Οδήγηση μετά τα 65: Οι αλλαγές που συζητούνται στην Ευρώπη για τα διπλώματα - Στο μικροσκόπιο οι ηλικιωμένοι οδηγοί

Μέχρι στιγμής, τόσο στην Ελλάδα όσο και στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες δεν υπάρχουν ηλικιακοί περιορισμοί για την οδήγηση.

Ωστόσο, εξετάζονται προτάσεις που προβλέπουν μικρότερη διάρκεια ισχύος των αδειών οδήγησης για οδηγούς άνω συγκεκριμένου ηλικιακού ορίου, καθώς και συχνότερους ιατρικούς ελέγχους.

Το ζήτημα του «μέχρι ποια ηλικία είναι ασφαλές να οδηγεί κανείς» παραμένει ανοιχτό, αν και ο νέος Κώδικας Οδικής Κυκλοφορίας έχει γίνει αυστηρότερος για περιπτώσεις οδηγών προχωρημένης ηλικίας που αποδεδειγμένα δεν διαθέτουν επαρκή ικανότητα οδήγησης.

Στο πλαίσιο αυτό, κατά την ανανέωση της άδειας οδήγησης προβλέπεται επαναξιολόγηση της ικανότητας, ειδικά μετά από τροχαίο ατύχημα. Παράλληλα, οι υποχρεωτικές ιατρικές εξετάσεις μετά το 65ο έτος καταχωρίζονται πλέον σε ψηφιακό αρχείο προσβάσιμο στις αρμόδιες αρχές, μαζί με τα στοιχεία του γιατρού που εκδίδει τη γνωμάτευση.

Στον ψηφιακό φάκελο του οδηγού ενσωματώνεται και το ιατρικό ιστορικό μέσω ΗΔΙΚΑ, ώστε να γίνεται διασταύρωση στοιχείων κατά την ανανέωση της άδειας με πιθανές παθήσεις.

Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, το θέμα εξετάζεται συνολικά, με στόχο τη μείωση των τροχαίων ατυχημάτων και την ενίσχυση της οδικής ασφάλειας. Παράλληλα, έχουν ήδη δρομολογηθεί αλλαγές που αφορούν τους νέους οδηγούς, με αυστηρότερη εκπαίδευση και δοκιμαστικές περιόδους, ενώ αντίστοιχες ρυθμίσεις εξετάζονται και για τους ηλικιωμένους.

Σύμφωνα με πρόσφατα στοιχεία από την Ισπανία, τα σοβαρά τροχαία με εμπλοκή ηλικιωμένων οδηγών έχουν αυξηθεί σημαντικά τα τελευταία χρόνια. Το πρώτο εξάμηνο του 2026 καταγράφηκαν 356 σοβαρά περιστατικά, έναντι 160 την αντίστοιχη περίοδο του 2020. Παράλληλα, οι θάνατοι ηλικιωμένων από τροχαία αυξήθηκαν κατά 71%, όπως και οι σοβαροί τραυματισμοί.

Τα στοιχεία δείχνουν ότι αρκετά ατυχήματα σχετίζονται με μειωμένη προσοχή, καθυστερημένα αντανακλαστικά και δυσκολία εκτίμησης των κυκλοφοριακών συνθηκών.

Για τον λόγο αυτό, η Ευρωπαϊκή Ένωση εξετάζει διάφορα σενάρια, χωρίς να έχει ληφθεί οριστική απόφαση για καθολική αφαίρεση διπλωμάτων. Μεταξύ των προτάσεων περιλαμβάνονται η μείωση της διάρκειας ισχύος των αδειών για οδηγούς άνω συγκεκριμένης ηλικίας και οι συχνότεροι ιατρικοί έλεγχοι.

Συζητείται επίσης το ενδεχόμενο οι οικογενειακοί γιατροί να έχουν αυξημένο ρόλο στην ενημέρωση των αρχών για πιθανά προβλήματα υγείας που επηρεάζουν την ικανότητα οδήγησης.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται σε παραμέτρους όπως η όραση, η γνωστική λειτουργία και η καρδιαγγειακή κατάσταση των οδηγών. Στο Ηνωμένο Βασίλειο, για παράδειγμα, εξετάζεται η καθιέρωση υποχρεωτικών τεστ οπτικής οξύτητας για οδηγούς άνω των 70 ετών, με επαναλαμβανόμενους ελέγχους ανά τριετία και δυνατότητα μη ανανέωσης άδειας σε περιπτώσεις σοβαρής μείωσης της όρασης.