Την εποχή που οι ροδακινιές ανθίζουν, το τοπίο γύρω τους μετατρέπεται σε πίνακα ζωγραφικής. Είθισται, μάλιστα, αυτή η έκρηξη χρωμάτων και αρωμάτων να μετατρέπεται κάθε χρόνο σε γιορτή, με καλλιεργητές και επισκέπτες να γιορτάζουν την εποχή της ευφορίας και της γονιμότητας.
Φέτος, όμως, ο ξαφνικός παγετός που έριξε τη θερμοκρασία ακόμα και στους -8 βαθμούς πάγωσε και κατέστρεψε τα άνθη των δέντρων. Οι φωτογραφίες (iefimerida.gr) από τη Φλώρινα, που έκαναν τον γύρο του Διαδικτύου, με το «πριν» και το «μετά» των δέντρων, είναι αποκαρδιωτικές. Ομως, κανείς δεν μπορεί πια να εκπλήσσεται.
Η κλιματική κρίση επηρεάζει άμεσα και δραματικά τον πρωτογενή τομέα. Δεν χρειάζεται κάποια βιβλική καταστροφή για να σαρώσει καλλιέργειες και ζώα, αρκεί ένας 48ωρος μίνι παγετός ή μια παρατεταμένη ξηρασία για να αφανίσει τον κόπο μιας ολόκληρης χρονιάς. Αυτά που βλέπουν και αντιμετωπίζουν στην καθημερινότητά τους οι καλλιεργητές και οι αγρότες, σε όλη τη χώρα, τα επιβεβαιώνουν με στοιχεία οι επιστήμονες.
Πριν από λίγες ημέρες η Greenpeace παρουσίασε την έκθεση «Μεταβολές κλιματικών παραμέτρων στην Ελλάδα», στο πλαίσιο ειδικής εκδήλωσης για το κλίμα και τη γεωργία. Οι επιστήμονες του Εθνικού Αστεροσκοπείου Αθηνών και συγγραφείς της έκθεσης παρουσίασαν τα στοιχεία από την ανάλυση των μεταβολών τριών μετεωρολογικών παραμέτρων που αποτελούν κλειδί για τη γεωργία (ξηρασία, βροχοπτώσεις, θερμοκρασία), τα τελευταία 30 χρόνια, καθώς και τριών πρόσφατων ακραίων κλιματικών γεγονότων (κακοκαιρία Daniel στη Θεσσαλία το 2023, ο θερμότερος χειμώνας και το θερμότερο καλοκαίρι που έχουν καταγραφεί ποτέ στη χώρα το 2024). Το βασικό συμπέρασμα είναι ότι η ανοδική τάση 30 ετών της θερμοκρασίας φτάνει τη μέση τιμή της χώρας στον +1,5°C, ενώ τοπικά ξεπερνά τους +2°C, κυρίως στο βορειοδυτικό τμήμα της Ελλάδας.
Η φύση δεν μπορεί να προσαρμοστεί στην ταχύτητα με την οποία αλλάζει το κλίμα. Είναι προφανές, λοιπόν, πως οι παρεμβάσεις στα είδη και τον τρόπο των καλλιεργειών πρέπει να προχωρήσουν με μεγαλύτερες ταχύτητες και το παραγωγικό μοντέλο να προσαρμοστεί στα δεδομένα της νέας εποχής. Αυτό απαιτεί κονδύλια, ευρωπαϊκή στήριξη και εκπαίδευση των αγροτών σε νέες τεχνολογίες και φιλοπεριβαλλοντικές πρακτικές. Η καταγραφή των ζημιών και οι αποζημιώσεις καλύπτουν παροδικά τις πληγές, όμως δεν αντιμετωπίζουν την ασθένεια.
