Πακέτο ΔΕΘ: Οι 10 φοροελαφρύνσεις για όλους ύψους 2 δισ. ευρώ

Μέτρα όπως η μείωση της προκαταβολής φόρου, η μείωση του συντελεστή φορολογίας στο 20% από 22% για τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις, οι αλλαγές στο τεκμαρτό για τους αυτοαπασχολούμενους βρίσκονται στην ατζέντα και μπαίνουν στην οδό εφαρμογής τους.«Χρηματοδότης» θα είναι για άλλη μία φορά η υπεραπόδοση της οικονομίας, ειδικά από την πλευρά των φορολογικών εσόδων, η οποία έχει χρηματοδοτήσει τα πακέτα του 2024, του 2025 και του 2026.

Τρεις παράγοντες

Το περιθώριο για πρόσθετες δαπάνες προκύπτει από τρεις παράγοντες:

» Ο πρώτος είναι από έσοδα που δεν είχαν προϋπολογιστεί (π.χ. από φοροδιαφυγή) τα οποία συγκεντρώθηκαν με συγκεκριμένα μέτρα που πήρε η Ελλάδα.

» Ο δεύτερος παράγοντας και πιο κλασική αιτία μείωσης των δαπανών είναι η μόνιμη συγκράτηση προγραμματισμένων ετήσιων δαπανών.

» Ο τρίτος παράγοντας, ο οποίος μπήκε στην εξίσωση από το 2025, είναι η ρήτρα διαφυγής για τις αμυντικές δαπάνες που έχει ενεργοποιήσει η Ελλάδα μαζί με άλλες 15 χώρες της Ε.Ε. Με βάση αυτή, η Ελλάδα έχει τη δυνατότητα η αύξηση των αμυντικών δαπανών από το 2024 και μετά να μην υπολογίζεται στις οροφές δαπανών και στο έλλειμμα.

Η χρηματοδότηση του φετινού πακέτου της ΔΕΘ, το οποίο θα είναι εκ των πραγμάτων προεκλογικό, θα προκύψει από τη μίξη των τριών αυτών παραγόντων με στόχο να αυξηθεί το περιθώριο για παροχές τουλάχιστον 2 δισ. ευρώ από 1 δισ. ευρώ που ήταν διαθέσιμο στις αρχές του χρόνου στο αναθεωρημένο Μεσοπρόθεσμο το οποίο κατατέθηκε τον Απρίλιο στις Βρυξέλλες.

Στόχευση

Με αυτά τα δεδομένα το οικονομικό επιτελείο έχει συγκεντρώσει 10 φορολογικά μέτρα τα οποία αφορούν κυρίως τις επιχειρήσεις κάθε μεγέθους στις οποίες η κυβέρνηση επαφίεται για επενδύσεις, εξαγωγές, αλλά και νέες θέσεις εργασίας με καλύτερες αμοιβές από τις σημερινές. Οι τελικές αποφάσεις για τα μέτρα που θα εφαρμοστούν θα ληφθούν μετά τις 15 Αυγούστου, όταν θα υπάρχει καθαρή εικόνα της πορείας του προϋπολογισμού για το σύνολο του έτους. Στόχος του πακέτου είναι η ενίσχυση της ρευστότητας των επιχειρήσεων και η μείωση των μνημονιακών βαρών, ενώ περιλαμβάνεται και ένα ακόμη σχέδιο για την αλλαγή του επιχειρηματικού χάρτη μέσω της μεγέθυνσης των υφιστάμενων επιχειρήσεων.

Πακέτο ΔΕΘ: Οι 10 φοροελαφρύνσεις

1 Πλήρης κατάργηση του ΕΝΦΙΑ για κύριες κατοικίες σε οικισμούς με πληθυσμό έως 1.500 κατοίκους. Ο βασικός φόρος στα ακίνητα είχε φέτος σε αυτούς τους οικισμούς μείωση κατά 50%. Το 2027 θα εφαρμοστεί στο σύνολό της η παρέμβαση που ξεκίνησε το 2026. Ωστόσο, υπάρχουν εισηγήσεις και για πιο οριζόντια μείωση του ΕΝΦΙΑ σε όλη την Ελλάδα.

2 Πλήρης κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος και για τα νομικά πρόσωπα. Σήμερα, το τέλος των 1.000 ευρώ επιβάλλεται ετησίως σε όλες τις επιχειρήσεις ανεξαρτήτως κερδοφορίας, λειτουργώντας ως πρόσθετο βάρος, ιδιαίτερα για τις μικρότερες. Ανάλογα με τις εξελίξεις και τον διαθέσιμο δημοσιονομικό χώρο είναι πιθανό η κατάργηση να μπορεί να ισχύσει μόνο για τα υποκαταστήματα και να παραμείνει στη μητρική εταιρία.

3 Μείωση της προκαταβολής φόρου στο 55% από 80% που είναι σήμερα για τις επιχειρήσεις. Το μέτρο στοχεύει κατευθείαν στην αύξηση της ρευστότητας των επιχειρήσεων και εξετάζεται αν και πώς μπορεί να συνδεθεί με επενδύσεις οι οποίες θα μειώνουν ακόμη περισσότερο την προκαταβολή. Μείωση της προκαταβολής φόρου από το 55% στο 30% προβλέπεται για τους ελεύθερους επαγγελματίες και τις ατομικές επιχειρήσεις.

4 Περαιτέρω μείωση στην αυτοτελή φορολογία των εσόδων από ενοίκια ως βήμα για να δηλώνονται περισσότερα εισοδήματα από ακίνητα και να αυξηθεί η προσφορά στέγης. Εδώ θα πρέπει να δοθούν περισσότερες εξηγήσεις στις Βρυξέλλες γιατί ενώ υπάρχει μεγάλη φοροδιαφυγή η Ελλάδα επιλέγει να μειώνει τους φόρους.

5 Μείωση των ασφαλιστικών εισφορών κατά 0,5%, μέτρο το οποίο ήταν ούτως ή άλλως προγραμματισμένο για το 2027. Τέτοιου είδους μέτρα έχουν θετική ανταπόκριση και από τους εταίρους, καθώς θεωρείται ότι μειώνουν την ανεργία.

6 Μείωση του φόρου εισοδήματος των νομικών προσώπων από το 22% στο 20% για τις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις. Το μέτρο εντάσσεται στο πακέτο για την αύξηση της ρευστότητας των επιχειρήσεων, ειδικά των πιο μικρών, οι οποίες αντιμετωπίζουν πρόβλημα πρόσβασης στον τραπεζικό δανεισμό.

7 Πακέτο διορθώσεων για αδικίες που δημιούργησε η τεκμαρτή φορολόγηση των ελεύθερων επαγγελματιών και των αυτοαπασχολούμενων και προκάλεσε πολλές αντιδράσεις κατά τον πρώτο χρόνο εφαρμογής της το 2025.

8 Εξετάζεται ο διπλασιασμός από 10.000 σε 20.000 ευρώ του ορίου ευνοϊκής φορολογικής μεταχείρισης για νέους επαγγελματίες ώστε να διευκολυνθεί η σύσταση και λειτουργία νέων επιχειρήσεων.

9 Αύξηση στο 5% της έκπτωσης φόρου για όσους υποβάλλουν έγκαιρα τη φορολογική τους δήλωση και εξοφλούν τον φόρο έως το τέλος Ιουλίου, ως πρόσθετο κίνητρο για τη φορολογική συμμόρφωση και την ταχύτερη είσπραξη φορολογικών εσόδων.

10 Υστερα από δύο μάλλον αποτυχημένες προσπάθειες από το 2021, στα σχέδια του οικονομικού επιτελείου βρίσκεται η δημιουργία πλαισίου για την αναμόρφωση του επιχειρηματικού χάρτη. Συγκεκριμένα, προετοιμάζεται πλέγμα γενναιότερων φορολογικών ελαφρύνσεων και κινήτρων για επενδύσεις και εξαγωγές σε επιχειρήσεις οι οποίες συγχωνεύονται ή εξαγοράζονται από μεγαλύτερες. Ετσι, αναμένεται να δημιουργηθεί ένα πλαίσιο για εταιρικούς μετασχηματισμούς και συγχωνεύσεις, με στόχο τη δημιουργία μεγαλύτερων και πιο ανταγωνιστικών επιχειρηματικών σχημάτων, αλλά και την περαιτέρω καταπολέμηση της φοροδιαφυγής.

ΣΤΕΓΑΣΤΙΚΟ

Φοροκίνητρα, «Σπίτι μου 3» και πλέγμα παρεμβάσεων 6,5 δισ. ευρώ έως το 2035

Σε ό,τι αφορά το φλέγον θέμα του στεγαστικού, το οικονομικό επιτελείο έχει ένα εκτεταμένο πλέγμα μέτρων για την αύξηση της διαθεσιμότητας νέων κατοικιών. Σε πρώτη φάση υπάρχει η σκέψη για την κατάργηση του ΦΠΑ 24% στις νεόδμητες κατοικίες και του φόρου υπεραξίας 15%. Πρόκειται για δύο φόρους οι οποίοι αν και δεν έχουν εφαρμοστεί σχεδόν ποτέ (ειδικά ο ΦΠΑ για τα νεόδμητα), συνεχίζουν να στοιχειώνουν το real estate.

Ο πρωθυπουργός αναμένεται να ανακοινώσει ότι μετά το «Σπίτι μου 2», που ολοκληρώνεται τυπικά στο τέλος Αυγούστου, θα αρχίσει να προετοιμάζεται το «Σπίτι μου 3» το οποίο θα υλοποιηθεί με πόρους ύψους 1 δισ. ευρώ από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο για το Κλίμα. Το πρόγραμμα είναι πολύ πιθανό να τρέξει παράλληλα με το πρόγραμμα «Ανακαινίζω», με τη σχετική πλατφόρμα για την υποβολή αιτήσεων των ενδιαφερομένων να ανοίγει μέσα στον Σεπτέμβριο.

Νομοσχέδιο

Παράλληλα, το υπουργείο Οικογένειας και Κοινωνικής Συνοχής προετοιμάζει νομοσχέδιο με πλέγμα παρεμβάσεων οι οποίες φτάνουν τα 6,5 δισ. ευρώ μέχρι και το 2035. Συγκεκριμένα:

1 Διευκολύνεται η αλλαγή χρήσης για την αξιοποίηση υφιστάμενου κτιριακού αποθέματος με στόχο την κάλυψη αναγκών κατοικίας. Υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις θα επιτρέπεται η μετατροπή κτιρίων σε κατοικίες ακόμη και σε περιπτώσεις όπου ισχύουν διαφορετικές χρήσεις γης, με στόχο να αξιοποιηθούν κτίρια που σήμερα παραμένουν κενά ή υποχρησιμοποιούνται.

2 Οι περιφέρειες, τα νομικά πρόσωπα αυτών και ιδίως οι Αναπτυξιακοί Οργανισμοί Τοπικής Αυτοδιοίκησης, τα μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα νομικά πρόσωπα δημοσίου ή ιδιωτικού δικαίου που υπόκεινται σε φόρο από την εκμίσθωση ή υπεκμίσθωση ακινήτων τα οποία εντάσσονται σε προγράμματα κοινωνικής μίσθωσης ή σε προγράμματα που χρηματοδοτούνται ή συγχρηματοδοτούνται ή επιδοτούνται από ενωσιακούς πόρους για την επίτευξη σκοπών στέγασης ευάλωτων ομάδων, απαλλάσσονται από τον φόρο εισοδήματος για όσο χρόνο διαρκεί η εκμίσθωση ή η υπεκμίσθωση.

3 Οι ωφελούμενοι του προγράμματος «ΚΑΛΥΨΗ», οι οποίοι μετά τη λήξη του δικαιώματός τους απεντάσσονται από το πρόγραμμα, δικαιούνται να λάβουν επίδομα στέγασης έως 300 ευρώ, κατόπιν ηλεκτρονικής υποβολής σχετικής αίτησης σε ειδική πλατφόρμα μέσω του gov.gr για χρονικό διάστημα 12 μηνών, υπό την προϋπόθεση ότι υφίσταται ενεργή σύμβαση μίσθωσης για αυτό το χρονικό διάστημα.

4 Για τις ανάγκες στέγασης του προσωπικού των Ενόπλων Δυνάμεων καθώς και για τη δημιουργία κοινωνικών κατοικιών μπορεί να εγκρίνονται, σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις, σε ακίνητα ή τμήματα ακινήτων ιδιοκτησίας του Ταμείου Ακινήτων Εθνικής Αμυνας ειδικοί όροι και περιορισμοί δόμησης για την εγκατάσταση κατοικιών και τη δημιουργία αναγκαίων κοινόχρηστων χώρων.