Παπασταύρου: Νέοι κανόνες σε τουρισμό και ΑΠΕ – «Στο πεδίο ασκείς τα κυριαρχικά σου δικαιώματα»

Ο υπουργός υπογράμμισε ότι η κυβέρνηση επιχειρεί να βάλει συγκεκριμένους κανόνες στην ανάπτυξη, ενώ έστειλε παράλληλα μήνυμα προς την Τουρκία για την άσκηση των ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων.

Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε, «στο πεδίο ασκείς τα κυριαρχικά σου δικαιώματα, όχι στα λόγια», επισημαίνοντας ότι η Ελλάδα προχωρά σε συγκεκριμένες κινήσεις με βάση το Διεθνές Δίκαιο και το Δίκαιο της Θάλασσας.

Νέο πλαίσιο για τουρισμό και ΑΠΕ

Ο Σταύρος Παπασταύρου στάθηκε αρχικά στο νέο ειδικό χωροταξικό πλαίσιο για τον τουρισμό και τις ΑΠΕ, σημειώνοντας ότι για πρώτη φορά εισάγονται σαφείς κανόνες για την ανάπτυξη.

Όπως εξήγησε, για πολλά χρόνια η χώρα δεν διέθετε χωροταξικό πλαίσιο για τον τουρισμό, ενώ το αντίστοιχο πλαίσιο για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας είχε θεσμοθετηθεί το 2008.

Από τότε, όμως, τα δεδομένα στον ενεργειακό τομέα έχουν αλλάξει σημαντικά. Όπως ανέφερε ο υπουργός, το 2008 η Ελλάδα είχε ένα γίγα ηλεκτρικής ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές, ενώ σήμερα έχει φτάσει στα 18 γίγα. «Είναι μία ανάπτυξη με κανόνες», τόνισε χαρακτηριστικά.

Πέντε κατηγορίες για τις περιοχές με βάση την τουριστική ένταση

Σε ό,τι αφορά το χωροταξικό για τον τουρισμό, ο υπουργός εξήγησε ότι διαφορετικές ανάγκες έχει μια περιοχή στην οποία ήδη υπάρχει μεγάλη τουριστική ένταση και διαφορετικές μια περιοχή που βρίσκεται σε φάση ανάπτυξης.

Για τον λόγο αυτό, όπως είπε, για πρώτη φορά μετράται η ένταση του τουριστικού φαινομένου με αντικειμενικό τρόπο, μέσω της αναλογίας των κλινών σε σχέση με την έκταση και τον πληθυσμό.

Συνολικά, όπως ανέφερε, υπάρχουν 1.036 δημοτικές ενότητες σε ολόκληρη τη χώρα, οι οποίες κατατάσσονται σε πέντε διαφορετικές κατηγορίες.

Η κατηγοριοποίηση γίνεται σε συνεργασία με την υπουργό Τουρισμού Όλγα Κεφαλογιάννη, προκειμένου να εφαρμοστούν διαφορετικά κριτήρια ανάλογα με την κατάσταση κάθε περιοχής.

Έτσι, διαφορετικοί θα είναι οι όροι για το πόσα στρέμματα απαιτούνται για την οικοδόμηση σε μια περιοχή που είναι ήδη σχετικά κορεσμένη, διαφορετικοί σε μια περιοχή που δεν επιθυμείται να φτάσει σε επίπεδο κορεσμού και διαφορετικοί σε περιοχές όπου στόχος είναι να ενισχυθεί περαιτέρω η ανάπτυξη.

Τι αλλάζει κοντά στις παραλίες

Παράλληλα, το νέο πλαίσιο περιλαμβάνει και οριζόντιες ρυθμίσεις που θα ισχύουν σε ολόκληρη τη χώρα. Ο Σταύρος Παπασταύρου έφερε ως χαρακτηριστικό παράδειγμα την προστασία του παράκτιου χώρου, σημειώνοντας ότι είτε κάποιος βρίσκεται στην Αττική είτε στη Βόρεια Ελλάδα είτε στα νησιά, έχει το ίδιο δικαίωμα πρόσβασης στην παραλία.

Στο πλαίσιο αυτό, προβλέπεται οριζόντια ρύθμιση σύμφωνα με την οποία σε απόσταση 25 μέτρων από την παραλία δεν θα μπορεί να κατασκευαστεί κάτι καινούργιο.

Το συγκεκριμένο τμήμα, όπως εξήγησε ο υπουργός, προορίζεται να ανήκει στον δημόσιο χώρο, με εξαίρεση την περίπτωση εγκατάστασης που απαιτείται για τη διευκόλυνση ατόμων με αναπηρία.

Ποιες περιοχές εξαιρούνται από την ανάπτυξη ΑΠΕ

Στο ειδικό χωροταξικό πλαίσιο για τις Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας προβλέπονται επίσης συγκεκριμένες περιοχές αποκλεισμού.

Ο υπουργός ανέφερε χαρακτηριστικά ότι δεν προβλέπεται η εγκατάσταση ανεμογεννητριών στην Αττική και στη μητροπολιτική περιοχή της Θεσσαλονίκης.

Παράλληλα, αποκλείεται η εγκατάσταση ανεμογεννητριών σε υψόμετρο άνω των 1.200 μέτρων στα ελληνικά βουνά, ενώ προβλέπονται αποκλεισμοί και σε συγκεκριμένα μικρότερα νησιά.

Αντίστοιχα, δεν προβλέπεται η εγκατάσταση φωτοβολταϊκών σε περιοχές Natura και σε δασικές εκτάσεις.

«Δεν καίγονται δάση για να μπουν ανεμογεννήτριες»

Ο Σταύρος Παπασταύρου διέψευσε κατηγορηματικά τις θεωρίες σύμφωνα με τις οποίες καίγονται δάση προκειμένου στη συνέχεια να εγκατασταθούν ανεμογεννήτριες.

Παράλληλα, υπεραμύνθηκε του ρόλου των ΑΠΕ στην ενεργειακή αγορά, υποστηρίζοντας ότι συμβάλλουν στη συγκράτηση των τιμών του ηλεκτρικού ρεύματος, ιδιαίτερα σε μια περίοδο που χαρακτηρίζεται από διεθνή ενεργειακή κρίση και ξηρασία.

«Στο πεδίο ασκείς τα κυριαρχικά σου δικαιώματα»

Ιδιαίτερη αναφορά έκανε ο υπουργός και στον θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό, αλλά και στις κινήσεις της Ελλάδας για την άσκηση των κυριαρχικών της δικαιωμάτων.

Όπως είπε, τον περασμένο Απρίλιο η Ελλάδα προχώρησε, μετά από δεκαετίες, στον θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό. Ο ίδιος στάθηκε στη γεωγραφική ιδιαιτερότητα της χώρας, επισημαίνοντας ότι η Ελλάδα διαθέτει τα περισσότερα νησιά στην Ευρωπαϊκή Ένωση και τη μεγαλύτερη ακτογραμμή στην Ευρώπη μετά τη Νορβηγία.

Παρά τα συγκεκριμένα δεδομένα, όπως σημείωσε, η χώρα δεν διέθετε μέχρι πρόσφατα θαλάσσιο χωροταξικό σχεδιασμό. Πλέον, όπως ανέφερε, υπάρχει και μέσω αυτού οργανώνονται οι ανθρώπινες δραστηριότητες στη θάλασσα.

Τα θαλάσσια πάρκα και οι έρευνες νοτίως της Κρήτης

Ο υπουργός αναφέρθηκε ακόμη στα δύο θαλάσσια πάρκα στο Νότιο Αιγαίο και το Ιόνιο, αλλά και στις ενεργειακές έρευνες που βρίσκονται σε εξέλιξη.

Όπως σημείωσε, η Ελλάδα προχωρά στις έρευνες, ενώ η Chevron υπέγραψε συμφωνία για σεισμικές έρευνες νοτίως της Κρήτης.

Παράλληλα, προχωρά για πρώτη φορά ερευνητική γεώτρηση στο Ιόνιο, σε συνεργασία με την Exxon Mobil, την Energean και τη Hellenic Energy.

«Στο πεδίο ασκείς τα κυριαρχικά σου δικαιώματα, όχι στα λόγια», ανέφερε ο Σταύρος Παπασταύρου, τονίζοντας ότι η Ελλάδα απαντά με συγκεκριμένες κινήσεις, αυτοπεποίθηση και συνέπεια, πάντα σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο και το Δίκαιο της Θάλασσας. Όπως υπογράμμισε, η χώρα προασπίζει διαχρονικά τα κυριαρχικά της δικαιώματα με το πιο πρόσφορο μέσο.

«Λειτουργούμε στο πεδίο», είπε χαρακτηριστικά, σημειώνοντας ότι υπάρχει διάλογος, αλλά ταυτόχρονα υπάρχει και προάσπιση των ελληνικών κυριαρχικών δικαιωμάτων, χωρίς καμία έκπτωση.

Η απάντηση στην Τουρκία για τα θαλάσσια πάρκα

Σχολιάζοντας τις κινήσεις της Τουρκίας, ο υπουργός υποστήριξε ότι η δημιουργία τουρκικών θαλάσσιων πάρκων δεν παράγει έννομο αποτέλεσμα, καθώς, όπως είπε, αυτά έχουν κηρυχθεί σε περιοχές που δεν ανήκουν στην Τουρκία. Ο Σταύρος Παπασταύρου συνέκρινε την εξέλιξη με το τουρκολιβυκό μνημόνιο.

Όπως ανέφερε, στα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου του Ιουνίου του 2025 γίνεται ρητή αναφορά από τα 27 κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης ότι το τουρκολιβυκό μνημόνιο δεν παράγει έννομα αποτελέσματα.

Σύμφωνα με τον υπουργό, αυτό σημαίνει ότι η Τουρκία δεν αποκτά τα δικαιώματα που επικαλείται και ότι το συγκεκριμένο μνημόνιο παραβιάζει κυριαρχικά δικαιώματα γειτονικών κρατών.

«Αυτή τη στιγμή είναι σαφές ότι στην πορεία που έχουμε εμείς με τα συγκεκριμένα μέτρα, με τις συγκεκριμένες δράσεις, η Τουρκία προσπαθεί να αντιδράσει», ανέφερε, προσθέτοντας ότι η Ελλάδα συνεχίζει με αποφασιστικότητα, πάντοτε στη βάση του Διεθνούς Δικαίου και του Δικαίου της Θάλασσας.

Στη ΔΕΘ η ρήτρα διαφυγής του 1 δισ. ευρώ

Περνώντας στις κυβερνητικές προτεραιότητες ενόψει της ΔΕΘ, ο Σταύρος Παπασταύρου προανήγγειλε ότι ο πρωθυπουργός θα ανακοινώσει το περιεχόμενο της ρήτρας διαφυγής ύψους 1 δισ. ευρώ. Όπως εξήγησε, η Ελλάδα έχει ενεργοποιήσει τη σχετική ρήτρα και έχει υποβάλει το απαιτούμενο αίτημα.

Το ποσό του 1 δισ. ευρώ αφορά την περίοδο έως το 2028 και, όπως σημείωσε, το περιεχόμενο της συγκεκριμένης ρήτρας θα αποτελέσει ένα από τα σημεία των ανακοινώσεων του Κυριάκου Μητσοτάκη στη ΔΕΘ.

Στο επίκεντρο η μεταρρύθμιση στη διαχείριση του νερού

Ο υπουργός έθεσε ως δεύτερη μεγάλη προτεραιότητα του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας τη μεταρρύθμιση στη διαχείριση του νερού και την ύδρευση.

Όπως ανέφερε, οι εξελίξεις του Αυγούστου στην Ευρώπη ανέδειξαν με έντονο τρόπο το ζήτημα της λειψυδρίας.

Η στάθμη των ποταμών υποχώρησε σε πολλές περιοχές της Ευρώπης, ενώ η λειψυδρία επηρέασε χώρες που μέχρι τώρα θεωρούσαν ότι δεν αντιμετωπίζουν ένα τέτοιο πρόβλημα.

Για τον λόγο αυτό, ο Σταύρος Παπασταύρου τόνισε ότι η Ελλάδα πρέπει να προχωρήσει γρήγορα στην εφαρμογή της μεταρρύθμισης που ψηφίστηκε στα τέλη Ιουλίου και να υπάρξει συντονισμός όλων των εμπλεκόμενων πλευρών.

«Δεν μπορούμε να έχουμε 745 οργανισμούς για το νερό»

Ο υπουργός χαρακτήρισε αναποτελεσματικό το σημερινό μοντέλο, στο οποίο, όπως είπε, υπάρχουν 745 οργανισμοί που ασχολούνται με το νερό.

Στόχος είναι να περάσει η χώρα σε μια ολιστική διαχείριση του υδάτινου πόρου.

Ο ίδιος έφερε ως παράδειγμα χώρες που μπορούν να χρησιμοποιούν την ίδια σταγόνα νερού τρεις φορές, σε αντίθεση με την Ελλάδα, όπου, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε, από τις 100 σταγόνες χάνονται οι 60.

Η μεταρρύθμιση στη διαχείριση του νερού αποτελεί, επομένως, μία από τις βασικές προτεραιότητες του υπουργείου για τους επόμενους μήνες.

Ψηφιακές πολεοδομίες μέσω gov.gr

Η δεύτερη μεγάλη μεταρρύθμιση που έθεσε ο υπουργός αφορά τις πολεοδομίες. Όπως είπε, στόχος είναι να δημιουργηθεί ουσιαστικά το «gov.gr των πολεοδομιών», με αξιοποίηση της τεχνολογίας και πλήρη ψηφιοποίηση των διαδικασιών.

Η λογική, σύμφωνα με τον ίδιο, είναι αντίστοιχη με εκείνη που εφαρμόστηκε στις εφορίες: να υπάρχει ηλεκτρονικό αποτύπωμα του φακέλου και να περιοριστεί η φυσική επαφή του πολίτη με τις υπηρεσίες.

Οι δύο αυτές παρεμβάσεις, δηλαδή η υλοποίηση της μεταρρύθμισης στο νερό και η πολεοδομική μεταρρύθμιση, αποτελούν τις βασικές προτεραιότητες του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας για τους επόμενους μήνες, μαζί με την εξειδίκευση των μέτρων που θα ανακοινωθούν.