Μια ιδιαίτερα θετική εξέλιξη για τη μεσογειακή φώκια Monachus monachus καταγράφηκε στο Αιγαίο, καθώς εντοπίστηκε το πρώτο νεογέννητο φωκάκι για το 2026.
Το νέο μέλος του πληθυσμού καταγράφηκε από τους ερευνητές της MOm, της Εταιρείας για τη Μελέτη και Προστασία της Μεσογειακής Φώκιας, σε ακτή του Αιγαίου, μέσα σε ανοιχτή σπηλιά όπου βρισκόταν μαζί με τη μητέρα του.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση της MOm, το πρώτο νεογέννητο της χρονιάς είναι θηλυκό, ενώ τα πρώτα στοιχεία δείχνουν πως η φετινή αναπαραγωγική περίοδος ξεκίνησε νωρίτερα από το συνηθισμένο.
«Το πρώτο νεογέννητο φωκάκι του 2026 είναι θηλυκό και καταγράφηκε μόλις χθες από τους ερευνητές της MOm μαζί με τη μητέρα του σε μια ανοιχτή σπηλιά σε ακτή του Αιγαίου. Η φετινή αναπαραγωγική περίοδος φαίνεται να ξεκινά νωρίς και ελπίζουμε “δυναμικά”», ανέφερε η οργάνωση.
Ρεκόρ γεννήσεων το 2025 στις Βόρειες Σποράδες
Η νέα γέννηση έρχεται λίγους μήνες μετά τα ιδιαίτερα ενθαρρυντικά αποτελέσματα της περσινής αναπαραγωγικής περιόδου. Η MOm, αναλύοντας τα στοιχεία για το 2025, είχε ανακοινώσει έναν αριθμό-ρεκόρ γεννήσεων στο Εθνικό Θαλάσσιο Πάρκο Αλοννήσου Βόρειων Σποράδων, όπου καταγράφηκαν συνολικά 21 γεννήσεις μεσογειακής φώκιας.
Διαβάστε Επίσης
Πρόκειται για τον υψηλότερο αριθμό γεννήσεων που έχει καταγραφεί στην περιοχή τα τελευταία 40 χρόνια, γεγονός που χαρακτηρίστηκε ιδιαίτερα σημαντικό για την πορεία διατήρησης του είδους.
Η προστασία της φώκιας μέσα από τη συνεργασία και τη διαχείριση του θαλάσσιου πάρκου
Η σταδιακή ανάκαμψη της μεσογειακής φώκιας αποτελεί αποτέλεσμα μιας πολυετούς προσπάθειας προστασίας και διαχείρισης του φυσικού της περιβάλλοντος. Όπως επισημαίνεται, καθοριστικό ρόλο έχουν διαδραματίσει η συνεχής ενημέρωση και ευαισθητοποίηση του κοινού, ο έλεγχος της επαγγελματικής αλιείας σε συνεργασία με τους τοπικούς ψαράδες, η ενίσχυση της φύλαξης με προσωπικό και σκάφη, καθώς και η θέσπιση εισιτηρίου εισόδου στα ευαίσθητα ενδιαιτήματα του είδους.
Παράλληλα, σημαντική είναι η συνεργασία με επιστημονικούς φορείς και περιβαλλοντικές οργανώσεις, αλλά και η προσπάθεια του Ο.ΦΥ.ΠΕ.Κ.Α. για τη βελτίωση και την ενίσχυση της διαχείρισης του Εθνικού Πάρκου.
Οι δράσεις αυτές συμβάλλουν όχι μόνο στην προστασία της μεσογειακής φώκιας και του θαλάσσιου πάρκου, αλλά και στη βιώσιμη ανάπτυξη και την ενίσχυση των τοπικών κοινωνιών.
Από το 1992 η προστασία της μεσογειακής φώκιας στις Σποράδες
Η περιοχή των Σποράδων αποτέλεσε μία από τις πρώτες οργανωμένες προσπάθειες της Ελλάδας για την προστασία της μεσογειακής φώκιας. Το 1992, με Προεδρικό Διάταγμα, η περιοχή χαρακτηρίστηκε «Εθνικό Θαλάσσιο Πάρκο», δημιουργώντας ένα προστατευμένο περιβάλλον για το είδος και τον θαλάσσιο πλούτο της περιοχής.
Τέσσερα χρόνια αργότερα, το 1996, η μεσογειακή φώκια κατατάχθηκε στην κατηγορία «Critically Endangered» («Κρισίμως Κινδυνεύων») από την Κόκκινη Λίστα του Διεθνούς Οργανισμού για τη Διατήρηση της Φύσης (IUCN).
Ωστόσο, τα επόμενα χρόνια καταγράφηκαν σημαντικές ενδείξεις ανάκαμψης. Το 2014 η κατάσταση διατήρησης του είδους αναθεωρήθηκε σε «Endangered» («Κινδυνεύων»), ενώ από το 2022, μετά τη συνεχιζόμενη αύξηση του πληθυσμού, η κατηγορία άλλαξε σε «Vulnerable» («Τρωτό»).
Σήμερα, ο πληθυσμός της μεσογειακής φώκιας εκτιμάται ότι ανέρχεται περίπου στα 850 έως 950 άτομα, αποτελώντας μια από τις σημαντικότερες επιτυχίες προστασίας ενός απειλούμενου θαλάσσιου είδους στη Μεσόγειο.
