Η Θέουτα διαδηλώνει, αλλά δε διαδηλώνει με μία φωνή. Τις τελευταίες εβδομάδες οι δρόμοι του ισπανικού θύλακα στη Βόρεια Αφρική έχουν γίνει το σημείο όπου εκφράζονται διαφορετικές και συχνά αντίθετες πλευρές της μεταναστευτικής κρίσης.
Χιλιάδες κάτοικοι ζητούν από την κυβέρνηση της Ισπανίας αποσυμφόρηση της πόλης και επιστροφή όσων δεν δικαιούνται να παραμείνουν. Άλλοι πολίτες ζητούν λύσεις, απορρίπτοντας όμως τη βία και τον ρατσισμό. Στους ίδιους δρόμους έχουν βγει και μετανάστες, διεκδικώντας άσυλο και ζητώντας να μην επιστραφούν στο Μαρόκο. Η μεγάλη κινητοποίηση της Τετάρτης (2/9) είχε ιδιαίτερο συμβολισμό, καθώς πραγματοποιήθηκε ανήμερα της Ημέρας της Θέουτα, της επίσημης γιορτής της πόλης.
Hoy, 2 de septiembre, es el Día de Ceuta.
La Corona y todos, con nuestra ciudad.
Unidad, convivencia y futuro. pic.twitter.com/UEFJ4hSCQ1
— Casa de S.M. el Rey (@CasaReal) September 2, 2026
Η ημέρα των καθιερωμένων εορτασμών μετατράπηκε και σε ημέρα διαμαρτυρίας, με χιλιάδες κατοίκους να βγαίνουν στους δρόμους. Με ισπανικές σημαίες και σημαίες της Θέουτα, οι διαδηλωτές συγκεντρώθηκαν στις Murallas Reales και πραγματοποίησαν πορεία προς την Plaza de los Reyes.
Την κινητοποίηση οργάνωσαν η Ομοσπονδία Ενώσεων Κατοίκων της Θέουτα, FPAV, και το Foro Ceuta Siglo XXI, που είχαν αρχικά προγραμματίσει διαφορετικές συγκεντρώσεις αλλά αποφάσισαν να τις ενώσουν. Οι διοργανωτές είχαν ζητήσει η πορεία να είναι ειρηνική, χωρίς κομματικά σύμβολα και επεισόδια. Βασικά αιτήματα ήταν η αποσυμφόρηση της Θέουτα, η επιστροφή όσων δεν έχουν δικαίωμα παραμονής στην Ισπανία και η μεταφορά άλλων μεταναστών στην ηπειρωτική χώρα. «Αυτό που θέλουμε είναι ηρεμία, να επιστρέψουμε στην κανονικότητα», δήλωσε στο Reuters ο επικεφαλής της FPAV Φρανθίσκο Γκαρθία Σεγάδο.

Δε διαδηλώνουν όλοι για το ίδιο πράγμα
Η εικόνα στους δρόμους της Θέουτα είναι πιο σύνθετη από μια αντιπαράθεση κατοίκων και μεταναστών. Πρωτοβουλίες πολιτών έχουν ζητήσει να προστατευθούν τα δικαιώματα τόσο των κατοίκων όσο και των ανθρώπων που έφτασαν από το Μαρόκο, κρατώντας παράλληλα αποστάσεις από ξενοφοβικά συνθήματα και περιστατικά βίας. Η πρωτοβουλία Por Ceuta έχει συγκεντρώσει δεκάδες χιλιάδες υπογραφές σε ένα μανιφέστο που ζητά σεβασμό των δικαιωμάτων κατοίκων και μεταναστών, οργανωμένες επιστροφές για όσους δεν δικαιούνται να παραμείνουν και ενίσχυση της ασφάλειας και των υποδομών.
Στις 16 Αυγούστου ήταν η σειρά των ίδιων των μεταναστών να βγουν στους δρόμους. Εκατοντάδες άνθρωποι που βρίσκονταν στην παραλία Ελ Τραμπολίν πραγματοποίησαν συγκέντρωση ζητώντας από τις ισπανικές αρχές να εξετάσουν τα αιτήματά τους για άσυλο και να μην τους επιστρέψουν στο Μαρόκο. Κρατώντας πλακάτ και ισπανικές σημαίες, ζητούσαν να τους επιτραπεί να παραμείνουν στην Ισπανία ή να μεταφερθούν στην ηπειρωτική χώρα. «Δεν θέλουμε να επιστρέψουμε στο Μαρόκο» ήταν ένα από τα μηνύματα της κινητοποίησης. Έτσι, μέσα σε λίγες ημέρες, οι ίδιοι δρόμοι φιλοξένησαν διαφορετικά αιτήματα, κατοίκους που ζητούσαν επιστροφές και αποσυμφόρηση, μετανάστες που διεκδικούσαν άσυλο και πολίτες που ζητούσαν αντιμετώπιση της κρίσης χωρίς βία και ρατσισμό.
Από τις ειρηνικές πορείες στα επεισόδια
Οι κινητοποιήσεις έχουν γίνει σχεδόν καθημερινό φαινόμενο μετά τη μαζική είσοδο μεταναστών στα τέλη Ιουλίου. Στις 25 Αυγούστου εκατοντάδες κάτοικοι πραγματοποίησαν πορεία κατά της διαχείρισης της κρίσης από την κυβέρνηση, ενώ την επόμενη ημέρα νέα συγκέντρωση κατέληξε σε ένταση. Ομάδες διαδηλωτών κατευθύνθηκαν προς τις παραλίες όπου είχαν δημιουργηθεί αυτοσχέδιοι καταυλισμοί. Στην Ελ Τραμπολίν η αστυνομία σχημάτισε φραγμό ανάμεσα σε κατοίκους και μετανάστες, ενώ καταστράφηκαν πρόχειρα καταλύματα και αντικείμενα πετάχτηκαν στη θάλασσα.

Ακολούθησαν νέες κινητοποιήσεις, με μέρος των συγκεντρωμένων να ζητά απελάσεις και την παραίτηση κυβερνητικών αξιωματούχων. Παράλληλα, οργανώσεις και κάτοικοι απηύθυναν εκκλήσεις να μη μετατραπεί η αγανάκτηση για τη διαχείριση της κρίσης σε επιθέσεις εναντίον μεταναστών. Την Τρίτη (1/9) διαδήλωσαν και γονείς, εκπαιδευτικοί και κάτοικοι έξω από την Escuela Infantil Nuestra Señora de África, αντιδρώντας στο ενδεχόμενο δημιουργίας προσωρινού χώρου φιλοξενίας μεταναστών κοντά στο σχολείο. Οι συγκεντρωμένοι υποστήριξαν ότι δεν αντιτίθενται στη δημιουργία δομών φιλοξενίας, αλλά στη συγκεκριμένη τοποθεσία λόγω της γειτνίασης με έναν χώρο όπου βρίσκονται βρέφη και μικρά παιδιά. Η αντιπροσωπεία της ισπανικής κυβέρνησης στη Θέουτα δεν είχε επιβεβαιώσει ότι η έκταση επρόκειτο τελικά να χρησιμοποιηθεί για αυτόν τον σκοπό.
Η κρίση που άλλαξε τη Θέουτα
Πίσω από τις συνεχείς κινητοποιήσεις βρίσκεται η πρωτοφανής πίεση που δέχθηκε η Θέουτα μετά τη μαζική είσοδο περίπου 72.000 ανθρώπων από το Μαρόκο στις 30 και 31 Ιουλίου. Για μια πόλη περίπου 85.000 κατοίκων, η άφιξη ενός τόσο μεγάλου αριθμού ανθρώπων μέσα σε ελάχιστο χρονικό διάστημα έφερε στα όριά τους τις υπηρεσίες, τις δομές φιλοξενίας και τις δυνάμεις ασφαλείας. Οι περισσότεροι από όσους πέρασαν τα σύνορα επέστρεψαν στο Μαρόκο ή απομακρύνθηκαν από τον θύλακα, όμως χιλιάδες εξακολουθούν να βρίσκονται στη Θέουτα. Οι εκτιμήσεις διαφέρουν, με τις τοπικές αρχές να ανεβάζουν τον αριθμό πάνω από τις 10.000 και την κεντρική κυβέρνηση να δίνει χαμηλότερα στοιχεία. Ανάμεσά τους βρίσκονται και πολλοί ανήλικοι. Η παραλία Ελ Τραμπολίν έχει γίνει ένα από τα χαρακτηριστικότερα σημεία της κρίσης. Εκατοντάδες άνθρωποι εγκαταστάθηκαν σε αυτοσχέδια καταλύματα περιμένοντας να μάθουν εάν θα παραμείνουν στην Ισπανία, θα μεταφερθούν στην ηπειρωτική χώρα ή θα επιστραφούν.Στις παραλίες συναντήθηκαν τελικά όλες οι πλευρές της κρίσης: μετανάστες που περιμένουν μια απόφαση για το μέλλον τους, εθελοντές που μοιράζουν τρόφιμα και νερό, αστυνομικές δυνάμεις και κάτοικοι που διαμαρτύρονται.
Η πολιτική μάχη και η επόμενη ημέρα
Η έκταση της κρίσης οδήγησε την ισπανική κυβέρνηση να ζητήσει τη συνδρομή της Frontex για την ταυτοποίηση και τον έλεγχο των μεταναστών που εξακολουθούν να βρίσκονται στη Θέουτα. Παράλληλα, αυξήθηκαν οι διαθέσιμες θέσεις στις προσωρινές δομές φιλοξενίας και ενισχύθηκαν οι αστυνομικές δυνάμεις. Το μεταναστευτικό έχει εξελιχθεί και σε πεδίο σκληρής πολιτικής αντιπαράθεσης. Η αντιπολίτευση κατηγορεί την κυβέρνηση του Πέδρο Σάντσεθ ότι αντέδρασε καθυστερημένα και άφησε μια μικρή πόλη να σηκώσει δυσανάλογο βάρος, ενώ η κυβέρνηση απαντά ότι πολιτικοί της αντίπαλοι επιχειρούν να εκμεταλλευτούν την κρίση και την αγανάκτηση των κατοίκων. Στους δρόμους της Θέουτα, πάντως, η εικόνα δεν είναι μονόπλευρη. Κάτοικοι ζητούν αποσυμφόρηση και επιστροφές, μετανάστες διεκδικούν άσυλο και άλλοι πολίτες απαιτούν λύσεις χωρίς βία και ρατσισμό. Η φετινή Ημέρα της Θέουτα βρήκε έτσι την πόλη όχι μόνο να γιορτάζει, αλλά και να διαδηλώνει για μια κρίση που έχει αλλάξει την καθημερινότητά της.


