Χωρίς να ξεπεραστούν οι βασικές διαφωνίες ολοκληρώθηκε η διήμερη αποστολή του Τζάρεντ Κούσνερ σε Αίγυπτο και Ισραήλ, με τον Αμερικανό απεσταλμένο να επιχειρεί να επαναφέρει σε τροχιά το σχέδιο του Ντόναλντ Τραμπ για τον τερματισμό του πολέμου στη Γάζα.
Ο Κούσνερ, γαμπρός του Αμερικανού προέδρου, συναντήθηκε τόσο με εκπροσώπους της Χαμάς στην Αίγυπτο όσο και με τον Ισραηλινό πρωθυπουργό Μπενιαμίν Νετανιάχου. Ωστόσο, οι διαφορετικές θέσεις των δύο πλευρών για τον αφοπλισμό της Χαμάς και την αποχώρηση των ισραηλινών δυνάμεων παραμένουν, μέχρι στιγμής, αγεφύρωτες.
Η θέση του Ισραήλ για την παραμονή των στρατευμάτων στη Γάζα
Η συνάντηση Κούσνερ – Νετανιάχου πραγματοποιήθηκε στο Ισραήλ, μία ημέρα μετά τις επαφές του Αμερικανού απεσταλμένου στην Αίγυπτο με την πολιτική ηγεσία της Χαμάς.
Το ειρηνευτικό σχέδιο του Τραμπ έχει ουσιαστικά βαλτώσει, καθώς το Ισραήλ συνεχίζει τις αεροπορικές επιδρομές και έχει καταλάβει επιπλέον εδάφη στη Γάζα, παρά την εκεχειρία του Οκτωβρίου. Την ίδια στιγμή, η Χαμάς εξακολουθεί να αρνείται να παραδώσει τον οπλισμό της.
Στα τέλη Ιουλίου, η Χαμάς είχε εγκρίνει τον αμερικανικό οδικό χάρτη των 15 σημείων, ο οποίος προβλέπει την έναρξη της δεύτερης φάσης του σχεδίου Τραμπ. Βασικές προϋποθέσεις της συγκεκριμένης φάσης είναι ο αφοπλισμός της Χαμάς και η αποχώρηση των ισραηλινών δυνάμεων από τη Λωρίδα της Γάζας.
Ο Νετανιάχου, ωστόσο, απέρριψε νωρίτερα μέσα στον μήνα την πρόταση και επέμεινε στην ανάγκη για «πραγματικό αφοπλισμό της Χαμάς».
Συμφωνία για Αμερικανό στρατηγό στον αφοπλισμό της Χαμάς
Από την ισραηλινή πλευρά υποστηρίχθηκε ότι κατά τη συνάντηση υπήρξε συμφωνία με τον Κούσνερ για τον τρόπο με τον οποίο θα μπορούσε να προχωρήσει ο αφοπλισμός της Χαμάς.
Σύμφωνα με Ισραηλινό αξιωματούχο, ο Νετανιάχου συμφώνησε με τον Αμερικανό απεσταλμένο να αναλάβει Αμερικανός στρατηγός την εποπτεία της διαδικασίας.
Το πρώτο βήμα, σύμφωνα με την ίδια πηγή, θα είναι να ζητηθεί από τη Χαμάς να παραδώσει τα όπλα της, ώστε αυτά να καταστούν ανενεργά υπό την επίβλεψη του Αμερικανού στρατηγού.
Ο Νετανιάχου φέρεται παράλληλα να επανέλαβε πως δεν πρόκειται να υπάρξει ισραηλινή αποχώρηση από τη Γάζα πριν ολοκληρωθεί η διαδικασία αφοπλισμού.
Μέχρι στιγμής, πάντως, δεν έχει υπάρξει αντίστοιχη επιβεβαίωση από την αμερικανική πλευρά για τη συγκεκριμένη συμφωνία.
Άλλη ισραηλινή πηγή: «Δεν υπήρξε πρόοδος»
Παρά τις αναφορές περί συμφωνίας, διαφορετική εικόνα έδωσε άλλος Ισραηλινός αξιωματούχος, ο οποίος υποστήριξε ότι από τη συνάντηση δεν προέκυψε ουσιαστική πρόοδος.
Όπως ανέφερε, ο Νετανιάχου κατέστησε σαφές ότι οι ισραηλινές δυνάμεις δεν πρόκειται να αποχωρήσουν από τη γραμμή οριοθέτησης που προβλέφθηκε στην εκεχειρία του Οκτωβρίου.
Παράλληλα, το Ισραήλ θα συνεχίσει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις στη Γάζα όποτε το κρίνει απαραίτητο. Σε αυτές περιλαμβάνονται και επιχειρήσεις εναντίον προσώπων που συμμετείχαν στην επίθεση της 7ης Οκτωβρίου 2023 στο Ισραήλ, η οποία αποτέλεσε την αφετηρία του πολέμου.
Η Χαμάς, από την πλευρά της, ζητά από το Ισραήλ να τηρήσει την κατάπαυση του πυρός, ενώ οι δύο πλευρές εξακολουθούν να διαφωνούν ακόμη και ως προς τη σειρά με την οποία θα πρέπει να εφαρμοστούν τα προβλεπόμενα στο σχέδιο Τραμπ.
Πολύωρη συνάντηση με τη συμμετοχή του Συμβουλίου Ειρήνης
Η συνάντηση του Κούσνερ με τον Νετανιάχου διήρκεσε αρκετές ώρες, σύμφωνα με δύο πηγές. Στις συνομιλίες συμμετείχε επίσης ο Νικολάι Μλαντένοφ, ανώτατος εκπρόσωπος του Συμβουλίου Ειρήνης για τη Γάζα, ο οποίος θεωρείται ευρέως ότι βρίσκεται στην πρώτη γραμμή των προσπαθειών για την εφαρμογή του αμερικανικού σχεδίου.
Αξιωματούχος του Συμβουλίου Ειρήνης χαρακτήρισε τη συνάντηση «μακρά, σε βάθος και πολύ παραγωγική», υποστηρίζοντας ότι υπήρξε συμφωνία με τον Νετανιάχου για μια πορεία προς τα εμπρός όσον αφορά τον πόλεμο στη Γάζα.
Ωστόσο, οι διαφορετικές δηλώσεις των ισραηλινών αξιωματούχων δείχνουν ότι παραμένουν σημαντικά ζητήματα προς επίλυση.
Αφοπλισμός πριν από την ανοικοδόμηση
Ένα ακόμη κρίσιμο σημείο στο οποίο εμφανίζεται αμετακίνητο το Ισραήλ είναι η ανοικοδόμηση της Γάζας. Σύμφωνα με Ισραηλινό αξιωματούχο, ο Νετανιάχου και ο Κούσνερ συμφώνησαν ότι η ανοικοδόμηση του παλαιστινιακού θύλακα δεν θα πρέπει να ξεκινήσει πριν από τον πλήρη αφοπλισμό της Χαμάς.
Η απαίτηση αυτή αφορά όχι μόνο τον βαρύ οπλισμό, αλλά και τα ελαφρά όπλα που βρίσκονται στην κατοχή της οργάνωσης.
Δύο ομάδες εργασίας για την επόμενη ημέρα
Το γραφείο του Ισραηλινού πρωθυπουργού εξέδωσε ανακοίνωση μετά τη συνάντηση, στην οποία κάνει λόγο για «εμπεριστατωμένες και εποικοδομητικές συζητήσεις» μεταξύ του Νετανιάχου και του Συμβουλίου Ειρήνης. Σύμφωνα με την ανακοίνωση, συμφωνήθηκε η δημιουργία δύο ομάδων εργασίας.
Η πρώτη θα επικεντρωθεί στον αφοπλισμό και την αποστρατιωτικοποίηση της Γάζας, διαδικασίες τις οποίες, σύμφωνα με την ισραηλινή πλευρά, τόσο το Ισραήλ όσο και το Συμβούλιο Ειρήνης επιθυμούν να προχωρήσουν άμεσα και να ολοκληρωθούν πριν από οποιαδήποτε προσπάθεια ανοικοδόμησης.
Η δεύτερη ομάδα θα ασχοληθεί με ζητήματα που αφορούν την καθημερινότητα του πληθυσμού της Γάζας, όπως η υγιεινή, η πρόσβαση σε καθαρό νερό και άλλα θέματα δημόσιας υγείας. Το Ισραήλ υποστηρίζει ότι τα ζητήματα αυτά έχουν επιπτώσεις και στον δικό του πληθυσμό.
Το μεγάλο αγκάθι παραμένει
Παρά τις επαφές και τις προσπάθειες της αμερικανικής πλευράς να επαναφέρει το σχέδιο σε τροχιά, το βασικό πρόβλημα παραμένει: η Χαμάς ζητά την τήρηση της εκεχειρίας και την ισραηλινή αποχώρηση, ενώ το Ισραήλ θέτει ως προϋπόθεση για οποιαδήποτε αποχώρηση τον πλήρη αφοπλισμό της οργάνωσης.
Με δεδομένο ότι οι δύο πλευρές εξακολουθούν να διαφωνούν τόσο για το περιεχόμενο όσο και για τη σειρά εφαρμογής των επόμενων βημάτων, η αποστολή του Κούσνερ δεν κατάφερε, τουλάχιστον μέχρι στιγμής, να ξεμπλοκάρει το σχέδιο Τραμπ για τη Γάζα.


















