Το «μπλακ-άουτ» στη ροή πετρελαίου μέσω των Στενών του Ορμούζ δημιουργεί ένα ντόμινο επιπτώσεων που ήδη αγγίζει μεγάλα αεροδρόμια και αεροπορικές εταιρίες στην Ευρώπη, που εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από τις εισαγωγές από τις χώρες του Κόλπου.

Ηδη, τα πρώτα σημάδια είναι ορατά. Στη Βρετανία στο Χίθροου του Λονδίνου και άλλα αεροδρόμια καταγράφονται ακυρώσεις πτήσεων λόγω ελλείψεων ή αυξημένου κόστους καυσίμων, ενώ μικρές εταιρίες, όπως η Skybus, έχουν αρχίσει να περιορίζουν τα εσωτερικά δρομολόγιά τους. Ο διευθύνων σύμβουλος της Ryanair, Μάικλ Ο’ Λίρι, προειδοποίησε ότι ενδέχεται να περικοπεί έως και το 10% όλων των πτήσεων της αεροπορικής από τον Μάιο, εφόσον η κρίση παραταθεί.

Παράλληλα, στην Ιταλία από το Σαββατοκύριακο καταγράφηκαν ήδη περιορισμοί στον ανεφοδιασμό σε τέσσερα αεροδρόμια (Μιλάνο, Βενετία, Τρεβίζο και Μπολόνια). Ενας προμηθευτής έθεσε ανώτατα όρια καυσίμου για πτήσεις μικρών αποστάσεων, δίνοντας προτεραιότητα σε πτήσεις διάρκειας μεγαλύτερης των τριών ωρών, κυβερνητικά αεροσκάφη και πτήσεις που εξυπηρετούν υγειονομικές ανάγκες. Η ιταλική Υπηρεσία Πολιτικής Αεροπορίας αποδίδει το βήμα στην αυξημένη ζήτηση λόγω του Καθολικού Πάσχα και διαβεβαιώνει πως αναμένεται να αποκατασταθεί η ροή προς το τέλος της βδομάδας, καθώς αναμένεται ένα βυτιοφόρο πλοίο φορτωμένο με καύσιμα.

Ωστόσο, αναλυτές προειδοποιούν πως αν ο πόλεμος διαρκέσει για πολύ ακόμη, ίσως γίνει η νέα κανονικότητα τους επόμενους μήνες στην Ευρώπη. Η ήπειρος εισάγει το 30% των καυσίμων αεροσκαφών που καταναλώνει, κυρίως από τη Μέση Ανατολή, και είναι ευάλωτη σε εξωγενείς κρίσεις, προειδοποιούσε πέρυσι σε έκθεση η Διεθνής Ενωση Αερομεταφορών (ΙΑΤΑ).

Αλλωστε την περασμένη Παρασκευή ο Ευρωπαίος επίτροπος Ενέργειας, Νταν Γιόργκενσεν, δήλωσε στην εφημερίδα «Financial Times» πως ενώπιον ενός παρατεταμένου ενεργειακού σοκ το μπλοκ θα φτάσει ακόμη και σε επιβολή δελτίου στα καύσιμα, ξεκινώντας από τα καύσιμα αεροσκαφών και ντίζελ.

Σύμφωνα με δημοσίευμα του «Politico» που επικαλείται ανάλυση της ενημερωτικής ιστοσελίδας «Argus» που εξειδικεύεται σε θέματα ενέργειας η οποία έχει βασιστεί και σε στοιχεία της Eurostat, ορισμένες ευρωπαϊκές χώρες ενδέχεται να δουν τα αποθέματά τους να εξαντλούνται μέσα στους επόμενους μήνες. Ενδεικτικά η Πορτογαλία σε τέσσερις μήνες, η Δανία σε έξι, η Γερμανία και η Ιταλία σε περίπου επτά, η Γαλλία και η Ιρλανδία σε οκτώ, αν δεν επιλυθεί σύντομα η κρίση στη Μέση Ανατολή και δεν βρεθούν εναλλακτικές πηγές.

Αντέχει η Ελλάδα

Η Ελλάδα φαίνεται να περιλαμβάνεται σε εκείνες που έχουν μεγαλύτερα αποθέματα και περιθώριο ανάσας, σύμφωνα με την ανάλυση.«Η αβεβαιότητα σχετικά με τη διάρκεια της κρίσης εγείρει ανησυχίες για τη διαθεσιμότητα καυσίμων τις επόμενες εβδομάδες και μήνες», δήλωσε στο Politico η Ουρανία Γεωργουτσάκου, επικεφαλής του λόμπι Airlines for Europe που αντιπροσωπεύει εταιρίες που κατέχουν το 80% της εναέριας κυκλοφορίας στην ήπειρο.Την ίδια στιγμή, δεν είναι μόνο το φάσμα της ανεπάρκειας καυσίμων, αλλά και το κόστος που έχει εκτιναχθεί εδώ και έναν μήνα που απειλεί να φρενάρει τις πτήσεις, επισημαίνουν οι αναλυτές.

 Φόρος στα υπερκέρδη

Πέντε υπουργοί Οικονομικών της Ε.Ε. (από Γερμανία, Ιταλία, Ισπανία, Πορτογαλία και Αυστρία) ζητούν την επιβολή φόρου στα υπερκέρδη των ενεργειακών εταιριών, ως απάντηση στην εκτίναξη των τιμών καυσίμων λόγω του πολέμου, σύμφωνα με το Reuters. Σε επιστολή προς την Κομισιόν τονίζουν ότι το μέτρο θα ελαφρύνει το βάρος από τους καταναλωτές και θα δείξει πως το μπλοκ στέκεται ενωμένο και αναλαμβάνει δράση. Προτείνουν έναν φόρο στα πρότυπα του φόρου που είχε επιβληθεί το 2022 μετά το ξέσπασμα του πολέμου στην Ουκρανία, χωρίς να καθορίζουν συντελεστή.