Μια νέα, άκρως αμφιλεγόμενη εποχή για τον παγκόσμιο αθλητισμό ξεκίνησε στο Λας Βέγκας με το ντεμπούτο των Enhanced Games, μιας διοργάνωσης που επιτρέπει και ενθαρρύνει τη χρήση αναβολικών ουσιών και τεχνολογικών βοηθημάτων που έχουν απαγορευτεί από τις επίσημες αρχές.
Στο επίκεντρο αυτού του εναλλακτικού «ντοπαρισμένου» σόου βρέθηκε ο Έλληνας κολυμβητής Κριστιάν Γκολομέεβ, ο οποίος κατέρριψε το παγκόσμιο ρεκόρ στα 50 μέτρα ελεύθερο, εισπράττοντας ένα μυθικό μπόνους ενός εκατομμυρίου δολαρίων. Αν και η επίδοσή του δεν θα αναγνωριστεί ποτέ στα επίσημα βιβλία της World Aquatics, το γεγονός αυτό ανοίγει μια τεράστια, παγκόσμια συζήτηση για το αν ο αθλητισμός οδηγείται σε μια ριζική και επικίνδυνη πολιτισμική στροφή.
Ο Γκολομέεβ, ο οποίος δεν κατάφερε να ανέβει στο βάθρο σε τέσσερις Ολυμπιακούς Αγώνες, σημείωσε χρόνο 20,81 δευτερολέπτων στα 50 μέτρα ελεύθερο, 0,07 δευτερόλεπτα ταχύτερο από το επίσημο παγκόσμιο ρεκόρ που κατέχει ο Αυστραλός Κάμερον ΜακΕβόι.
Ο χρόνος στο τελευταίο αγώνισμα του προγράμματος των Enhanced Games δεν θα μπει στα επίσημα βιβλία των ρεκόρ, επειδή τα αποτελέσματα των αθλητών θεωρούνται παράνομα από τις παγκόσμιες αθλητικές αρχές.
Οι Enhanced Games υποστηρίζουν αθλητές που χρησιμοποιούν ουσίες απαγορευμένες από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Αντιντόπινγκ (WADA), ενώ στους κολυμβητές επιτρέπεται επίσης να φορούν τις «σούπερ-στολές» από πολυουρεθάνη που απαγορεύτηκαν το 2010.
Αυτό δεν εμπόδισε τους διοργανωτές να αποθεώσουν την κολύμβηση «παγκόσμιου ρεκόρ» του Γκολομέεβ.
Διαβάστε Επίσης
Ο Έλληνας είχε κερδίσει επίσης ένα μπόνους «παγκόσμιου ρεκόρ» ύψους 1 εκατομμυρίου δολαρίων πέρυσι για μια κολύμβηση στα 20,89 δευτερόλεπτα με σούπερ-στολή, δήλωσαν οι διοργανωτές εκείνη την εποχή.
Ο Γκολομέεβ σήκωσε τον μικρό του γιο στον αέρα καθώς πανηγύριζε με την οικογένειά του δίπλα στην πισίνα του Λας Βέγκας, έχοντας επίσης εισπράξει 250.000 δολάρια για τη νίκη του στον αγώνα.
Χρήματα που αλλάζουν τη ζωή
Ο Κριστιάν Γκολομέεβ Mandatory Credit: Kirby Lee-Imagn Images
«Σπουδαίος αγώνας. Διασκέδασα πολύ. Αυτό είναι απίστευτο», δήλωσε ο γεννημένος στη Βουλγαρία 32χρονος κολυμβητής. «Έκανα ένα λάθος στην έξοδο από το νερό και αγχώθηκα λίγο, αλλά μετά το υπόλοιπο κολύμπι ήταν καλό, οπότε τα κατάφερα».
«Θα έλεγα ότι δεν είναι καθόλου κακά», πρόσθεσε σχετικά με τα χρηματικά έπαθλα, σύμφωνα με το Reuters. «Αυτό θα αλλάξει τη ζωή μου προς το καλύτερο, σίγουρα. Είναι μια μεγάλη βοήθεια για μένα και την οικογένειά μου. Και ναι, θα συνεχίσω και του χρόνου. Ίσως το σπάσω ξανά».
Το παγκόσμιο όργανο κολύμβησης, η World Aquatics, έχει καταδικάσει τους Enhanced Games, χαρακτηρίζοντάς τους ως ένα «τσίρκο, χτισμένο πάνω σε συντομεύσεις».
Ο ΜακΕβόι, ο οποίος σημείωσε το δικό του παγκόσμιο ρεκόρ σε διοργάνωση στην Κίνα τον Μάρτιο, δεν έλαβε οικονομική ανταμοιβή. Η World Aquatics πληρώνει μπόνους μόνο για ρεκόρ που σημειώνονται σε διοργανώσεις τις οποίες η ίδια οργανώνει.
«Είναι τρελό να σκέφτεσαι ότι για να πετύχεις ένα παγκόσμιο ρεκόρ χωρίς στολή και χωρίς φάρμακα βελτίωσης της απόδοσης, ως καθαρός αθλητής, το μπόνους είναι μηδέν δολάρια», είχε δηλώσει ο ΜακΕβόι τον Μάρτιο.
Ο Αμερικανός Φρρεντ Κέρλι κέρδισε τα 100μ. των ανδρών στους αμφιλεγόμενους Enhanced Games Mandatory Credit: Kirby Lee-Imagn Images
Στο στίβο των Enhanced Games, ο Αμερικανός πρώην παγκόσμιος πρωταθλητής Κέρλι κέρδισε τα 100 μέτρα σε 9,97 δευτερόλεπτα, χρόνος πολύ μακριά από το ατομικό του ρεκόρ που είναι 9,76.
Στον Κέρλι έχει επιβληθεί διετής αποκλεισμός από τους αγώνες της World Athletics επειδή απέτυχε στα πρωτόκολλα ελέγχου ντόπινγκ, αλλά πριν από τους Enhanced Games δήλωσε ότι έτρεχε καθαρός και ήταν έτοιμος να καταρρίψει το παγκόσμιο ρεκόρ του Γιουσέιν Μπολτ με 9,58.
Αντίθετα, παραπονέθηκε πικρά για τους αντιπάλους του, αφού οι πολλαπλές άκυρες εκκινήσεις καθυστέρησαν το σπριντ. «Το είδατε αυτό, πολλές άκυρες εκκινήσεις, πολλά πετάγματα. Πολλοί άνθρωποι δεν θέλουν να τρέξουν στις σειρές και σε όλα τα υπόλοιπα. Πρέπει να τα πάνε καλύτερα από αυτό», είπε ο Κέρλι, ο οποίος κέρδισε επίσης 250.000 δολάρια για τη νίκη του.
Με δεδομένο ότι μόνο ο Κέρλι έπεσε κάτω από τα 10 δευτερόλεπτα στον τελικό, οι φίλοι του στίβου χλεύασαν το αποτέλεσμα στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Ο WADA και άλλες αθλητικές αρχές αντιτίθενται σθεναρά στους Enhanced Games, προειδοποιώντας ότι οι αθλητές ρισκάρουν τον αποκλεισμό τους από τους αγώνες, καθώς και την υγεία τους.
Οι διοργανωτές του λένε ότι η απαγόρευση των φαρμάκων βελτίωσης της απόδοσης δεν προστατεύει τους αθλητές και καταπνίγει την απόδοσή τους.
Δεν πουλήθηκαν εισιτήρια, αλλά περίπου 2.000 θεατές, αποτελούμενοι κυρίως από συγγενείς και φίλους των συμμετεχόντων, παρακολούθησαν τους αγώνες μέσα σε ασφυκτική ζέστη μαζί με περίπου 300 influencers των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, όπως ανέφεραν τα τοπικά μέσα ενημέρωσης.
Enhanced Games: Είναι σαν τους Ολυμπιακούς Αγώνες – μόνο που επιτρέπονται τα στεροειδή
Στιγμιότυπο από τους Enhanced Games Mandatory Credit: Kirby Lee-Imagn Images
Κάτω από τον καυτό ήλιο του Λας Βέγκας και ανάμεσα σε γιγαντιαίες διαφημιστικές πινακίδες με το σύνθημα «Live Enhanced» (Ζήστε Ενισχυμένα), ο κόσμος του αθλητισμού παρακολουθεί την πρεμιέρα ενός από τα πιο αμφιλεγόμενα εγχειρήματα στην πρόσφατη ιστορία.
Οι Enhanced Games είναι, σε απλά λόγια, μια εκδοχή των Ολυμπιακών Αγώνων όπου τα στεροειδή και οι ουσίες βελτίωσης της απόδοσης όχι απλώς επιτρέπονται, αλλά αποτελούν τον ίδιο τον πυρήνα της διοργάνωσης. Δεκάδες αθλητές της ελίτ συγκεντρώθηκαν στην εναρκτήρια αυτή γιορτή με μοναδικό στόχο να σπάσουν τα επίσημα παγκόσμια ρεκόρ στον στίβο, την κολύμβηση και την άρση βαρών, χρησιμοποιώντας κάθε διαθέσιμο επιστημονικό βοήθημα.
Το κίνητρο για τους συμμετέχοντες δεν είναι μόνο η δόξα της ξεπερασμένης ανθρώπινης βιολογίας, αλλά και τα τεράστια οικονομικά οφέλη. Με ένα συνολικό προϋπολογισμό επάθλων που αγγίζει τα 25 εκατομμύρια δολάρια, οι νικητές των αγωνισμάτων εξασφαλίζουν αστρονομικά ποσά, ενώ η κατάρριψη ενός παγκόσμιου ρεκόρ πριμοδοτείται με το αδιανόητο μπόνους του 1 εκατομμυρίου δολαρίων. Για αθλητές όπως ο Βρετανός κολυμβητής Μπεν Πράουντ, η συμμετοχή αποτελεί μια καθαρά οικονομική διέξοδο, καθώς οι ίδιοι επισημαίνουν ότι στον παραδοσιακό ερασιτεχνικό αθλητισμό δεν υπάρχουν πλέον χρήματα που να εξασφαλίζουν το μέλλον τους.
Η ειδοποιός διαφορά της διοργάνωσης έγκειται στο γεγονός ότι οι αθλητές αγωνίζονται με πλήρη διαφάνεια. Αντί να κρύβονται στις σκιές, οι συμμετέχοντες δηλώνουν ανοιχτά τη χρήση ουσιών, υποστηρίζοντας ότι η ειλικρίνειά τους αυτή προσφέρει μεγαλύτερη ακεραιότητα σε σχέση με όσους «κλέβουν» κρυφά στα επίσημα πρωταθλήματα. Μοναδικός περιορισμός είναι οι ουσίες —όπως η τεστοστερόνη και η αυξητική ορμόνη— να είναι νόμιμες και εγκεκριμένες από τον Αμερικανικό Οργανισμό Τροφίμων και Φαρμάκων (FDA), ανεξάρτητα από το αν βρίσκονται στη «μαύρη λίστα» του Παγκόσμιου Οργανισμού Αντιντόπινγκ (WADA).
Τα 100μ των ανδρών στους αμφιλεγόμενους Enhanced Games Credit: Kirby Lee-Imagn Images
Το εγχείρημα, το οποίο ιδρύθηκε το 2023 από τους επιχειρηματίες Άρον Ντ’ Σούζα και Μαξιμίλιαν Μάρτιν, χρηματοδοτείται από ισχυρούς επενδυτές της Σίλικον Βάλεϊ και πολιτικά πρόσωπα, όπως ο δισεκατομμυριούχος Πίτερ Θιλ και ο Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ. Μάλιστα, η εταιρεία πίσω από τη διοργάνωση εισήχθη πρόσφατα στο Χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης, αποκαλύπτοντας έναν ευρύτερο επιχειρηματικό σχεδιασμό: Τη διαδικτυακή πώληση σκευασμάτων «ενίσχυσης» και συμπληρωμάτων μακροζωίας στο ευρύ κοινό.
Στον αντίποδα, οι επίσημες αθλητικές αρχές και οι ειδικοί σε θέματα υγείας κρούουν τον κώδωνα του κινδύνου. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Αντιντόπινγκ και εθνικοί φορείς όπως ο USADA των ΗΠΑ καταδικάζουν απερίσκεπτα το εγχείρημα, προειδοποιώντας για σοβαρούς κινδύνους υγείας —από εγκεφαλικά επεισόδια μέχρι καρδιαγγειακές βλάβες— και απειλούν με ισόβιους αποκλεισμούς από τους Ολυμπιακούς Αγώνες όσους περάσουν το κατώφλι των Enhanced Games.
Πέρα όμως από τις αθλητικές κυρώσεις, οι κοινωνιολόγοι και οι αναλυτές της αγοράς ευεξίας εκφράζουν βαθύτερες ανησυχίες για τα μηνύματα που εισπράττει η κοινωνία, σημειώνει το BBC. Σε μια εποχή που οι νεαροί άνδρες και γυναίκες υποφέρουν σε ποσοστά ρεκόρ από σωματική δυσμορφοφοβία, η κανονικοποίηση και η εμπορευματοποίηση των φαρμάκων βελτίωσης της απόδοσης ενδέχεται να επιτείνει το πρόβλημα. Παρά τις αντιδράσεις, οι υποστηρικτές των αγώνων επιμένουν ότι πρόκειται για ένα προϊόν ψυχαγωγίας προσανατολισμένο στο μέλλον. Όπως όλα δείχνουν, οι Enhanced Games δεν είναι απλώς ένα εναλλακτικό αθλητικό γεγονός, αλλά το πεδίο δοκιμών για μια πολύ μεγαλύτερη πολιτισμική στροφή γύρω από τα όρια του ανθρώπινου σώματος και το λεγόμενο «biohacking».
