Το Ελ Νίνιο ενισχύεται με εντυπωσιακή ταχύτητα και μπορεί να εξελιχθεί σε ένα από τα ισχυρότερα, ακόμη και στο ισχυρότερο, που έχει καταγραφεί ποτέ, αυξάνοντας τον κίνδυνο ακραίων καιρικών φαινομένων και υψηλών θερμοκρασιών τους επόμενους μήνες και μέσα στο 2027.
Ο Παγκόσμιος Μετεωρολογικός Οργανισμός (WMO) ανακοίνωσε την Πέμπτη (3/9) ότι το φαινόμενο έχει πλέον εδραιωθεί στον τροπικό Ειρηνικό και αναμένεται να ενισχυθεί περαιτέρω, προτού φτάσει στην κορύφωσή του προς το τέλος του 2026. Οι προβλέψεις των παγκόσμιων μετεωρολογικών κέντρων δείχνουν σχεδόν 100% πιθανότητα το Ελ Νίνιο να διατηρηθεί έως τον Φεβρουάριο του 2027. Σύμφωνα με το Reuters, είναι η πρώτη φορά που ο WMO εκφράζει τόσο υψηλό βαθμό βεβαιότητας σε πρόγνωσή του για το συγκεκριμένο φαινόμενο.
«Μπορεί να βγει κυριολεκτικά εκτός κλίμακας»
Η γενική γραμματέας του WMO, Σελέστ Σάουλο, προειδοποίησε ότι η εξέλιξη του φαινομένου είναι εξαιρετική. «Εάν συνεχιστεί αυτή η πορεία, μπορεί να είναι ισχυρότερο από οτιδήποτε έχουμε δει από τότε που ξεκίνησε η παρακολούθησή του. Κυριολεκτικά εκτός κλίμακας», δήλωσε σε συνέντευξη Τύπου στη Γενεύη. Το φετινό Ελ Νίνιο συγκαταλέγεται ήδη στα μόλις τέσσερα φαινόμενα που έχουν καταταχθεί στην κατηγορία των «πολύ ισχυρών» από το 1950. Οι θερμοκρασίες στον τροπικό Ειρηνικό είναι ήδη εξαιρετικά υψηλές. Ο δείκτης Niño 3.4, που χρησιμοποιείται για την παρακολούθηση του φαινομένου, έφτασε τον Ιούλιο περίπου στους 2 βαθμούς Κελσίου πάνω από τα φυσιολογικά επίπεδα, ενώ από τα τέλη Ιουλίου έως τα μέσα Αυγούστου οι εβδομαδιαίες αποκλίσεις αυξήθηκαν στους 2,2 έως 2,6 βαθμούς. Ακόμη μεγαλύτερη είναι η συσσώρευση θερμότητας κάτω από την επιφάνεια του ωκεανού, όπου σε ορισμένες περιοχές οι θερμοκρασίες ξεπέρασαν κατά περισσότερο από 8 βαθμούς Κελσίου τον μέσο όρο.
A super El Niño event in 2026-27 will be different than ones in 2015-16, 1997-98 and 1982-83, in part because of climate change.
It’s warmer now.
That influences thunderstorm activity in the Pacific — which ultimately determines how El Niño influences weather patterns. pic.twitter.com/2AzHXIF5Lm
— Ben Noll (@BenNollWeather) April 6, 2026
Πάνω από 90% πιθανότητα να γίνει «πολύ ισχυρό»
Ανάλογη είναι η εικόνα που δίνει η αμερικανική Υπηρεσία Ωκεανών και Ατμόσφαιρας (NOAA). Η τελευταία εκτίμηση δίνει πιθανότητα μεγαλύτερη από 90% το Ελ Νίνιο να εξελιχθεί σε «πολύ ισχυρό» κατά τη διάρκεια του φθινοπώρου και του χειμώνα 2026-2027 στο βόρειο ημισφαίριο. Για το τρίμηνο Οκτωβρίου-Δεκεμβρίου η NOAA υπολογίζει σε 69% την πιθανότητα να φτάσει σε επίπεδο που θα ξεπερνά σε ένταση τα προηγούμενα επεισόδια Ελ Νίνιο που καταγράφονται από το 1950. Ο WMO εκτιμά ότι το φαινόμενο θα φτάσει στη μέγιστη έντασή του προς το τέλος του έτους, ωστόσο οι κλιματικές επιπτώσεις του θα συνεχιστούν και μέσα στο 2027.
Μια γυναίκα κάνει ηλιοθεραπεία πάνω στο ξεραμένο από τον ήλιο γρασίδι στο Σεντ Τζέιμς Παρκ, καθώς οι συνθήκες ξηρασίας συνεχίζονται, στο Λονδίνο, Βρετανία, 1 Σεπτεμβρίου 2026. REUTERS/Hiba Kola.
Τι φέρνει σε Ευρώπη και Μεσόγειο
Για την Ευρώπη η εικόνα είναι πιο σύνθετη από ό,τι στις περιοχές που βρίσκονται κοντά στον τροπικό Ειρηνικό. Το Ελ Νίνιο μπορεί να επηρεάσει την ατμοσφαιρική κυκλοφορία σε τεράστιες αποστάσεις, όμως η σχέση του με τον καιρό στην Ευρώπη είναι περισσότερο έμμεση και επηρεάζεται παράλληλα από άλλα κλιματικά συστήματα. Οι εποχικές προβλέψεις του WMO για το φθινόπωρο δείχνουν αυξημένη πιθανότητα θερμοκρασιών πάνω από τα φυσιολογικά επίπεδα σχεδόν σε όλες τις χερσαίες περιοχές του πλανήτη. Για τη νότια Ευρώπη, ο WMO έχει ήδη εντοπίσει ισχυρό σήμα για θερμοκρασίες υψηλότερες από τα φυσιολογικά επίπεδα κατά την εξέλιξη του φαινομένου. Στη Μεσόγειο, επομένως, το ισχυρό Ελ Νίνιο αποτελεί έναν ακόμη σημαντικό παράγοντα που θα παρακολουθούν στενά οι μετεωρολόγοι τους επόμενους μήνες. Η βεβαιότητα των εποχικών προβλέψεων για την Ευρώπη, ωστόσο, είναι χαμηλότερη σε σχέση με τις τροπικές περιοχές και οι επιστήμονες τονίζουν ότι η ένταση του Ελ Νίνιο δεν μεταφράζεται αυτομάτως σε συγκεκριμένες επιπτώσεις για κάθε χώρα.
Διαβάστε Επίσης
Τι σημαίνει για την Ελλάδα
Για την Ελλάδα, η ένταση του Ελ Νίνιο δεν αρκεί από μόνη της για να δείξει τι χειμώνα θα έχουμε. Όπως είχε γράψει ο Ε Τ, ο μετεωρολόγος Σάκης Αρναούτογλου έχει επισημάνει ότι καθοριστικό ρόλο θα παίξει η ατμοσφαιρική κυκλοφορία στον Βόρειο Ατλαντικό και το αν θα δημιουργηθούν οι κατάλληλες συνθήκες ώστε ψυχρές αέριες μάζες να κινηθούν προς τα Βαλκάνια και την ανατολική Μεσόγειο. Έτσι, ακόμη και ένας χειμώνας που συνολικά θα καταγραφεί ως θερμότερος από τα φυσιολογικά επίπεδα μπορεί να περιλαμβάνει μία ή δύο ισχυρές ψυχρές εισβολές. Αντίστοιχα, δεν μπορεί από τώρα να γίνει ασφαλής πρόγνωση για τις χιονοπτώσεις στην Ελλάδα. Πιο καθαρή εικόνα για τον χειμώνα 2026-2027 στη χώρα μας αναμένεται μέσα στον Οκτώβριο και κυρίως τον Νοέμβριο, όταν θα γνωρίζουμε καλύτερα την τελική ένταση του Ελ Νίνιο, την κατάσταση στον Βόρειο Ατλαντικό και τη συμπεριφορά του πολικού στροβίλου.
Τι είναι το Ελ Νίνιο
Το Ελ Νίνιο είναι ένα φυσικό κλιματικό φαινόμενο που χαρακτηρίζεται από ασυνήθιστη αύξηση της θερμοκρασίας των επιφανειακών νερών στον κεντρικό και ανατολικό τροπικό Ειρηνικό. Εμφανίζεται συνήθως κάθε δύο έως επτά χρόνια και διαρκεί περίπου εννέα έως δώδεκα μήνες. Η θέρμανση ενός τόσο μεγάλου τμήματος του Ειρηνικού επηρεάζει την ατμοσφαιρική κυκλοφορία και μπορεί να μεταβάλει τις βροχοπτώσεις και τις θερμοκρασίες σε μεγάλες περιοχές του πλανήτη. Ένα πολύ ισχυρό Ελ Νίνιο αυξάνει την πιθανότητα ξηρασίας σε ορισμένες περιοχές και έντονων βροχοπτώσεων και πλημμυρών σε άλλες, ενώ μπορεί να ενισχύσει τον κίνδυνο ακραίας ζέστης. Ο WMO υπογραμμίζει, ωστόσο, ότι ένα πολύ ισχυρό Ελ Νίνιο δεν σημαίνει ότι όλες οι χώρες θα αντιμετωπίσουν τα ίδια φαινόμενα. Οι επιπτώσεις εξαρτώνται από την περιοχή, την εποχή και την αλληλεπίδραση του Ελ Νίνιο με άλλους μεγάλους κλιματικούς παράγοντες, όπως οι συνθήκες στον Ινδικό και τον Ατλαντικό Ωκεανό.
Το 2027 μπορεί να γίνει το θερμότερο έτος που έχει καταγραφεί
Εκείνο που ανησυχεί ιδιαίτερα τους επιστήμονες είναι η επίδραση που μπορεί να έχει ένα τόσο ισχυρό Ελ Νίνιο στη μέση παγκόσμια θερμοκρασία. Το φαινόμενο αποτελεί μέρος της φυσικής μεταβλητότητας του κλίματος και δεν προκαλείται από την ανθρωπογενή κλιματική αλλαγή. Εκδηλώνεται, όμως, πλέον σε έναν πλανήτη και σε ωκεανούς που είναι ήδη θερμότεροι.
A Final #LaNina Advisory has been issued. An #ElNino Watch remains in effect. (2/2) https://t.co/5zlzaZ1aZx pic.twitter.com/RQVUOj0pJB
— NWS Climate Prediction Center (@NWSCPC) April 9, 2026
Ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες προειδοποίησε ότι το Ελ Νίνιο «διογκώνεται μπροστά στα μάτια μας», σημειώνοντας ότι ο πλανήτης βρίσκεται πλέον σε αχαρτογράφητα νερά που συνεχίζουν να θερμαίνονται. Ο επικεφαλής των υπηρεσιών κλιματικών προβλέψεων του WMO, Βιλφράν Μουφουμά Οκιά, εξήγησε ότι μετά από ένα Ελ Νίνιο παρατηρείται συνήθως μια προσωρινή ώθηση της μέσης παγκόσμιας θερμοκρασίας. Αυτή τη φορά η επίδραση μπορεί να είναι ιδιαίτερα σημαντική. «Το 2027 έχει τη δυνατότητα να είναι το θερμότερο έτος που έχει καταγραφεί», ανέφερε.
Γιατί ανησυχούν οι επιστήμονες
Το προηγούμενο ισχυρό Ελ Νίνιο, την περίοδο 2023-2024, ήταν ένα από τα πέντε ισχυρότερα που είχαν καταγραφεί και έπαιξε ρόλο στις θερμοκρασίες-ρεκόρ του 2024. Η σημερινή κατάσταση προκαλεί ακόμη μεγαλύτερη προσοχή, καθώς το νέο φαινόμενο αναπτύσσεται σε συνθήκες εξαιρετικά θερμών ωκεανών. Ένα πολύ ισχυρό Ελ Νίνιο μπορεί να αλλάξει σημαντικά τα πρότυπα θερμοκρασίας και βροχοπτώσεων σε παγκόσμια κλίμακα και να αυξήσει τον κίνδυνο ξηρασίας, πλημμυρών και ακραίας ζέστης. Οι επιπτώσεις έχουν ήδη αρχίσει να γίνονται αισθητές σε ορισμένες τροπικές περιοχές. Σύμφωνα με το Reuters, το φαινόμενο επηρεάζει τη γεωργική παραγωγή και έχει επιδεινώσει την επισιτιστική κρίση στον λεγόμενο «Ξηρό Διάδρομο» της Κεντρικής Αμερικής.
Super El Niño: A record-breaking westerly wind burst was caused by rare triplet cyclones in the Pacific during early April.
Highly unusual winds along the equator created a strong Kelvin wave, which is now just starting to transport huge amounts of warm water across the Pacific. pic.twitter.com/QkmvI5bz3a
— Ben Noll (@BenNollWeather) April 24, 2026
Σε επιφυλακή για ένα εξαιρετικά ισχυρό Ελ Νίνιο
Ο WMO και οι εθνικές μετεωρολογικές υπηρεσίες ενισχύουν ήδη την προετοιμασία και τα συστήματα έγκαιρης προειδοποίησης. Η προετοιμασία αφορά όχι μόνο την πολιτική προστασία αλλά και κρίσιμους τομείς, όπως η γεωργία, η υγεία, η ενέργεια και η διαχείριση των υδάτινων πόρων. Το Ελ Νίνιο αναμένεται να κορυφωθεί προς το τέλος του 2026. Οι επιπτώσεις του, όμως, θα συνεχίσουν να γίνονται αισθητές και το επόμενο έτος, με τους επιστήμονες να παρακολουθούν πλέον ένα φαινόμενο που μπορεί να γράψει νέα κλιματικά ρεκόρ.
