NASA: Τι λέει στον Ε.Τ. ο Ελληνας καθηγητής που «βάφτισε» τον αστεροειδή

«Περιμένουμε τα αναλυτικά στοιχεία, αλλά θεωρούμε ότι η αποστολή πέτυχε…», είπε με περηφάνια στον «Ε.Τ». Πλέον, το ενδιαφέρον της επιστημονικής κοινότητας στρέφεται στην αποστολή της ESA (Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Διαστήματος) που φέρει το όνομα «Ηρα» και η οποία θα μελετήσει λεπτομερώς τα αποτελέσματα της σύγκρουσης τόσο μορφολογικά όσο και κινητικά. «Το πρόγραμμα “Ηρα” τρέχει κανονικά. Θα αναχωρήσει από τη Γη το 2024 και αναμένεται να φτάσει στον “Δίμορφο” τον Ιανουάριο του 2026. Αλλωστε, ο αστεροειδής, διαμέτρου 150 μέτρων, βρίσκεται σε απόσταση 12 εκατομμυρίων χιλιομέτρων από τη Γη», πρόσθεσε.

Ο «Δίμορφος» είναι ο δορυφόρος του παραγήινου αστεροειδούς «Δίδυμος» και αποτέλεσε το στόχο της πρώτης ιστορικά διαστημικής αποστολής πλανητικής… άμυνας, στην οποία συμμετέχει και το ΑΠΘ. Τον Ιούλιο του 2021 η NASA εκτόξευσε το 600 κιλών σκάφος DART (Double Asteroid Redirection Test) με προορισμό το ζεύγος «Δίδυμου-Δίμορφου», προκειμένου να συγκρουστεί με τον «Δίμορφο», με ταχύτητα περίπου 25.000 χλμ./ώρα! Ετσι, δοκιμάστηκε για πρώτη φορά στην πράξη η εκτροπή από την τροχιά του ενός δυνητικά επικίνδυνου για τη Γη αστεροειδούς.

Ο πρύτανης του ΑΠΘ, Νίκος Παπαϊωάννου, ο Κλεομένης Τσιγάνης και ο αντιπρύτανης του ΑΠΘ, Ευστράτιος Στυλιανίδης.

Το σύστημα «Δίδυμος-Δίμορφος» δεν αποτελεί πραγματικό κίνδυνο για τη Γη. Ομως, η ύπαρξη δορυφόρου στο σύστημα έκανε το στόχο ιδανικό, καθώς η μεταβολή που υπέστη η τροχιά του «Δίμορφου» γύρω από τον «Δίδυμο», λόγω της πρόσκρουσης του DART, είναι παρατηρήσιμη από μεγάλα επίγεια τηλεσκόπια. Η συνεργατική αποστολή των NASA και ESA είναι γνωστή και ως «AIDA» (Asteroid Impact and Deflection Assessment).

Ο «Δίδυμος» ανακαλύφθηκε το 1996, αλλά ο δορυφόρος του -που μέχρι πρότινος δεν είχε επίσημη ονομασία- ανακαλύφθηκε το 2003. Μετά την έγκριση των αποστολών DART (2016) και «Ηρα» (2019), αποφασίστηκε ότι ο πρώτος ιστορικά στόχος μιας αποστολής πλανητικής άμυνας δικαιούται να έχει δικό του όνομα. Οι επιστημονικά υπεύθυνοι των δύο αποστολών συγκέντρωσαν προτάσεις από την επιστημονική κοινότητα, τις οποίες προώθησαν στους ερευνητές που είχαν ανακαλύψει το σύστημα των δύο σωμάτων. Οι ερευνητές επέλεξαν την καλύτερη, κατά τη γνώμη τους, ονομασία για το δορυφόρο, την οποία και πρότειναν στη Διεθνή Αστρονομική Ενωση. Ο αν. καθηγητής του Τμήματος Φυσικής του ΑΠΘ, Κλεομένης Τσιγάνης, ο οποίος πρότεινε το όνομα του αστεροειδούς, είναι μέλος της Ερευνητικής Ομάδας των δύο αποστολών (DART και Hera) και πρόεδρος της κοινής Ομάδας Εργασίας της AIDA για τη δυναμική συμπεριφορά του «Δίδυμου». «Το όνομα “Δίμορφος” μαρτυρά τις μορφολογικές μεταβολές που υπέστη ο στόχος μας με την πρόσκρουση του DART. Εγινε το πρώτο ουράνιο σώμα στην ιστορία που θα είναι γνωστό στον άνθρωπο με δύο διαφορετικές μορφές: αυτή που αντίκρισε η αποστολή DART πριν από την πρόσκρουσή της σε αυτό και η μεταγενέστερη, την οποία θα δει η “Ηρα” το 2026», εξήγησε σχετικά με την επιλογή του ονόματος ο κ. Τσιγάνης.

Να σημειωθεί ότι ο κ. Τσιγάνης είναι από τους λιγοστούς ανθρώπους που αστεροειδής (απέχει περίπου 446.600.000 χλμ. από τη Γη) φέρει το όνομά του ή, για την ακρίβεια, το επίθετό του! Γεννήθηκε στις 12 Ιανουαρίου 1974 στη Λάρισα, και από πολύ μικρή ηλικία είχε αγάπη για τη φυσική και τα μαθηματικά. Ο πατέρας του, τοπογράφος στο επάγγελμα, τον ανέβαζε στην ταράτσα, και με τα όργανα που χρησιμοποιούσε στη δουλειά του, τον βοηθούσε να δει τη Σελήνη.

Σαν επιστέγασμα της πορείας του και του επιστημονικού του έργου, τον Αύγουστο του 2008 η Επιτροπή Ονοματολογίας Μικρών Σωμάτων της Διεθνούς Αστρονομικής Ενωσης (ΙAU) αποφάσισε τη μετονομασία του αστεροειδούς 1999RC221 σε (21775) Tsiganis, προσθέτοντας έτσι το όνομά του στη μικρή λίστα των Ελλήνων επιστημόνων που διαθέτουν ένα αστέρι με το δικό τους όνομα. Ο αριθμός 21775 δηλώνει τη θέση του αστεροειδούς στον κατάλογο εκείνων των οποίων η τροχιά έχει υπολογισθεί με ακρίβεια.

Ειδήσεις σήμερα

Ελένη Μενεγάκη: Κρατήστε την ανάσα σας – Το αστρονομικό ποσό για κάθε ανάρτηση, την πρόδωσε το τιμολόγιό της

Το Πρωινό: Η αποκάλυψη που «πάγωσε» το πλατό – Εγγονή πασίγνωστης Ελληνίδας δημοσιογράφου έκανε διόρθωση φύλου

Ελένη Φουρέιρα: Η πρώτη εμφάνισή της μετά από 2 μήνες – Πώς αντέδρασε όταν είδε τις κάμερες [βίντεο]