Νορβηγία: Λέει «όχι» στον υπερτουρισμό

Οι «Υπερβόρειοι» όμως, έχουν άλλη γνώμη. Στη Νορβηγία πολίτες και κυβέρνηση βάζουν την προστασία του φυσικού τους περιβάλλοντος και τις ανέμελες αποδράσεις του Σαββατοκύριακου πάνω από τα οικονομικά οφέλη του τουρισμού.

Από μικρά τα παιδιά στη σκανδιναβική χώρα των 5 εκατομμυρίων κατοίκων, μαθαίνουν ότι «δεν υπάρχει κακός καιρός, αλλά κακά ρούχα». Γονείς κάνουν ατελείωτες διαδρομές στα δάση με τα μωρά τους, διασχίζουν χιονισμένα τοπία με πέδιλα του σκι, βγαίνουν για να μαζέψουν μανιτάρια και βατόμουρα.

Ανετα θα μπορούσαν να πέφτουν πάνω σε ορδές τουριστών, αλλά είναι κάτι που ξορκίζουν. Σε μια πρωτοφανή, ίσως, στα παγκόσμια χρονικά κίνηση, η Eργατική κυβέρνηση του Γιόνας Γκαρ Στέρε ακύρωσε την τουριστική καμπάνια που είχε σχεδιάσει για να προσελκύσει περισσότερους τουρίστες στην πανέμορφη νορβηγική φύση. Οποιος αφουγκράζεται τον κοινωνικό σφυγμό καταλαβαίνει ότι η πλειονότητα προτιμά να απολαμβάνει ήσυχα τη χώρα του προστατεύοντας το περιβάλλον της, από το να προσελκύσει περισσότερους τουρίστες με τον οβολό τους.

Στο σχολείο μάθαμε για την ομορφιά των νορβηγικών φιόρδ, που κόβει την ανάσα. Ομως το διαμάντι του στέμματος είναι το νησιωτικό σύμπλεγμα Λοφότεν, με το χειμωνιάτικο βόρειο σέλας και τον καλοκαιρινό ήλιο του μεσονυκτίου. Μεταξύ 2022 και 2023 οι επισκέψεις ξένων τουριστών στην περιοχή αυξήθηκαν 15%, ενώ το φετινό καλοκαίρι οι δρόμοι σε κάποια σημεία είχαν… μποτιλιάρει. Με τρόμο οι Νορβηγοί διαπίστωσαν ότι οι Ευρωπαίοι ανακάλυψαν τα Λοφότεν, όπου μπορούν να πηγαίνουν με τα αυτοκίνητά τους, από την γέφυρα Δανίας-Σουηδίας στο Ερεσουντ.

Η τουριστική έκρηξη στη Νορβηγία υποβοηθήθηκε από τις απευθείας πτήσεις που εγκαινιάστηκαν πρόσφατα με μεγάλες δυτικοευρωπαϊκές πόλεις (Λονδίνο, Αμστερνταμ) προς το λεγόμενο «Παρίσι του Βορρά», κοντά στο Τρόμσο. Επιπλέον ολοένα περισσότεροι Αμερικανοί και Ευρωπαίοι επισκέπτονται τη Νορβηγία επειδή έχει γίνει φθηνότερη σε σχέση με το παρελθόν, λόγω της ισοτιμίας της κορόνας.

Το μεγαλύτερο ατού της όμως, είναι ότι σε έναν υπερθερμαινόμενο κόσμο, με καύσωνες, ξηρασίες και πυρκαγιές, παραμένει μια όαση δροσιάς με μικρό και αραιό πληθυσμό, σε μια τεράστια έκταση. Στη Νορβηγία είναι αδύνατον να συναντήσεις τα πλήθη της Βενετίας, της Βαρκελώνης, της Σαντορίνης.

Σε κάθε περίπτωση είναι σχεδόν απίθανο να επιβληθεί στη σκανδιναβική χώρα «τουριστικός φόρος» εισόδου, όπως π.χ. τα 5 ευρώ της Βενετίας. Αν και ανήκουν στο ΝΑΤΟ και συνορεύουν με τη Ρωσία, οι Νορβηγοί προτιμούν τα… ήπια μέτρα τουριστικής αποτροπής. Ενα από αυτά ήταν η απόσυρση των αφισών που είχε ετοιμάσει το γραφείο τουρισμού της Δυτικής Νορβηγίας, για τη διαφήμιση της περιφέρειας στο εξωτερικό.

Χάρις στα τεράστια έσοδα του Ταμείου Αλληλεγγύης Γενεών από το πετρέλαιο το Βόρειου Ατλαντικού, η Νορβηγία είναι μια από τις ελάχιστες χώρες στον κόσμο, που έχει την πολυτέλεια να «διώχνει» μαζικά τουρίστες. Ωστόσο, οι ξένοι θα εξακολουθήσουν να έχουν πρόσβαση στο ελεύθερο κάμπινγκ που ισχύει στη νορβηγική ύπαιθρο, όχι μόνο σε δημόσιες γαίες, αλλά ακόμη και μέσα σε ιδιοκτησίες ιδιωτών, για δύο ημέρες το πολύ! Μόνη προϋπόθεση είναι να απέχει η σκηνή τουλάχιστον 150 μέτρα από σπίτια.

Ο μόνος αντίλογος στην «αντι-τουριστική» πολιτική προέρχεται από εκείνους που υποστηρίζουν ότι η νορβηγική οικονομία πρέπει να διαφοροποιηθεί από την ενεργειακή «μονοκαλλιέργεια». Επίσης, με τα έσοδα του τουρισμού θα μπορούσε να καταπολεμηθεί η αυξανόμενη παιδική φτώχεια (ιδίως σε οικογένειες μεταναστών) που αγγίζει 1 στα 10 παιδιά στη χώρα.