Αρωμα Παρισιού φέρνει σε όλη την Ελλάδα η κινηματογραφική «όπερα παστίτσιο» με τίτλο «À Paris tous les deux», που γυρίστηκε εξ ολοκλήρου στην πόλη του φωτός, συνδυάζοντας με έμπνευση και δημιουργικότητα την όπερα με το σινεμά.
Πρόκειται για το νέο μικτό θέαμα της Εθνικής Λυρικής Σκηνής, ουσιαστικά μια πρόσκληση γνωριμίας με τη λυρική τέχνη και ένας φόρος τιμής σε δημοφιλείς όπερες που διαδραματίζονται στο Παρίσι, όπου βάζει τη σφραγίδα της η υπέροχη και τόσο φινετσάτη Φανί Αρντάν, η οποία πρωταγωνιστεί βαδίζοντας στους δρόμους και τις γειτονιές της γαλλικής πρωτεύουσας. Το μοναδικό αυτό θέαμα είχαμε την ευκαιρία να παρακολουθήσουμε στην αίθουσα της Εναλλακτικής Σκηνής της ΕΛΣ, λίγο πριν ξεκινήσει το ταξίδι του στην Ελλάδα.
Ο δημιουργός του, Βασίλης Λούρας, το πάντα γελαστό πρόσωπο στην επικοινωνία της ΕΛΣ, αντλώντας έμπνευση από το παστίτσιο –τη δημιουργία ενός νέου μουσικού έργου με τη σύνθεση αποσπασμάτων διαφορετικών έργων, ενός ή και περισσότερων συνθετών-, έπλασε μια σπονδυλωτή βωβή ταινία βασισμένη σε πέντε ιστορίες έρωτα και θανάτου από την «Μποέμ» και τον «Μανδύα» του Πουτσίνι, την «Τραβιάτα» του Βέρντι, τη «Μανόν» του Μασνέ, τη «Λουίζ» του Σαρπαντιέ, καθώς και την «Παριζιάνικη ζωή» του Οφενμπαχ. Η ταινία που σκηνοθέτησαν ο Μιχάλης Ασθενίδης και ο Βασίλης Λούρας, σε παραγωγή Στέλας Αγγελέτου, παρουσιάζεται πάντα συνοδεία πιάνου και τριών λυρικών τραγουδιστών που ερμηνεύουν ζωντανά άριες και ντουέτα από τις όπερες αυτές.

Το πρώτο μέρος της περιοδείας σε διάφορες πόλεις της χώρας βρήκε μεγάλη ανταπόκριση από το κοινό, ενώ από τις 28 Αυγούστου ξεκίνησε ελπιδοφόρα από τις Σπέτσες και το δεύτερο μέρος που ως τις 19 Σεπτεμβρίου θα περάσει και από άλλους τόπους. Αυτές τις μέρες η κινηματογραφική όπερα «À Paris tous les deux» κατακτά και την Κρήτη.
Τελικά με φορέα τον κινηματογράφο, η όπερα μπορεί να έρθει πιο κοντά στο ευρύ κοινό; Ο δημιουργός Βασίλης Λούρας και ο σκηνοθέτης Μιχάλης Ασθενίδης μίλησαν στον «Ε.Τ.», μεταφέροντας την εμπειρία τους:
Μιχάλης Ασθενίδης: Ναι, ο κινηματογράφος είναι σίγουρα μια μορφή τέχνης που θα μπορούσε να συνεισφέρει στο άνοιγμα της όπερας στο ευρύτερο κοινό. Με την αμεσότητα και τη δύναμη της εικόνας, η κινηματογραφική αφήγηση θα μπορούσε να είναι ένα εξαιρετικό εργαλείο για τη διάδοση της λυρικής τέχνης.
Βασίλης Λούρας: Η όπερα είναι ζωντανό είδος που εξελίσσεται και συνομιλεί με την εποχή της. Τα τελευταία χρόνια, τα λυρικά θέατρα κάνουν πολλές προσπάθειες να προσελκύσουν νέο κοινό, είτε με διακεκριμένους σκηνοθέτες του θεάτρου είτε με εικαστικούς καλλιτέχνες είτε με την ενσωμάτωση άλλων μορφών τέχνης, όπως των εικαστικών, του κινηματογράφου κ.τ.λ. Κάθε άνοιγμα προς νέες κατευθύνσεις έχει μεγάλο ενδιαφέρον, αρκεί να γίνεται με γνώση, με λόγο ύπαρξης και με γνώμονα τον απόλυτο σεβασμό προς τα ίδια τα έργα της όπερας.
Ποιος ήταν ο στόχος της δημιουργίας αυτής της όπερας παστίτσιο;
Β.Λ.: Θελήσαμε να δημιουργήσουμε ένα μικτό θέαμα όπου η κινηματογραφική και η λυρική τέχνη θα συνομιλούν ισάξια και θα προσφέρουν μια νέα συνθήκη θέασης και ακρόασης. Με θεματικό άξονα τις ιστορίες έρωτα και θανάτου στο Παρίσι, δημιουργήσαμε ένα νέο έργο για να προσκαλέσουμε το νέο κοινό να γνωρίσει και -γιατί όχι;- να αγαπήσει την τέχνη της όπερας. Παράλληλα, θελήσαμε να συνδυάσουμε την κινηματογραφική αφήγηση με τη ζωντανή ερμηνεία της μουσικής, για να μεταφέρουμε το μεγαλείο της όπερας, με όσο το δυνατόν πιο ενδιαφέροντα τρόπο, σε χώρους χωρίς τις τεχνικές υποδομές που θα απαιτούνταν για μια κανονική παράσταση όπερας.
Μ.Α.: Η ταινία μας δημιουργήθηκε για να ταξιδέψει σε όλη την Ελλάδα και να γνωρίσει τη λυρική τέχνη στο μεγάλο κοινό της περιφέρειας. Για τον σκοπό αυτό η ευθύνη μας ήταν ακόμα μεγαλύτερη, καθώς θα έπρεπε η ταινία που φτιάξαμε να είναι αντάξια των ιστοριών, των συναισθημάτων, των ηρώων των οπερατικών ιστοριών από την «Τραβιάτα», την «Μποέμ», τον «Μανδύα», τη «Λουίζ», τη «Μανόν» και την «Παριζιάνικη ζωή», που αποτελούν το παστίτσιο.

Με ποιο κριτήριο επιλέχθηκαν τα μουσικά αποσπάσματα από τις όπερες που ακούγονται;
Β.Λ.: Τα αποσπάσματα από τις όπερες που προαναφέραμε αποτελούν το μουσικό σενάριο της ταινίας. Στο σενάριο συνυπάρχουν πολύ δημοφιλή αποσπάσματα και άλλα λιγότερο γνωστά. Η επιλογή έγινε προκειμένου να δημιουργηθεί η αφήγηση εκείνη που επιθυμούσαμε για την ταινία και ακριβώς πάνω στον θεματικό άξονα του έρωτα και του θανάτου στο Παρίσι. Επειδή στόχος ήταν να απευθυνθούμε και να προσκαλέσουμε ένα νέο κοινό στην όπερα, τα περισσότερα αποσπάσματα είναι πολύ δημοφιλή.
Μ.Α.: Ήταν μια πολύ ενδιαφέρουσα διαδρομή, γιατί ακόμα και τα αποσπάσματα που σε μένα ήταν λιγότερο γνωστά, μέσα από τη διαδικασία τη γυρισμάτων και στη συνέχεια του μοντάζ, άρχισα να τα ακούω διαφορετικά και να τα προσέχω όλο και περισσότερο. Κάτι τέτοιο θεωρώ πως θα μπορούσε να λειτουργήσει και για το κοινό που θα έρθει να δει το «À Paris tous les deux».
Πώς πήγε η ως τώρα περιοδεία ποια ήταν η αποδοχή του κοινού;
Β.Λ.: Έχουμε τη χαρά και την τιμή να παίζουμε σε πολύ όμορφους και απρόσμενους χώρους, με το κοινό να είναι πολύ ενθουσιώδες. Έχουμε μαζί μας τρείς εξαιρετικούς τραγουδιστές της όπερας, τις υψιφώνους Αννα Στυλιανάκη και Χρύσα Μαλιαμάνη, τον τενόρο Μάνο Κοκκώνη και τους δύο πιανίστες μας που εναλλάσσονται, τη Μαριλένα Σουρή και τον Χρήστο Σακελλαρίδη. Το μεγαλύτερο μέρος της επιτυχίας της περιοδείας είναι στους δικούς τους ώμους, όχι μόνο για τις εξαιρετικές ερμηνείες τους σε απαιτητικά αποσπάσματα όπερας σε χώρους που δεν έχουν πάντα την ιδανική ακουστική, αλλά και γιατί είναι απολύτως συντονισμένοι με τους χρόνους και τη ροή της ταινίας.
Μ.Α.: To κοινό παντού είναι πολύ θερμό. Είναι σίγουρο ότι η ελληνική περιφέρεια διψάει για καλά θεάματα υψηλού επιπέδου και όταν αυτά πραγματοποιούνται, το κοινό τα επιβραβεύει.

Οι σχέσεις με όπερα και κινηματογράφο
Ποια είναι η δική σας προσωπική σχέση με την όπερα;
Μ.Α.: Από το 2018 που ξεκίνησα να δουλεύω στην ΕΛΣ, η όπερα έχει γίνει ένα μεγάλο μέρος όχι μόνο της καθημερινότητάς μου, αλλά και των ακουσμάτων μου στο σπίτι και στο αυτοκίνητό μου.
Β.Λ.: Είναι μια σχέση μεγάλης αγάπης, που εξελίσσεται διαρκώς. Κυρίως μια ζωντανή σχέση που έχει μέσα ως δομικό στοιχείο την ανακάλυψη νέων -για μένα- έργων και συνθετών, αλλά και ένα μεγάλο κομμάτι απόλαυσης που προσφέρουν οι διαφορετικές ερμηνείες των αγαπημένων μου έργων.
Και ποια με τον κινηματογράφο;
Β.Λ.: Η μουσική, το θέατρο και ο κινηματογράφος είναι οι τέχνες, με τις οποίες προσπαθώ να επιβιώσω από τον οδοστρωτήρα της καθημερινότητας.
Μ.Α.: Ο κινηματογράφος είναι η τέχνη που γνωρίζω και υπηρετώ σε όλη την ενήλικη ζωή μου. Παράλληλα, είμαι ένας μανιακός θεατής ταινιών του παγκόσμιου κινηματογράφου.
Αν λέγαμε οπέρα-κινηματογράφος σημειώσατε… Ποια θα ήταν η απάντηση;
Β.Λ.: Συνομιλία.
Μ.Α.: Συνύπαρξη.
Οι επόμενοι σταθμοί της περιοδείας
3/9 Ηράκλειο, 5/9 Ρέθυμνο, 7/9 Χανιά, 9/9 Σητεία, 12/9 Κέρκυρα, 14/9, Καλαμάτα, 17/9 Κομοτηνή, 19/9 Σκιάθος
Ερμηνεύουν ζωντανά: Χρύσα Μαλιαμάνη (υψίφωνος), Άννα Στυλιανάκη (υψίφωνος), Μάνος Κοκκώνης (τενόρος)
Πιάνο: Μαριλένα Σουρή, Χρήστος Σακελλαρίδης.




















