Τα επαναλαμβανόμενα κύματα καύσωνα και οι ξηρασίες θα περιορίζουν ολοένα και περισσότερο, κατά τους θερινούς μήνες αιχμής, την παραγωγή του ευρωπαϊκού πυρηνικού στόλου που βρίσκεται στην ενδοχώρα και ψύχεται με νερό από ποτάμια.
Αυτό θα εντείνει τις πιέσεις στην ηλεκτροδότηση και το κόστος προσαρμογής στις χώρες που είναι περισσότερο εκτεθειμένες και πιθανότατα θα οδηγήσει σε μεγαλύτερες επενδύσεις σε σχεδιασμούς πυρηνικών εγκαταστάσεων που είναι ανθεκτικές στις κλιματικές συνθήκες. Ωστόσο, η εξέλιξη αυτή δεν αναμένεται να ανακόψει το ανανεωμένο ενδιαφέρον της Ευρώπης για την πυρηνική ενέργεια. Η Ρουμανία έθεσε πλήρως εκτός λειτουργίας τον μοναδικό πυρηνικό σταθμό της στις 13 Αυγούστου, διακόπτοντας τη λειτουργία και του δεύτερου και τελευταίου αντιδραστήρα στο Cernavoda, αφού η ροή του ποταμού Δούναβη υποχώρησε κάτω από επίπεδα-ρεκόρ. Ο σταθμός, ο οποίος υπό κανονικές συνθήκες παράγει περίπου το 20% της ετήσιας ηλεκτρικής ενέργειας της χώρας, είχε σταματήσει για τελευταία φορά πλήρως το 2003, επίσης λόγω ξηρασίας. Αυτό συνέβη αφού η Ουγγαρία έθεσε εκτός λειτουργίας και τους τέσσερις αντιδραστήρες του Paks -του μοναδικού πυρηνικού σταθμού της και της πηγής περίπου του 40% της εθνικής παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας- στις 2 Αυγούστου, για πρώτη φορά εδώ και 44 χρόνια. Εκτοτε, οι βροχοπτώσεις έχουν αυξήσει ελαφρώς τη στάθμη του Δούναβη, αρκετά ώστε να καταστεί δυνατή η επανεκκίνηση δύο από τις οκτώ τουρμπίνες του σταθμού. Η Βουλγαρία, εν τω μεταξύ, έχει προειδοποιήσει ότι ενδέχεται να διακόψει τη λειτουργία και των δύο αντιδραστήρων του Kozloduy, που επίσης ψύχεται με νερό από τον Δούναβη, αν και οι αξιωματούχοι δήλωσαν, στις 13 Αυγούστου, ότι η εγκατάσταση παραμένει προς το παρόν ασφαλής.
Ρεκόρ
Η Γαλλία, η οποία παράγει σε ετήσια βάση περίπου το 70% της ηλεκτρικής ενέργειάς της από πυρηνικούς αντιδραστήρες, έχει θέσει εκτός λειτουργίας ή έχει περιορίσει τη λειτουργία αριθμού-ρεκόρ πυρηνικών μονάδων αυτό το καλοκαίρι, εξαιτίας των επαναλαμβανόμενων κυμάτων καύσωνα, της ξηρασίας και των πυρκαγιών. Η κρατική εταιρία ηλεκτρισμού EDF μείωσε, αυτήν την εβδομάδα, την παραγωγή σε πολλούς αντιδραστήρες για περιβαλλοντικούς λόγους, αφού οι περιορισμοί που επιβλήθηκαν λόγω της ζέστης μείωσαν τη διαθέσιμη παραγωγική δυναμικότητα έως και κατά 20% κατά τις περιόδους αιχμής τον Ιούνιο και τον Ιούλιο. Η EDF αναμένει ότι οι χαμηλές ροές των ποταμών θα συνεχίσουν να περιορίζουν τη λειτουργία ορισμένων αντιδραστήρων έως και τον Σεπτέμβριο. Συνολικά, μέχρι τα μέσα Αυγούστου, περισσότεροι από δώδεκα ευρωπαϊκοί αντιδραστήρες βρίσκονταν εκτός λειτουργίας, ενώ αρκετοί ακόμη λειτουργούσαν με περιορισμούς στην παραγωγή τους. Οι τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας στην αγορά έχουν επίσης φτάσει σε υψηλά πολλών ετών, καθώς οι μονάδες με φυσικό αέριο καλύπτουν μεγάλο μέρος της απώλειας παραγωγής, την ώρα που τα αποθέματα φυσικού αερίου βρίσκονται σε επίπεδα-ρεκόρ χαμηλά.
Τα τελευταία χρόνια, οι ανησυχίες για την ενεργειακή ασφάλεια που προκλήθηκαν από την απώλεια του ρωσικού φυσικού αερίου και ενισχύθηκαν από τη σύγκρουση με το Ιράν, σε συνδυασμό με την αυξανόμενη ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας και τους στόχους απανθρακοποίησης, έχουν οδηγήσει περισσότερες από δώδεκα ευρωπαϊκές κυβερνήσεις να σχεδιάζουν νέους πυρηνικούς αντιδραστήρες, να ανατρέπουν σχέδια σταδιακής κατάργησης της πυρηνικής ενέργειας ή να επενδύουν σε μικρούς αρθρωτούς αντιδραστήρες (SMRs), προκειμένου να διασφαλίσουν σταθερή ηλεκτροπαραγωγή χαμηλών εκπομπών άνθρακα, ανεξάρτητη από εισαγόμενα καύσιμα.
Εναλλακτική
Η πυρηνική ενέργεια προσφέρει μια ιδιαίτερα ελκυστική εναλλακτική. Οι πυρηνικοί αντιδραστήρες παρέχουν σταθερή ηλεκτρική ενέργεια χαμηλών εκπομπών άνθρακα, χωρίς τις συνεχείς παραδόσεις καυσίμων που απαιτούνται από τις μονάδες άνθρακα και φυσικού αερίου. Σε αντίθεση με τις διαλείπουσες πηγές ενέργειας, όπως η αιολική και η ηλιακή, οι πυρηνικοί σταθμοί λειτουργούν επίσης συνεχώς, παρέχοντας αξιόπιστη ηλεκτροπαραγωγή βάσης, κάτι που είναι ιδιαίτερα σημαντικό, καθώς οι κυβερνήσεις καταργούν σταδιακά τις μονάδες παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας με καύσιμο τον άνθρακα. Η Γαλλία σχεδιάζει να κατασκευάσει έξι νέους αντιδραστήρες, χρησιμοποιώντας τον νέο σχεδιασμό Gen III+ EPR2, με δυνατότητα κατασκευής οκτώ επιπλέον. Το Ηνωμένο Βασίλειο σχεδιάζει έως και οκτώ αντιδραστήρες, ενώ το Κοινοβούλιο της Σουηδίας ενέκρινε σχέδια για δέκα. Η Πολωνία προετοιμάζει επίσης την κατασκευή έξι αντιδραστήρων, ξεκινώντας με έναν σταθμό στις ακτές της Βαλτικής, ενώ η Τσεχία, η Βουλγαρία, η Σλοβακία, η Ουγγαρία, η Ρουμανία, η Ολλανδία και το Βέλγιο προωθούν νέα έργα ή ανατρέπουν σχέδια σταδιακής κατάργησης της πυρηνικής ενέργειας. Στην Ιταλία, η οποία έκλεισε τον τελευταίο πυρηνικό σταθμό της το 1990, η Κάτω Βουλή ενέκρινε, τον Ιούνιο του 2026, κυβερνητικό νομοσχέδιο που ανοίγει τον δρόμο για την επιστροφή στην πυρηνική ενέργεια. Η έγκριση από τη Γερουσία αναμένεται τους επόμενους μήνες, ενώ η πρώτη παραγωγή ρεύματος από πυρηνική ενέργεια στο πλαίσιο του νέου σχεδιασμού στοχεύεται περίπου για το 2035. Πολλά εθνικά σχέδια, μεταξύ των οποίων εκείνα της Ιταλίας και πολλών χωρών της Κεντρικής Ευρώπης, επικεντρώνονται στους μικρούς αρθρωτούς αντιδραστήρες (SMRs). Οι κατασκευαστές τους υποστηρίζουν ότι θα είναι σημαντικά ασφαλέστεροι από παλαιότερους σχεδιασμούς, όπως οι αντιδραστήρες Gen II που χρησιμοποιούνταν στη Φουκουσίμα και το Τσερνόμπιλ, αν και μέχρι σήμερα κανένας SMR δεν λειτουργεί εμπορικά στην Ευρώπη. Η αυξανόμενη ζήτηση ηλεκτρικής ενέργειας ενισχύει επίσης το επιχείρημα υπέρ της πυρηνικής ενέργειας. Ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας (ΙΕΑ) στην έκθεση του
Electricity 2026 προβλέπει ότι η κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας στην Ε.Ε. θα αυξηθεί κατά περίπου 10% έως το 2030, λόγω της επέκτασης των κέντρων δεδομένων και της ηλεκτροδότησης των μεταφορών και της θέρμανσης.
Η κλιματική αλλαγή, οι συχνότερες ξηρασίες και οι υψηλές θερμοκρασίες δεν αναμένεται να ανακόψουν το ανανεωμένο ενδιαφέρον της Ευρώπης για την πυρηνική ενέργεια, δημιουργούν όμως σημαντικές προκλήσεις για τους πυρηνικούς σταθμούς που εξαρτώνται από ποτάμια για την ψύξη τους. Ετσι, η κλιματική αλλαγή δεν ακυρώνει την ευρωπαϊκή πυρηνική αναγέννηση, αλλά την καθιστά πιο δαπανηρή και τεχνικά απαιτητική.
