Αυτές τις ημέρες, καταγράφονται σημάδια σταδιακής επαναφοράς του ρυθμού των κρατήσεων σε προορισμούς της Ελλάδας, με τον τουρισμό της χώρας να επιδεικνύει ισχυρή ανθεκτικότητα εν μέσω της γεωπολιτικής κρίσης που μαίνεται στη Μέση Ανατολή. Αν και ο ρυθμός των κρατήσεων μετά την έναρξη των εχθροπραξιών φρέναρε, ιδίως μετά την πρώτη εβδομάδα του πολέμου, επιχειρηματίες του κλάδου διαπιστώνουν μικρή ανάκαμψη εν όψει της επίσημης εκκίνησης της τουριστικής σεζόν.

«Υπήρξε ένα “πάγωμα” στις κρατήσεις για τρεις εβδομάδες, αλλά επανέρχονται σταδιακά και εν όψει του Πάσχα. Ο ρυθμός έχει επανέλθει, ωστόσο αυτό που μας προβληματίζει είναι η μέση διάρκεια παραμονής των ταξιδιωτών φέτος», αναφέρουν παράγοντες της τουριστικής αγοράς, οι οποίοι ποντάρουν στις κρατήσεις της τελευταίας στιγμής, προκειμένου να σωθεί η παρτίδα.

Μάλιστα, σε μια προσπάθεια τόνωσης της ζήτησης, αρκετοί επιχειρηματίες υιοθετούν ευέλικτες πολιτικές ακύρωσης, σύμφωνα με τις οποίες οι τουρίστες δύνανται να αποζημιωθούν σε περίπτωση ακύρωσης του ταξιδιού τους μέχρι ένα εύλογο χρονικό διάστημα πριν από την άφιξή τους στο κατάλυμα.

Από πριν

Ενδεικτική της σταδιακής μεταστροφής που συντελείται είναι η εικόνα για το Πάσχα. Η ζήτηση στα αεροπορικά ταξίδια διατηρείται σε ικανοποιητικά επίπεδα, ειδικά αν ληφθεί υπ’ όψιν το γεγονός ότι πολλές κρατήσεις είχαν γίνει πριν από τις ανατιμήσεις που έφερε στα εισιτήρια ο πόλεμος, δεδομένου ότι το Πάσχα φέτος εορτάζεται νωρίς μέσα στον Απρίλιο.

Η μέση πληρότητα των πτήσεων για το φετινό Πάσχα, όπως καταγράφει η μεγαλύτερη εγχώρια αεροπορική εταιρία, ήδη ξεπερνά το 75% τόσο στο δίκτυο εσωτερικού όσο και στο δίκτυο εξωτερικού. Συγκριτικά με την προηγούμενη χρονιά, η κίνηση καταγράφεται σε κοντινά επίπεδα με πέρυσι, με ορισμένους προορισμούς να ξεπερνούν σε πληρότητα το 85%, κυρίως στο δίκτυο εξωτερικού.

Σημειώνεται, βέβαια, ότι για την περίοδο του Πάσχα θα λειτουργήσει μόνο το 30% των ξενοδοχείων που έχουν υιοθετήσει το μοντέλο «ήλιος – θάλασσα», με τις υπόλοιπες μονάδες να εκκινούν τη λειτουργία τους στα τέλη Απριλίου.

Στα θετικά προσμετρώνται και τα στοιχεία του Ινστιτούτου του Συνδέσμου Ελληνικών Τουριστικών Επιχειρήσεων, βάσει των οποίων ο αριθμός των προγραμματισμένων αεροπορικών θέσεων σε εισερχόμενες διεθνείς πτήσεις για την Ελλάδα τη φετινή σεζόν, από τον Απρίλιο έως και τον Οκτώβριο, ανέρχεται σε 30,8 εκατ., αριθμός αυξημένος σε ποσοστό 9,2% σε σχέση με το αντίστοιχο περυσινό διάστημα.

Παρά το γεγονός ότι οι κρατήσεις αεροπορικών θέσεων στο τέλος Μαρτίου από τις κύριες αγορές ήταν μειωμένες, ο αριθμός των διαθέσιμων θέσεων δεν έχει αλλάξει. Μάλιστα, αν και ο Απρίλιος είναι πιο υποτονικός συγκριτικά με τους υπόλοιπους μήνες, για τον Οκτώβριο καταγράφεται διψήφιο ποσοστό αύξησης κατά 21% σε σχέση με το 2025, στοιχείο που συμβάλλει στην επιμήκυνση της σεζόν. 

Δρομολόγια

Στις θετικές παραμέτρους σε ό,τι αφορά την αλλαγή κλίματος για τον ελληνικό τουρισμό συγκαταλέγεται και το γεγονός ότι η πλειονότητα των αεροπορικών εταιριών που δραστηριοποιούνται στη Μέση Ανατολή προχωρά σε σταδιακή αποκατάσταση του πτητικού έργου της, είτε στο σύνολό του είτε εν μέρει. Σε αυτήν την κατεύθυνση κινείται η Gulf Air, η οποία επανεκκίνησε τα δρομολόγιά της από τις 7 Απριλίου. Ωστόσο, λόγω περιορισμών στον εναέριο χώρο του Μπαχρέιν, οι πτήσεις της θα πραγματοποιούνται προσωρινά από το Νταμάμ της Σαουδικής Αραβίας.

Σύμφωνα με διαθέσιμες πληροφορίες, σχεδόν όλες οι αεροπορικές εταιρίες -με εξαίρεση τους δύο εγχώριους αερομεταφορείς, την Aegean Airlines και τη SKY express- επαναφέρουν σταδιακά τα δρομολόγιά τους προς και από τη Μέση Ανατολή. Ετσι, η αεροπορική συνδεσιμότητα της Αθήνας με τις χώρες του Κόλπου επανέρχεται προοδευτικά σε κανονικούς ρυθμούς, ενώ πτήσεις πραγματοποιούνται πλέον και από ισραηλινές αεροπορικές εταιρίες.

Προς το παρόν, ο Διεθνής Αερολιμένας Αθηνών «Ελευθέριος Βενιζέλος» δεν διαθέτει σύνδεση μόνο με το Ιράκ, το οποίο εξυπηρετείτο μέσω δρομολογίων της Aegean.

Ωστόσο, η αποκατάσταση των πτήσεων δεν συνοδεύεται από αντίστοιχη ανάκαμψη της ζήτησης. Οι αεροπορικές εταιρίες, τόσο στην Ελλάδα όσο και διεθνώς, καταγράφουν αισθητή μείωση στην επιβατική κίνηση.

Παρά ταύτα, οι αεροπορικές εταιρίες που επιχειρούν στο μεγαλύτερο αεροδρόμιο της χώρας σημειώνουν καλές πληρότητες, πολύ υψηλότερες του 50%.

Eurocontrol: Η Ελλάδα έχει τις μικρότερες απώλειες

Την ίδια στιγμή, σύμφωνα με στοιχεία του Eurocontrol, η Ελλάδα εμφανίζει τις μικρότερες απώλειες μεταξύ των δέκα μεγαλύτερων ευρωπαϊκών χωρών που διατηρούν συνδέσεις με τη Μέση Ανατολή.

Ειδικότερα, ο μέσος ημερήσιος αριθμός πτήσεων προς την περιοχή από την 1η Ιανουαρίου έως τις 27 Φεβρουαρίου ανερχόταν στις 26. Μετά την έναρξη της κρίσης και συγκεκριμένα για το διάστημα 11 έως 24 Μαρτίου, ο αριθμός αυτός μειώθηκε στις 16, καταγράφοντας πτώση της τάξης του 38%.

Σημειώνεται ότι η συγκεκριμένη μείωση είναι η μικρότερη μεταξύ των υπό εξέταση χωρών (Τουρκία, Ηνωμένο Βασίλειο, Γερμανία, Ιταλία, Γαλλία, Ισπανία, Κύπρος, Ελλάδα, Ελβετία και Πολωνία). Αντίθετα, τη μεγαλύτερη ποσοστιαία πτώση παρουσιάζει η Πολωνία (-87%), με μόλις τρεις πτήσεις να εκτελούνται πλέον, ενώ η Τουρκία καταγράφει τη μεγαλύτερη απόλυτη μείωση, με 82 δρομολόγια έναντι 179 πριν από την κρίση.

Στροφή προς τη χώρα μας

Υπενθυμίζεται ότι, σύμφωνα με στοιχεία της Mabrian, η Ελλάδα συγκαταλέγεται στους προορισμούς που κερδίζουν πόντους από τη γεωπολιτική ένταση στη Μέση Ανατολή, λόγω της μετατόπισης της ζήτησης από τις χώρες του Κόλπου προς περιοχές της Μεσογείου.

Την εικόνα αυτή, που έχει αποτυπώσει σε έρευνά της η Mabrian, επιβεβαιώνουν με τη σειρά τους και οι επιχειρηματίες του τουρισμού, οι οποίοι διαπιστώνουν στροφή της ζήτησης από τα κράτη του Κόλπου σε ευρωπαϊκούς προορισμούς, μεταξύ των οποίων και στην Ελλάδα.

Μάλιστα, παρόλο που δεν υπάρχει ξεκάθαρη εικόνα για το ενδιαφέρον που προσελκύει η Ελλάδα εξαιτίας της σύρραξης, όπως τονίζουν οι επιχειρηματίες του κλάδου της φιλοξενίας, οι συγκεκριμένες κρατήσεις δεν αφορούν μία συγκεκριμένη περίοδο, αλλά κατανέμονται σε όλη τη σεζόν.

Αυτήν τη μετατόπιση ανέδειξε πρόσφατα και ο κ. Ευτύχιος Βασιλάκης, ο οποίος από τη θέση του διευθύνοντος συμβούλου της Autohellas, στο πλαίσιο τηλεδιάσκεψης με τους αναλυτές τόνισε χαρακτηριστικά: «Οι αεροπορικές εταιρίες επενδύουν στην Ελλάδα, είναι μια τάση που προϋπήρχε του πολέμου και διατηρείται. Οι αερομεταφορείς είχαν προχωρήσει σε αύξηση του αριθμού των διαθέσιμων αεροπορικών θέσεών τους σε ποσοστό 7% σε σχέση με το 2025 και αυτό διατηρείται και μετά τον πόλεμο. Αυτό δείχνει ότι οι αεροπορικές εταιρίες διαπιστώνουν μετατόπιση του ταξιδιωτικού ενδιαφέροντος προς την Ελλάδα από άλλες χώρες, παρά τη δυσμενή κατάσταση που επικρατεί στη Μέση Ανατολή».