Σε υψηλούς τόνους τοποθετείται η Μόσχα απέναντι στην αυξανόμενη στρατιωτική δραστηριότητα του ΝΑΤΟ στην Αρκτική, με τον Ρώσο υπουργό Εξωτερικών Σεργκέι Λαβρόφ να προειδοποιεί ότι οι κινήσεις της Συμμαχίας στον Άπω Βορρά αποτελούν «άμεση απειλή» για την ασφάλεια της Ρωσίας.
Η δήλωση του επικεφαλής της ρωσικής διπλωματίας περιλαμβάνεται σε άρθρο που δημοσιεύτηκε τη Δευτέρα 31 Αυγούστου, σε μια περίοδο κατά την οποία οι χώρες του ΝΑΤΟ αυξάνουν την παρουσία τους στην περιοχή, καθώς οι σχέσεις με τη Μόσχα παραμένουν ιδιαίτερα τεταμένες μετά τη ρωσική εισβολή στην Ουκρανία.
Η «Arctic Sentry» και η νέα στρατιωτική πραγματικότητα στον Άπω Βορρά
Κεντρικό σημείο της ρωσικής ανησυχίας αποτελεί η αποστολή «Arctic Sentry», την οποία το ΝΑΤΟ ξεκίνησε τον Φεβρουάριο, με στόχο την ενίσχυση της παρουσίας της Συμμαχίας στην Αρκτική.
Η συγκεκριμένη πρωτοβουλία αποτυπώνει, σύμφωνα με τη Μόσχα, τη μεγαλύτερη στρατηγική βαρύτητα που αποκτά η περιοχή, καθώς οι εντάσεις μεταξύ Ρωσίας και Δύσης έχουν αυξηθεί σημαντικά.
Παράλληλα, στο γεωπολιτικό σκηνικό προστίθεται και το ενδιαφέρον του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ για την απόκτηση της Γροιλανδίας, γεγονός που έχει προσδώσει ακόμη μεγαλύτερη σημασία στην Αρκτική και στον έλεγχο των στρατηγικών της περιοχών.
Η Ρωσία έχει ήδη εκφράσει την αντίθεσή της στην ανάπτυξη της «Arctic Sentry», ενώ ο Λαβρόφ επανήλθε στο ζήτημα χαρακτηρίζοντας «επιθετικές» τις στρατιωτικές ασκήσεις του ΝΑΤΟ στην περιοχή.
«Αυξάνεται ο κίνδυνος ένοπλης σύγκρουσης»
Στο άρθρο του ρωσικού υπουργείου Εξωτερικών, ο Σεργκέι Λαβρόφ υποστηρίζει ότι η ενίσχυση της στρατιωτικής δραστηριότητας στον Άπω Βορρά δημιουργεί σοβαρούς κινδύνους για την ασφάλεια.
Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει, «μια τέτοια στρατιωτική δραστηριότητα στον Άπω Βορρά συνιστά άμεση απειλή για την ασφάλεια της Ρωσίας».
Ο Ρώσος υπουργός προειδοποιεί παράλληλα ότι η αυξανόμενη στρατιωτική παρουσία μπορεί να οδηγήσει σε περιστατικά που θα μπορούσαν να εξελιχθούν σε ευρύτερη σύγκρουση.
«Αυξάνεται ο κίνδυνος επεισοδίων που θα μπορούσαν να πυροδοτήσουν ένοπλη σύγκρουση, με δυνητικά καταστροφικές συνέπειες», σημειώνει.
Η τοποθέτηση αυτή έρχεται από έναν από τους πλέον μακροβιότερους υπουργούς Εξωτερικών της Ρωσίας και στενό συνεργάτη του Βλαντίμιρ Πούτιν, καταδεικνύοντας τη σοβαρότητα με την οποία αντιμετωπίζει η Μόσχα τις εξελίξεις στην Αρκτική.
Η Αρκτική στο επίκεντρο του ρωσικού σχεδιασμού
Για τη Ρωσία, η Αρκτική δεν αποτελεί απλώς μια απομακρυσμένη γεωγραφική ζώνη, αλλά περιοχή ζωτικής στρατηγικής σημασίας.
Η Μόσχα διαθέτει στην περιοχή τη μεγαλύτερη στρατιωτική παρουσία και τις πιο εκτεταμένες στρατιωτικές υποδομές. Παράλληλα, ο ρωσικός στόλος περιλαμβάνει πυρηνοκίνητα υποβρύχια που επιχειρούν στην Αρκτική.
Η περιοχή θεωρείται από τη Ρωσία σφαίρα ιδιαίτερων συμφερόντων, ενώ η Μόσχα επενδύει σημαντικά και στην ανάπτυξη μιας ναυτιλιακής οδού μέσω του Αρκτικού Ωκεανού, η οποία μπορεί να ενισχύσει τις συνδέσεις της με τις ασιατικές χώρες.
Η γεωπολιτική και οικονομική αξία της Αρκτικής αυξάνεται ακόμη περισσότερο λόγω του πλούτου της σε ορυκτούς και άλλους φυσικούς πόρους.
Και η Κίνα αυξάνει την παρουσία της
Στο παιχνίδι της Αρκτικής δεν συμμετέχει μόνο η Ρωσία και οι χώρες του ΝΑΤΟ. Τα τελευταία χρόνια, η Κίνα έχει αρχίσει να αυξάνει σταδιακά τη δραστηριότητά της στην περιοχή, δίνοντας ιδιαίτερη έμφαση στη συνεργασία με τη Μόσχα.
Το ενδιαφέρον του Πεκίνου συνδέεται μεταξύ άλλων με τους σημαντικούς ορυκτούς πόρους της Αρκτικής, αλλά και με τις νέες δυνατότητες που δημιουργούνται για εμπορικές και ενεργειακές διαδρομές. Έτσι, ο Άπω Βορράς μετατρέπεται σταδιακά σε πεδίο αυξανόμενου γεωπολιτικού ανταγωνισμού.
Ενισχύει τις δυνάμεις της η Νορβηγία
Την ίδια ώρα, χώρες του ΝΑΤΟ που βρίσκονται κοντά στη Ρωσία προχωρούν στη δική τους στρατιωτική ενίσχυση.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η Νορβηγία, η οποία ενίσχυσε τον Αύγουστο μια στρατιωτική ταξιαρχία που είχε δημιουργηθεί πρόσφατα και έχει έδρα στην Αρκτική.
Η κίνηση αυτή αποτελεί μία ακόμη ένδειξη της προσπάθειας των κρατών-μελών του ΝΑΤΟ να αυξήσουν το αμυντικό τους αποτύπωμα στον Άπω Βορρά, ιδιαίτερα μετά την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία από τη Ρωσία το 2022.
Η Νορβηγία, άλλωστε, μοιράζεται χερσαία σύνορα με τη Ρωσία, γεγονός που καθιστά τις εξελίξεις στην Αρκτική ακόμη πιο κρίσιμες για την ασφάλειά της.
Η Μόσχα απορρίπτει ότι απειλεί το ΝΑΤΟ
Η Ρωσία έχει επανειλημμένα απορρίψει τους ισχυρισμούς ότι αποτελεί απειλή για το ΝΑΤΟ και τα κράτη-μέλη του.
Την ίδια στιγμή, όμως, η Μόσχα θεωρεί ότι η ενίσχυση της στρατιωτικής παρουσίας της Συμμαχίας κοντά στα ρωσικά συμφέροντα δημιουργεί έναν ολοένα μεγαλύτερο κίνδυνο κλιμάκωσης.
Η Αρκτική βρίσκεται πλέον στο επίκεντρο αυτής της αντιπαράθεσης, με τη Ρωσία να επιδιώκει να διατηρήσει τον στρατηγικό της ρόλο στην περιοχή και το ΝΑΤΟ να επιχειρεί να ενισχύσει την παρουσία και την αποτρεπτική του ικανότητα.
Οι προειδοποιήσεις Λαβρόφ δείχνουν ότι η Μόσχα αντιμετωπίζει τη νέα πραγματικότητα στον Άπω Βορρά ως ζήτημα άμεσης ασφάλειας, την ώρα που η Αρκτική αποκτά ολοένα μεγαλύτερη σημασία τόσο για τη στρατιωτική ισορροπία όσο και για τους φυσικούς πόρους και τις νέες εμπορικές διαδρομές.























