Η εισαγωγή της SpaceX στο χρηματιστήριο έγινε δεκτή με ενθουσιασμό, τόσο από τα στελέχη της που βρίσκονταν στο Nasdaq, όσο και από τον ίδιο τον Έλον Μασκ και το προσωπικό, που βρισκόταν στα κεντρικά γραφεία της εταιρείας.
Υπενθυμίζεται ότι η SpaceX εισάγεται στην αγορά με αποτίμηση 1,77 τρισεκατομμυρίων δολαρίων, αφού άντλησε το ποσό-ρεκόρ των 75 δισεκατομμυρίων δολαρίων από επενδυτές μέσω της πώλησης μετοχών της IPO.
Η τιμή της IPO εκτίναξε την περιουσία του Μασκ στα 982,6 δισεκατομμύρια δολάρια, σύμφωνα με το Forbes, οπότε μια μικρή άνοδος της τιμής της μετοχής της εταιρείας σήμερα (12/06) θα τον καθιστούσε τον πρώτο τρισεκατομμυριούχο στον κόσμο. (Αν αυτό το ποσό σου φαίνεται αδιανόητο και δεν μπορείς να το υπολογίσεις, ίσως σε βοηθήσει αυτό το άρθρο).
Λίγοι επιχειρηματικοί ηγέτες έχουν ενσωματωθεί τόσο βαθιά στην ποπ κουλτούρα όσο ο Έλον Μασκ, ο φιλόδοξος επιχειρηματίας που έχει γίνει κεντρική φιγούρα της κουλτούρας του διαδικτύου και έχει συγκεντρώσει μια περιουσία που τον καθιστά τον πρώτο τρισεκατομμυριούχο στον κόσμο.

Σε μια εποχή που οι ανησυχίες για την ανισότητα είναι έντονες και η στάση του κοινού απέναντι στους υπερπλούσιους έχει επιδεινωθεί, ο Μασκ κατάφερε να διατηρήσει ένα πιστό κοινό παρά την αμύθητη καθαρή του περιουσία και χωρίς τη λαϊκή προσωπικότητα που έκανε άλλους μεγιστάνες, όπως ο Γουόρεν Μπάφετ, προσφιλείς στις μάζες.
Ενώ οι θαυμαστές του βλέπουν το αφιλτράριστο στυλ του Μασκ ως μέρος της γοητείας του, οι επικριτές του τον κατηγορούν ότι ασκεί ολιγαρχικού τύπου εξουσία, εκφράζουν ανησυχίες για τη διακυβέρνηση των εταιρειών του και αντιτίθενται στις ολοένα και πιο κομματικές πολιτικές παρεμβάσεις του.
Παρόλα αυτά, η SpaceX, η τεράστια εταιρεία πυραύλων, δορυφόρων και τεχνητής νοημοσύνης (AI) που μαζί με την αυτοκινητοβιομηχανία ηλεκτρικών οχημάτων Tesla αποτελούν το κέντρο της αυτοκρατορίας του Μασκ, άντλησε το ποσό-ρεκόρ των 75 δισεκατομμυρίων δολαρίων στην αρχική δημόσια προσφορά της την Πέμπτη (11/06), υπογραμμίζοντας τον ενθουσιασμό των επενδυτών για τα επιχειρηματικά του εγχειρήματα. Πριν από την πώληση των μετοχών, το Forbes προσδιόριζε την καθαρή του περιουσία στα 780 δισεκατομμύρια δολάρια περίπου, πολύ μπροστά από τον επόμενο στη σειρά, τον συνιδρυτή της Alphabet, Λάρι Πέιτζ.
«Ο δεύτερος πλουσιότερος άνθρωπος κυμαίνεται γύρω στα 300 δισεκατομμύρια δολάρια, δηλαδή λιγότερο από το ένα τρίτο αυτού που μπορεί ενδεχομένως να αξίζει ο Μασκ αύριο», δήλωσε ο Ματ Ντούροτ, αναπληρωτής αρχισυντάκτης του Forbes Wealth. «Και μόνο ένας άλλος άνθρωπος, ο (ιδρυτής της Oracle) Λάρι Έλισον, είχε ποτέ περιουσία 400 δισεκατομμυρίων δολαρίων».

Το μεγαλύτερο μέρος του πλούτου του Μασκ βασίζεται πλέον στη SpaceX, όπου κατέχει μερίδιο αξίας περίπου 866 δισεκατομμυρίων δολαρίων, σύμφωνα με το Reuters. Μαζί με την Tesla και τα υπόλοιπα περιουσιακά του στοιχεία, η καθαρή του περιουσία θα ξεπεράσει το 1,1 τρισεκατομμύριο δολάρια όταν αρχίσει η διαπραγμάτευση της μετοχής, σύμφωνα με τους υπολογισμούς του Reuters που βασίζονται στα στοιχεία της εταιρείας. Ο απολογισμός περιλαμβάνει μετοχικά στοιχεία που θα κατοχυρωθούν με την πάροδο του χρόνου.
Ο Μασκ έγινε παγκοσμίως γνωστός μέσω της Tesla και της SpaceX, προτού επεκτείνει την επιρροή του με την εξαγορά της πλατφόρμας κοινωνικής δικτύωσης Twitter έναντι 44 δισεκατομμυρίων δολαρίων το 2022. Η συμφωνία αυτή του έδωσε άμεση πρόσβαση σε εκατοντάδες εκατομμύρια χρήστες και τον κατέστησε εξέχουσα φωνή σε ζητήματα που κυμαίνονται από την πολιτική και τη μετανάστευση έως τις κρατικές δαπάνες και την ελευθερία του λόγου.
Η είσοδός του στην πολιτική, ιδίως ο ρόλος του στο yπουργείο Κυβερνητικής Αποτελεσματικότητας (DOGE) του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ πέρυσι, ήταν ένα από τα πιο αμφιλεγόμενα εγχειρήματά του. Οι πολιτικές επιπτώσεις συνέπεσαν με την αποδυνάμωση των πωλήσεων της Tesla σε αρκετές διεθνείς αγορές το 2025, καθώς διαδηλώσεις και μποϊκοτάζ καταναλωτών στοχοποίησαν την εταιρεία ηλεκτρικών οχημάτων.
Elon premium

Ο Μασκ, 54 ετών, γεννήθηκε στην Πρετόρια της Νότιας Αφρικής, από Καναδή μητέρα και Νοτιοαφρικανό πατέρα. Φοίτησε στο Πανεπιστήμιο της Πενσυλβάνια, από όπου αποφοίτησε το 1997.
Ανέλαβε τη θέση του Διευθύνοντος Συμβούλου της Tesla το 2008 με την πεποίθηση ότι τα ηλεκτρικά οχήματα θα μπορούσαν να συνδυάσουν τις υψηλές επιδόσεις με χαρακτηριστικά που βασίζονται στο λογισμικό, βοηθώντας στον επαναπροσδιορισμό της παγκόσμιας αυτοκινητοβιομηχανίας. Ορισμένοι παρατηρητές του κλάδου λένε ότι η επιτυχία της Tesla –και η χρηματιστηριακή της αξία που ξεπερνά το ένα τρισεκατομμύριο δολάρια– βοήθησε ώστε οι παραδοσιακές αυτοκινητοβιομηχανίες να στραφούν στα ηλεκτρικά αυτοκίνητα.
Πολλοί επενδυτές στοιχηματίζουν ότι μπορεί να επαναλάβει το κατόρθωμα αυτό στο διάστημα και την τεχνητή νοημοσύνη. Ωστόσο, η SpaceX παραμένει «διψασμένη» για μετρητά, και μεγάλο μέρος της αποτίμησης της εταιρείας βασίζεται σε τεχνολογίες που μπορεί να χρειαστούν χρόνια ή δεκαετίες για να καταστούν εμπορικά βιώσιμες.
Πέρα από την Tesla και τη SpaceX, ο Μασκ έχει συνιδρύσει άλλες πέντε εταιρείες, συμπεριλαμβανομένης της εταιρείας διάνοιξης σηράγγων The Boring Company και της εταιρείας κατασκευής εγκεφαλικών εμφυτευμάτων Neuralink.
Ως CEO της Tesla, ο Μασκ έχει προκαλέσει εξίσου επικρίσεις και επαίνους. Του πιστώνεται η μετατροπή της Tesla στην πολυτιμότερη αυτοκινητοβιομηχανία του κόσμου. Τα στελέχη των παραδοσιακών αυτοκινητοβιομηχανιών υποτιμούσαν την απειλή για χρόνια, όντας σκεπτικά για το αν μια νεοσύστατη εταιρεία αυτοκινήτων θα μπορούσε να βρει τον τρόπο να παράγει μαζικά ηλεκτρικά οχήματα με κερδοφόρο τρόπο.

«Ανανέωσε τον σεβασμό του κόσμου για την αμερικανική εφευρετικότητα στην μηχανική αυτοκινήτων», δήλωσε ο Μπομπ Λουτζ, πρώην αντιπρόεδρος της General Motors.
Την ίδια στιγμή, η Tesla ήρθε αντιμέτωπη με νομικές προκλήσεις και ανησυχίες των μετόχων που συνδέονται με τον διάσημο διευθύνοντα σύμβουλό της, ιδίως όσον αφορά το πακέτο αμοιβών του για το 2018, η αξία του οποίου είχε φτάσει κάποτε τα 56 δισεκατομμύρια δολάρια.
Η επιρροή του Μασκ έχει γίνει τόσο διάχυτη, που οι παρατηρητές της αγοράς έχουν ονομάσει το δίκτυο των επιχειρήσεων γύρω του ως “Muskonomy” (οικονομία του Μασκ).
Το φαινόμενο αυτό οδήγησε σε αυτό που ορισμένοι επενδυτές αποκαλούν «Elon premium», μια ώθηση στην αποτίμηση που καθοδηγείται εξίσου από την πίστη στο όραμα του Μασκ όσο και από τα παραδοσιακά οικονομικά μεγέθη.
«Όπως και η Tesla, έτσι και η SpaceX είναι ένα στοίχημα στον Έλον Μασκ», δήλωσε ο Ματ Κένεντι, ανώτερος στρατηγικός αναλυτής της Renaissance Capital, μιας εταιρείας που παρέχει έρευνες και ETF με επίκεντρο τις IPO. «Μια κεφαλαιοποίηση ύψους 1,5-2 τρισεκατομμυρίων δολαρίων σίγουρα θα πέταγε όλες τις παραδοσιακές μεθοδολογίες αποτίμησης από το παράθυρο, και αντ’ αυτού χαρακτηρίζεται καλύτερα ως το “premium του Έλον Μασκ”».
Ο Μασκ χωρίς φίλτρο

Η συγκέντρωση επιρροής γύρω από έναν μόνο επιχειρηματία έχει εντείνει τις ανησυχίες σχετικά με την εταιρική διακυβέρνηση, τις συγκρούσεις συμφερόντων και τους κινδύνους από τη στενή σύνδεση της τύχης μιας εταιρείας με ένα μόνο άτομο.
Με την πάροδο των ετών, ο Μασκ έχει μετατρέψει τις συγκρούσεις του με ρυθμιστικές αρχές, δισεκατομμυριούχους, short sellers, δημοσιογράφους και ειδησεογραφικούς οργανισμούς, σε επαναλαμβανόμενες δημόσιες μάχες που συχνά εξελίσσονται στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Η συμμαχία του Μασκ με τον Τραμπ ακολούθησε ένα γνώριμο μοτίβο. Αφού βοήθησε στη χρηματοδότηση της επιστροφής του Τραμπ στον Λευκό Οίκο και υπηρέτησε σε ανώτερο συμβουλευτικό ρόλο μέσω της πρωτοβουλίας DOGE της κυβέρνησης, ο Μασκ έγινε ένας από τους στενότερους εταιρικούς συμμάχους του προέδρου.
Η σχέση αυτή αργότερα διερράγη λόγω διαφωνιών σχετικά με την πολιτική και τις δαπάνες, οδηγώντας σε μια δημόσια κόντρα. Παρόλο που οι δυο τους έχουν έκτοτε υιοθετήσει έναν πιο συμβιβαστικό τόνο, η ρήξη τους υπογράμμισε τις ολοένα και πιο θολές γραμμές μεταξύ της επιχειρηματικής αυτοκρατορίας του Μασκ και των πολιτικών του φιλοδοξιών.
Ωστόσο, για πολλούς επενδυτές, οι ανησυχίες για τη συχνά αντισυμβατική συμπεριφορά του Μασκ αντισταθμίζονται από το ιστορικό του στη μετατροπή φιλόδοξων ιδεών σε μερικές από τις πιο πολύτιμες εταιρείες του κόσμου.
«Ο Έλον είναι ο Έντισον της εποχής μας», δήλωσε ο διευθύνων σύμβουλος της JPMorgan Chase, Τζέιμι Ντάιμον, κατά τη διάρκεια πρόσφατης συνομιλίας του με τον Μασκ.
Ο τραπεζίτης, ο οποίος υπήρξε αντίδικος του Μασκ σε μια μακροχρόνια δικαστική διαμάχη, έκτοτε έγινε θαυμαστής του. Ο Ντάιμον δήλωσε στο CNBC πέρυσι ότι οι δυο τους «αγκαλιάστηκαν και τα βρήκαν» και εξήρε τον Μασκ χαρακτηρίζοντάς τον ως «τον Αϊνστάιν μας».

