Τα μηνύματα Μητσοτάκη στην Άγκυρα, οι τουρκικές προκλήσεις και η στήριξη της Ε.Ε.

Ο πρωθυπουργός δήλωσε ότι η Ελλάδα δεν απειλεί κανένα κράτος και δεν δέχεται από κανέναν υποδείξεις για το πώς θα διαμορφώσει την άμυνά της, στο έδαφός της.

«Ο σεβασμός του διεθνούς δικαίου και των σχέσεων καλής γειτονίας είναι, άλλωστε, προϋπόθεση για την ευρωπαϊκή πορεία κάθε υποψήφιας χώρας. Είναι κάτι το οποίο προβλέπουν μια σειρά από αποφάσεις του ίδιου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου. Και δεν νοείται, θα το ξαναπώ, να υπάρχει ενεργή απειλή πολέμου και αμφισβήτηση της ελληνικής κυριαρχίας από μια χώρα, η οποία προσδοκά στη βελτίωση των σχέσεων της με την Ευρωπαϊκή Ένωση» τόνισε σχετικά.

Και συνέχισε: «Η ευρωπαϊκή πορεία της Τουρκίας, την οποία θέλουμε να ενισχύσουμε, δεν μπορεί παρά να συμβαδίζει με την οικοδόμηση σχέσεων καλής γειτονίας με την Ελλάδα. Θα το ξαναπώ, η πατρίδα μου είναι μια ειρηνική χώρα, η οποία δεν συνιστά απειλή για κανέναν. Δεν θα δεχθεί όμως και υποδείξεις από κανέναν για το πώς θα ενισχύσει την αμυντική της θωράκιση».

Η στήριξη Κόστα

Η Αθήνα, ανέδειξε εκ νέου τις τουρκικές προκλήσεις και τις μονομερείς ενέργειες της Άγκυρας στην Ανατολική Μεσόγειο και το Αιγαίο, με την Ευρώπη να παίρνει ξεκάθαρη θέση μέσα από την απάντηση του προέδρου του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα.

Αναφερόμενος στην γεωστρατηγική θέση της Ελλάδας ανέφερε: «η Ελλάδα βρίσκεται σε θέσεις στρατηγικής σημασίας σε ό,τι αφορά τη Μεσόγειο και τη Μέση Ανατολή και κάποιες φορές τα πράγματα δεν τα βλέπουμε όπως ακριβώς τα βλέπετε εσείς, από την απόσταση των Βρυξελών, γι’ αυτό και είχε σημασία να ακούσω ότι είχατε εσείς να πείτε».

«Χρειάζεται προστασία των συνόρων μας και των θαλάσσιων συνόρων για να εξασφαλίσουμε πως η Ευρώπη, η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει τα απαραίτητα μέσα και τις δυνατότητες για να μπορέσει να απαντά αποτελεσματικά. Μας ενδιαφέρει να υπάρχει σταθερότητα και ασφάλεια στην Ανατολική Μεσόγειο» τόνισε.

«Ο κ. πρωθυπουργός με ενημέρωσε σχετικά με τις τρέχουσες εξελίξεις σε ό,τι αφορά τις σχέσεις Ελλάδος-Τουρκίας. Η Ευρωπαϊκή Ένωση ενδιαφέρεται να καλλιεργήσει μια αμοιβαία επωφελή και συνεργατική σχέση με τη συγκεκριμένη χώρα. Η εποικοδομητική συμμετοχή της Τουρκίας είναι σημαντική για να προάγουμε διάφορα πεδία που αφορούν στην συνεργασία. Το έχουμε τονίσει ξανά και ξανά ότι η προτεραιότητα της ΕΕ είναι η προάσπιση των συμφερόντων των κρατών μελών της ένωσης» είπε.

Κλείνοντας, ο Αντόνιο Κόστα υπογράμμισε ότι «η Ευρώπη είναι ακόμη ισχυρότερη όταν είμαστε ενωμένοι, όλοι μαζί, ιδιαίτερα σε αυτές τις δύσκολες γεωπολιτικές εποχές. Αγαπητέ Κυριάκο η δική σου δέσμευση, η δική σου συνεισφορά είναι και θα συνεχίσουν να είναι πολύτιμες, καθώς διαμορφώνουμε τη δική μας κοινή απάντηση στις προκλήσεις της εποχής μας. Συμβαδίζοντας είμαι βέβαιος ότι μπορούμε να έχουμε ουσιώδη πρόοδο και να φτιάξουμε μια πιο ενωμένη και ακόμα πιο ασφαλή Ευρωπαϊκή Ένωση».

Διάβημα της Αθήνας στην Άγκυρα για θαλάσσια πάρκα και χωροταξικό

Υπενθυμίζεται ότι νωρίτερα, η ελληνική πρεσβεία στην Άγκυρα προχώρησε σε διάβημα διαμαρτυρίας προς το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών, κατόπιν οδηγιών του υπουργού Εξωτερικών, τόσο για τις δημόσιες ανακοινώσεις της Τουρκίας σχετικά με τα Ειδικά Χωροταξικά Πλαίσια όσο και για τις προεδρικές αποφάσεις της 15ης Αυγούστου περί ανακήρυξης δύο «εθνικών» θαλάσσιων πάρκων.

Όπως επισημαίνουν διπλωματικές πηγές: «Κατά την επίδοση του ελληνικού διαβήματος, τουρκικό ΥΠΕΞ ενεχείρισε Ρηματικές Διακοινώσεις, στις οποίες επαναλαμβάνονται οι ήδη δημοσίως διατυπωμένοι ανυπόστατοι τουρκικοί ισχυρισμοί.

Η Ελλάδα απορρίπτει κατηγορηματικά ως αυθαίρετους και στερούμενους οποιασδήποτε νομικής βάσης τους τουρκικούς ισχυρισμούς. Το καθεστώς κυριαρχίας στο Αιγαίο έχει καθοριστεί σαφώς και οριστικώς από τα σχετικά διεθνή συμβατικά κείμενα.

Η Ελλάδα απορρίπτει, επίσης, ως άκυρη και στερούμενη έννομη ισχύος την ανακήρυξη “εθνικών” θαλάσσιων πάρκων στο βαθμό που εκτείνονται σε περιοχές εκτός τουρκικής δικαιοδοσίας και εντός ελληνικής υφαλοκρηπίδας. Η Ελλάδα θα συνεχίσει να αναδεικνύει ενώπιον των ευρωπαίων και διεθνών εταίρων της κάθε μονομερή ενέργεια που παραβιάζει το Διεθνές Δίκαιο και θίγει την κυριαρχία και τα κυριαρχικά της δικαιώματα».

Επίθεση της Τουρκίας κατά του Ευρωκοινοβουλίου

Την ίδια ώρα νέα επίθεση κατά του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και της Κυπριακής Δημοκρατίας εξαπέλυσε η Άγκυρα, με αφορμή πρόταση για τη χρηματοδότηση μνημείου στην Κύπρο από τον προϋπολογισμό της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το 2027.

Το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών κατηγορεί τα θεσμικά όργανα της ΕΕ ότι μετατρέπονται σε «εργαλεία της ελληνοκυπριακής προπαγάνδας», υποστηρίζοντας ότι απομακρύνονται από τις αρχές της ουδετερότητας και της δικαιοσύνης. Αφορμή για τη νέα αντίδραση της Άγκυρας αποτέλεσε η γνωμοδότηση της Επιτροπής Δικαιωμάτων των Γυναικών και Ισότητας των Φύλων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για τον προϋπολογισμό της ΕΕ του 2027.

Τι προκάλεσε την αντίδραση της Άγκυρας

Σύμφωνα με τη σημερινή ανακοίνωση του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών, η Επιτροπή συνέστησε να διατεθούν ευρωπαϊκά κονδύλια για μνημείο που πρόκειται να κατασκευαστεί στην Κυπριακή Δημοκρατία. Η τουρκική πλευρά υποστηρίζει ότι στόχος του μνημείου είναι η «συκοφάντηση των Τουρκικών Ενόπλων Δυνάμεων», χρησιμοποιώντας μάλιστα στην ανακοίνωσή της τον όρο «Ελληνοκυπριακή Διοίκηση της Νότιας Κύπρου» για την Κυπριακή Δημοκρατία. Η Άγκυρα επαναφέρει παράλληλα την πάγια θέση της για την τουρκική εισβολή του 1974, την οποία χαρακτηρίζει «Ειρηνευτική Επιχείρηση». «Οι Τουρκικές Ένοπλες Δυνάμεις, με την Ειρηνευτική Επιχείρηση στην Κύπρο το 1974, απέτρεψαν την εξόντωση του τουρκοκυπριακού λαού και έφεραν ειρήνη σε ολόκληρο το νησί για πάνω από μισό αιώνα», υποστηρίζει το τουρκικό υπουργείο Εξωτερικών.

«Εργαλεία της ελληνοκυπριακής προπαγάνδας»

Συνεχίζοντας την επίθεσή της, η Άγκυρα κατηγορεί την ελληνοκυπριακή πλευρά ότι «διαστρεβλώνει τα ιστορικά γεγονότα και πολιτικοποιεί το ζήτημα». Στη συνέχεια στρέφεται ευθέως κατά των ευρωπαϊκών θεσμών. «Αντί να συμβάλλουν στην επίλυση του Κυπριακού, τα θεσμικά όργανα της ΕΕ, παρεκκλίνοντας από τις αρχές της ουδετερότητας και της δικαιοσύνης, γίνονται εργαλεία της ελληνοκυπριακής προπαγάνδας, υπονομεύοντας περαιτέρω την εμπιστοσύνη μεταξύ των λαών», αναφέρει η ανακοίνωση του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών. Η Άγκυρα καλεί, τέλος, τους Ευρωπαίους αξιωματούχους «να μη γίνονται εργαλεία όσων, με κάθε βήμα τους, στοχεύουν στην απομάκρυνση της Τουρκίας από την ΕΕ».

Το μνημείο για τις γυναίκες της Κύπρου

Το ζήτημα του μνημείου συνδέεται με τις γυναίκες που υπέστησαν βία κατά την τουρκική εισβολή στην Κύπρο το 1974. Σε ενημερωτικό έγγραφο της Επιτροπής Δικαιωμάτων των Γυναικών και Ισότητας των Φύλων του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου καταγράφεται η πρόταση για τη δημιουργία μνημείου προς τιμήν των γυναικών που υπέστησαν βία και κακοποίηση. Στο ίδιο ευρωπαϊκό έγγραφο γίνεται αναφορά σε βιασμούς και σεξουαλική βία κατά τη διάρκεια της σύγκρουσης, καθώς και στο γεγονός ότι πολλά από τα εγκλήματα δεν καταγγέλθηκαν εξαιτίας του κοινωνικού στίγματος που αντιμετώπιζαν τα θύματα. Η επίτροπος Ισότητας των Φύλων της Κύπρου, Τζόζη Χριστοδούλου, είχε εκφράσει τη στήριξή της στην ανέγερση του μνημείου, με στόχο την αναγνώριση όσων υπέστησαν οι γυναίκες.

Το ψήφισμα του Ευρωκοινοβουλίου για το 1974

Η νέα τουρκική αντίδραση έρχεται λιγότερο από δύο μήνες μετά την προηγούμενη αντιπαράθεση της Άγκυρας με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο για το ίδιο ζήτημα. Στις 8 Ιουλίου 2026, το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο υιοθέτησε ψήφισμα για τις επιπτώσεις της τουρκικής εισβολής του 1974 στις γυναίκες και τα κορίτσια της Κύπρου και για τα εγκλήματα που διαπράχθηκαν από τουρκικές δυνάμεις. Η Κυπριακή Δημοκρατία είχε τότε απαντήσει στις αντιδράσεις της Άγκυρας, τονίζοντας ότι το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο καταδίκασε «με τον πλέον κατηγορηματικό τρόπο» τη στρατιωτική εισβολή της Τουρκίας και τη συνεχιζόμενη κατοχή μέρους του εδάφους της Κυπριακής Δημοκρατίας. Η Λευκωσία είχε επισημάνει ακόμη ότι το ψήφισμα αναγνώριζε τις σοβαρές παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων που υπέστησαν γυναίκες και κορίτσια κατά την εισβολή, μεταξύ των οποίων βιασμούς, σεξουαλική βία, βασανιστήρια και εξαναγκαστικές εξαφανίσεις.