Τα μέτρα στήριξης κατά της ακρίβειας και οι μόνιμες παρεμβάσεις για το 2023 θα βρίσκονται στην ατζέντα και της πρώτης αξιολόγησης της οικονομίας μετά την έξοδο απ’ την ενισχυμένη εποπτεία το φθινόπωρο αφού η Ευρωπαϊκή Επιτροπή -λόγω κρίσης- θέλει να επιτηρεί στενά τις δαπάνες των χωρών με υψηλό χρέος, όπως η Ελλάδα.
Το ελληνικό οικονομικό επιτελείο έχει ήδη λάβει την επιστολή που συνυπογράφουν ο αντιπρόεδρος της Κομισιόν Βάλντις Ντομπρόβσκις και ο επίτροπος αρμόδιος για Οικονομικά Θέματα Πάολο Τζεντιλόνι στην οποία επιβεβαιώνουν ότι δεν προτίθενται να συνεχίσουν το καθεστώς της ενισχυμένη εποπτείας για την Ελλάδα. Πάντως ύστερα από 12+1 πετυχημένες αξιολογήσεις η έξοδος από την ενισχυμένη εποπτεία από τις 20 του μήνα είναι περισσότερο τυπική παρά ουσιαστική.
Στο πιο ουσιαστικό μέρος της η έξοδος από την ενισχυμένη εποπτεία θα πρέπει να συνοδευτεί και από μια τελική αξιολόγηση που θα γίνει στο πλαίσιο του ευρωπαϊκού εξαμήνου και η επιτυχία της θα εξασφαλίσει την τελευταία δόση, ύψους 650 εκατ. ευρώ, από τα κέρδη των ομολόγων, μέχρι και το τέλος του χρόνου. Με την τελευταία αυτή δόση η Ελλάδα θα έχει λάβει το σύνολο των 5,2 δισ. ευρώ από τα κέρδη που είχαν η ΕΚΤ και άλλες κεντρικές τράπεζες από ελληνικά ομόλογα, τα οποία αγοράστηκαν και δεν αναχρηματοδοτήθηκαν ούτε «κουρεύτηκαν» (το γνωστό PSI). Τα χρήματα αυτά θα επιστρέφονταν κατά τη διάρκεια του 2ου Μνημονίου, το οποίο όμως έληξε… άδοξα το καλοκαίρι του 2015. Οι θεσμοί επανήλθαν μετά την ολοκλήρωση του 3ου Μνημονίου και ενσωμάτωσαν τα χρήματα αυτά στα μεσοπρόθεσμα μέτρα για την ελάφρυνση του χρέους. Η δε καταβολή τους αποφασίστηκε να γίνει σε εξαμηνιαίες δόσεις, η εκταμίευση των οποίων θα συνδεόταν με την υλοποίηση των δεσμεύσεων της Ελλάδας.
Κατά την επικείμενη αξιολόγηση θα πρέπει η ελληνική πλευρά να αναλύσει στους θεσμούς τα σχέδιά της μέχρι το τέλος του 2022 αλλά και για το σύνολο του 2023. Μέχρι στιγμής, έχει ήδη προαναγγελθεί ένα νέο γενναίο πακέτο στήριξης απέναντι στην ακρίβεια, με ισχύ μέχρι και τα μέσα του επόμενου χρόνου και με κόστος που θα φτάνει τα 3 δισ. ευρώ. Το πακέτο αυτό, σύμφωνα με πληροφορίες, αφορά στη μεγαλύτερη ενίσχυση των νοικοκυριών στα τιμολόγια ηλεκτρικού ρεύματος, σε νέα επιδότηση για τα καύσιμα (fuel pass 3), αλλά και σε νέα σημαντική ενίσχυση για τα περίπου 2 εκατ. οικονομικά ευάλωτων πολιτών που πήραν τον Απρίλιο την «επιταγή ακρίβειας» των 200 ευρώ. Επίσης, θα αναλυθούν και οι μόνιμες παρεμβάσεις που θέλει να κάνει η Ελλάδα το 2023 σε μισθούς και συντάξεις σε συνδυασμό με τον διαθέσιμο δημοσιονομικό χώρο. Ειδικότερα, έχει δρομολογηθεί η κατάργηση της ειδικής εισφοράς αλληλεγγύης για τον ιδιωτικό και τον δημόσιο τομέα και η αύξηση των συντάξεων σε περίπου 700.000 συνταξιούχους. Στο τραπέζι βρίσκεται και η οριστική διευθέτηση των αναδρομικών των επικουρικών συντάξεων και των δώρων του κόπηκαν από το 2012 σε εφαρμογή της σχετικής απόφασης του ΣτΕ.
Βασικά θέματα που πήγαν… πίσω λόγω πανδημίας
Στην αξιολόγηση θα εξεταστεί και η πρόοδος των βασικών θεμάτων, η ολοκλήρωση των οποίων καθυστέρησε λόγω της πανδημίας.
- Ληξιπρόθεσμες οφειλές Δημοσίου: Η Κομισιόν αναμένει την τελική εκκαθάριση των ληξιπρόθεσμων και εκκρεμών συντάξεων μέχρι και τον Αύγουστο, την καταβολή συντάξεων και αναδρομικών. Στον θεσμό του clawback η επιτροπή αναμένει την έναρξη της διαδικασίας για την είσπραξη του υπόλοιπου 30% του συνολικού clawback (από φαρμακευτικές και διαγνωστικά κέντρα) για το 2021, μέσω δόσεων που θα συμφωνηθούν με τους οφειλέτες έως τα τέλη Ιουλίου. Επίσης πρέπει να γίνει η συλλογή τουλάχιστον του 35% του clawback για το 2022 έως τον Οκτώβριο.
- «Κόκκινα» δάνεια: Στην προσπάθεια οριστικής εκκαθάρισης των μη εξυπηρετούμενων δανείων υπάρχουν δύο συν μία βασικές εκκρεμότητες:
- Να προχωρήσει ουσιαστικά η εκκαθάριση των 30.000 εκκρεμών υποθέσεων αφερεγγυότητας του παλιού νόμου Κατσέλη. Το 95% των υποθέσεων με επανακαθορισμένες ημερομηνίες ακρόασης θα πρέπει να έχει ημερομηνία ακρόασης έως τα τέλη Οκτωβρίου. Το υπόλοιπο 5% θα έχει ημερομηνία ακρόασης το αργότερο μέχρι το τέλος του 2022. Θα πρέπει επίσης να έχουμε τελεσίδικη δικαστική απόφαση για το 25% των υποθέσεων μέχρι το τέλος Οκτωβρίου.
- Στον νέο πτωχευτικό νόμο θα πρέπει μέχρι και το τέλος Σεπτεμβρίου να υπάρξει η διαβούλευση με τους ιδιώτες ενδιαφερόμενους για τον νέο φορέα διαχείρισης ακινήτων όπου θα μεταφέρονται τα ακίνητα των νοικοκυριών που δηλώνουν «προσωπική πτώχευση».
- Επίσης, μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2022 θα πρέπει να εξεταστούν οι καταπτώσεις εγγυήσεων του Δημοσίου για δάνεια ύψους 470 εκατ. ευρώ προς ιδιώτες.
