Προχθές τα γερμανικά ομόλογα δέχθηκαν νέο ισχυρό πλήγμα, μετά από προηγούμενα πλήγματα.
Την ίδια στιγμή, η ενεργειακή κρίση έχει γίνει και «κρίση ομολόγων» για αρκετές χώρες-μέλη της Ε.Ε., με χώρες του «σκληρού Βορρά», εκτός της Γερμανίας, να μην εξαιρούνται της περιδίνησης σε μια κρίση που γίνεται όλο και πιο σύνθετη, όλο και πιο δύσκολη στην αντιμετώπισή της.
Σύμφωνα με πληροφορίες, οι γρήγορες και δυσμενείς εξελίξεις στις τιμές της ενέργειας, η επιδείνωση των επιτοκίων των ομολόγων και ο επίμονος πληθωρισμός, σε συνδυασμό με το γεγονός ότι δεν φαίνεται ο τερματισμός του πολέμου στη Μ. Ανατολή, επιφέρουν αλλαγές στους κόλπους της Ε.Ε., οι οποίες δημιουργούν μεγαλύτερη αισιοδοξία ότι έστω στη Σύνοδο Κορυφής στις 15 και 16 Οκτωβρίου θα υπάρξει «ευρωπαϊκή αντίδραση».
Σχεδιασμός
Στο πλαίσιο αυτό, ο Κ. Μητσοτάκης επικεντρώνει τον σχεδιασμό του, σε συντονισμό με άλλους Ευρωπαίους ηγέτες, στη διαμόρφωση των προϋποθέσεων ώστε στις Βρυξέλλες να ληφθεί απόφαση που θα επιτρέψει στην Ε.Ε. να αποκτήσει πιο ενεργό ρόλο και να βοηθήσει τους λαούς της Ευρώπης. Ηδη η επιστολή του στην πρόεδρο της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, με την οποία ζητά δημοσιονομική ευελιξία, εκτιμάται πως έχει πετύχει έναν πρώτο αλλά αναγκαίο στόχο: Η συζήτηση για την «ευρωπαϊκή αντίδραση» έχει μεταφερθεί ήδη σε επίπεδο αρχηγών κρατών. Ο πρωθυπουργός, σύμφωνα με πληροφορίες, δεν αιφνιδίασε την πρόεδρο της Κομισιόν, η οποία έχει δείξει ότι δεν συμμερίζεται τη στάση και τις απόψεις των «αδιάλλακτων του Βορρά». Το «μπλοκ του Νότου» ισχυροποιείται και αριθμητικά και πολιτικά. Σύμφωνα με τις τελευταίες εκτιμήσεις, σαφώς υπερτερεί αριθμητικά του «μπλοκ του Βορρά», ενώ οι πολιτικές θέσεις του κερδίζουν έδαφος εν όψει και των επερχόμενων εκλογών το 2027 σε περίπου 10 ευρωπαϊκές χώρες.
Το διευθυντήριο της Ε.Ε. δεν θέλει να δει να γίνεται ντόμινο το φαινόμενο της μεγάλης ανόδου και των εκλογικών νικών της AfD στη Γερμανία ή της Λεπέν και του αριστεριστή Μελανσόν στη Γαλλία. Ούτε να συνεχιστεί η σημαντική ενίσχυση ακροδεξιών-λαϊκιστικών δυνάμεων, όπως στην Αυστρία, τη Σουηδία, την Ολλανδία, τη Φινλανδία, την Κροατία, την Τσεχία και τη Σλοβακία, όπου ακροδεξιά ή ριζοσπαστικά δεξιά κόμματα συμμετέχουν σε κυβερνητικούς συνασπισμούς.
Η συμμετοχή της δεύτερης και της τρίτης οικονομίας της Ευρώπης (Γαλλία, Ιταλία) στο «μπλοκ του Νότου» μαζί με άλλες καθόλου ασήμαντες χώρες, όπως π.χ. η Ισπανία, η Πολωνία, η Πορτογαλία, η Ελλάδα, το Βέλγιο, βαλκανικές χώρες κ.λπ. διαφοροποιεί τους συσχετισμούς. Διπλωματικοί και οικονομικοί παράγοντες εκτιμούν ότι «η εικόνα της Ευρώπης δεν είναι η ίδια με αυτήν πριν από έναν μήνα».
Διαβάστε Επίσης
Κρίσιμες συνεδριάσεις
Πριν από τη Σύνοδο Κορυφής θα γίνουν και δύο άλλες σημαντικές συνεδριάσεις, του Eurogroup και του ECOFIN. Το πιθανότερο, όπως υποστηρίζουν παράγοντες που έχουν εικόνα των εσωτερικών διαπραγματεύσεων, είναι να υπάρξει κάποιος συμβιβασμός. Δηλαδή να μην επικρατήσει ούτε το αρχικό «δεν κάνουμε τίποτα, ο καθένας μόνος του» του Βορρά ούτε κάποιου τύπου νέο «Ταμείο Ανάκαμψης», όπως έγινε με την πανδημία και θα προτιμούσε ο Νότος.
Η δημοσιονομική ευελιξία και η ενεργοποίηση της ρήτρας διαφυγής, ώστε οι ενισχύσεις που θα δοθούν στους Ευρωπαίους πολίτες να μην προσμετρούνται στον «κόφτη» του 3% για τις δαπάνες, δείχνουν να γίνονται πιο ρεαλιστική προσδοκία. Ωστε κάθε χώρα, στο πλαίσιο των ιδιαιτεροτήτων και των αναγκών της, να μπορεί να επιλέγει το μίγμα των προσωρινών μέτρων που επιλέγει. Ο προσωρινός χαρακτήρας των μέτρων θεωρείται δεδομένος και δεν φαίνεται να αμφισβητείται από καμία χώρα.
Εφόσον υπάρξει ένας τέτοιος συμβιβασμός, η κυβέρνηση έχει έτοιμα εναλλακτικά σχέδια στα καύσιμα για την άμεση ενίσχυση των πολιτών είτε με τις τιμές στην αντλία είτε με επιδοματική ενίσχυση. Δεν αποκλείεται να υπάρξει συνδυασμός τέτοιων μέτρων. Σε ό,τι αφορά το πετρέλαιο θέρμανσης θα καταστεί εφικτό η διάθεσή του να αρχίσει αρκετά κάτω από το 1,75 ευρώ το λίτρο και να πάει προς το 1,40-1,50 αντί των 2 ευρώ που είναι η επικρατέστερη τάση χωρίς τη λήψη μέτρων.
Προβληματισμό στην κυβέρνηση προκαλούν ακόμα δύο θέματα. Καταρχάς η μη σημαντική επιδότηση της αμόλυβδης βενζίνης, η οποία αφορά έναν πολύ μεγάλο αριθμό βενζινοκίνητων αυτοκινήτων. Και δεύτερον ότι ουσιαστικά η μεσαία τάξη, με τα υπάρχοντα δεδομένα και χωρίς ευρωπαϊκή αντίδραση, μένει απροστάτευτη.
Το «δόγμα» που κυριαρχεί στο Μ. Μαξίμου είναι πως «θα κάνουμε οτιδήποτε γίνεται και μπορούμε» ώστε η ασπίδα απέναντι στην κρίση να προστατεύσει όσο το δυνατόν περισσότερους. Αυτό που επίσης είναι αποφασισμένη να κάνει η κυβέρνηση, είναι η απόλυτη διαφοροποίησή της από τα κόμματα της αντιπολίτευσης, τα οποία, όπως λένε κυβερνητικοί παράγοντες, «είτε… καταργούν την κρίση είτε μιλούν ανεύθυνα λέγοντας ουσιαστικά στους πολίτες πως αν κυβερνούσαν αυτά, θα έλυναν μια κι έξω την κρίση».
ΤΑ ΜΗΝΥΜΑΤΑ ΜΗΤΣΟΤΑΚΗ ΠΡΟΣ ΥΠΟΥΡΓΟΥΣ ΚΑΙ ΒΟΥΛΕΥΤΕΣ
Τέλος στις «παραφωνίες», ώρα για περιοδείες
Με την επιστροφή του πρωθυπουργού από τη Ν. Υόρκη και μετά τη συνεδρίαση του Υπουργικού Συμβουλίου σταμάτησαν οι «παραφωνίες» υπουργών και βουλευτών, που έδωσαν τον τόνο την εβδομάδα της απουσίας του στον ΟΗΕ. Ενώ με τις «κίτρινες κάρτες» που μοίρασε και με την ευθεία απάντηση στην Ντ. Μπακογιάννη για τους «καλαμοκαβαλάρηδες» υπουργούς, έκλεισε τουλάχιστον προς το παρόν κι αυτό το κεφάλαιο.
Ταυτοχρόνως, δόθηκε το σήμα για αποκατάσταση της επαφής με τη βάση, με την αυτοπρόσωπη παρουσία των υπουργών και των βουλευτών όχι μόνο στις εκλογικές τους περιφέρειες. Ειδικά οι υπουργοί έλαβαν σαφή οδηγία ότι δεν πρέπει να μιλούν μόνο για το χαρτοφυλάκιό τους, αλλά να μπουν στη μάχη εφ’ όλης της πολιτικής ύλης, υπερασπιζόμενοι το συνολικό έργο της κυβέρνησης και αντικρούοντας τα fake news της αντιπολίτευσης.
Ο Κ. Μητσοτάκης, μετά το διήμερο στην Πιερία και τη Θεσσαλονίκη, που είναι ενταγμένο στην ευρύτερη και διαρκή «επιχείρηση Βορράς», όπου η Ν.Δ. εμφανίζει χαμηλότερα ποσοστά, θα συνεχίσει στον ίδιο έντονο ρυθμό τις περιοδείες και στην επαρχία και σε γειτονιές της Αθήνας.
Αύριο το απόγευμα, στο παλιό αμαξοστάσιο της ΟΣΥ (Πειραιώς και Ερμού) θα γίνει το high tech πάρτι-γιορτή για τα 52 χρόνια της Ν.Δ., με πολλά δρώμενα και εκπλήξεις, αλλά και ομιλία του Κ. Μητσοτάκη με σαφή πολιτικά μηνύματα.
Συνάντηση με τον Λιθουανό πρόεδρο της Δημοκρατίας
Το πρωί της Δευτέρας ο πρωθυπουργός θα υποδεχθεί στο Μ. Μαξίμου τον πρόεδρο της Δημοκρατίας της Λιθουανίας Γκιτάνας Ναουσέντα, ο οποίος εκπροσωπεί τη χώρα του στις Συνόδους Κορυφής. Η συνάντηση έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς η Λιθουανία είναι η χώρα που θα διαδεχθεί της Ελλάδα στην προεδρία της Ε.Ε. και έχει ψηλά στην ατζέντα της το ενεργειακό. Εχει όμως και έναν περίεργο συμβολισμό, καθώς Κ. Μητσοτάκης και Γκ. Ναουσέντα είναι οι μακροβιότεροι ηγέτες της Ε.Ε. και έχουν εκλεγεί τον Ιούνιο του 2019 με διαφορά μόλις 5 ημερών.
Η απόφαση για τη μετάθεση της ανακοίνωσης σημαντικού μέρους των γαλάζιων ψηφοδελτίων προς το τέλος του χρόνου είναι ειλημμένη. Ο στόχος αυτής της απόφασης είναι να δοθεί χρόνος ώστε να εξομαλυνθούν οι μεταξύ τους σχέσεις, οι οποίες δεν είναι και οι καλύτερες λόγω έντονου ανταγωνισμού στις εκλογικές περιφέρειες. Παράλληλος στόχος είναι να μη δοθεί χρόνος στους δυσαρεστημένους από τη μη συμμετοχή τους στα ψηφοδέλτια να αναζητήσουν στέγη σε άλλα υπάρχοντα ή υπό δημιουργία κόμματα.
