Την αποφυλάκιση του Στίβεν Χάμπαρντ, του Αμερικανού πολίτη που βρέθηκε κρατούμενος στις ρωσικές φυλακές, ανακοίνωσε την Τετάρτη (21/10) ο Βλαντίμιρ Πούτιν, κατά τη συνάντησή του με τον ειδικό απεσταλμένο του προέδρου Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ.
Πώς όμως βρέθηκε σε φυλακή στη Ρωσία ένας Αμερικανός πολίτης;
Ο 74χρονος Χάμπαρντ είναι συνταξιούχος δάσκαλος. Μεγάλωσε στο Μπιγκ Ράπιντς του Μίσιγκαν και σύμφωνα με στρατιωτικά αρχεία που επικαλούνται οι New York Times υπηρέτησε στην Πολεμική Αεροπορία των ΗΠΑ και την Εθνοφρουρά.
Απέκτησε μεταπτυχιακό τίτλο στην Αγγλική Φιλολογία και έζησε στην Ιαπωνία για 25 χρόνια, όπου δίδασκε αγγλικά, πριν μετακομίσει στην Κύπρο και στη συνέχεια, το 2014, στο Ιζιούμ της ανατολικής Ουκρανίας με μια Ουκρανή σύντροφο, σύμφωνα με την αδελφή του, Πατρίσια Χάμπαρντ Φοξ.
Η Φοξ είχε πει στο Reuters το 2024 ότι ο Χάμπαρντ ζούσε με μια σύνταξη περίπου 300 δολαρίων το μήνα και είχε λίγες επαφές με τους ντόπιους. Τα δύο αδέλφια μίλησαν για τελευταία φορά τον Σεπτέμβριο του 2021.
Γιατί συνελήφθη
Η Ρωσία ξεκίνησε τον πόλεμο πλήρους κλίμακας στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022 και κατέλαβε το Ιζιούμ δύο μήνες αργότερα. Οι ουκρανικές δυνάμεις ανακατέλαβαν την πόλη τον Σεπτέμβριο του 2022, αλλά ο Χάμπαρντ βρισκόταν ήδη υπό ρωσική κράτηση μέχρι τότε.
Διαβάστε Επίσης
Τα ρωσικά κρατικά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν ότι ο Χάμπαρντ είχε συλληφθεί τον Απρίλιο του 2022 και ισχυρίστηκαν ότι επάνδρωνε ένα ουκρανικό στρατιωτικό σημείο ελέγχου, ωστόσο οι ακριβείς συνθήκες σύλληψής του δεν έχει καταστεί δυνατόν να εξακριβωθούν από ανεξάρτητες πηγές.
Η Φοξ δήλωσε ότι αναγνώρισε τον αδελφό της σε ένα βίντεο στο YouTube που έδειχνε έναν άνδρα να ανακρίνεται για τις απόψεις του σχετικά με τον Πούτιν και τον πόλεμο. Ένα άλλο βίντεο τον έδειχνε με δεμένα τα χέρια να δέχεται χτυπήματα με ένα σανδάλι. Το που και πότε καταγράφηκαν τα βίντεο επίσης δεν έχει επαληθευτεί από ανεξάρτητες πηγές.
Γιατί μπήκε στη φυλακή
Μετά από μια δίκη κεκλεισμένων των θυρών, δικαστήριο της Μόσχας καταδίκασε τον Χάμπαρντ ως μισθοφόρο τον Οκτώβριο του 2024 και του επιβλήθηκε ποινή φυλάκισης έξι ετών και 10 μηνών. Οι εισαγγελείς υποστήριξαν ότι ο Χάμπαρντ είχε ενταχθεί σε μια ουκρανική μονάδα εδαφικής άμυνας, έλαβε εκπαίδευση, όπλα και πυρομαχικά, και του είχαν υποσχεθεί 1.000 δολάρια το μήνα. Τα ρωσικά κρατικά μέσα ενημέρωσης μετέδωσαν ότι παραδέχτηκε την ενοχή του για τις κατηγορίες που αντιμετώπιζε.
Η αδελφή του πάντως αμφισβήτησε την φημολογούμενη ομολογία, λέγοντας ότι ο Χάμπαρντ είχε φιλορωσικές απόψεις και ήταν απίθανο να είχε πάρει τα όπλα στα εβδομήντα του.
Ο δικηγόρος του 74χρονου, είχε πει στο Reuters τον Ιούνιο του 2025 ότι ο Χάμπαρντ του είχε πει ότι οι κατηγορίες εναντίον του ήταν ψευδείς και ότι δεν βρισκόταν σε καμία μαχητική ή στρατιωτική μονάδα. Υποστήριξε μάλιστα πως Ρώσοι στρατιώτες απλώς τον άρπαξαν από το σπίτι του.
Τον Ιανουάριο του 2025, η Ουάσινγκτον χαρακτήρισε τον Χάμπαρντ ως παράνομα κρατούμενο, επιτρέποντας στην αμερικανική κυβέρνηση να διεξαγάγει διαπραγματεύσεις για την αποφυλάκισή του.
Το υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ δήλωσε ότι η Ρωσία αρνήθηκε να παραχωρήσει σε Αμερικανούς αξιωματούχους προξενική πρόσβαση.
Οι New York Times ανέφεραν τον Φεβρουάριο του 2025 ότι ο Χάμπαρντ είχε μεταφερθεί σε τουλάχιστον πέντε ρωσικά κέντρα κράτησης πριν από τη δίκη του.
Ο δικηγόρος του δήλωσε ότι η νομική ομάδα του Χάμπαρντ έμαθε μόλις τον Απρίλιο του 2025 ότι κρατούνταν σε μια εγκατάσταση στην περιοχή της Μορδοβίας, ανατολικά της Μόσχας.
Η αντίδραση του Τραμπ
Γράφοντας στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης αφού τα ρωσικά κρατικά μέρα ενημέρωσης έκαναν γνωστή την αποφυλάκιση, ο Τραμπ δήλωσε ότι αυτή ήρθε μετά από ένα αίτημα που υπέβαλε «απευθείας» στον Πούτιν την περασμένη εβδομάδα.
Ο Τραμπ φάνηκε επίσης να υπερασπίζεται την πρόσφατη απόφασή του να αναστείλει τις κυρώσεις κατά της Ρωσίας δύο ημέρες πριν τεθούν σε ισχύ, γράφοντας ότι «αν είχαν επιβληθεί κυρώσεις», οι διαπραγματεύσεις για την αποφυλάκιση του Χάμπαρντ «θα είχαν οδηγηθεί σε πλήρη και ολοκληρωτική διακοπή».
Το υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ είχε προηγουμένως χαρακτηρίσει τον Χάμπαρντ «παράνομα κρατούμενο» και ο Αμερικανός πρόεδρος είχε αφήσει να εννοηθεί την Τρίτη (20/10) ότι η αποφυλάκισή του ενδεχομένως να ήταν επικείμενη.
«Δείτε τι θα συμβεί», δήλωσε ο Τραμπ στους δημοσιογράφους, «έχουμε εστιάσει στον Χάμπαρντ».
Το CBS News, μετέδωσε ότι ο Χάμπαρντ βρισκόταν σε κακή κατάσταση υγείας και αναμενόταν να μεταφερθεί αεροπορικώς στο Τέξας για θεραπεία.
«Ευχαριστώ» Γουίτκοφ στον «ανθρωπιστή» Πούτιν
Ο Γουίτκοφ επαίνεσε τον Πούτιν για την αποφυλάκιση του Χάμπαρντ: «Μιλάτε τόσο πολύ για το ότι ο πρόεδρός μου, ο πρόεδρος Τραμπ, είναι ανθρωπιστής, είστε και εσείς ανθρωπιστής, κύριε, και σας χαιρετίζω γι’ αυτό. Σας συγχαίρω».
Ο Χάμπαρντ εθεάθη αργότερα να ευχαριστεί τον Γουίτκοφ καθώς συναντήθηκαν ιδιαίτερα. Παρών ήταν επίσης ο οικονομικός σύμβουλος του Πούτιν, Κίριλ Ντμίτριεφ.
