Το βρετανικό Υπουργείο Άμυνας κάνει λόγο για μια πρωτοβουλία που έρχεται ως «άμεση αντίδραση» στην αυξημένη κινητικότητα ρωσικών υποβρυχίων και άλλων μέσων, αναφέροντας χαρακτηριστικά το ρωσικό πλοίο συλλογής πληροφοριών Yantar, το οποίο εντοπίστηκε στα βρετανικά χωρικά ύδατα τον προηγούμενο μήνα.

Υποβρύχια drones

Ένα από τα βασικά εργαλεία της νέας στρατηγικής είναι το SG-1 Fathom, ένα σύγχρονο αυτόνομο υποβρύχιο drone που βρίσκεται ήδη σε δοκιμαστική χρήση από το Βασιλικό Ναυτικό. Η αποστολή του είναι να εντοπίζει και να παρακολουθεί ύποπτες κινήσεις κάτω από την επιφάνεια της θάλασσας, ειδικά ρωσικά υποβρύχια που δραστηριοποιούνται γύρω από τη Βρετανία.

Όπως εξηγεί η Katie Raine από την εταιρεία Helsing, που ανέλαβε την κατασκευή του συστήματος, «το Fathom πραγματοποιεί συνεχείς περιπολίες στον βυθό, καταγράφοντας ήχους και κινήσεις». Οι πληροφορίες αυτές περνούν σε λογισμικό τεχνητής νοημοσύνης, το οποίο έχει εκπαιδευτεί πάνω σε δεκαετίες ακουστικών δεδομένων και μπορεί να διακρίνει γρήγορα πιθανές απειλές — πιο άμεσα από οποιαδήποτε ανθρώπινη ομάδα.

Το «Atlantic Bastion»

Το νέο αυτό drone αποτελεί μέρος μίας ευρύτερης πρωτοβουλίας που το Υπουργείο Άμυνας ετοιμάζεται να παρουσιάσει επίσημα υπό την ονομασία Atlantic Bastion. Το σχέδιο περιλαμβάνει ένα μεγάλο δίκτυο αυτόνομων συστημάτων, πολεμικών πλοίων, ελικοπτέρων και αεροσκαφών, με σκοπό την προστασία των κρίσιμων υποβρύχιων εγκαταστάσεων της χώρας.

Καθώς, σύμφωνα με τη βρετανική κυβέρνηση, η ρωσική δραστηριότητα έχει αυξηθεί πάνω από 30% τα τελευταία δύο χρόνια, η ενίσχυση της επιτήρησης και της άμυνας θεωρείται πλέον αναγκαία και επείγουσα.

 Η ρωσική δραστηριότητα

Η Μόσχα θεωρείται πλέον σαφής και πραγματική απειλή, καθώς τα τελευταία χρόνια ρωσικά υποβρύχια και εξειδικευμένα πλοία —με πιο χαρακτηριστικό το Yantar— κατηγορούνται ότι εξερευνούν και χαρτογραφούν κρίσιμες βρετανικές υποθαλάσσιες υποδομές, όπως καλώδια τηλεπικοινωνιών και ενεργειακούς αγωγούς. Η Επιτροπή Εθνικής Ασφάλειας έχει προειδοποιήσει ότι ένα πιθανό πλήγμα σε αυτά τα δίκτυα θα μπορούσε να επιφέρει «σοβαρές και εκτεταμένες επιπτώσεις» σε οικονομικές υπηρεσίες και τηλεπικοινωνίες.

Η κατάσταση επιδεινώθηκε πρόσφατα, όταν το Yantar φέρεται να στόχευσε με λέιζερ πιλότους της RAF που παρακολουθούσαν τις κινήσεις του.

Στο πειραματικό πλοίο XV Patrick Blackett παρουσιάστηκαν νέες τεχνολογικές δυνατότητες: τηλεχειριζόμενα ταχύπλοα, το νέο μη επανδρωμένο ελικόπτερο Proteus, καθώς και το Excalibur — ένα εντυπωσιακό, 12 μέτρων, βαρύ υποβρύχιο drone 19 τόνων. Όλα εντάσσονται σε μια ευρύτερη στρατηγική προκειμένου η Βρετανία να διατηρήσει την τεχνολογική της υπεροχή απέναντι στη Ρωσία.

Ο Ναύαρχος Sir Gwyn Jenkins εκφράζει ανοιχτά την ανησυχία του: «Διαθέτουμε ακόμη το πάνω χέρι στον Ατλαντικό, όμως το πλεονέκτημα αυτό μειώνεται». Όπως σημειώνει, παρά το οικονομικό βάρος του πολέμου στην Ουκρανία, η Ρωσία εξακολουθεί να επενδύει «τεράστια ποσά» στον υποβρύχιο στόλο της.

Η Μόσχα, πάντως, απορρίπτει τις βρετανικές προειδοποιήσεις, τις χαρακτηρίζει «υπερβολικές» και θεωρεί ότι η Βρετανία προωθεί την ένταση στο πλαίσιο της στρατηγικής του ΝΑΤΟ.