«Νομίζω ότι θα δεχόταν περισσότερους συμβιβασμούς, επειδή θέλει απεγνωσμένα να τελειώσει αυτό», ανέφερε χαρακτηριστικά ο αξιωματούχος.

Όπως πρόσθεσε, ο Αμερικανός πρόεδρος «είναι σοβαρός όσον αφορά τις συνομιλίες», ωστόσο οι Ιρανοί «μέχρι στιγμής αρνούνται να του δώσουν αυτό που χρειάζεται για να σώσει την υπόληψή του και να αποχωρήσει».

Την περασμένη εβδομάδα, ο πρόεδρος των ΗΠΑ είχε χαρακτηρίσει τις ισραηλινές επιθέσεις στο νότιο Λίβανο ως «ξεχωριστή υπόθεση» και είχε επιμείνει ότι η συμφωνία κατάπαυσης του πυρός με το Ιράν δεν περιλαμβάνει τη Βηρυτό.

Οι εξελίξεις αυτές αποτελούν μία από τις βασικές διαφωνίες μεταξύ Τεχεράνης και Ουάσινγκτον, την ώρα που οι συνομιλίες κατέρρευσαν στο Ισλαμαμπάντ το προηγούμενο Σαββατοκύριακο.

Το πιο βασικό σημείο τριβής ανάμεσα στις δύο πλευρές παραμένει το ζήτημα του εμπλουτισμού ουρανίου από το Ιράν. Οι ΗΠΑ ζητούν αναστολή του για 20 χρόνια, ενώ η ιρανική πλευρά αντιπροτείνει περιορισμό διάρκειας έως πέντε ετών.

Η Τεχεράνη, από την πλευρά της, επιμένει ότι το πυρηνικό της πρόγραμμα έχει αποκλειστικά μη στρατιωτικό χαρακτήρα.

Το βασικό «αγκάθι» στις διαπραγματεύσεις αφορά τον εμπλουτισμό ουρανίου.

Ο Ντόναλντ Τραμπ φέρεται να ζητά από το Ιράν να συμφωνήσει στην εγκατάλειψη της προμήθειας μερικώς εμπλουτισμένου ουρανίου, το οποίο θα μπορούσε να μεταφερθεί και να διαχειριστεί από τρίτη χώρα στο πλαίσιο μιας συμφωνίας. Ωστόσο, η Τεχεράνη μέχρι στιγμής αρνείται να το αποδεχτεί.

Ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε την Πέμπτη (16/4) σε δημοσιογράφους ότι το Ιράν «συμφώνησε να μας επιστρέψει την πυρηνική σκόνη που βρίσκεται πολύ κάτω από το έδαφος», ισχυρισμός που δεν έχει επιβεβαιωθεί από την ιρανική πλευρά.

Τα ζητήματα αυτά αναδεικνύουν το αδιέξοδο στις συνομιλίες, παρά τις δηλώσεις από πλευράς ΗΠΑ ότι έχουν το πάνω χέρι στις διαπραγματεύσεις. Την ίδια ώρα, αναλυτές σημειώνουν ότι το Ιράν εξακολουθεί να έχει τη δυνατότητα να αντέχει πιέσεις και περιορισμούς, διατηρώντας παράλληλα επιρροή στις παγκόσμιες αγορές, μεταξύ άλλων μέσω της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ.

Η κατάσταση έχει οδηγήσει αρκετούς ηγέτες και ειδικούς να εκφράζουν αμφιβολίες για το κατά πόσο μπορεί να επιτευχθεί γρήγορα συμφωνία, δεδομένου ότι η συμφωνία του 2015 (JCPOA) χρειάστηκε περίπου δύο χρόνια διαπραγματεύσεων.

«Το Ιράν κρατάει πολλά από τα χαρτιά αυτή τη στιγμή», δήλωσε ο Φινλανδός πρόεδρος Άλεξ Στουμπ σε τοποθέτησή του στην Ουάσινγκτον, προσθέτοντας: «Φοβάμαι ότι αυτή είναι η πραγματικότητα».

Ο ναυτικός αποκλεισμός στα Στενά του Ορμούζ

Η απόφαση του Τραμπ αυτή την εβδομάδα να επιβάλει ναυτικό αποκλεισμό στα Στενά του Ορμούζ εκλαμβάνεται ως προσπάθεια να περιοριστεί το βασικό διαπραγματευτικό πλεονέκτημα του Ιράν και να επιστρέψει η Τεχεράνη στο τραπέζι των συνομιλιών.

Η κίνηση αυτή πλήττει την οικονομική «αρτηρία» του Ιράν, καθώς περιορίζει τη δυνατότητά του να εξάγει πετρέλαιο. Ταυτόχρονα, όμως, επιβαρύνει περαιτέρω την ήδη τεταμένη κατάσταση στον εφοδιασμό, την ώρα που το Ιράν επιβάλλει κατά διαστήματα περιορισμούς στη διέλευση εμπορικών πλοίων από τη συγκεκριμένη κρίσιμη θαλάσσια οδό.

«Σκοπός του είναι να πει στο Ιράν ότι έχουμε επιλογές, ότι δεν μπορούν να εξαντλήσουν τον χρόνο και να πετύχουν μια καλύτερη συμφωνία», δήλωσε ο Έικ Φρέιμαν, υπότροφος του Hoover στο Πανεπιστήμιο Stanford. «Αλλά δεν έχουμε τόσο μεγάλη μόχλευση επειδή το Ιράν μπορεί επίσης να δει ότι όσο περισσότερο παραμένει κλειστά τα Στενά, αυξάνοντας τις τιμές του πετρελαίου, τόσο πιο δύσκολο είναι πολιτικά για τον πρόεδρο».