10 «πληγές» στα κόκκινα στεγαστικά

Πλειστηριασμοί: «Τρίζουν» τα θεμέλια της λαϊκής κατοικίας

31/12/17 • 17:01 | UPD 31/12/17 • 17:31

«Τσουνάμι» πλειστηριασμών φέρνει το 2018, με μεγάλο θύμα την πρώτη κατοικία των Ελλήνων, που ήδη σείεται συθέμελα. Επιλέγοντας η κυβέρνηση να μη θεσμοθετήσει ρύθμιση για την οριζόντια προστασία των νοικοκυριών, ενισχύει αυτομάτως το ρόλο των τραπεζών. Αυτές θα αποφασίζουν, ατύπως, για το πότε και ποιας αξίας σπίτια θα βγαίνουν στο σφυρί.

Κερασάκι στην τούρτα θα αποτελέσει η πλήρης απελευθέρωση της αγοράς δανείων, που σημαίνει, πρακτικά, ότι και τα funds θα μπουν δυναμικά στο «χορό» της ρευστοποίησης ακίνητης περιουσίας ακόμη και φτωχών νοικοκυριών.
Ο «Ε.Τ.» της Κυριακής συγκέντρωσε και παρουσιάζει τις 10 «πληγές» που έρχονται στο «μέτωπο» των «κόκκινων» στεγαστικών δανείων το νέο έτος:

1.Από το ρήγμα στον εσωκομματικό σεισμό: Η κοινωνική κατακραυγή για τη στάση της κυβέρνησης στο ζήτημα των πλειστηριασμών προκάλεσε εσωκομματικό ρήγμα, που αναμένεται να διευρυνθεί εφόσον το Μαξίμου συνεχίσει να κάνει τα… στραβά μάτια στο αίτημα των πολιτών, της αντιπολίτευσης, ακόμη και κάποιων στελεχών της για οριζόντια προστασία των νοικοκυριών από το σφυρί. Χαρακτηριστικό είναι το παραδείγματα του βουλευτή του ΣΥΡΙΖΑ, Νίκου Φίλη, ο οποίος στο πλαίσιο της συζήτησης για τον προϋπολογισμό ζήτησε από τον πρωθυπουργό να επιληφθεί του θέματος και να «μην αρκεστεί στη συμφωνία κυρίων με τις τράπεζες».

2. Αύξηση πλειστηριασμών: Ο κ. Φίλης «κάρφωσε» το Μαξίμου επισημαίνοντας πως: «Οι στόχοι που έχουν θέσει οι τραπεζίτες για το 2018-2019 οδηγούν σε πάνω από 40.000 πλειστηριασμούς».
Υπενθυμίζεται πως σύμφωνα με πρόσφατη έκθεση της ΤτΕ, τα πιστωτικά ιδρύματα της χώρας στοχεύουν σε μείωση των μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων κατά 37% τη χρονική περίοδο Ιουνίου 2017-Δεκεμβρίου 2019, διαμορφώνοντας το αναμενόμενο υπόλοιπο στα 64,6 δισ. ευρώ στο τέλος του 2019.

3. Χαμηλότερο ταβάνι στα όρια προστασίας: Εντός του 2017 οι τράπεζες κοινοποίησαν ότι σε πρώτη φάση θα βγάζουν στο… σφυρί ακίνητα αξίας άνω των 300.000 ευρώ. Σε αυτά συμπεριλαμβάνονται πολυτελείς βίλες και μεζονέτες, επαγγελματικές στέγες, γραφεία, θέσεις στάθμευσης, οικόπεδα κ.λπ. Εύλογα γίνεται αντιληπτό, ωστόσο, δεδομένου του παραπάνω στόχου-δέσμευσης προς τον SSM, πως αμέσως μόλις αρχίσει να εξαντλείται αυτή η κατηγορία, θα ακολουθήσει το σφυρί για ακίνητα μικρότερης αξίας.

4. Στο σφυρί… η πρώτη κατοικία: Μέσα στο 2018 έχει προγραμματιστεί σειρά πλειστηριασμών που αφορούν ακόμη και σε πρώτη κατοικία, παρά τις διαβεβαιώσεις της κυβέρνησης πως δεν κινδυνεύει κανένα νοικοκυριό. Δύο ενδεικτικά παραδείγματα πλειστηριασμών για οφειλές προς τράπεζες είχε φέρει στο φως της δημοσιότητας ο «Ε.Τ.» της Κυριακής, σε προηγούμενο τεύχος του (10.12.2017).

5. Σε πρώτο πλάνο οι ηλεκτρονικοί πλειστηριασμοί: Οι φυσικοί πλειστηριασμοί (στα ειρηνοδικεία) θα συνεχιστούν και το 2018, έως ότου τεθεί σε πλήρη ισχύ η σχετική ηλεκτρονική πλατφόρμα. Στόχος της κυβέρνησης είναι μέχρι την άνοιξη του 2018 η πλειονότητα των πλειστηριασμών να γίνεται με την καινούργια, αυτοματοποιημένη διαδικασία.

6.Ορατές επιπτώσεις από τον πλειστηριασμό βάσει εμπορικής αξίας: Οι σχετικές διατάξεις προβλέπουν ως τιμή εκκίνησης πλειστηριασμού τα 2/3 της εμπορικής αξίας του ακινήτου. Νομικοί κύκλοι μιλώντας στον «Ε.Τ.» της Κυριακής εξέφρασαν την ανησυχία πως «οι εμπορικές αξίες των ακινήτων, οι οποίες στις περισσότερες των περιπτώσεων είναι χαμηλότερες από τις αντικειμενικές αξίες, θα υποστούν συμπίεση προς το δυσμενέστερο, όσο θα προχωρά η μαζική εκποίηση των ακινήτων με μη προβλέψιμες συνέπειες για την ακίνητη περιουσία των Ελλήνων, για το real estate της χώρας, αλλά ακόμη και τους ισολογισμούς των τραπεζών».

7. Γκρεμίζεται το οχυρό… Το πάνω χέρι στους τραπεζίτες: Ο νόμος Κατσέλη (ν. 3869/2010), για όσο ακόμη βρίσκεται σε ισχύ, αποτελεί την πλέον ενδεδειγμένη επιλογή για να προστατέψουν οι δανειολήπτες… στο «κόκκινο» τα σπίτια τους. Επισήμως, λήγει στις 31.12.2018 και στο αίτημα της ελληνικής πλευράς για αναθεώρηση η απάντηση των θεσμών ήταν αρνητική, με το «σκεπτικό ότι είναι πολύ πρόωρο» να τεθεί τέτοιο ζήτημα, όπως μετέφεραν στον «Ε.Τ.» της Κυριακής πηγές από το υπουργείο Οικονομίας και Ανάπτυξης.
Με το νόμο Κατσέλη να «γκρεμίζεται» σταδιακά και εφόσον δεν υπάρχει θεσμοθετημένη διάταξη, όπου να περιγράφονται εισοδηματικά και περιουσιακά κριτήρια, το ύψος του ακινήτου κ.λπ. για οριζόντια προστασία της πρώτης κατοικίας τα πιστωτικά ιδρύματα της χώρας αποκτούν σταδιακά πιο ισχυρό λόγο αναφορικά με το πότε και ποια ακίνητα, τελικά, θα εκπλειστηριαστούν.

8. Ενδεχόμενη αυστηροποίηση ορίων ένταξης στο ν. 3869/2010: Στέλεχος της ελληνικής διαπραγματευτικής ομάδας μιλώντας στον «Ε.Τ.» της Κυριακής δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο να τεθούν υπό συζήτηση (κατά τη νομοθέτηση) ακόμη και αλλαγές στα εισοδηματικά κριτήρια ένταξης που θέτει ο ν. 3869/2010. Εξελίξεις αναμένονται μέσα στον Ιανουάριο, οπότε κυβέρνηση και δανειστές θα «φιξάρουν» τις λεπτομέρειες για τη νέα μορφή που θα έχει, πλέον, ο νόμος, αφού οι τελευταίοι δεν είναι ικανοποιημένοι από τις επιδόσεις του.

9. Το λίφτινγκ στο νόμο Κατσέλη: Το επικαιροποιημένο Μνημόνιο προβλέπει αλλαγές επί του νόμου Κάτσελη, οι οποίες θα πρέπει να γίνουν μέχρι το τέλος Φεβρουαρίου. Σε αυτές συμπεριλαμβάνεται η άρση του τραπεζικού απορρήτου, προκειμένου να αποδεικνύεται εξαρχής και όχι στα δικαστήρια αν ο αιτών πληροί τα κριτήρια ένταξης στο νόμο, δηλαδή αν όντως βρίσκεται σε οικονομική δυσχέρεια. Σε περίπτωση που διαπιστωθεί δόλος από πλευράς οφειλέτη (π.χ. πώληση ακινήτου σε συγγενή), η αίτηση υπαγωγής στο ν. 3869/2010 θα απορρίπτεται κ.λπ.

10. Ενισχυμένο ρόλο αναλαμβάνουν τα funds: Στο «χορό» των πλειστηριασμών θα μπουν δυναμικά το 2018 και τα funds, καθώς από τις αρχές του χρόνου απελευθερώνεται πλήρως η αγορά δανείων. Πρακτικά αυτές οι εξειδικευμένες εταιρίες θα «χτυπούν» δάνεια πολύ φτηνά (ακόμη και στο 5% της αξίας τους) έχοντας τη δυνατότητα -στο πλαίσιο της διαχείρισης- όπως και οι τράπεζες να κινήσουν διαδικασίες πλειστηριασμού. Υπενθυμίζεται πως μέχρι το τέλος του 2017 προστατεύονται από τις πωλήσεις σε funds δάνεια που συνδέονται με πρώτη κατοικία αντικειμενικής αξίας έως 140.000 ευρώ.

Αξίζει να αναφερθεί πως τα funds υποχρεούνται να τηρούν την ελληνική νομοθεσία (π.χ. νόμο Κατσέλη), όχι όμως και τις άτυπες αποφάσεις των τραπεζών να εξαιρεθούν από τους πλειστηριασμούς σήμερα ακίνητα αξίας έως 300.000 ευρώ, αύριο έως 200.000 ευρώ κ.ο.κ.

ΙΩΑΝΝΑ ΦΕΝΤΟΥΡΗ
ifentouri@e-typos.com
Από το ένθετο Οικονομία της έντυπης έκδοσης του Ελεύθερου Τύπου της Κυριακής