Πιο πρακτική λύση, σε επίπεδο Ε.Ε. τουλάχιστον, όσον αφορά τη διασφάλιση της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας στην Ερυθρά Θάλασσα και στον Κόλπο του Αντεν, θα μπορούσε να είναι η ενίσχυση της αποστολής της ευρωπαϊκής επιχείρησης «Ασπίδες», ώστε να μπορεί να αντιμετωπίσει και μια κλιμάκωση των επιθέσεων των Χούθι στο Μπαμπ ελ Μαντέμπ.
Η ευρωπαϊκή επιχείρηση θα μπορούσε θεωρητικά να συνεργαστεί σε αυτήν την περίπτωση με αντίστοιχη από κράτη της περιοχής, μεταξύ των οποίων και η Σαουδική Αραβία.
Υπενθυμίζεται ότι η επιχείρηση «Ασπίδες» αποφασίστηκε από την Κομισιόν τον Φεβρουάριο του 2024, έπειτα από πρόταση της ελληνικής κυβέρνησης, για τη συνοδεία και προστασία των εμπορικών πλοίων, ενώ τον Ιούλιο του ίδιου χρόνου ο τότε ύπατος εκπρόσωπος της Ε.Ε. για την ασφάλεια και την εξωτερική πολιτική Ζόζεπ Μπορέλ και ο Ελληνας υπουργός Εθνικής Αμυνας Νίκος Δένδιας είχαν επισκεφθεί από κοινού το στρατηγείο της, που εδρεύει στη Λάρισα, όπως και τη φρεγάτα του Πολεμικού Ναυτικού «Ψαρά», που περιπολούσε στην Ερυθρά Θάλασσα.
Γρίφος
Δύο χρόνια μετά, η κατάσταση στην περιοχή λόγω της σύγκρουσης ΗΠΑ – Ιράν έχει καταστεί σαφώς πιο πολύπλοκη. Μάλιστα, όταν ξέσπασε η σύρραξη, η αντιπρόεδρος της Ε.Ε. και ύπατη εκπρόσωπος για την ασφάλεια και την εξωτερική πολιτική Κάγια Κάλας είχε αναφερθεί σε ενδεχόμενη τροποποίηση της εντολής των «Ασπίδων», αν και στη συνέχεια το θέμα δεν προχώρησε, ενώ οι πιο «τολμηροί» στην Ε.Ε. έφτασαν στο σημείο να μιλούν για τροποποίηση της εντολής που θα περιλαμβάνει και τα Στενά του Ορμούζ.
Υπό τις παρούσες συνθήκες βέβαια κάτι τέτοιο είναι αδύνατον να συμβεί και μόνο αν επέλθει οριστική ειρήνευση και υπάρξει συναίνεση του Ιράν μπορεί να συμβεί στο μέλλον, όπως ισχύει και για μια μελλοντική διεθνή επιχείρηση αποναρκοθέτησης. Είναι σαφές επίσης ότι η επιχείρηση «Ασπίδες» έχει εντολή μόνο για συνοδεία των πλοίων και αποτροπή των επιθέσεων εναντίον τους και όχι για τη διεξαγωγή επιθετικών επιχειρήσεων κατά των Χούθι ή οποιουδήποτε άλλου. Συνεπώς, δεν τίθεται ζήτημα εμπλοκής στη σύγκρουση των ΗΠΑ με το Ιράν.
Διαβάστε Επίσης
Πρόβλημα
Το μεγάλο πρόβλημα είναι ότι σήμερα η επιχείρηση «Ασπίδες», παρότι εξυπηρετεί τα συμφέροντα όλων των κρατών-μελών της Ε.Ε., στηρίζεται στην πράξη μόνο από την Ελλάδα και την Ιταλία σε μόνιμη βάση, με τη διάθεση φρεγατών στο πεδίο, όπως και από λίγες άλλες χώρες υποβοηθητικά. Αυτή τη στιγμή, για παράδειγμα, οι φρεγάτες της επιχείρησης είναι η ελληνική «Ψαρά» (που πρόκειται σύντομα να αντικατασταθεί από άλλη του Πολεμικού Ναυτικού της χώρας μας) και η ιταλική «Bergamini».
Παρά το ζήτημα πολιτικής βούλησης της Ε.Ε. που υπάρχει και αποδεικνύει την αναντιστοιχία μεταξύ ευρωπαϊκών διακηρύξεων και πράξης, για τη χώρα μας οι «Ασπίδες» είναι σημαντικό εργαλείο αμυντικής διπλωματίας και «προβολής σημαίας» σε κάθε περίπτωση. Οπως μεγάλη σημασία έχει το γεγονός ότι η Ελλάδα σήμερα έχει πλέον τόσο την εν πλω διοίκηση της επιχείρησης όσο και τη χερσαία, με τον υποναύαρχο του Πολεμικού Ναυτικού Βασίλη Γρυπάρη ως διοικητή.
