Ο ρεπουμπλικάνος επαναλαμβάνει αφότου επέστρεψε στον Λευκό Οίκο τον Ιανουάριο του 2025 πως δεν θα συμβιβαστεί με τίποτε λιγότερο από την «ιδιοκτησία» της Γροιλανδίας, παρά το ότι οι αρχές τόσο στη Δανία, όσο και στη Γροιλανδία αντιτείνουν πως η πελώρια αρκτική νήσος δεν διατίθεται προς πώληση και οι κάτοικοί της δεν έχουν καμιά πρόθεση ο τόπος τους να γίνει τμήμα των ΗΠΑ.

Τραμπ – Ρούτε: Τηλεφώνημα για Γροιλανδία, Αρκτική καθώς απειλούνται ευρωπαϊκοί δασμοί

Ο Γενικός Γραμματέας του ΝΑΤΟ Μαρκ Ρούτε ανακοίνωσε χθες, ότι είχε τηλεφωνική συνομιλία με τον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ «για την κατάσταση ασφαλείας» στη Γροιλανδία και την Αρκτική, σε μια στιγμή αυξημένης ανησυχίας των ευρωπαϊκών πρωτευουσών λόγω των απειλών για επιπλέον δασμούς που διατύπωσε ο Αμερικανός πρόεδρος.

«Θα συνεχίσουμε τις προσπάθειές μας στο θέμα αυτό και ανυπομονώ να τον συναντήσω στο Νταβός στο τέλος της εβδομάδας», έγραψε στο Χ ο Ρούτε, χωρίς να παρέχει περαιτέρω διευκρινίσεις για το περιεχόμενο ή τη διάρκεια της συνομιλίας. Η ανακοίνωση του επικεφαλής του ΝΑΤΟ δεν περιέλαβε λεπτομέρειες για τα ζητήματα τα οποία συζητήθηκαν, ποιοι συμμετείχαν στη συνομιλία ή αν η συζήτηση αφορούσε συγκεκριμένα μέτρα ασφάλειας, στρατιωτικές παρουσίες ή διπλωματικές πρωτοβουλίες στην περιοχή.

Η επικοινωνία συμπίπτει με τις απειλές που διατύπωσε χθες ο Ντόναλντ Τραμπ για την επιβολή δασμών: 10% από την 1η Φεβρουαρίου, οι οποίοι, όπως ανακοίνωσε, θα ανέλθουν σε 25% από την 1η Ιουνίου, σε οκτώ χώρες της Ευρώπης — τη Βρετανία, τη Γαλλία, τη Γερμανία, τη Δανία, τη Νορβηγία, την Ολλανδία, τη Σουηδία και τη Φινλανδία.

Οι πληττόμενες χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης έχουν δηλώσει ότι θα αποφασίσουν την απάντησή τους από κοινού, ενώ διπλωματικοί κύκλοι αναφέρουν ότι βρίσκονται σε διαβουλεύσεις για την κατάρτιση κοινής στρατηγικής αντίδρασης. Ευρωπαϊκές πρωτεύουσες εκφράζουν ανησυχία για τις οικονομικές συνέπειες και για τις ενδεχόμενες επιπτώσεις στη συνεργασία σε θέματα άμυνας και ασφάλειας, ιδίως στην Αρκτική, όπου τα ζητήματα εθνικής ασφάλειας και η πρόσβαση σε φυσικούς πόρους φέρνουν στο προσκήνιο γεωστρατηγικά διλήμματα.

Σε πρακτικό επίπεδο, παράγοντες της αγοράς εκφράζουν ανησυχία για ενδεχόμενη αναταραχή στις αλυσίδες εφοδιασμού και για αύξηση του κόστους εισαγωγών και εξαγωγών. Στις Βρυξέλλες συνεδριάζουν υπηρεσίες πολιτικής για να προετοιμάσουν επιλογές συντονισμένης αντίδρασης, που, όπως αναφέρουν διπλωματικοί κύκλοι, θα τεθούν σε διαβούλευση τις επόμενες ημέρες.

Η αναφορά του Ρούτε στο Νταβός υπογραμμίζει ότι οι ηγέτες σχεδιάζουν περαιτέρω επαφές σε διεθνή φόρουμ, χωρίς ωστόσο να διευκρινίζεται αν η συνάντηση θα περιλαμβάνει επίσημη διαπραγμάτευση για την Αρκτική ή για τις οικονομικές κυρώσεις. Στο παρασκήνιο, αξιωματούχοι του ΝΑΤΟ και διπλωμάτες των ευρωπαϊκών χωρών παρακολουθούν τις εξελίξεις και επεξεργάζονται επιλογές πολιτικής και απάντησης που ενδέχεται να τεθούν προς συζήτηση σε διμερείς και πολυμερείς συναντήσεις τις προσεχείς ημέρες.

Η Αρκτική αποτελεί πεδίο αυξανόμενης γεωστρατηγικής σημασίας λόγω της κλιματικής αλλαγής και της ενδεχόμενης διεύρυνσης θαλάσσιων διαδρομών, γεγονός που ενισχύει το ενδιαφέρον για τη διασφάλιση σταθερότητας στην περιοχή. Η επικοινωνία ανάμεσα σε Ρούτε και Τραμπ, χωρίς λεπτομέρειες, αποδίδεται σε έναν ευρύτερο χαρακτήρα διατήρησης ανοιχτών διαύλων επικοινωνίας, προκειμένου να αποφευχθούν παρεξηγήσεις που θα μπορούσαν να επιδεινώσουν την ένταση μεταξύ ΗΠΑ και ευρωπαϊκών κρατών. Οι συνομιλίες αναμένεται να επηρεάσουν το κλίμα των διπλωματικών επαφών το επόμενο διάστημα.