Καιρός: Προειδοποίηση Μαρουσάκη για το τέλος Οκτωβρίου – «Ακραίο» σενάριο με πολικό ψύχος – Έρχονται μεγάλες κακοκαιρίες

Η πιθανότητα καθόδου πολικών αερίων μαζών προς τη νότια Ευρώπη, σε συνδυασμό με τις υψηλές θερμοκρασίες των θαλασσών, θα μπορούσε να δημιουργήσει τις προϋποθέσεις για ισχυρές κακοκαιρίες. Ωστόσο, ο μετεωρολόγος ξεκαθαρίζει ότι πρόκειται για ένα μακροπρόθεσμο σενάριο με μικρή, προς το παρόν, πιθανότητα επαλήθευσης.

Μια πιθανή σημαντική μεταβολή στην ατμοσφαιρική κυκλοφορία πάνω από την Ευρώπη καταγράφεται σε ορισμένες προσομοιώσεις των μετεωρολογικών μοντέλων, προκαλώντας το ενδιαφέρον της επιστημονικής κοινότητας.

Σύμφωνα με την ανάλυση του Κλέαρχου Μαρουσάκη, η αντικυκλωνική κυκλοφορία που έχει αναπτυχθεί τις τελευταίες εβδομάδες πάνω από τη Γηραιά Ήπειρο ενδέχεται να ενισχυθεί αισθητά προς το τέλος του μήνα.

Εάν αυτή η εξέλιξη επιβεβαιωθεί, θα μπορούσε να ανοίξει τον δρόμο για τη μεταφορά πολύ ψυχρών αερίων μαζών από τα βόρεια προς χαμηλότερα γεωγραφικά πλάτη, δημιουργώντας ένα ιδιαίτερα δυναμικό καιρικό σκηνικό.

Μαρουσάκης: Τι δείχνουν τα μοντέλα για το τελευταίο δεκαήμερο του Οκτωβρίου

Το σενάριο που εξετάζεται αφορά κυρίως την περίοδο από τις 21 έως τις 31 Οκτωβρίου, όταν ορισμένα προγνωστικά δεδομένα εμφανίζουν πιθανή ενίσχυση των υψηλών ατμοσφαιρικών πιέσεων πάνω από την Ευρώπη.

Η διαμόρφωση ενός ισχυρού αντικυκλωνικού συστήματος μπορεί, υπό συγκεκριμένες συνθήκες, να μεταβάλει τη συνήθη πορεία των αερίων μαζών και να ευνοήσει την κάθοδο πολικού αέρα νοτιότερα.

Μια τέτοια μεταβολή δεν σημαίνει απαραίτητα ότι η Ελλάδα θα βρεθεί στο επίκεντρο έντονης κακοκαιρίας.

Η ακριβής θέση των ατμοσφαιρικών συστημάτων, η κατεύθυνση των ανέμων και η διαδρομή των ψυχρών αερίων μαζών θα καθορίσουν ποιες περιοχές της Ευρώπης θα μπορούσαν να επηρεαστούν.

Ο Κλέαρχος Μαρουσάκης υπογραμμίζει ότι η χρονική απόσταση είναι ακόμη μεγάλη, επομένως δεν μπορούν να εξαχθούν ασφαλή συμπεράσματα για τις καιρικές συνθήκες που θα επικρατήσουν στη χώρα μας.

Ιδιαίτερη σημασία στο συγκεκριμένο σενάριο έχει η πιθανή συνάντηση πολύ ψυχρών αερίων μαζών με τις θερμές θαλάσσιες επιφάνειες της Μεσογείου.

Μετά τις υψηλές θερμοκρασίες που καταγράφηκαν κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού σε μεγάλο μέρος της Ευρώπης, οι θάλασσες έχουν συγκρατήσει σημαντικά ποσά θερμότητας.

Εφόσον ψυχρός αέρας κινηθεί πάνω από αυτές τις θερμές επιφάνειες, μπορεί να ενισχυθεί η μεταφορά θερμότητας και υγρασίας προς την ατμόσφαιρα.

Υπό κατάλληλες συνθήκες, αυτή η διαδικασία μπορεί να συμβάλει στην ανάπτυξη ισχυρών βαρομετρικών συστημάτων, έντονων βροχοπτώσεων και καταιγίδων.

Ωστόσο, η παρουσία θερμών θαλασσών από μόνη της δεν αρκεί για να προκαλέσει ακραία φαινόμενα. Καθοριστικό ρόλο διαδραματίζουν και άλλοι ατμοσφαιρικοί παράγοντες, όπως η αστάθεια, η κατανομή της πίεσης και η δυναμική των ανέμων.

Έρχεται ισχυρή κακοκαιρία στην Ελλάδα;

Παρά το ενδιαφέρον που παρουσιάζουν οι συγκεκριμένες προσομοιώσεις, δεν υπάρχει αυτή τη στιγμή αξιόπιστη ένδειξη ότι η Ελλάδα θα πληγεί από κάποια συγκεκριμένη ισχυρή κακοκαιρία στο τέλος Οκτωβρίου.

Ο Κλέαρχος Μαρουσάκης επισημαίνει ότι το ακραίο σενάριο εμφανίζει προς το παρόν μικρές πιθανότητες επαλήθευσης.

Αυτό σημαίνει ότι οι προγνωστικοί χάρτες που παρουσιάζονται δεν πρέπει να εκλαμβάνονται ως οριστική πρόγνωση ούτε ως προειδοποίηση για επικείμενα επικίνδυνα φαινόμενα.

Οι επόμενοι προγνωστικοί κύκλοι θα δείξουν εάν η συγκεκριμένη τάση θα διατηρηθεί ή θα υποχωρήσει.

Η αξιοπιστία των προγνώσεων για τόσο μακρινές ημερομηνίες είναι περιορισμένη, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για την ακριβή θέση και την ένταση πιθανών κακοκαιριών.

Ο ρόλος της κλιματικής αλλαγής και οι ανησυχίες για ακραία φαινόμενα

Η πιθανή αλληλεπίδραση ψυχρών αερίων μαζών με τις θερμές θάλασσες επαναφέρει στο προσκήνιο τη συζήτηση για τις μεταβολές του κλίματος και τις επιπτώσεις τους στην ένταση των καιρικών φαινομένων.

Οι υψηλές θερμοκρασίες της θάλασσας μπορούν να αυξήσουν τη διαθέσιμη υγρασία και ενέργεια στην ατμόσφαιρα, δημιουργώντας ευνοϊκές συνθήκες για ισχυρές βροχοπτώσεις όταν συνυπάρχουν οι κατάλληλοι μηχανισμοί.

Η Ελλάδα έχει βιώσει τα προηγούμενα χρόνια ιδιαίτερα καταστροφικά καιρικά επεισόδια, όπως ο μεσογειακός κυκλώνας Ιανός και η κακοκαιρία Daniel, που ανέδειξαν τη σημασία της πρόληψης και της έγκαιρης προειδοποίησης.

Ωστόσο, κάθε καιρικό επεισόδιο έχει διαφορετικά χαρακτηριστικά και δεν μπορεί να προβλεφθεί η επανάληψη αντίστοιχων φαινομένων μόνο από ένα μακροπρόθεσμο προγνωστικό σενάριο.

Γιατί ο Νοέμβριος θεωρείται κρίσιμος μήνας για τις κακοκαιρίες

Καθώς το φθινόπωρο προχωρά, οι ατμοσφαιρικές διαταραχές αποκτούν συχνά μεγαλύτερη ένταση στη Μεσόγειο, ενώ αυξάνεται η πιθανότητα εκδήλωσης οργανωμένων βροχοπτώσεων και καταιγίδων.

Ο Νοέμβριος αποτελεί παραδοσιακά έναν μήνα με σημαντική δραστηριότητα βαρομετρικών συστημάτων στην ευρύτερη περιοχή.

Αυτό δεν αποκλείει, πάντως, την εμφάνιση έντονων φαινομένων ήδη από τον Οκτώβριο, όπως έχει συμβεί αρκετές φορές στο παρελθόν.

Για τον λόγο αυτό, οι μετεωρολόγοι παρακολουθούν τις αλλαγές στην ατμοσφαιρική κυκλοφορία, επιχειρώντας να εντοπίσουν εγκαίρως πιθανές τάσεις που θα μπορούσαν να επηρεάσουν την Ελλάδα.