Γαλλία: Ένας μήνας μαθητικής εξέγερσης με 8.000 προσαγωγές και εκατοντάδες τραυματίες – Φόβοι για νέο κύμα βίας

Χιλιάδες άνθρωποι έχουν τεθεί υπό αστυνομική κράτηση, οι περισσότεροι ανήλικοι, εκατοντάδες μαθητές και μέλη των δυνάμεων ασφαλείας έχουν τραυματιστεί και δεκάδες έρευνες έχουν ανοίξει για καταγγελίες αστυνομικής βίας.

Μαθητές λυκείων και φοιτητές διαδηλώνουν στη Νάντη, στο πλαίσιο των συνεχιζόμενων κινητοποιήσεων με αίτημα καλύτερες συνθήκες στα σχολεία και μέτρα από την κυβέρνηση, στη Γαλλία, στις 15 Οκτωβρίου 2026. Το πλακάτ γράφει: «Λίγη αγάπη σ’ αυτόν τον σκληρό κόσμο». REUTERS/Stephane Mahe

Το νέο μεγάλο τεστ έρχεται το Σάββατο (17/10), όταν έχουν προγραμματιστεί εκατοντάδες νέες διαδηλώσεις, αυτή τη φορά και με αφορμή την επέτειο του κινήματος των «Κίτρινων Γιλέκων».

Mobilisation du 17 octobre : lycéens, gilets jaunes 100 000 manifestants, grenades assourdissantes… À quoi s’attendre lors des manifestations ce samedi ? https://t.co/DRXaeXic2W via @lindependant

— Surroca henri (@surrocahenri) October 16, 2026

Ο Γάλλος πρωθυπουργός Σεμπαστιάν Λεκορνί προειδοποίησε την Πέμπτη (15/10) ότι οι αρχές φοβούνται νέα επεισόδια. Σύμφωνα με το Reuters, ο Λεκορνί υποστήριξε ότι το κύμα των διαδηλώσεων δεν θυμίζει πλέον μαθητικό κίνημα αλλά έχει μετατραπεί σε «κίνημα αστικής βίας».

Μια γυναίκα περνά μπροστά από αφίσες σε τοίχο στο Παρίσι, στις οποίες αναγράφεται: «Τα Κίτρινα Γιλέκα επιστρέφουν. Για μια ζωή με αξιοπρέπεια, ελευθερία και διαφώτιση. Θα αποκαταστήσουμε την τάξη μέσα στο χάος», Γαλλία, 14 Οκτωβρίου 2026. REUTERS/Abdul Saboor

Οι μαθητές, ωστόσο, συνεχίζουν να θέτουν στο επίκεντρο τις συνθήκες στα δημόσια σχολεία, ζητώντας περισσότερους εκπαιδευτικούς και προσωπικό, καλύτερες υποδομές και περισσότερους πόρους για την εκπαίδευση.

Από ένα λύκειο του Κρετέιγ σε ολόκληρη τη Γαλλία

Οι πρώτες κινητοποιήσεις ξέσπασαν στα μέσα Σεπτεμβρίου στην περιοχή του Παρισιού. Μαθητές και εκπαιδευτικοί κινητοποιήθηκαν αρχικά σε λύκειο του Κρετέιγ, νοτιοανατολικά της γαλλικής πρωτεύουσας, καταγγέλλοντας ελλείψεις προσωπικού.

Το πλακάτ γράφει: «Όταν η κυβέρνηση παραβιάζει τα δικαιώματα του λαού, η εξέγερση είναι, για τον λαό και για κάθε τμήμα του λαού, το ιερότερο δικαίωμα και το πιο απαραίτητο καθήκον. Άρθρο 35 της Διακήρυξης των Δικαιωμάτων του Ανθρώπου και του Πολίτη του 1793». REUTERS/Stephane Mahe

Από εκεί, οι αποχές από τα μαθήματα, οι αποκλεισμοί σχολείων και οι διαδηλώσεις εξαπλώθηκαν στα προάστια του Παρισιού και στη συνέχεια σε ολόκληρη τη χώρα, φτάνοντας ακόμη και σε μικρότερες πόλεις, σύμφωνα με το Associated Press. Στην καρδιά των αιτημάτων βρίσκεται η ανισότητα στο γαλλικό εκπαιδευτικό σύστημα. Μαθητές από οικονομικά ασθενέστερες περιοχές καταγγέλλουν ότι τα σχολεία τους διαθέτουν λιγότερο προσωπικό, χειρότερες εγκαταστάσεις και λιγότερες ευκαιρίες σε σχέση με σχολεία εύπορων περιοχών. Οι διαμαρτυρίες πήραν γρήγορα μεγάλες διαστάσεις, με εκατοντάδες λύκεια να επηρεάζονται από αποκλεισμούς, καταλήψεις ή επεισόδια. Στις κινητοποιήσεις προστέθηκαν στη συνέχεια φοιτητές, εκπαιδευτικοί και συνδικάτα, διευρύνοντας την πίεση προς την κυβέρνηση του Εμανουέλ Μακρόν.

Μαθητές λυκείων και φοιτητές διαδηλώνουν στη Νάντη.Το πλακάτ γράφει: «8 ώρες να ασφυκτιούμε με 35 μαθητές ανά τάξη, αυτή είναι η συνταγή της γαλλικής εθνικής εκπαίδευσης». REUTERS/Stephane Mahe

7.950 σε αστυνομική κράτηση – Το 85% ανήλικοι

Ένα από τα πιο εντυπωσιακά στοιχεία του τελευταίου μήνα είναι ο αριθμός των ανθρώπων που έχουν τεθεί υπό αστυνομική κράτηση. Σύμφωνα με ανακοίνωση του γαλλικού υπουργείου Δικαιοσύνης της Τετάρτης (14/10), την οποία επικαλείται η Le Monde, 7.950 άνθρωποι έχουν τεθεί σε αστυνομική κράτηση από την έναρξη των κινητοποιήσεων. Το 85% είναι ανήλικοι. Από το σύνολο των 7.950, 2.735 αντιμετωπίζουν διώξεις, μεταξύ των οποίων 2.190 ανήλικοι. Η έκταση των κρατήσεων γίνεται ακόμη πιο εμφανής από τα στοιχεία των προηγούμενων ημερών.

Γάλλοι αστυνομικοί ακινητοποιούν διαδηλωτή κατά τη διάρκεια επεισοδίων σε κινητοποίηση μαθητών λυκείων και φοιτητών στο Παρίσι, στο πλαίσιο του πανεθνικού κινήματος που έχει τη στήριξη εκπαιδευτικών, γονέων και εργατικών συνδικάτων και ζητά καλύτερες συνθήκες στα σχολεία και συγκεκριμένα μέτρα από την κυβέρνηση, Γαλλία, 13 Οκτωβρίου 2026. REUTERS/Abdul Saboor

Από τις 28 Σεπτεμβρίου έως τις 8 Οκτωβρίου είχαν καταγραφεί 6.877 περιπτώσεις αστυνομικής κράτησης, με το 86% να αφορά ανήλικους. Μόνο την 1η Οκτωβρίου τέθηκαν υπό κράτηση 1.949 άνθρωποι. Πρόκειται για αριθμό μεγαλύτερο από τις 1.723 κρατήσεις που είχαν καταγραφεί στις 8 Δεκεμβρίου 2018, μία από τις πιο ταραχώδεις ημέρες του κινήματος των «Κίτρινων Γιλέκων», σύμφωνα με στοιχεία που συγκέντρωσε η Le Monde.

Εκατοντάδες τραυματίες

Βαρύς είναι και ο απολογισμός των τραυματισμών. Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία που επικαλείται η Le Monde από τον υπουργό Εσωτερικών Λοράν Νουνιές, περισσότεροι από 200 μαθητές έχουν τραυματιστεί, μαζί με σχεδόν 900 αστυνομικούς και χωροφύλακες και 147 μέλη του προσωπικού της εκπαίδευσης.

Διαδηλωτής κάθεται στο έδαφος απέναντι από παρατεταγμένες δυνάμεις της γαλλικής αστυνομίας CRS, εν μέσω επεισοδίων σε κινητοποίηση μαθητών και φοιτητών στο Παρίσι. REUTERS/Abdul Saboor

Το Associated Press ανεβάζει πλέον τον αριθμό των τραυματισμένων μελών των δυνάμεων ασφαλείας σε περισσότερους από 900 και των εκπαιδευτικών και άλλων εργαζομένων στα σχολεία σε σχεδόν 150.

Διαδηλωτές με καλυμμένα πρόσωπα κινούνται μέσα σε σύννεφα δακρυγόνων κατά τη διάρκεια συγκρούσεων με τη γαλλική αστυνομία στα Invalides, στο Παρίσι. REUTERS/Sarah Meyssonnier

Πίσω από τους αριθμούς βρίσκονται ορισμένοι εξαιρετικά σοβαροί τραυματισμοί ανηλίκων, οι οποίοι έχουν ανοίξει στη Γαλλία μεγάλη συζήτηση για τα όπλα που χρησιμοποιούνται από την αστυνομία για τον έλεγχο των διαδηλώσεων.

Ο 15χρονος που έχασε το χέρι του

Στη Λανς, ένας 15χρονος έχασε το χέρι του σε περιστατικό με χειροβομβίδα που χρησιμοποιείται από τις δυνάμεις καταστολής. Μετά τον σοβαρό τραυματισμό του, ο υπουργός Εσωτερικών ανέστειλε τη χρήση του συγκεκριμένου τύπου χειροβομβίδας στις μαθητικές κινητοποιήσεις.

Διαδηλωτές αντιδρούν ενώ η γαλλική αστυνομία χρησιμοποιεί αύρα νερού κατά τη διάρκεια επεισοδίων σε κινητοποίηση μαθητών και φοιτητών στο Παρίσι.  REUTERS/Sarah Meyssonnier

Σύμφωνα με το Associated Press, το συγκεκριμένο όπλο είχε χρησιμοποιηθεί περίπου 40 φορές πριν από την αναστολή του. Το περιστατικό αποτελεί πλέον μία από τις χαρακτηριστικότερες υποθέσεις της αντιπαράθεσης γύρω από την αστυνομική διαχείριση των διαδηλώσεων.

Ο 14χρονος Έντεν και ο 16χρονος που έχασε μέρος της όρασής του

Στο Σεν-Ουέν-λ’Ομόν, ο 14χρονος Έντεν υπέστη κάταγμα στη γνάθο και έχασε αρκετά δόντια όταν χτυπήθηκε στο πρόσωπο από δακρυγόνο που εκτοξεύθηκε από αστυνομικό. Η οικογένειά του κατέθεσε μήνυση για απόπειρα ανθρωποκτονίας. Σύμφωνα με το Reuters, ο αστυνομικός που φέρεται να πυροδότησε το δακρυγόνο τέθηκε υπό επίσημη δικαστική έρευνα για άσκηση βίας από δημόσιο λειτουργό που προκάλεσε μόνιμη αναπηρία ή παραμόρφωση.

Η γαλλική αστυνομία χρησιμοποιεί αύρα νερού κατά τη διάρκεια συγκρούσεων με διαδηλωτές σε κινητοποίηση μαθητών και φοιτητών στο Παρίσι. REUTERS/Sarah Meyssonnier

Σε άλλη υπόθεση, αστυνομικός που θεωρείται ύποπτος ότι πυροβόλησε με βλήμα και προκάλεσε μερική απώλεια όρασης σε 16χρονο κατηγορήθηκε αυτή την εβδομάδα για επιβαρυμένη άσκηση βίας, σύμφωνα με το Associated Press. Το Reuters είχε ήδη καταγράψει 28 περιπτώσεις τραυματισμών που συνδέονταν με αστυνομική βία, μεταξύ των οποίων τραυματισμούς από βλήματα, χειροβομβίδες, δακρυγόνα και γκλομπ.

36 έρευνες για καταγγελίες κατά αστυνομικών

Οι σοβαροί τραυματισμοί έχουν οδηγήσει σε αυξανόμενο αριθμό ερευνών. Ο υπουργός Εσωτερικών Λοράν Νουνιές δήλωσε ότι, έως την Τρίτη, είχαν ανοίξει 36 έρευνες για καταγγελίες αστυνομικής βίας και παρατυπιών. Σύμφωνα με το Associated Press, τέσσερις από τις υποθέσεις αφορούν τραυματισμούς που προκάλεσαν ακρωτηριασμό ή άλλη μόνιμη βλάβη και έξι άλλες σοβαρούς τραυματισμούς.

Διαδηλωτής με καλυμμένο πρόσωπο επιχειρεί να κλωτσήσει δακρυγόνο κατά τη διάρκεια συγκρούσεων με τη γαλλική αστυνομία σε κινητοποίηση μαθητών και φοιτητών στο Παρίσι. REUTERS/Abdul Saboor

Οι υπόλοιπες αφορούν, μεταξύ άλλων, καταγγελίες για χτυπήματα, εξυβρίσεις και σεξουαλικές επιθέσεις, ενώ διερευνάται ακόμη και καταγγελία σε βάρος αστυνομικού για απόπειρα πνιγμού διαδηλωτή. Στις 9 Οκτωβρίου οι έρευνες της γαλλικής Γενικής Επιθεώρησης της Εθνικής Αστυνομίας, της IGPN, ήταν 24. Ο αριθμός των υποθέσεων αυξήθηκε στη συνέχεια στις 36, σύμφωνα με τα νεότερα στοιχεία.

18.000 χρήσεις όπλων ελέγχου πλήθους

Ιδιαίτερη συζήτηση έχει προκαλέσει η έκταση της χρήσης των λεγόμενων «λιγότερο θανατηφόρων» όπλων. Ο Νουνιές αποκάλυψε ότι οι γαλλικές δυνάμεις ασφαλείας έχουν χρησιμοποιήσει τέτοια μέσα τουλάχιστον 18.000 φορές κατά τη διάρκεια των μαθητικών κινητοποιήσεων.

Διαδηλωτής χορεύει breakdance μπροστά από παρατεταγμένες δυνάμεις της γαλλικής αστυνομίας, εν μέσω επεισοδίων σε κινητοποίηση μαθητών και φοιτητών στο Παρίσι. REUTERS/Abdul Saboor

Στις περισσότερες περιπτώσεις πρόκειται για καπνογόνα και δακρυγόνα, όμως έχουν χρησιμοποιηθεί επίσης βλήματα και χειροβομβίδες. Ο υπουργός Εσωτερικών υπερασπίζεται τις δυνάμεις ασφαλείας, υποστηρίζοντας ότι η χρήση των μέσων αυτών γίνεται όταν είναι αναγκαία και με βάση την αρχή της αναλογικότητας. Από την άλλη πλευρά, οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων, ειδικοί και μέρος της γαλλικής κοινής γνώμης θέτουν πλέον ανοιχτά το ερώτημα κατά πόσο τέτοια μέσα πρέπει να χρησιμοποιούνται απέναντι σε κινητοποιήσεις στις οποίες συμμετέχουν μαζικά ανήλικοι.

Διαμαρτύρονται ακόμη και οι αστυνομικοί

Η διαχείριση των κινητοποιήσεων προκαλεί αντιδράσεις ακόμη και στο εσωτερικό της αστυνομίας. Το συνδικάτο Alliance ανακοίνωσε ότι προσφεύγει νομικά κατά του γαλλικού κράτους, κατηγορώντας το ότι θέτει σε κίνδυνο τους ίδιους τους αστυνομικούς.

Δυνάμεις της γαλλικής αστυνομίας παρατάσσονται στα Invalides, με τον Πύργο του Άιφελ στο βάθος, εν μέσω συγκρούσεων με διαδηλωτές μετά την κινητοποίηση μαθητών και φοιτητών στο Παρίσι. REUTERS/Abdul Saboor

Σύμφωνα με το Associated Press, συνδικαλιστές υποστηρίζουν ότι στις κινητοποιήσεις στέλνονται αστυνομικοί που δεν έχουν ειδική εκπαίδευση για τον έλεγχο πλήθους, με ανεπαρκή εξοπλισμό και αντικρουόμενες εντολές. Η αστυνομία, από την πλευρά της, υποστηρίζει ότι ανάμεσα στους διαδηλωτές δρουν βίαιες ομάδες που επιτίθενται στις δυνάμεις ασφαλείας με πέτρες, πυροτεχνήματα και άλλα αντικείμενα και προκαλούν εμπρησμούς και καταστροφές.

Η Γκρέτα Τούνμπεργκ στο πλευρό των μαθητών

Οι κινητοποιήσεις απέκτησαν και διεθνή διάσταση όταν η Γκρέτα Τούνμπεργκ βρέθηκε την Τρίτη (13/10) στο Σεν Ντενί και συμμετείχε σε συγκέντρωση μαθητών. Η 23χρονη ακτιβίστρια δήλωσε ότι «όλος ο κόσμος παρακολουθεί», εκφράζοντας τη στήριξή της στους μαθητές που ζητούν περισσότερους πόρους για τα σχολεία. Την ίδια ημέρα περισσότεροι από 161.000 άνθρωποι συμμετείχαν σε κινητοποιήσεις σε ολόκληρη τη Γαλλία, σύμφωνα με την αστυνομική καταμέτρηση, από τους οποίους 41.500 στο Παρίσι. Οι πορείες συνοδεύτηκαν και πάλι από επεισόδια. Στο Παρίσι η αστυνομία χρησιμοποίησε δακρυγόνα και αντλίες νερού όταν ξέσπασαν συγκρούσεις στα περιθώρια των διαδηλώσεων.

Το Σάββατο το επόμενο μεγάλο τεστ

Παρά τις μαζικές κρατήσεις, τους τραυματισμούς και την κόπωση ύστερα από εβδομάδες αποκλεισμών και πορειών, το μαθητικό κίνημα δεν έχει σβήσει. Το Σάββατο (17/10) αποτελεί το επόμενο κρίσιμο τεστ. Εκατοντάδες διαδηλώσεις έχουν προγραμματιστεί σε ολόκληρη τη χώρα, ενώ στις κινητοποιήσεις αναμένεται να συμμετάσχουν και υποστηρικτές των «Κίτρινων Γιλέκων». Η κυβέρνηση φοβάται ότι βίαιες ομάδες θα επιχειρήσουν να εκμεταλλευτούν τις συγκεντρώσεις για να προκαλέσουν επεισόδια. Ο Λεκορνί υποστηρίζει ότι η φύση του κινήματος έχει πλέον αλλάξει. Οι μαθητές, αντίθετα, επιμένουν στην αφετηρία της κινητοποίησής τους: περισσότερους εκπαιδευτικούς, καλύτερα σχολεία και ίσες ευκαιρίες ανεξάρτητα από τη γειτονιά στην οποία μεγαλώνει ένας μαθητής.