Πόλεμος χωρίς τέλος: Διαταγή Νετανιάχου για κλιμάκωση στη Βηρυτό, την ώρα που το Ιράν θέτει τον Λίβανο ως όρο για συμφωνία με τις ΗΠΑ

Παρά το γεγονός ότι το Ιράν θέτει ως απαράβατο όρο για οποιαδήποτε συμφωνία την άμεση παύση των εχθροπραξιών στο λιβανέζικο μέτωπο, ο ισραηλινός στρατός προελαύνει στο εσωτερικό της χώρας και σφυροκοπά τη Βηρυτό, τινάζοντας στον αέρα την υφιστάμενη εκεχειρία.

Μέσα σε αυτό το εκρηκτικό σκηνικό και ενώ οι ΗΠΑ ανταλλάσσουν απευθείας πυρά με την Τεχεράνη, με την Centcom να βομβαρδίζει το νότιο Ιράν και τους Φρουρούς της Επανάστασης να απαντούν πλήττοντας αμερικανική βάση στο Κουβέιτ, ο Ντόναλντ Τραμπ επιμένει να εμφανίζεται προκλητικά αισιόδοξος. Με αναρτήσεις του, ο Αμερικανός πρόεδρος διαμηνύει ότι το Ιράν επιδιώκει «πραγματικά» μια συμφωνία, την ώρα που η Μέση Ανατολή φλέγεται και οι όροι της Ουάσινγκτον για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης σκληραίνουν επικίνδυνα.

Εντολή Νετανιάχου για κλιμάκωση στη Βηρυτό

Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου διέταξε τον στρατό να επιτεθεί σε στόχους στα νότια προάστια της Βηρυτού, προπύργιο της Χεζμπολάχ, καθώς το Ισραήλ επεκτείνει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις στο στο νότιο Λίβανο.

«Λόγω των επανειλημμένων παραβιάσεων της εκεχειρίας στον Λίβανο από την τρομοκρατική οργάνωση Χεζμπολάχ και των επιθέσεων εναντίον των πόλεων και των πολιτών μας, ο πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου και ο υπουργός Άμυνας Ισραέλ Κατς διέταξαν τον ισραηλινό στρατό να πλήξει τρομοκρατικούς στόχους» στα νότια προάστια της Βηρυτού, υπογραμμίζεται στην ανακοίνωση.

Στην αντίθερα όχθη ο πρόεδρος του Λιβάνου Ζοζέφ Αούν, δήλωσε ότι η χώρα του αντιμετωπίζει «μια θηριώδη και καταδικαστέα επιθετικότητα από το Ισραήλ», το οποίο εντείνει την επίθεσή του εναντίον της Χεζμπολάχ, ιδίως με την κατάληψη χθες (31/05) του εμβληματικού φρουρίου Μποφόρ.

Σε ανάρτηση στο Χ ο Αούν υποσχέθηκε να «εργαστεί για να δώσει τέλος στα βάσανα του λιβανέζικου λαού γενικότερα, και ειδικότερα του πληθυσμού του Νότου».

Το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ θα πραγματοποιήσει έκτακτη συνεδρίαση αργότερα σήμερα (01/06) για την κατάσταση στον Λίβανο, κατόπιν αιτήματος της Γαλλίας.

Ο πρωθυπουργός του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου δήλωσε χθες (31/05) ότι η κατάληψη του Μποφόρ αποτελεί «αποφασιστικό σημείο καμπής» στην επίθεση του ισραηλινού στρατού στον νότιο Λίβανο.

Γεγονός είναι ότι οι ισραηλινές δυνάμεις πραγματοποιούν τη βαθύτερη εισβολή τους στο εσωτερικό του Λιβάνου από τότε που αποσύρθηκαν από τη χώρα πριν από περισσότερο από ένα τέταρτο του αιώνα, παρά την θεωρητική κατάπαυση του πυρός που επιτεύχθηκε με μεσολάβηση των ΗΠΑ και τις πρώτες απευθείας συνομιλίες μεταξύ των δύο χωρών εδώ και δεκαετίες.

Συντρίμμια στην Τύρο του Λιβάνου μετά από βομβαρδισμό του Ισραήλ. REUTERS/Zohra Bensemra

Η ισραηλινή προέλαση αποτελεί πρόκληση για την αναδυόμενη συμφωνία παράτασης της κατάπαυσης του πυρός στον πόλεμο με το Ιράν, καθώς η Τεχεράνη επιθυμεί οποιαδήποτε συμφωνία να τερματίσει τις εχθροπραξίες και στον Λίβανο. Το Κατάρ έκανε λόγο για μια «επικίνδυνη κλιμάκωση», ενώ η υπουργός Εξωτερικών της Γερμανίας δήλωσε ότι η κατάσταση προκαλεί σοβαρή ανησυχία, σύμφωνα με το γερμανικό πρακτορείο ειδήσεων dpa. Δεν υπήρξε κανένα σχόλιο από την πλευρά των Ηνωμένων Πολιτειών.

Την Κυριακή (31/05), οι ισραηλινές δυνάμεις κατέλαβαν ένα οχυρό συμβολικής σημασίας στον νότιο Λίβανο, το οποίο προσφέρει πανοραμική θέα σε ολόκληρο τον Λίβανο και προς το βόρειο Ισραήλ. Την τελευταία φορά που το είχαν καταλάβει, το κράτησαν υπό τον έλεγχό τους για 18 χρόνια.

Το Ισραήλ δηλώνει ότι στοχεύει την υποστηριζόμενη από το Ιράν μαχητική οργάνωση Χεζμπολάχ, η οποία έχει ισχυρή πολιτική παρουσία στον νότιο Λίβανο και έχει εκτοξεύσει χιλιάδες πυραύλους και drones εναντίον Ισραηλινών στρατιωτών εκεί και στο βόρειο Ισραήλ.

Το Ισραήλ έχει προειδοποιήσει τους Λιβανέζους αμάχους σε όλο τον νότο να εκκενώσουν τις περιοχές τους, αλλιώς κινδυνεύουν να βρεθούν στη γραμμή των πυρών. Ο πρωθυπουργός του Λιβάνου, Ναουάφ Σαλάμ, κατηγόρησε το Σάββατο (30/05) το Ισραήλ ότι «εφαρμόζει μια πολιτική ολοκληρωτικής καταστροφής πόλεων και κωμοπόλεων».

Περισσότεροι από 3.300 άνθρωποι, ανάμεσά τους δεκάδες παιδιά, έχουν σκοτωθεί στον Λίβανο από τότε που ξεκίνησαν οι μάχες στις 2 Μαρτίου, δύο ημέρες μετά την έναρξη του πολέμου με το Ιράν. Περίπου 1 εκατομμύριο άνθρωποι έχουν εκτοπιστεί. Τουλάχιστον 25 Ισραηλινοί στρατιώτες και ένας εργολάβος στον τομέα της άμυνας έχουν σκοτωθεί στον Λίβανο ή στο βόρειο Ισραήλ, μαζί με δύο αμάχους στο βόρειο Ισραήλ.

Το οχυρό αποτελεί στρατιωτικό πλεονέκτημα εδώ και σχεδόν 1.000 χρόνια

Το εμβληματικό κάστρο Μποφόρ στον Λίβανο υπό ισραηλινή κατοχή REUTERS/Stringer

Οι ισραηλινές δυνάμεις κατέλαβαν το Μποφόρ (Beaufort), γνωστό και ως Αλ-Σακίφ (Al-Shaqif), το οποίο χτίστηκε ως κάστρο των Σταυροφόρων γύρω στον 12ο αιώνα και αργότερα χρησιμοποιήθηκε από τον στρατό του Σαλαντίν στην Ιερουσαλήμ, τους Μαμελούκους, τους Οθωμανούς, τη Γαλλική Εντολή και την Οργάνωση για την Απελευθέρωση της Παλαιστίνης (PLO), σημειώνει το Associated Press.

Ο Ισραηλινός πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου, ο οποίος την περασμένη εβδομάδα υποσχέθηκε να «αυξήσει τα πλήγματα», σημείωσε ότι το Μποφόρ είναι «σύμβολο μιας ηρωικής μάχης για τους μαχητές μας», αλλά ταυτόχρονα και «σύμβολο βαθιάς διαίρεσης μεταξύ μας».

Το οχυρό ξυπνά ένα αίσθημα νίκης για την κατάληψή του από τον ισραηλινό στρατό το 1982, αλλά συμβολίζει επίσης το υψηλό τίμημα για την υπεράσπισή του πριν παραδοθεί το 2000, δήλωσε η Όρνα Μιζράχι, πρώην αναπληρώτρια διευθύντρια στο Εθνικό Συμβούλιο Ασφαλείας της κυβέρνησης.

Η επιστροφή του στρατού δίνει την αίσθηση ότι το Ισραήλ κάνει κύκλους, δήλωσε η Μιζράχι, η οποία είναι πλέον ανώτερη ερευνήτρια στο Ινστιτούτο Μελετών Εθνικής Ασφάλειας. «Υπάρχει ένα αίσθημα του τύπου: Για ποιο λόγο;».

Το Ισραήλ πιθανότατα θα παραιτηθεί τελικά από τον έλεγχό του, είπε η ίδια, ακόμη και αν ο υπουργός Άμυνας Ισραέλ Κατς υπόσχεται να καταστήσει το Μποφόρ μέρος της μόνιμης ζώνης ασφαλείας του Ισραήλ στον νότιο Λίβανο.

Η παρουσία του στρατού δεν θα λύσει το ζήτημα με τη Χεζμπολάχ, ανέφερε η Μιζράχι: «Ναι, τους προκαλούμε πλήγματα με τις επιχειρήσεις, αλλά παράλληλα πρέπει να επιδιώξουμε μια πολιτική και διπλωματική λύση».

Το Ισραήλ βλέπει απειλή για τις βόρειες κοινότητές του

Ισραηλινοί στρατιώτες. Πηγή; REUTERS/Amir Cohen

Το Ισραήλ θεωρεί εδώ και καιρό τη Χεζμπολάχ απειλή. Η σιιτική μουσουλμανική ένοπλη οργάνωση εμφανίστηκε το 1982 ως απάντηση στην ισραηλινή κατοχή του νότιου Λιβάνου. Η Χεζμπολάχ έχει στοχοποιήσει κοινότητες στο βόρειο Ισραήλ και εντάχθηκε στον πόλεμο στη Γάζα το 2023 σε ένδειξη αλληλεγγύης προς τους Παλαιστινίους.

Το Ισραήλ αποδυνάμωσε σοβαρά τη Χεζμπολάχ κατά τη διάρκεια μηνών πολέμου. Οι μάχες τερματίστηκαν με μια κατάπαυση του πυρός που επιτεύχθηκε με μεσολάβηση των ΗΠΑ στα τέλη του 2024 μετά από έμμεσες συνομιλίες, και οι ισραηλινές δυνάμεις αποσύρθηκαν, εκτός από πέντε στρατηγικούς λόφους κατά μήκος των συνόρων.

Η νέα κυβέρνηση του Λιβάνου ανέλαβε την εξουσία με υποσχέσεις να αφοπλίσει οργανώσεις όπως η Χεζμπολάχ, αλλά οι μαχητές προέβαλαν αντίσταση. Το Ισραήλ, εν τω μεταξύ, ισχυρίστηκε ότι η Χεζμπολάχ επανεξοπλιζόταν και ανασυγκροτούνταν.

Στις 2 Μαρτίου, η Χεζμπολάχ άνοιξε και πάλι πυρ εναντίον του Ισραήλ, που απάντησε με εισβολή στον νότιο Λίβανο. Πρόσφατα, το Ισραήλ δήλωσε ότι προσπαθεί να εμποδίσει τη Χεζμπολάχ να χρησιμοποιήσει ένα νέο είδος drone οπτικών ινών εναντίον των δυνάμεών του και αμάχων. Αυτό το είδος drone έχει χρησιμοποιηθεί ευρέως στον πόλεμο στην Ουκρανία.

Ο Λίβανος υποστηρίζει ότι το Ισραήλ το έχει παρακάνει

Εκατοντάδες χιλιάδες άνθρωποι έχουν εγκαταλείψει τον νότιο Λίβανο καθώς οι ισραηλινές δυνάμεις πραγματοποιούν αεροπορικές επιδρομές και τα χερσαία στρατεύματα προελαύνουν στο εσωτερικό της χώρας. Πολλοί άνθρωποι βρίσκουν τώρα καταφύγιο στην πρωτεύουσα, τη Βηρυτό, όπου εκατοντάδες έχουν σκοτωθεί, μεταξύ άλλων και σε έναν έντονο βομβαρδισμό τον Απρίλιο.

Οι Ηνωμένες Πολιτείες μεσολάβησαν για μια κατάπαυση του πυρός που ξεκίνησε στα μέσα Απριλίου. Σε αντίθεση με εκείνη στον πόλεμο με το Ιράν, αυτή δεν άντεξε.

Οι ισραηλινές δυνάμεις ελέγχουν πλέον μεγάλες περιοχές στον νότιο Λίβανο και έχουν κατεδαφίσει σπίτια και ιστορικές τοποθεσίες. Το Ισραήλ προσπαθεί να «ξεριζώσει τη μνήμη του Λιβάνου και να σβήσει την ιστορία του λαού του», δήλωσε ο πρωθυπουργός του Λιβάνου, Σαλάμ.

Η Χεζμπολάχ αρνείται να αποδεχθεί τα αποτελέσματα των συνομιλιών

Οι συνομιλίες μεταξύ ανώτερων αξιωματούχων από το Ισραήλ και τον Λίβανο ξεκίνησαν τον Απρίλιο στην Ουάσιγκτον, και είναι οι πρώτες μετά από περισσότερες από τρεις δεκαετίες μεταξύ των δύο χωρών, οι οποίες δεν έχουν επίσημες διπλωματικές σχέσεις. Την Παρασκευή πραγματοποιήθηκαν οι πρώτες απευθείας στρατιωτικές συνομιλίες εδώ και δεκαετίες.

Τα ζητήματα που πρέπει να επιλυθούν περιλαμβάνουν την αποχώρηση του Ισραήλ από τον νότιο Λίβανο, την ανάπτυξη λιβανέζικων δυνάμεων εκεί και τον αφοπλισμό της Χεζμπολάχ, η οποία αρνείται να παραδώσει τα όπλα της όσο οι ισραηλινές δυνάμεις παραμένουν στη χώρα.

Οι συνομιλίες θα συνεχιστούν αυτή την εβδομάδα. Η Χεζμπολάχ δεν συμμετέχει και έχει δηλώσει ότι δεν θα αποδεχθεί κανένα αποτέλεσμα. Η οργάνωση προτιμά οι διαπραγματεύσεις να επωφεληθούν από τα μέσα πίεσης που διαθέτει το Ιράν και θεωρεί την κυβέρνηση του Λιβάνου αδύναμη — μια άποψη που συμμερίζονται και ορισμένοι άλλοι στη χώρα.

Ο λαός του Λιβάνου εμφανίζεται διχασμένος όσον αφορά τις συνομιλίες, η ανακοίνωση των οποίων προκάλεσε διαδηλώσεις. Πολλοί Λιβανέζοι είναι οργισμένοι με τη Χεζμπολάχ για την καταστροφή που έχει προκαλέσει στη χώρα, αλλά είναι επίσης επιφυλακτικοί απέναντι στο Ισραήλ.

Ο πρωθυπουργός του Λιβάνου χαρακτήρισε τις απευθείας διαπραγματεύσεις ως «την επιλογή με το μικρότερο κόστος αυτή τη στιγμή», προσθέτοντας ότι δεν συνεπάγονται συνθηκολόγηση, αν και αναγνώρισε ότι δεν είναι εγγυημένο πως θα αποδώσουν αποτελέσματα.

Συμφωνία «βλέπει» ο Τραμπ – Για παραβίαση της εκεχειρίας μιλά το Ιράν

Ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε σήμερα (01/06) ότι το Ιράν θέλει πραγματικά να καταλήξει σε μια συμφωνία με τις ΗΠΑ και ότι αυτή θα είναι μια καλή συμφωνία για την Ουάσινγκτον και τους συμμάχους της.

«Το Ιράν θέλει πραγματικά να κάνει μια συμφωνία και αυτή θα είναι μια καλή συμφωνία για τις ΗΠΑ και όσους είναι μαζί μας», έγραψε ο Τραμπ στο Truth Social.

Από την άλλη, ο Μοχάμαντ Μπαγκέρ Γκαλιμπάφ, επικεφαλής της ιρανικής διαπραγματευτικής ομάδας στις συνομιλίες με την Ουάσινγκτον και επανεκλεγείς πρόεδρος του ιρανικού κοινοβολίου, προειδοποίησε πως ο ναυτικός αποκλεισμός από τις ΗΠΑ και η κλιμάκωση των εγκλημάτων πολέμου στον Λίβανο από το Ισραήλ αποτελούν ξεκάθαρη απόδειξη για την μη τήρηση της εκεχειρίας από τις ΗΠΑ, κατηγορώντας τις ευθέως για υπονόμευση της διαδικασίας εξόδου από την κρίση.

«Κάθε επιλογή έχει το τίμημά της και ο λογαριασμός έρχεται στο τέλος. Ολα θα τακτοποιηθούν», έγραψε σε απειλητικό τόνο ο ιρανός αξιωματούχος.

Το ιρανικό υπουργείο Εξωτερικών κατηγόρησε τις ΗΠΑ ότι συνεχίζουν να παραβιάζουν την εύθραυστη εκεχειρία μεταξύ των δύο εμπόλεμων χωρών, μετά τις αμερικανικές αεροπορικές επιδρομές στην ιρανική επικράτεια που προκάλεσαν ιρανικά στρατιωτικά αντίποινα.

«Οι ΗΠΑ παραβιάζουν την εκεχειρία, όπως και έκαναν σήμερα (01/06) το πρωί», δήλωσε ο εκπρόσωπος του ιρανικού ΥΠΕΞ Εσμαΐλ Μπαγαεΐ σε συνέντευξη Τύπου που παραχώρησε στην ιρανική πρωτεύουσα, καταγγέλοντας επίσης την παραβίαση της εκεχειρίας στον Λίβανο από το Ισραήλ.

«Δεν θα διστάσουμε να προβούμε σε όλα τα μέτρα που κρίνουμε απαραίτητα για την υπεράσπιση της εθνικής ασφάλειας του Ιράν», σημείωσε ο Ιρανός αξιωματούχος.

Τόνισε πως μια καθυστέρηση στη διπλωματική διαδικασία για τον τερματισμό του πολέμου ΗΠΑ-Ιράν μπορεί να εξηγηθεί από την έλλειψη εμπιστοσύνης, τις αντιφατικές θέσεις της Ουάσιγκτον και τις επιθέσεις του Ισραήλ στον Λίβανο.

Ο εκπρόσωπος του Υπουργείου Εξωτερικών του Ιράν, Εσμαΐλ Μπαγκάι. Πηγή: Majid Asgaripour/WANA (West Asia News Agency) via REUTERS

«Οι διαπραγματεύσεις ξεκίηνσαν εν μέσω έντονης καχυποψίας και δυσπιστίας και η ανταλλαγή μηνυμάτων γίνεται μέσα σε αυτό το κλίμα», δήλωσε ο ο εκπρόσωπος του ιρανικού ΥΠΕΞ.

«Η άλλη πλευρά αλλάζει συνεχώς τις απόψεις της και προβάλλει καινούργιες ή αντιφατικές απαιτήσεις (…) είναι φυσικό αυτή η κατάσταση να παρατείνει τις διαπραγματεύσεις», είπε. Ξεκαθάρισε ότι η ιρανική πλευρά δεν συζητά με τις ΗΠΑ σε αυτό το στάδιο για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν.

Παράλληλα επανέλαβε τη θέση της Τεχεράνης ότι προϋπόθεση για οποιαδήποτε συμφωνία με την Ουάσινγκτον για τον τερματισμό του πολέμου στη Μέση Ανατολή αποτελεί μια εκεχειρία στον Λίβανο, όπου ο ισραηλινός στρατός εντείνει τα πλήγματά του κατά της Χεζμπολάχ, οργάνωσης συμμάχου του Ιράν.

«Επιμένουμε ότι η εκεχειρία στον Λίβανο είναι βασική προϋπόθεση για οποιαδήποτε συμφωνία που αποσκοπεί στον τερματισμό του πολέμου» με τις ΗΠΑ, είπε ο Μπαγκαεΐ.

Ιρανικοί πύραυλοι στο Κουβέιτ

Πηγή: U.S. Navy/Handout via REUTERS

Η αεροπορική άμυνα του Κουβέιτ αναχαίτισε «εχθρικούς» πυραύλους και drones, ανακοίνωσε ο στρατός, με το εμιράτο να αποδίδει τις επιθέσεις αυτές στο Ιράν. «Όλοι οι ήχοι εκρήξεων είναι αποτέλεσμα των συστημάτων αντιαεροπορικής άμυνας που αναχαιτίζουν αυτές τις εχθρικές επιθέσεις», ανακοίνωσε ο στρατός με ανάρτηση στο X.

Το υπουργείο Εξωτερικών του Κουβέιτ δήλωσε αργότερα σε ανακοίνωσή του ότι «θεωρεί το Ιράν πλήρως υπεύθυνο για αυτές τις ειδεχθείς επιθέσεις».

Οι Φρουροί της Επανάστασης ανακοίνωσαν ότι στόχευσαν μια βάση που χρησιμοποιείται από τον αμερικανικό στρατό για επιθέσεις κατά της επικράτειάς του, χωρίς να κατονομάσει τη χώρα όπου βρίσκεται η βάση.

Το επίσημο πρακτορείο ειδήσεων KUNA ανέφερε ότι οι σειρήνες ήχησαν σε όλη τη χώρα του Κόλπου, παρά την εκεχειρία που ισχύει μεταξύ των ΗΠΑ και του Ιράν.

Την Πέμπτη (28/05), το Κουβέιτ ανέφερε μια παρόμοια επίθεση την οποία αργότερα απέδωσε στο Ιράν, με τους Φρουρούς της Επανάστασης να τονίζουν ότι στόχευσαν μια αμερικανική βάση σε αντίποινα για νέες αμερικανικές επιθέσεις στην ιρανική επικράτεια.