Τοπική Αυτοδιοίκηση: Πόσο αυξάνονται οι αποδοχές δημάρχων, αντιδημάρχων και περιφερειαρχών - Ποιοι είναι οι μεγάλοι κερδισμένοι των αντιμισθιών

Με τη δημοσίευση των Κοινών Υπουργικών Αποφάσεων στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως (ΦΕΚ), τίθεται σε εφαρμογή το νέο πλαίσιο αποδοχών, όπως αυτό είχε προβλεφθεί από τον πρόσφατο Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης (ν. 5314/2026). Η μεταρρύθμιση αυτή αναδιαμορφώνει πλήρως τον χάρτη των αντιμισθιών και των εξόδων παράστασης των στελεχών των ΟΤΑ, εισάγοντας μια νέα φιλοσοφία σύνδεσης των αμοιβών με την κεντρική διοίκηση.

Η αλλαγή που έρχεται με το νέο θεσμικό πλαίσιο θα ωφελήσει καθοριστικά τους αιρετούς των πολύ μεγάλων δήμων της χώρας. Σύμφωνα με την ανάλυση των νέων ρυθμίσεων, η μηνιαία «αύξηση» που θα λάβουν οι δήμαρχοι μεγάλων αστικών κέντρων, σε σύγκριση με το προηγούμενο καθεστώς, αναμένεται να ανέλθει σε ορισμένες περιπτώσεις ακόμη και στο ύψος των 500 ευρώ. Η εξέλιξη αυτή αντανακλά τη στόχευση του νομοθέτη να ευθυγραμμίσει τις αποδοχές των επικεφαλής των μεγάλων δήμων με τις αυξημένες ευθύνες που απορρέουν από τη διοίκηση πολυπληθών τοπικών κοινωνιών.

Η σύνδεση με τον Γενικό Γραμματέα και η κλιμάκωση

Το πρώτο εκ των δύο δημοσιευθέντων ΦΕΚ ορίζει ότι η αντιμισθία των δημάρχων συνδέεται αναλογικά και άμεσα με τις αποδοχές του Γενικού Γραμματέα Υπουργείου. Το τελικό ποσό διαφοροποιείται με βάση πληθυσμιακά κριτήρια. Με βάση τα σημερινά μισθολογικά δεδομένα του Δημοσίου, οι μεικτές μηνιαίες αποδοχές ενός Γενικού Γραμματέα ξεπερνούν τις 5.000 ευρώ. Έτσι, οι δήμαρχοι δήμων άνω των 200.000 κατοίκων, όπως της Αθήνας ή της Θεσσαλονίκης, καθίστανται οι πλέον ευνοημένοι, καθώς θα εισπράττουν το 100% αυτού του ποσού. Για τους δήμους από 100.001 έως 200.000 κατοίκους το ποσοστό ορίζεται στο 90% (4.608,90 ευρώ), για δήμους από 20.001 έως 100.000 κατοίκους στο 76% (3.891,96 ευρώ), ενώ για τους μικρότερους δήμους, έως 20.000 κατοίκους, η αντιμισθία διαμορφώνεται στο 62%, αγγίζοντας τα 3.175,02 ευρώ. Σημειώνεται ότι οι αντιδήμαρχοι θα λαμβάνουν αντιμισθία ίση με το 55% της αντίστοιχης του δημάρχου τους (από 1.746,26 € έως 2.816,55 €). Στον βαθμό της Περιφερειακής Αυτοδιοίκησης, οι Περιφερειάρχες εξισώνονται πλήρως με τον Γενικό Γραμματέα (100%), με τους αντιπεριφερειάρχες και αναπληρωτές περιφερειάρχες να ακολουθούν στο 75%.

Νέο πλαίσιο για έξοδα παράστασης

Το δεύτερο ΦΕΚ (Αρ. Φύλλου 973) εισάγει για πρώτη φορά ένα ενιαίο και αυστηρά καθορισμένο πλαίσιο για τα έξοδα παράστασης όσων αιρετών επιλέγουν να μη λαμβάνουν αντιμισθία, καθώς και για μια σειρά από παράλληλες θέσεις ευθύνης. Ειδικότερα, οι δήμαρχοι και περιφερειάρχες που αρνούνται την αντιμισθία θα δικαιούνται έξοδα παράστασης ίσα με το 50% αυτής, οι αντιδήμαρχοι 30%, ενώ οι πρόεδροι δημοτικών και περιφερειακών συμβουλίων θα λαμβάνουν το 35%.

Παράλληλα, θεσπίζονται ανώτατα όρια εξόδων παράστασης για τους προέδρους και αντιπροέδρους των διοικητικών συμβουλίων των νομικών προσώπων των ΟΤΑ (ΝΠΔΔ, ΔΕΥΑ, αναπτυξιακών οργανισμών). Όπως προκύπτει από την κοινή απόφαση των Υπουργών Εσωτερικών Θεόδωρου Λιβάνιου και Υφυπουργού Εθνικής Οικονομίας Αθανάσιου Πετραλιά, τα ποσά αυτά κλιμακώνονται ανάλογα με τα έσοδα του εκάστοτε φορέα.

Για παράδειγμα, σε ένα ΝΠΔΔ με απολογισμό άνω των 20 εκατομμυρίων ευρώ, τα έξοδα παράστασης του Προέδρου μπορούν να αγγίξουν έως και τα 1.800 ευρώ μηνιαίως, ενώ για τις κοινωφελείς επιχειρήσεις και τις ΔΕΥΑ ως ανώτατο όριο τίθεται το ποσό του προέδρου του οικείου δημοτικού συμβουλίου. Η ηγεσία του Υπουργείου Εσωτερικών και η Γενική Διεύθυνση Οικονομικών Τ.Α. υπογραμμίζουν στην εισήγησή τους ότι η συνολική δημοσιονομική επίπτωση των μέτρων αυτών θα είναι ιδιαίτερα περιορισμένη έως και ουδέτερη. Αυτό αποδίδεται στη δραστική μείωση του αριθμού των νομικών προσώπων των δήμων που έχει ήδη συντελεστεί (ν. 5056/2023), γεγονός που περιορίζει σημαντικά τον αριθμό των δικαιούχων, εξισορροπώντας τις αυξήσεις των αποδοχών στην κορυφή της πυραμίδας της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.