Αφετηρία για τη διενέργεια της έρευνας αποτέλεσαν οι έλεγχοι σε αλυσίδα καταστημάτων εστίασης στην Αττική, όπου διαπιστώθηκε ότι η λειτουργία τους υλοποιείται μέσω διαφορετικών νομικών οντοτήτων και όχι ενός ενιαίου νομικού προσώπου, γεγονός που οδήγησε σε περαιτέρω αναλυτική αποτύπωση της δομής και των συσχετίσεων.

Κατά τους ελέγχους αναδείχθηκε δυσχέρεια εξακρίβωσης της πραγματικής διοίκησης, καθώς:

–         Υπήρξαν ενδείξεις ότι σε ορισμένες περιπτώσεις είχαν δηλωθεί ως νόμιμοι εκπρόσωποι πρόσωπα μη ταυτοποιήσιμα.

–         Επιπλέον, από καταθέσεις εργαζομένων προέκυψε ότι είτε αγνοούσαν τον πραγματικό ιδιοκτήτη είτε ότι ελάμβαναν οδηγίες τηλεφωνικά από μη κατονομαζόμενα πρόσωπα.

–         Εντοπίστηκαν επίσης πρακτικές παράδοσης ημερήσιων εισπράξεων από άγνωστο πρόσωπα.

–         Τα ευρήματα συνέκλιναν σε ουσιώδη αδιαφάνεια ως προς τη διοίκηση και την ταμειακή διαχείριση.

Έτσι, ξεκίνησε κλιμακούμενη διερεύνηση μέσω εγγράφων και δεδομένων από τα πληροφοριακά συστήματα.

Η Ομάδα Ελέγχου της ΑΑΔΕ που διερεύνησε την μεγάλη αυτή υπόθεση κατάφερε να μετατρέψει μεγάλο όγκο διοικητικών δεδομένων σε δομημένη εικόνα δικτύου.

Εφαρμόστηκε αναπαραγώγιμη μεθοδολογία που μπορεί να χρησιμοποιηθεί σε παρόμοιες υποθέσεις (αλυσίδες/πολλαπλά ΝΠ/πολλοί ρόλοι/συχνές μεταβολές).

Η μέθοδος ανέδειξε μη ευκαιριακές συνδέσεις προσώπων/οντοτήτων, αλλά σταθερά πρότυπα επαναλαμβανόμενης συνύπαρξης

Στάδια επεξεργασίας

Έγινε επεξεργασία των προφίλ 380 νομικών προσώπων (ανεξαρτήτως ενεργής ή μη κατάστασης). Από τη συγκεντρωτική αποτύπωση προέκυψαν 205 φυσικά πρόσωπα που εμφανίζονται ως ιδιοκτήτες/μέτοχοι/εταίροι ή διαχειριστές/νόμιμοι εκπρόσωποι στις παραπάνω 380 εταιρείες. Αποτυπώθηκαν βάσει συγκεκριμένης μεθοδολογίας δυαδικές σχέσεις των ανωτέρω προσώπων σε ρόλους Ιδιοκτήτη (μέλους) / Διαχειριστή ή και των δύο.

Η ανάλυση ακολούθησε κλιμακωτή προσέγγιση: από επίπεδο νομικών προσώπων σε επίπεδο προσώπων που διοικούν ή/και συμμετέχουν.

Στόχος ήταν η αποτύπωση συνδεσιμότητας προσώπων μέσω κοινών εταιρικών συμμετοχών ή κοινής εμπλοκής στη διοίκηση.

Ακολουθήθηκαν 3 στάδια επεξεργασίας

1) Στο πρώτο στάδιο επεξεργασίας εφαρμόστηκε το δυαδικό σύστημα σχέσεων που οδήγησε στην εξαγωγή δεδομένων για τη δομή των κυκλωμάτων (εγκληματικών οργανώσεων).

α) Για κάθε εταιρική οντότητα από τις 380 αποτυπώθηκαν:

• δηλωθέντες διαχειριστές/νόμιμοι εκπρόσωποι
• μέλη/εταίροι/μέτοχοι

β) Στη συνέχεια ερευνήθηκε η σύνδεση δύο προσώπων από τα παραπάνω (binary): δύο πρόσωπα θεωρήθηκαν συνδεδεμένα και συνεργαζόμενα εφόσον συνυπήρχαν σε κοινό εταιρικό σχήμα (ως διαχειριστές και/ή μέλη/εταίροι/μέτοχοι).

γ) Από τις δυαδικές σχέσεις (ζεύγη) προέκυψαν ευρύτερες ομαδοποιήσεις (συστάδες / κυκλώματα ) με πολλαπλές και επαναλαμβανόμενες κοινές σχέσεις.

2) Στο δεύτερο στάδιο επεξεργασίας έγινε ποσοτικοποίηση κάθε δυαδικής σχέσης. Για τον σκοπό αυτό, δεν αξιολογήθηκε μόνο ο απόλυτος αριθμός κοινών εταιρειών, αλλά η σχετική επικάλυψη του εταιρικού αποτυπώματος δύο προσώπων.

Με τον τρόπο αυτό αναδείχθηκαν περιπτώσεις όπου οι κοινές συμμετοχές δεν είναι τυχαίες ή αποσπασματικές και συγκροτούν σταθερό πρότυπο επαναλαμβανόμενης συνύπαρξης σε εταιρικά σχήματα.

3) Στο τρίτο στάδιο επεξεργασίας έγινε κατανομή των εταιρειών σε κυκλώματα και σε ποσά απλήρωτων οφειλών. Διαπιστώθηκε ότι επρόκειτο για τρία κυκλώματα:

Το πρώτο κύκλωμα, το οποίο αποτελείτο από 87 εταιρείες, είχε αφήσει απλήρωτα ποσά φόρων ύψους 11.396.587 ευρώ και ασφαλιστικών εισφορών ύψους 6.164.946 ευρώ.

Το δεύτερο κύκλωμα αποτελείτο από 61 εταιρείες και είχε αφήσει απλήρωτα ποσά φόρων ύψους 1.790.875 ευρώ και ασφαλιστικών εισφορών ύψους 1.810.472 ευρώ.

Το τρίτο κύκλωμα, περιελάμβανε 45 εταιρείες και είχε αφήσει απλήρωτα ποσά φόρων ύψους 2.416.466 ευρώ και ασφαλιστικών εισφορών ύψους 1.030.120 ευρώ.

Χαρακτηριστικά παραβατικής συμπεριφοράς

Διαπιστώθηκαν τα εξής επαναλαμβανόμενα χαρακτηριστικά παραβατικής συμπεριφοράς:

–         δημιουργία/συσσώρευση οφειλών σε νομικά πρόσωπα

–         αδρανοποίηση/διακοπή ουσιαστικής λειτουργίας χωρίς αντίστοιχη σαφή αποτύπωση παύσης εργασιών

–         διαδοχή δραστηριότητας από νέο νομικό πρόσωπο, συχνά με ίδια/συναφή δραστηριότητα και κατά περίπτωση σε ίδια ή γειτνιάζουσα διεύθυνση.