Αυλαία με ξενάγηση για τις «Γραφές Ομιλούσες» στην Πινακοθήκη Γιώργου Ν. Βογιατζόγλου

Την ίδια ημέρα θα πραγματοποιηθεί μάλιστα στις 12:00 το μεσημέρι ξενάγηση από την επιμελήτρια Μπία Παπαδοπούλου, η οποία θα μας ταξιδέψει για μια τελευταία φορά μέσα από τα έργα της έκθεσης, αναδεικνύοντας τη σημασία αυτού του σπάνιου αρχειακού συνόλου που καλύπτει 172 χρόνια σχεδίων και ελαφρών υλών και θα μοιραστεί μαζί μας τις τελευταίες σκέψεις και εντυπώσεις αυτής της σημαντικής παρουσίασης.

Πράγματι η έκθεση «Γραφές Ομιλούσες» αποτελεί μια από τις πλέον σημαντικές εκθέσεις της φετινής χρονιάς και αφήνει πίσω της ισχυρό εικαστικό αποτύπωμα, σε έναν χώρο που αποτελεί τοπόσημο όχι μόνο για τη Νέα Ιωνία, αλλά γενικότερα για την Αττική. Η έκθεση πιο συγκεκριμένα περιλαμβάνει περίφημα σχέδια κορυφαίων ζωγράφων από τα μέσα του 19ου αιώνα έως τις μέρες μας. Τα έργα φέρουν την υπογραφή 85 σημαντικών καλλιτεχνών, ζώντων και μη, σχέδια και ζωγραφική με ελαφρές ύλες από τις συλλογές της Πινακοθήκης Γιώργου Βογιατζόγλου. Προσφέρει ένα ταξίδι στον χρόνο, που υπογραμμίζει τη διαχρονική σημασία αυτών των εκφραστικών μέσων στο εικαστικό πεδίο και αναδεικνύει την προσωπική ματιά του συλλέκτη Γιώργου Ν. Βογιατζόγλου. Ο τίτλος προέρχεται από κείμενο του Γιώργου Λαζόγκα, ο οποίος χαρακτηρίζει το σχέδιο «γραφή ομιλούσα», άποψη που προβάλλει και η τρέχουσα έκθεση.

Ο Γιώργος Βογιατζόγλου, μιλώντας μας για την έκθεση υπογραμμίζει: «Θεωρώ τα λάδια και τα σχέδια εξίσου υψηλά μέσα έκφρασης, ισότιμα έργα. Τα σχέδια που παρουσιάζονται επελέγησαν με πολλή δυσκολία, από τα 1.000 και πλέον που υπάρχουν στη συλλογή, η οποία εξακολουθεί να εμπλουτίζεται με νέα αποκτήματα. Γυρίζοντας τον χρόνο πίσω και ύστερα από περίπου 40 χρόνια συλλογής έργων, ανοίγω τον μεγάλο φάκελο των σχεδίων, ξετυλίγοντας τη μνήμη. Το πρώτο σχέδιο που απέκτησα, που είναι παράλληλα και το πρώτο έργο της συλλογής μου με αριθμό κτήσης 1, που παρουσιάζεται και στην παρούσα έκθεση, ανήκει στον Ιταλό Mario Pirani (Μάριο Πιράνι). Ηταν δώρο της Μαρίας, της Ιταλίδας σπιτονοικοκυράς μου, όταν πήρα το πτυχίο της Αρχιτεκτονικής στη Ρώμη, όπου σπούδασα. Ίσως και αυτό να έπαιξε ρόλο στη μεγάλη αδυναμία μου προς το σχέδιο».

Το τοπίο του Πιράνι εκτίθεται στην είσοδο της Πινακοθήκης, δίπλα στην προσωπογραφία του συλλέκτη, έργο του Χρίστου Παπαδάκη, υπογραμμίζοντας τις δύο βασικές θεματικές κατηγορίες της συλλογής: ανθρώπινες φιγούρες και τοπία.

Με πολλή δυσκολία από αυτήν την τόσο πλούσια συλλογή σχεδίων, ο Γιώργος Βογιατζόγλου ξεχωρίζει έξι σχέδια που ανήκουν σε ζωγράφους που έχουν φύγει από τη ζωή, για ευνόητους λόγους.
Το πρώτο είναι ένα σπάνιο σχέδιο του 1853 της Ελένης Μπούκουρη-Αλταμούρα, της πρώτης γυναίκας ζωγράφου μετά την Ελληνική Επανάσταση, που αποτελεί τη χρονολογική αφετηρία της έκθεσης και το παλιότερο έργο της συλλογής.

Η Μπούκουρη-Αλταμούρα ντύθηκε άνδρας για να σπουδάσει ζωγραφική στην Ιταλία, μια εποχή που η δημόσια Παιδεία για τις γυναίκες ήταν ανύπαρκτη, αν όχι απαγορευμένη. Το έργο της στέκει ως αφορμή για ένα λιλιπούτειο αφιέρωμα στις πρώτες Ελληνίδες ζωγράφους που αψήφησαν τις έμφυλες συμβάσεις για να ακολουθήσουν το πάθος και το καλλιτεχνικό τους όραμα. Η έκθεση περιλαμβάνει ένα επιπλέον μίνι αφιέρωμα στην πρωτοποριακή ομάδα τέχνη. Είναι η πρώτη ομάδα νέων Ελλήνων ζωγράφων. Συστάθηκε το 1917, μεσούντος του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου, και αντιτάχθηκε στον ακαδημαϊσμό της Σχολής του Μονάχου, που επικράτησε στη χώρα στα τέλη του 19ου και τις αρχές του 20ού αιώνα.

Το δεύτερο έργο που ξεχωρίζει ο Γιώργος Βογιατζόγλου ανήκει στη Σοφία Λασκαρίδου, χάρη στη δυναμική παρέμβαση της οποίας εκδόθηκε Βασιλικό Διάταγμα το 1901 από τον βασιλιά Γεώργιο Α’, επιτρέποντας τη μικτή φοίτηση στη Σχολή Καλών Τεχνών Αθηνών. Επίσης, ξεχωρίζει το σχέδιο του Κωνσταντίνου Παρθένη, αλλά και του Γιώργου Μπουζιάνη, το μολύβι, «που θα μπει και στο εξώφυλλο στον κατάλογο της έκθεσης». Ακόμα, το μεγάλο σχέδιο του Γιάννη Τσαρούχη, ο «Ιππόλυτος», και ένα μικρό σχέδιο με μολύβι του Νίκου Χουλιαρά. «Αυτά τα σχέδια έχουν μεγάλη ιστορική και καλλιτεχνική σημασία».

Πανόραμα

Η έκθεση «Γραφές ομιλούσες» αποτελεί ένα πανόραμα τέχνης, όπου συνυπάρχουν η πιστή φωτογραφική αναπαράσταση, ο εξπρεσιονισμός, η πορεία αφαίρεση, ο διεθνής μοντερνισμός, η εντόπια παράδοση, η γενιά του ’30 και οι μεταγενέστερες μέχρι τους εικαστικούς κόσμους των σημερινών νέων.

Ποιοι καλλιτέχνες συμμετέχουν

Ελ. Μπούκουρη-Αλταμούρα, Λ. Θείρσιος, Ορ. Λινδερμάγιερ, Αλ. Μαξ Αλταμούρας, Αγγελος Γιαλλινάς, Mario Pirani, Ολγα Προσαλέντη, Θάλεια Φλωρά-Καραβία, Κωνσταντίνος Παρθένης, Κωνσταντίνος Μαλέας, Δημήτρης Γαλάνης, Θεόφραστος Τριανταφυλλίδης, Σοφία Λασκαρίδου, Γιώργος Μπουζιάνης, Δημήτρης Πικιώνης, Γιώργος Γουναρόπουλος, Περικλής Βυζάντιος, Γεράσιμος Στέρης, Μίμης Βιτσώρης, Νίκος Χατζηκυριάκος-Γκίκας, Νίκος Εγγονόπουλος, Νίκος Πεντζίκης, Γιάννης Τσαρούχης, Κούλα Μαραγκοπούλου, Γιώργος Μανουσάκης, Διαμαντής Διαμαντόπουλος, Μάριος Πράσινος, Γιώργος Σικελιώτης, Γιώργος Βακιρτζής, Μανώλης Καλλιγιάννης, Van Boekel Henk, Παναγιώτης Τέτσης, Γεράσιμος Σκλάβος, Χρήστος Καράς, Παύλος (Διονυσόπουλος), Δημήτρης Κοντός, Δημήτρης Μυταράς, Αλέκος Φασιανός, Βασίλης Κυπραίος, Γιώργος Δέρπαπας, Αλέξης Ακριθάκης, Μάκης Θεοφυλακτόπουλος, Γιάννης Μιχαηλίδης, Νίκος Χουλιαράς, Αλέξανδρος Οσαρης, Ασπασία Παπαδοπεράκη, Τριαντάφυλλος Πατρασκίδης, Θωμάς Παπαδοπεράκης, Τιτίκα Σάλα, Νίκος Κακαδιάρης, Γιώργος Σταθόπουλος, Κλεοπάτρα Δίγκα, Γιώργος Λαζόγκας, Μανώλης Πολυμέρης, Ελένη Μωραΐτη, Μίλτος Παπαστεργίου, Χρήστος Μαρκίδης, Ελένη Ζούνη, Ελένη Μανωλαράκη, Χρήστος Παπαδάκης, Τάσος Μαντζαβίνος, Γιώργος Καζάζης, Καλλιόπη Ασαργιωτάκη, Αιμιλία Παπαφιλίππου, Χριστιάνα Σούλου, Τάσος Μισούρας, Ειρήνη Ματσούκη, Αλέξανδρος Ψυχούλης, Αντώνης Τσακίρης, Στέφανος Αλαφούζος, Φανή Πανταζίδου, Διονύσης Χριστοφιλογιάννης, Αγγελική Βαξεβανίδου, Εμμανουήλ Μπιτσάκης, Νίκος Σίσκος, Νίκος Καναρέλης, Λαμπρινή Μποβιάτσου, Πάνος Παπαδόπουλος, Δημήτρης Τάταρης, Μιλτιάδης Πεταλάς, Παναγιώτης Κεφαλάς, Μάριος Φούρναρης, Βασίλης Σελιμάς, Δημήτρης Εφέογλου, Ιτσμί/Itsmi (Αλέξανδρος Νικολάου).
Την έκθεση συνοδεύει πολυσέλιδος κατάλογος με εισαγωγή του Γιώργου Βογιατζόγλου, κείμενο της Μπίας Παπαδοπούλου και φωτογραφίες των εκθεμάτων.
Έχετε μια ευκαιρία να την απολαύσετε ως το Σάββατο 23 Μαΐου.
Πινακοθήκη Γιώργου Ν. Βογιατζόγλου: Ελ. Βενιζέλου 63, Νέα Ιωνία,
τηλ. 210 2710472