Πεζεσκιάν: Τέλος στον πόλεμο, αλλά χωρίς συνθηκολόγηση με τις ΗΠΑ

Ο Ιρανός πρόεδρος υποστήριξε ότι η Τεχεράνη βρίσκεται σήμερα σε πλεονεκτική θέση και πως θα ήταν προτιμότερο να τερματιστεί η σύγκρουση τώρα, διατηρώντας, όπως είπε, την «ισχύ και την αξιοπρέπεια» της χώρας.

Οι δηλώσεις του έρχονται σε μια ιδιαίτερα κρίσιμη συγκυρία, καθώς το Μνημόνιο Κατανόησης που συμφωνήθηκε τον Ιούνιο μεταξύ Ιράν και ΗΠΑ έχει ουσιαστικά περιέλθει σε αδιέξοδο, ενώ η αντιπαράθεση γύρω από τα Στενά του Ορμούζ παραμένει ένα από τα βασικά εμπόδια για την επανέναρξη των συνομιλιών.

«Είναι καλύτερο να τελειώσουμε τον πόλεμο τώρα»

Ο Πεζεσκιάν υπερασπίστηκε τη θέση ότι η Τεχεράνη έχει αυτή τη στιγμή το περιθώριο να επιδιώξει τον τερματισμό της σύγκρουσης χωρίς να εμφανιστεί ότι υποχωρεί.

«Είναι καλύτερο να τερματίσουμε τον πόλεμο τώρα, καθώς βρισκόμαστε σε θέση ισχύος και αξιοπρέπειας», ανέφερε, σύμφωνα με διεθνείς αναφορές.

Παράλληλα, ο Ιρανός πρόεδρος υποστήριξε ότι η διεθνής κοινότητα αναγνωρίζει τη θέση του Ιράν και τη χαρακτήρισε νικηφόρα.

«Όλος ο κόσμος αναγνωρίζει τη νίκη μας», υποστήριξε, κατηγορώντας παράλληλα τις ΗΠΑ ότι επιτέθηκαν σε σχολεία, νοσοκομεία και υποδομές του Ιράν και παραβίασαν, όπως είπε, τους διεθνείς κανόνες.

Οι συγκεκριμένοι ισχυρισμοί αποτελούν μέρος της πολιτικής επιχειρηματολογίας της ιρανικής ηγεσίας απέναντι στην Ουάσινγκτον.

Υπερασπίζεται το Μνημόνιο με τις ΗΠΑ

Ο Πεζεσκιάν αναφέρθηκε εκ νέου και στο Μνημόνιο Κατανόησης που συμφωνήθηκε τον Ιούνιο, επιχειρώντας να αποκρούσει την κριτική στο εσωτερικό του Ιράν ότι η κυβέρνηση προχώρησε σε υπερβολικές παραχωρήσεις.

Ο ίδιος υποστήριξε ότι το κείμενο δεν συνιστούσε σε καμία περίπτωση συνθηκολόγηση της Τεχεράνης. «Δεν μπορούν να βρουν ούτε μία ρήτρα σε αυτή τη συμφωνία που να υποδηλώνει συνθηκολόγηση. Όλες οι δεσμεύσεις αφορούν την άλλη πλευρά», ανέφερε.

Το Μνημόνιο προέβλεπε τον τερματισμό των στρατιωτικών επιχειρήσεων και ένα πλαίσιο για τη συνέχιση των διαπραγματεύσεων, ενώ περιλάμβανε μεταξύ άλλων δεσμεύσεις για την άρση του αμερικανικού ναυτικού αποκλεισμού και την αποκατάσταση της εμπορικής ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ.

Τα Στενά του Ορμούζ παραμένουν το μεγάλο αγκάθι

Η τύχη των Στενών του Ορμούζ έχει εξελιχθεί σε ένα από τα σημαντικότερα σημεία τριβής μεταξύ των δύο πλευρών. Η Τεχεράνη έχει δηλώσει ότι η διέλευση από τα Στενά δεν πρόκειται να αποκατασταθεί πλήρως μέχρι η Ουάσινγκτον να τηρήσει τις δικές της δεσμεύσεις που προβλέπονται στο Μνημόνιο.

Μεταξύ των ιρανικών αιτημάτων περιλαμβάνονται η άρση του αμερικανικού αποκλεισμού, η χαλάρωση των κυρώσεων στο ιρανικό πετρέλαιο, η απελευθέρωση παγωμένων ιρανικών περιουσιακών στοιχείων και ο τερματισμός των στρατιωτικών απειλών και επιχειρήσεων.

Η Ουάσινγκτον, από την πλευρά της, έχει θεωρήσει το Μνημόνιο ουσιαστικά λήξαν, ενώ η προθεσμία των 60 ημερών που προβλεπόταν για την επίτευξη ευρύτερης συμφωνίας παρήλθε χωρίς να υπάρξει τελική διευθέτηση.

Εσωτερικές πιέσεις στον Πεζεσκιάν

Η υπεράσπιση της συμφωνίας από τον Ιρανό πρόεδρο έχει ιδιαίτερη σημασία και λόγω των αντιδράσεων που έχουν καταγραφεί στο εσωτερικό της χώρας.

Σκληροπυρηνικοί βουλευτές έχουν κατηγορήσει την κυβέρνηση ότι προχώρησε σε παραχωρήσεις προς τις ΗΠΑ, με το ζήτημα των Στενών του Ορμούζ να βρίσκεται στο επίκεντρο της κριτικής.

Παράλληλα, στο εσωτερικό της ιρανικής ηγεσίας υπάρχουν διαφορετικές προσεγγίσεις ως προς το κατά πόσο η Τεχεράνη πρέπει να επιμείνει στη στρατιωτική αντιπαράθεση ή να αξιοποιήσει τη διπλωματία για να περιορίσει τις οικονομικές πιέσεις. Διεθνείς αναλύσεις καταγράφουν σημαντικές εσωτερικές διαφωνίες γύρω από τη διαχείριση των διαπραγματεύσεων και τον έλεγχο του Ορμούζ.

Το οικονομικό κόστος αυξάνει την πίεση

Πέρα από το στρατιωτικό σκέλος, η κατάσταση έχει σημαντικές οικονομικές συνέπειες για το Ιράν. Οι ΗΠΑ έχουν προχωρήσει σε νέες απειλές για αυστηρότερες κυρώσεις, ενώ η Ουάσινγκτον επιδιώκει να περιορίσει τις οικονομικές σχέσεις της Τεχεράνης με άλλες χώρες.

Την ίδια ώρα, η περιορισμένη κίνηση μέσω των Στενών του Ορμούζ έχει επηρεάσει τις διεθνείς ενεργειακές ροές και τις αγορές πετρελαίου. Η εξέλιξη αυτή αυξάνει το κόστος της παρατεταμένης σύγκρουσης όχι μόνο για το Ιράν, αλλά και για την ευρύτερη περιοχή και την παγκόσμια οικονομία.

Η Τεχεράνη θέλει συμφωνία, αλλά με τους δικούς της όρους

Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, ο Πεζεσκιάν επιχειρεί να παρουσιάσει τη διπλωματική οδό όχι ως υποχώρηση, αλλά ως επιλογή που μπορεί να διασφαλίσει τα συμφέροντα του Ιράν.

Η ιρανική κυβέρνηση έχει υποστηρίξει ότι θα τηρήσει τις δεσμεύσεις της εφόσον και η αμερικανική πλευρά εφαρμόσει όσα προβλέπονται στο Μνημόνιο.

Ωστόσο, οι εξελίξεις των τελευταίων ημερών δείχνουν ότι η απόσταση μεταξύ Τεχεράνης και Ουάσινγκτον παραμένει μεγάλη. Η απουσία προόδου στις διαπραγματεύσεις, η αντιπαράθεση για το Ορμούζ και οι εσωτερικές πιέσεις στο Ιράν καθιστούν εξαιρετικά δύσκολη μια άμεση επιστροφή σε ουσιαστικές συνομιλίες.

Σε αυτό το σκηνικό, το μήνυμα του Πεζεσκιάν είναι σαφές: η Τεχεράνη εμφανίζεται διατεθειμένη να συζητήσει τον τερματισμό του πολέμου, αλλά επιμένει ότι αυτό πρέπει να γίνει από θέση ισχύος και χωρίς να θεωρηθεί ότι αποδέχεται μια συμφωνία που θα ισοδυναμούσε με συνθηκολόγηση.