Περίπου 40 χώρες που συμμετείχαν σήμερα (02/04) σε τηλεδιάσκεψη για τα Στενά του Ορμούζ υπό την προεδρία της Βρετανίας, ζήτησαν «να ξανανοίξει αμέσως και άνευ όρων» ο σημαντικός αυτός δίαυλος, απειλώντας με επιβολή νέων κυρώσεων στο Ιράν, όπως ανέφερε η Βρετανίδα υπουργός Εξωτερικών Ιβέτ Κούπερ.

«Το Ιράν προσπαθεί να κρατήσει όμηρο την παγκόσμια οικονομία στα Στενά του Ορμούζ. Δεν πρέπει να το καταφέρει. Για αυτόν τον λόγο, οι εταίροι ζήτησαν σήμερα να ξανανοίξουν αμέσως και άνευ όρων τα Στενά και να γίνουν σεβαστές οι θεμελιώδεις αρχές της ελεύθερης ναυσιπλοΐας και του δίκαιου της θάλασσας» ανέφερε η Κούπερ στην ανακοίνωση που εξέδωσε.

Οι χώρες που συμμετείχαν στην τηλεδιάσκεψη συμφώνησαν να εξετάσουν «οικονομικά και πολιτικά μέτρα, όπως κυρώσεις, για να ασκηθεί πίεση στο Ιράν, εάν τα Στενά παραμείνουν κλειστά», πρόσθεσε.

Πράσινο φως για χρήση βίας ζητούν οι χώρες του Κόλπου

Ο γενικός γραμματέας του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου (CCG) κάλεσε το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ να δώσει το «πράσινο φως» για τη χρήση βίας, με σκοπό το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ, την ώρα που ένα προσχέδιο απόφασης διχάζει τις χώρες.

«Το Ιράν έκλεισε τα Στενά του Ορμούζ, εμποδίζοντας τα εμπορικά πλοία και τα δεξαμενόπλοια να περνούν και θέτοντας όρους για να επιτρέψει τη διέλευση ορισμένων», σημείωσε ο Τζάσεμ Αλ Μπουντάιουι στην πρώτη συνεδρίαση του Συμβουλίου Ασφαλείας για τη συνεργασία με το CCG, στο οποίο μετέχουν η Σαουδική Αραβία, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, το Μπαχρέιν, το Κατάρ, το Κουβέιτ και το Ομάν.

«Καλούμε το Συμβούλιο Ασφαλείας να αναλάβει τις ευθύνες του και να λάβει όλα τα αναγκαία μέτρα για να προστατεύσει τους θαλάσσιους διαδρόμους και να διασφαλίσει τη διεθνή ναυσιπλοΐα», πρόσθεσε.

Ο Βοηθός Γενικός Γραμματέας Χαλίντ Κιάρι υπογράμμισε ότι η συνεργασία με περιφερειακούς οργανισμούς καθίσταται κρίσιμη σε μια περίοδο κατά την οποία η Μέση Ανατολή βρίσκεται, όπως ανέφερε, «σε επικίνδυνο σημείο».

Αναφερόμενος στις στρατιωτικές εξελίξεις των τελευταίων εβδομάδων, καταδίκασε τόσο τα πλήγματα κατά του Ιράν της 28ης Φεβρουαρίου όσο και τις ιρανικές επιθέσεις κατά κρατών του GCC και της Ιορδανίας, σημειώνοντας ότι πρόκειται για σαφείς παραβιάσεις της κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας των κρατών που επλήγησαν. Υπενθύμισε ότι με την Απόφαση 2817 το Συμβούλιο Ασφαλείας απαίτησε την άμεση παύση των επιθέσεων κατά Μπαχρέιν, Κουβέιτ, Ομάν, Κατάρ, Σαουδικής Αραβίας, Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων και Ιορδανίας.

Ο κ. Kιάρι προειδοποίησε ότι η κλιμάκωση δημιουργεί αυξανόμενο κίνδυνο για τη διεθνή ειρήνη και ασφάλεια, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στις επιθέσεις κατά ενεργειακών υποδομών και άλλων πολιτικών εγκαταστάσεων, καθώς και στις επιπτώσεις που προκαλούν οι διαταραχές στις θαλάσσιες οδούς του Κόλπου για την παγκόσμια οικονομία. Τόνισε ότι η ελευθερία της ναυσιπλοΐας αποτελεί θεμελιώδη αρχή του διεθνούς ναυτικού δικαίου, ενώ σημείωσε ότι ο Γενικός Γραμματέας έχει διορίσει τον Ζαν Αρνό για την ενίσχυση των διπλωματικών προσπαθειών του ΟΗΕ.

Τα 15 μέλη του Συμβουλίου Ασφαλείας συζητούν εδώ και περίπου δέκα ημέρες ένα σχέδιο απόφασης που υπέβαλε το Μπαχρέιν, με το οποίο ο ΟΗΕ θα έδινε την έγκρισή του σε μια χώρα ή έναν συνασπισμό χωρών να χρησιμοποιήσουν «όλα τα αναγκαία μέσα» για να διασφαλίσουν την ελεύθερη ναυσιπλοΐα στο Ορμούζ.

Η ιδέα αυτή ωστόσο δεν βρίσκει σύμφωνες όλες τις χώρες. Διπλωματικές πηγές ανέφεραν ότι η Ρωσία, η Κίνα και η Γαλλία, που έχουν δικαίωμα βέτο, εξέφρασαν έντονες αντιρρήσεις, παρά τις πολλές τροποποιήσεις του κειμένου. «Θέλουμε μια απόφαση του Συμβουλίου που θα αντιμετωπίζει συνολικά την κατάσταση, στις ρίζες της, όχι μια μεροληπτική και μη ισορροπημένη» απόφαση, σχολίασε η Άννα Εφστιγκνέεβα, αναπληρώτρια εκπρόσωπος της Ρωσίας στον ΟΗΕ.

Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν εκτίμησε ότι μια στρατιωτική επιχείρηση για την «απελευθέρωση» του Ορμούζ θα ήταν «μη ρεαλιστική».

Επίλυση της κατάστασης, όχι επιδείνωση, ζητά η Κίνα

Ο υπουργός Εξωτερικών της Κίνας Ουάνγκ Γι εκτίμησε ότι η αμερικανοϊσραηλινή επίθεση στο Ιράν συνιστά «σαφή παραβίαση του διεθνούς δικαίου» και υπογράμμισε ότι το Συμβούλιο Ασφαλείας «πρέπει να εμποδίσει την κλιμάκωση της σύγκρουσης». Ο Ουάνγκ Γι έκανε αυτές τις δηλώσεις μετά τις συνομιλίες που είχε με τους ομολόγους του της Σαουδικής Αραβίας, της Γερμανίας και της ΕΕ.

«Η στρατιωτική επίθεση που εξαπέλυσαν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ στο Ιράν δεν είχε την έγκριση του Συμβουλίου Ασφαλείας και παραβιάζει σαφέστατα το διεθνές δίκαιο», είπε ο Ουάνγκ στον Γερμανό υπουργό Εξωτερικών Γιόχαν Βάντεφουλ. «Το Συμβούλιο Ασφαλείας θα έπρεπε να επικεντρωθεί στην επίλυση της κατάστασης, όχι να δώσει μια επίφαση νομιμότητας σε μη εγκεκριμένες στρατιωτικές ενέργειες και σίγουρα να μην επιδεινώσει περαιτέρω τη σύγκρουση», σχολίασε εξάλλου σε ξεχωριστή τηλεφωνική επικοινωνία του με την επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας Κάγια Κάλας.

Η Κίνα είναι στενός εταίρος του Ιράν και ο βασικός αγοραστής του πετρελαίου του, το μεγαλύτερο μέρος του οποίου περνά από το Ορμούζ. Ταυτόχρονα όμως διατηρεί οικονομικές σχέσεις με τις χώρες του Κόλπου και έχει επικρίνει πολλές φορές τις επιθέσεις της Τεχεράνης στους γείτονές της. Σε συνεργασία με το Πακιστάν, το Πεκίνο έχει παρουσιάσει ένα σχέδιο πέντε σημείων για την επίλυση της κρίσης.

Το Μπαχρέιν αισιοδοξεί

Μια πέμπτη εκδοχή του προσχεδίου μοιράστηκε σήμερα στα 15 μέλη του Συμβούλιου. «Ελπίζουμε ότι θα έχουμε μια ενιαία στάση κατά την ψηφοφορία που θα γίνει αύριο (Παρασκευή), Θεού θέλοντος», είπε ο Αμπντουλατίφ μπεν Ρασίντ Αλ Ζαγιάνι, ο υπουργός Εξωτερικών του Μπαχρέιν που προεδρεύει στο ΣΑ αυτόν τον μήνα.

Ο πρεσβευτής του Μπαχρέιν στον ΟΗΕ Τζαμάλ Αλροουαϊέι υπερασπίστηκε την πρόταση της χώρας του, καταγγέλλοντας την «οικονομική τρομοκρατία» της Τεχεράνης.

Ενώ ουσιαστικά επιτρέπει τη χρήση βίας «στα Στενά του Ορμούζ και στα παρακείμενα ύδατα, συμπεριλαμβανομένων των χωρικών υδάτων των παράκτιων κρατών», το τελευταίο προσχέδιο διευκρινίζει ότι τέτοια μέτρα θα πρέπει να είναι «αμυντικού χαρακτήρα».

Το Ορμούζ είναι ανοιχτό για τη Ρωσία

Ο διπλωματικός σύμβουλος του Κρεμλίνου, Γιούρι Ουσακόφ, δήλωσε ότι τα Στενά του Ορμούζ είναι ανοικτά για τη Ρωσία. «Είναι ανοικτό για εμάς», διαβεβαίωσε ο Ουσακόφ στη ρωσική τηλεόραση, όπως μεταδίδει το πρακτορείο ειδήσεων Reuters επικαλούμενο το Interfax.

Από την 28η Φεβρουαρίου, όταν ξεκίνησαν οι στρατιωτικές επιχειρήσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ εναντίον του Ιράν, ο πόλεμος έχει εξαπλωθεί στην ευρύτερη περιοχή της Μέσης Ανατολής. Η σύρραξη έχει παραλύσει τα Στενά του Ορμούζ, μια θαλάσσια οδό στρατηγικής σημασίας από όπου διέρχεται υπό κανονικές συνθήκες το ένα πέμπτο των υδρογονανθράκων που προορίζονται για τις διεθνείς αγορές, εκτοξεύοντας τις τιμές των καυσίμων και προκαλώντας κλυδωνισμούς στην παγκόσμια εφοδιαστική αλυσίδα.