κατέρρευσαν οι ΔΕΚΟ

Αποκάλυψη: Το «ναυάγιο» ΔΕΗ, ΟΑΣΑ, ΕΛΤΑ, στα χρόνια των ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ

21/05/18 • 17:31 | UPD 21/05/18 • 18:09

Σε φάση αποδρομής τόσο από την κερδοφορία τους όσο ακόμη και από την ίδια τους τη βιωσιμότητα βρίσκονται οι πάλαι ποτέ ΔΕΚΟ (ΔΕΗ, ΟΑΣΑ, ΕΛΤΑ) που συνθέτουν το παζλ των Επιχειρήσεων Κοινής Ωφέλειας της Πολιτείας.

Αυτό που άρρηκτα τις χαρακτηρίζει σήμερα είναι ένα μωσαϊκό ζημιών και απομειώσεων κερδών, ενώ το μέλλον τους καθίσταται ζοφερό για την επόμενη ημέρα. Αν κάποιος ανατρέξει στα αποτελέσματα της χρήσης του 2014, διαπιστώνει ότι ο κατήφορος είναι συνεχής, με… βασικό υπεύθυνο τη σημερινή κυβέρνηση, η οποία επιδιώκει τη δημοσιονομική προσαρμογή της ελληνικής οικονομίας μέσω επαύξησης της φορολογίας και όχι της συρρίκνωσης των δημοσίων δαπανών (μάλιστα στο πρώτο τρίμηνο του έτους εμφανίζονται αυξημένες!).

Η συμπόρευση με το κίνημα «Δεν πληρώνω», το φιάσκο με τις μπάρες και η ολιγωρία στην εφαρμογή του ηλεκτρονικού εισιτηρίου έφεραν τις συγκοινωνίες σε προβληματική κατάσταση. Στο… κόκκινο έχει οδηγήσει τα αστικά λεωφορεία, το τραμ και το μετρό η συγκυβέρνηση των ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝ.ΕΛ., με την κυβέρνηση να την εμφανίζει ως «success story», ενώ η πραγματικότητα τη διαψεύδει κατηγορηματικά.

Δυστυχώς, σημαντικές είναι και οι απώλειες που καταγράφει η μετοχή τής άλλοτε κραταιάς ΔΕΗ, καθώς αυτές αγγίζουν το 1,9 δισ. ευρώ την τελευταία 4ετία, ενώ η ζοφερή εικόνα της επιχείρησης βαίνει διογκούμενη, αφού οι ληξιπρόθεσμες οφειλές προς αυτήν υπερβαίνουν τα 2,7 δισ. ευρώ.

Την ίδια ώρα, τα ΕΛΤΑ δεν μπόρεσαν να ανακτήσουν το χαμένο έδαφος από την απελευθέρωση της αγοράς και κυρίως να αναζητήσουν άλλες πηγές εσόδων πέραν των ταχυδρομικών υπηρεσιών, τα δε αποτελέσματα από την ενέργεια δεν έχουν προκαλέσει ανάσχεση του αρνητικού κλίματος. Και τούτο διότι η μη απόδοση του κόστους (50 εκατ. ευρώ ετησίως τα τελευταία τρία χρόνια) από το κράτος για την παροχή της καθολικής υπηρεσίας που υποχρεώνεται η εταιρία καθιστά δύσκολη ακόμη και την καταβολή της μισθοδοσίας.

ΔΕΗ: Απώλειες 1,9 δισ. ευρώ καταγράφει η μετοχή της τα τελευταία 4 χρόνια

Το μπαλάκι ευθυνών για την κατάσταση στην οποία βρίσκεται σήμερα η ΔΕΗ πετά προς πάσα κατεύθυνση η κυβέρνηση, σε μια προσπάθεια να αποποιηθεί τους δικούς της λανθασμένους χειρισμούς. Η άλλοτε νούμερο ένα δημόσια Επιχείρηση μετρά την τελευταία τριετία σημαντικές απώλειες, αφού οι πιέσεις των δανειστών, σε συνδυασμό με τις οικονομικές τρύπες που ολοένα και μεγαλώνουν, δημιουργούν ερωτήματα ακόμα και για τη βιωσιμότητά της.

Τον κώδωνα του κινδύνου είχαν χτυπήσει από νωρίς τα κόμματα της αντιπολίτευσης, ενώ, όπως υποστηρίζουν, αν το σχέδιο της συγκυβέρνησης Ν.Δ. – ΠΑΣΟΚ για τη «μικρή ΔΕΗ» είχε εφαρμοστεί το 2014, η Επιχείρηση θα είχε βγει από τη μαύρη τρύπα. Πόσο όμως έχουν στοιχίσει οι ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝ.ΕΛ. στη ΔΕΗ;

• 1 – 1,2 δισ. ευρώ έχει κοστίσει η αύξηση των ληξιπρόθεσμων οφειλών.

• 300 – 500 εκατ. ευρώ κόστισε η επιλογή της κυβέρνησης για την πώληση του ΑΔΜΗΕ, με αξία 1,2 δισ. ευρώ, από την οποία τελικά η ΔΕΗ εισέπραξε 620 εκατ. ευρώ, ενώ θα πληρώσει 300 εκατ. σε φόρους.

• 1,5 – 2 δισ. ευρώ κόστισε η ακύρωση της πώλησης της «μικρής ΔΕΗ».

• 325 εκατ. ευρώ κόστισε η χρέωση προμηθευτή το 2017.

• 92 εκατ. ευρώ κόστισαν οι δημοπρασίες ΝΟΜΕ.

Δυστυχώς, σημαντικές είναι και οι απώλειες που καταγράφει η μετοχή της ΔΕΗ, καθώς φτάνουν τα 1,9 δισ. ευρώ τα τελευταία τέσσερα χρόνια. Παρόμοιο σκηνικό επικρατεί και στις ληξιπρόθεσμες οφειλές προς την Επιχείρηση, οι οποίες παραμένουν σταθερά υψηλές, ξεπερνώντας μάλιστα τα 2,7 δισ. ευρώ. Στα τέλη Μαρτίου ξεκίνησαν οι δικηγορικές εταιρίες να «ενοχλούν» τους κακοπληρωτές, προκειμένου να ανακτήσει η ΔΕΗ μέρος των χρημάτων που δικαιούται.

Χαρακτηριστική των μειωμένων αντανακλαστικών της Επιχείρησης είναι και η αργοπορία της να δώσει άμεση λύση στο ζήτημα που έχει προκύψει με τα ΕΛΤΑ. Μόλις την περασμένη Πέμπτη υπογράφηκε η απόφαση από το υπουργείο Ψηφιακής Πολιτικής, με την οποία αναμένεται να κάνει στα ΕΛΤΑ ένεση ρευστότητας, 22,5 εκατ. ευρώ, για να τα διαθέσουν με τη σειρά τους στα παρακρατηθέντα της ΔΕΗ. Οπως έκανε γνωστό ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Γιώργος Σταθάκης, το ποσό που δεν έχει αποδοθεί στη ΔΕΗ φτάνει τα 50 εκατ. ευρώ.

Υπενθυμίζεται πως το αλαλούμ δημιουργήθηκε όταν τα ΕΛΤΑ αποφάσισαν να παρακρατούν αυτοβούλως τα χρήματα όσων πολιτών πλήρωναν τους λογαριασμούς ρεύματος στα καταστήματά τους.

Ολα τα παραπάνω τα είχε επισημάνει από πολύ νωρίς το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης. Σύμφωνα μάλιστα με τον τομεάρχη Περιβάλλοντος και Ενέργειας της Ν.Δ. Κώστα Σκρέκα, η ΔΕΗ, μετά τις καταστροφικές επιλογές της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝ.ΕΛ., από αναπτυξιακός πυλώνας μετατράπηκε σε συστημική απειλή για την ελληνική οικονομία.

Οπως εξήγησε ο κ. Σκρέκας, υπήρξε ραγδαία επιδείνωση της λειτουργικής κερδοφορίας, διευκρινίζοντας ότι το λειτουργικό περιθώριο κέρδους (προ φόρων, αποσβέσεων, προβλέψεων επισφαλειών και προ ΥΚΩ) από 1.453 εκατ. ευρώ το 2014 έφτασε στα 550 εκατ. ευρώ το 2017, ενώ η McKinsey για το 2022 προβλέπει μόλις 330 εκατ. ευρώ, ποσό το οποίο, αν διατηρηθούν στα σημερινά επίπεδα οι δαπάνες, δεν επαρκεί ούτε για το ⅓ του μισθοδοτικού κόστους. Συνολικά ο κ. Σκρέκας αποτίμησε ότι η ζημιά της κυβέρνησης στη ΔΕΗ είναι μετρήσιμη και φτάνει τα 4,1 δισ. ευρώ.

Κενά, όμως, βλέπει και στο πρόσφατο νόμο για την πώληση των λιγνιτικών μονάδων η Ν.Δ. Οπως έκανε γνωστό το κόμμα της αξιωματικής αντιπολίτευσης, ζητώντας παράλληλα να έρθει στη

βουλή η έκθεση της McKinsey, πρέπει να διαπιστωθεί αν πράγματι περιλαμβάνει εκτίμηση για πιθανά έσοδα από την πώληση των εργοστασίων που περιορίζονται στα 100 εκατ. ευρώ. Η Ν.Δ. εκτιμά ότι μέσω του νόμου και την πρόβλεψη που δίνει δυνατότητα πρόσληψης από την Επιχείρηση δεύτερου ανεξάρτητου εκτιμητή μετά το πέρας της διαδικασίας ανοίγει παράθυρο ώστε να γίνουν αποδεκτές προσφορές που ενδεχομένως να βρίσκονται εκτός του εύρους της πρώτης αποτίμησης.

Το 2014 τελευταία χρονιά κερδοφορίας, από τότε μόνο… κακά μαντάτα

Το έτος 2014 σηματοδότησε την επιστροφή των ΕΛΤΑ στην κερδοφορία. Τα Ελληνικά Ταχυδρομεία είναι ο μοναδικός πάροχος καθολικής ταχυδρομικής υπηρεσίας, σε παγκόσμιο επίπεδο, ο οποίος επιχειρεί σε ένα ασφυκτικό περιβάλλον, που χαρακτηρίζεται ταυτόχρονα από τη μείωση των ταχυδρομικών όγκων, την εντεινόμενη ηλεκτρονική υποκατάσταση, την απελευθέρωση της ταχυδρομικής αγοράς, την αυξανόμενη ένταση του ανταγωνισμού, την υποχρέωση παροχής της καθολικής υπηρεσίας με συγκεκριμένους όρους και ποιότητα, καθώς και τη δύσκολη οικονομική συγκυρία της χώρας.

Ο κύκλος εργασιών το 2014 ανήλθε σε ενοποιημένο επίπεδο στο ποσό των 375,1 εκατ. ευρώ, έναντι 388 εκατ. ευρώ το 2013, παρουσιάζοντας μείωση 3,2%. Τα ενοποιημένα μικτά κέρδη ανήλθαν στο ποσό των 44,1 εκατ. ευρώ. έναντι 33,1 το 2013. Ομως, η παρακράτηση ποσού 67 εκατ. ευρώ από τους λογαριασμούς ηλεκτρικής ενέργειας της ΔΕΗ άνοιξε «τον ασκό του Αιόλου» ίσως για το μεγαλύτερο… ασθενή των κρατικών επιχειρήσεων. Η εικόνα χιλιάδων καταναλωτών να άγονται και να φέρονται από τα γκισέ της μιας ΔΕΚΟ σε αυτά της άλλης προκειμένου να αποδείξουν ότι δεν είναι «μπαταχτσήδες» προκαλούσε «σοκ».

Ο όμιλος των ταχυδρομείων, που εσχάτως μπήκε και στην προμήθεια ηλεκτρικής ενέργειας, οδεύει με μαθηματική ακρίβεια στον γκρεμό. Ειδικότερα, και όπως αναφέρουν παράγοντες που παρακολουθούν στενά τις εξελίξεις στα ΕΛΤΑ, έχοντας θητεύσει κατά το παρελθόν στην Επιχείρηση, ο δανεισμός της εταιρίας με διυπουργικές αποφάσεις αυξήθηκε στα 150 με 160 εκατ. ευρώ. Επρόκειτο για δάνεια από το Ταμείο Παρακαταθηκών και Δανείων, όταν η προηγούμενη διοίκηση τον είχε στα 20 με 30 εκατ. ευρώ. Οι ίδιες πηγές αναφέρουν ότι με δεδομένη την απώλεια εσόδων θα είναι δύσκολο να εξυπηρετηθεί.

Υπόνοιες υπάρχουν και για μεγάλη τρύπα στους καταθετικούς λογαριασμούς που έχουν δημιουργήσει τα ΕΛΤΑ για την καταβολή και τις πληρωμές συντάξεων. Ανεπίσημες και ανεπιβεβαίωτες εκτιμήσεις θέλουν το έλλειμμα να ανέρχεται στα 30 με 40 εκατ. ευρώ. Τα ελλείμματα αυτά προκλήθηκαν προκειμένου η διοίκηση της εταιρίας να αντλεί ρευστότητα, αναφέρουν πληροφορίες, τονίζοντας πως χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η περίπτωση της παρακράτησης και μη απόδοσης των 67 εκατ. ευρώ για τους λογαριασμούς της ΔΕΗ.

Ουσιαστικά τα χρήματα αυτά χρησιμοποιήθηκαν ως κεφαλαίο κίνησης προκειμένου να πληρωθούν οι μισθοί των 6.400 εργαζομένων των ΕΛΤΑ και άλλες υποχρεώσεις τους. Οι ίδιες πηγές τονίζουν ότι το πόσο αυτό αφορά διάστημα 8 με 10 μηνών.

Ιδιαίτερα ανησυχητική είναι και η κατάσταση που παρουσιάζει για τα ΕΛΤΑ και η διοίκηση του Υπερταμείου. Μέσα από το στρατηγικό σχέδιο που έδωσε στη δημοσιότητα τον περασμένο μήνα προκύπτει ότι για το 2016 (οικονομικά αποτελέσματα του 2017 δεν έχουν δημοσιευτεί) ο κύκλος εργασιών της εταιρίας βαίνει διαρκώς μειούμενος. Το 2016 έπεσε στα 311,8 εκατ. ευρώ από 337 εκατ. ευρώ το 2015 και από 370 εκατ. ευρώ το 2014.

Εκτροχιασμός… ζημιών στις δημόσιες συγκοινωνίες

Εικόνα διάλυσης στα Μέσα Μαζικής Μεταφοράς διαπιστώνει η έκθεση της Ελληνικής Εταιρείας Συμμετοχών και Περιουσίας (Υπερταμείο), καθώς η κακοδιαχείριση και άλλα δεινά έφεραν μέσα σε πολύ σύντομο χρονικό διάστημα -μία τριετία, δηλαδή- τις συγκοινωνίες σε κατάσταση βαθιά προβληματική, με το μέλλον τους να προδιαγράφεται αβέβαιο. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελούν οι δωρεάν μετακινήσεις του Ιουλίου του 2015, που κόστισαν στους φορολογούμενους σχεδόν 10 εκατ. ευρώ Η έκθεση του Υπερταμείου αποτελεί κόλαφος για τις διακηρύξεις του ΣΥΡΙΖΑ ως αντιπολίτευσης και τις άστοχες πολιτικές του ως κυβέρνησης.

Ο ΟΑΣΑ, λοιπόν, με βάση τα στοιχεία που παρουσίασε το Υπερταμείο, το 2014 είχε κύκλο εργασιών 247,6 εκατομμύρια ευρώ, το 2015 έπεσε στα 201,5 και το 2016 έπεσε ακόμα χαμηλότερα, στα 182,5. Παράλληλα, όπως σημειώνει στη συνέχεια, το 2014 η συγκυβέρνηση Ν.Δ.-ΠΑΣΟΚ προχώρησε στη «μείωση τιμής απλού ενιαίου εισιτηρίου κατά 14% και μηνιαίας κάρτας κατά 33%», ενώ το 2016 η συγκυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ-ΑΝ.ΕΛ. αποφάσισε την «αύξηση τιμής απλού ενιαίου εισιτηρίου κατά 14%, ενώ οι τιμές των καρτών παρέμειναν σταθερές».

Στη ΣΤΑΣΥ, μία από τις δύο εταιρίες του ομίλου ΟΑΣΑ, περιλαμβάνονται ο Ηλεκτρικός Σιδηρόδρομος Αθηνών-Πειραιώς (ΗΣΑΠ), η Αττικό Μετρό και η ΤΡΑΜ Α.Ε. Η εταιρία το 2014 είχε κύκλο εργασιών 129,7 εκατομμύρια ευρώ, το 2015 έπεσε στα 103,8 και το 2016 έπεσε ακόμα χαμηλότερα στα 94,8. Για το 2017 η εικόνα φαίνεται προς ώρας θολή, αφού δεν έχει κλείσει ακόμη λογιστικά η χρήση.

Σημειώνεται ότι πάνω από το 73% των προβλεπόμενων εσόδων, δηλαδή 82 εκατ. ευρώ, της εταιρίας, σύμφωνα με τον προϋπολογισμό, προορίζεται για τη μισθοδοσία της εταιρίας.

Τέλος, σύμφωνα με το Υπερταμείο, η ΟΣΥ, η έτερη εταιρία του ομίλου ΟΑΣΑ, που προέκυψε από τη συγχώνευση της ΕΘΕΛ Α.Ε. (τα μπλε λεωφορεία) με τα ΗΛΠΑΠ Α.Ε., το 2014 είχε κύκλο εργασιών 117,8 εκατ. ευρώ, το 2015 έπεσε στα 97,5 και το 2016 «προσγειώθηκε» στα 87,5. Η ίδια η έκθεση απαριθμεί πολλά «αδύναμα σημεία», όπως τα ονομάζει, της εταιρίας: μειούμενες εισπράξεις από πωλήσεις εισιτηρίων, ισχυρή εξάρτηση από κρατικές επιδοτήσεις, προβλήματα ρευστότητας και βραχυπρόθεσμες υποχρεώσεις, το 24% περίπου του προσωπικού είναι πάνω από 50 ετών, απουσία εξειδικευμένου προσωπικού σε συγκεκριμένους τομείς, έλλειψη πολιτικών επαγγελματικής εκμάθησης και ανέλιξης, σημαντικό ποσοστό των οχημάτων είναι υψηλής παλαιότητας κ.ά.

ΧΑΡΗΣ ΝΤΙΓΡΙΝΤΑΚΗΣ

ΜΑΡΙΝΑ ΞΥΠΝΗΤΟΥ

Από το ένθετο Οικονομία της έντυπης έκδοσης του Ελεύθερου Τύπου της Κυριακής