελίξεις και την επιρροή αυτών στην εγχώρια αγορά καυσίμων. Οι σχετικοί έλεγχοι ξεκίνησαν από το Σάββατο, ημέρα εκκίνησης των συγκρούσεων, καθώς κύριος στόχος ήταν και παραμένει να αποφευχθούν πιθανά κρούσματα αισχροκέρδειας, δηλαδή να εκμεταλλευτούν κάποιοι την κρίση στη Μέση Ανατολή για να αυξήσουν τις τιμές προς όφελός τους, αλλά σε βάρος των καταναλωτών.
Στο ναδίρ τα χρηματιστήρια, στο ζενίθ χρυσός και ασήμι
Στο «κόκκινο» βρέθηκαν χθες οι διεθνείς αγορές, καθώς οι εξελίξεις στο Ιράν ανησυχούν τους επενδυτές και στους στέλνουν στα παραδοσιακά ασφαλή καταφύγια, όπως ο χρυσός που έφτασε έως και τα 5.326,86 δολάρια η ουγγιά. Στο ελληνικό χρηματιστήριο, ο Γενικός Δείκτης βυθίστηκε στο χαμηλότερο επίπεδο από τις 8 Ιανουαρίου. Από την αρχή της συνεδρίασης της Δευτέρας, έπεσε στο χαμηλό ημέρας, στις 2.187,29 μονάδες σημειώνοντας πτώση της τάξης του -3,97%. Ανέκτησε μέρος των απωλειών και στο κλείσιμο της αγοράς το ταμπλό έγραφε 2.200,98 μονάδες πτώση -3,36% σε μόλις μία συνεδρίαση. Χθες ήταν η χειρότερη συνεδρίαση από τον Απρίλιο του 2025. Σημαντικό ότι από το απόγευμα και μετά πολλές αγορές, κυρίως των ΗΠΑ, μάζεψαν τις απώλειές τους.
Ευρώπη – ΗΠΑ
Σημαντικές απώλειες για τις μεγάλες αγορές της Ευρώπης. Το απόγευμα ο γερμανικός DAX έπεφτε κατά 2,4% ο γαλλικός CAC 40 είχε απώλειες άνω του 2,2%, ο Ισπανικός IBEX 35 έχανε περί το 2,4% της αξίας του και ο Ιταλικός FTSE MIB είχε απώλειες 1,91% στις 46.306 μονάδες. Ο Ευρωπαϊκός σύνθετος δείκτης EURO STOXX 50 είχε απολέσει περί το 2% της αξίας του.
Μικρότερη η πτώση στις αμερικανικές αγορές με τις απώλειες στη Wall Street να φτάνουν για τον βιομηχανικό Dow Jones στις 63,29 μονάδες, ο S&P 500 είχε οριακή πτώση της τάξης του 0,05% και ο ενώ ο CBOE που λειτουργεί ως «δείκτης φόβου» έφτασε σε ρεκόρ υψηλό για το έτος.
Πολύτιμα μέταλλα
Αλμα τιμών είχαν τα πολύτιμα μέταλλα. Η τιμή του χρυσού ενισχύθηκε κατά 2,95%, ξεπερνώντας τα 5.403 δολάρια ανά ουγγιά, χτίζοντας πάνω στην άνοδο 3% της προηγούμενης εβδομάδας. Παρόμοια εικόνα και στο ασήμι που έγινε κατά 2,5% ακριβότερο, με τιμή έως και πάνω από τα 95 δολάρια. Αργά το απόγευμα οι τιμές είχαν διαμορφωθεί στα 5.300 δολάρια η ουγγιά για τον χρυσό, 87,43 δολάρια για το ασήμι και 2.296,9 δολάρια για την πλατίνα. Σύμφωνα με έμπειρους αναλυτές, ο χρυσός αναμένεται να συνεχίσει να επωφελείται από τη γεωπολιτική αστάθεια και τις πληθωριστικές ανησυχίες. Σε ετήσια βάση, ο χρυσός καταγράφει άνοδο περίπου 25%, παρά τη διόρθωση που ακολούθησε το ιστορικό υψηλό των 5.595 δολαρίων στα τέλη Ιανουαρίου.
Η τιμή της χρυσής λίρας ανέβηκε στα 1.210 ευρώ η μία, τιμή πώλησης από την Τράπεζα της Ελλάδος, ενώ η τιμή αγοράς της έφτασε τα 1.033,54 ευρώ.

